Luganda Meal — Afrika Kalkınma Vakfı — A'raf 7:1 – Nahl 16:128

Alif Laam Miim Swaad

Kino Kitabo ekyassibwa gy'oli, tekisaanye kukuleetera nkenyera, obatiise nakyo era nga kya kwebuulirira eri Abakkiriza.

Mugoberere ebyo ebyassibwa gye muli nga biva ewa Mukama Omulabirizi Wammwe, naye temugobereranga abalala, wabula mujjukira kitono.

Ebitundu bimeka bye twazikiriza! Ebibonerezo Byaffe ne bibatuukako ekiro, nga beebasse oba ne bibatuukako emisana nga bawumuddeko.

Ebibonerezo Byaffe bwe byabajjira tebaalina kyakwogera okuggyako okugamba nti, mazima ddala tubadde tweyisa bubi.

Tugenda kubuuliza ddala abo abaatumirwa era nga bwe tugenda okubuuliza ddala abaatumwa.

Tugenda kubattottolerera ddala olw'okumanya (Kwaffe), anti tetubulangawo.

Okupima ku Lunaku olwo kugenda kubeera kwa bwenkanya. Oyo yenna aliba n'ebipimo bye ne bizitowa, abo nno be bagenda okuba abawanguzi.

Ate oyo yenna aliba n'ebipimwa bye ne biwewuka abo nno beebo abalifiiriza emyoyo gyabwe okusinziira ku ngeri gye beeyisangamu obubi ku bikwata ku Bigambo Byaffe.

Mazima twabawa obuyinza ku nsi ne tugibateeramu ebibabeezaawo (wabula) musiima kitono.

Era mazima twabatonda mmwe, oluvannyuma twabawa ebifaananyi byammwe, oluvanyuma ne tugamba Bamalayika nti: muvunnamire Adamu, ne bavunnama okuggyako Ibuliisu (Sitaane) teyali mu baavunnama.

(Allah) n'agamba nti: Kiki ekikugaanye okuvunnama bwe nkulagidde?(Sitane) n'agamba nti: nze mulungi okumusinga, wantonda mu muliro, ate yye n'omutonda mu ttaka.

Katonda n'agamba nti: Gifulume (Ejjana), tolina lukusa kuwaganyaliramu, kale fuluma mazima ggwe oli mu bakkakkanyiziddwa.

(Sitaane) n'agamba nti : Nnindiriza okutuusa ku lunaku lwe balizuukizibwa.

(Katonda), n'agamba nti: Mazima ggwe okkiriziddwa okubeera mu balindirizibwa.

(Sitaane) naagamba nti: Nga nga bw'ombuzizza nja kubateeganga ku Kkubo Lyo eggolokofu.

Olwo nno ndyoke mbalumbire ddala nga mbava mu maaso n'emabega waabwe ne ku ddyo waabwe ne kkono, era togenda kusanga abasinga obungi mu bo nga beebaza.

(Katonda) n'agamba nti: Gifulume nga ovumirirwa era nga ogobaganyizibwa. Oyo yenna alikugoberera mu bo ggwe nabo, mwenna ŋŋenda kubajjuza mu Muliro.

Era ne tugamba Adamu nti: Ggwe ne Mukyala wo mubeere mu Jjana mwembi mulye wonna we mwagala, naye temusemberera omuti guno ne kibatuusa mwembiriri okubalibwa mu beeyisa obubi.

Sitaane yababuzaabuza n'eba ensonga gye yayitamu okubalaga obwereere bwabwe obwo obwali butabamanyisiddwa. (Sitaane) n'agamba nti: Mukama Omulabirizi Wammwe mwembiriri teyabagaana muti guno okuggyako lwakuba nti mwembiriri mwandibadde Bamalayika oba mwembiriri okubeera abalamu olubeerera.

(Sitaane) n'abalayirira nti: Mazima ddala nze gye muli mmwe mwembiriri ndi omu ku bawi b'amagezi.

Naababuza bombi ng’ayita mu kubakwenyakwenya. Bwe baamala okukomba ku buwoomu bw’omuti, obwereere bwabwe bwabeeyoleka, olwo nno ne batandika okunoga ebikoola by'omujjana nga bwe beebikkako Mukama Omulabirizi Waabwe n'abakoowoola (mu ddoboozi eryomwanguka) nti: Ssaabagaana mwembiriri omuti ogwo era mwembiriri ne mbagamba nti: Mazima ddala Sitaane mulabe ow'olwatu gye muli mwembiriri.

Ne bagamba bombiriri nti: Ayi Mukama Omulabirizi Waffe, tweyisizza bubi, era bw'otootusonyiwe n’otusaasira tujja kubeerera ddala mu bafaafaaganiddwa.

(Katonda) n'agamba nti: Mugende, abamu mu mmwe nga muli balabe ba bannaabwe, mujja kutuulanga ku nsi n'okweyagala okutuusa ekiseera ekigere.

(Katonda) n'agamba nti mu yo mwe muliwangaalira, mu yo mwe mulifiira, era mu yo mwe muliggyibwa (muzuukire).

Abange mmwe abaana ba Adamu, mazima twabawa ebyambalo ebibikka ensonyi zammwe, ne tubawa n'ebyambalo bye mwewunda nabyo, wabula ekyambalo ky’okutya Katonda kyo kye kisinga obulungi. Bino bye bimu ku Bigambo bya Katonda (by'abatumira) babe nga beebuulirira.

Abange mmwe abaana ba Adamu, Sitaane tababuzaabuzanga, nga bwe yagobesa bakadde bammwe bombiriri mu Jjana n'aba nga abambula ebyambalo byabwe bombiriri olwo nno abe nga abalaga nti bali bwereere, anti mazima yye (Sitaane) ne banne babalaba mmwe we mutabalabira. Mazima Ffe twafuula Sitaane ezo okuba mikwano nfa nfe eri abo abatakkiriza.

Bwe baba bakoze eky'obuwemu bagamba nti: Twasanga bakadde baffe nga bakilola, era nga Katonda Ye yakitulagira. Gamba ggwe (Nnabbi Muhammadi) nti: Mazima Allah talagira byabuwemu, mutuuka n'okwogera ku Allah ebyo byemutamanyi!

Ggwe (Nnabbi Muhammadi) gamba nti: Mukama Omulabirizi Wange yalagira okukola obwenkanya, era mubeerenga beesimbu mu kusinza mu buli Ibaada, (okusingira ddala) buli lwe mugenda mu Mizikiti, era bwe muba nga musaba musabe Yye Yekka, olwo nno mube nga Eddiini mugikolera Yye Yekka, anti nga bwe yabatandika (mu kubatonda) mugenda kuddawo (oluvannyuma lw'okufa).

Ekibinja ekimu yakiruŋŋamya ate nga ab'ekibinja ekirala baakakatwako obubuze, anti mazima bo Sitaane baazifuula mikwano gyabwe ffa nfe ne baleka Katonda, ate ne beebala nti mazima bo baluŋŋamu.

Abange abaana ba Adamu mwambalenga bulungi buli lwe mugenda okusaala, era mulye munywe naye temudiibuudanga. Mazima Katonda tayagala badiibuuzi.

Gamba (Ggwe Nnabbi Muhammadi) nti: Ani yaziza eby’okwewunda bya Allah ebyo bye yawa abaddu Be ne Liziki nga ebadde nnungi? Gamba nti byo n'Abasiraamu bakkirizibwa okubikozesa mu bulamu obwensi, naye bigenda kubeera byabwe bokka ku Lunaku lw'Enkomerero. Bwetutyo nno bwe tunnyonnyola ebigambo eri abantu abamanyi.

Gamba nti: Mukama Omulabirizi Wange yaziza ebyobuwemu eby'olwatu n’ebyenkiso era yaziza obwonoonyi n’okulumbagana abantu awatali nsonga ntuufu, era n'aziza okuba nga mugatta ku Allah ebintu ebirala ekintu ky'atassaako bujulizi era n'aziza okuba nga mwogera ku Allah bye mutamanyi.

Buli bantu balina ekiseera ekyabagererwa, entuuko yaabwe bw'etuuka, tebayinza kusaba kaseera kubongozebwayo wadde okukendeezebwako (ne bakifuna).

Abange mmwe abaana ba Adamu, ababaka bwe balibajjira , nga bava mu mmwe, nga babannyonnyola Ebigambo Byange, oyo yenna alitya Katonda n'akola emirimu emirungi abo nno tebalibaako kutya era tebagenda kunakuwala.

Na'bo abalimbisa Ebigambo Byaffe ne beekuluntaza, ne babireka abo nno be bantu b'Omuliro bo baakugubeeramu bugenderevu.

Ani eyeeyisa obubi okusinga oyo ajweteka Allah, oba n'alimbisa Ebigambo Bye, abo nno omugabo gwabwe ogwabagererwa gubatuukako, olwo nno Ababaka Baffe (Bamalayika) bwe babajjira okubaggyamu emyoyo bagamba nti bali wa abo be mwasinzanga ne muleka Allah? Ne baanukula nga bagamba nti: Batubuzeeko, ne beewaako obujulizi nti mazima ddala baali bakaafiiri.

Katonda aligamba nti: Muyingire Omuliro nga muyingirira mu bibinja eby'abo be mufaanana, abaabakulembera mu majinni ne mu bantu, buli kibinja ekiriyingira nga kikolimira kinnaakyo okutuusa nga bonna bamaze okusisinkana mu gwo, ekibinja ekisembayo kiryogera ku ky'olubereberye ne kigamba nti: Ayi Mukama Omulabirizi Waffe, abo baatubuza bawe ebibonerezo by'omuliro nga obikubisizzaamu, Katonda n'agamba nti: Buli bamu baakwongezebwamu naye temumanyi.

Ab'olubereberye baligamba ab’enkomerero (nti ekyo kyemwogera) tekibawa nkizo yonna ku ffe, kale mukombe ku bukaawu bw'ebibonerezo olw'ebyo bye mwakolanga.

Mazima abo abaalimbisa Ebigambo Byaffe ne babyekuluntalizaako, emiryango gy'eggulu tegigenda kubaggulirwa, era tebagenda kuyingira Jjana beppo nga eŋŋamiya eyise mu katuli k'empiso. Bwetutyo nno bwe tusasula aboonoonyi.

Balina obuliri mu Muliro Jahannama nga ne byokwebikka waggulu waabwe Muliro, era bwe tutyo bwe tusasula abeeyisa obubi.

Bo abo abakkiriza ne bakola emirimu emirungi, tetuwaliriza muntu yenna okuggyako ky'asobola, abo nno be bantu b'okuyingira Ejjana, bo baakutuula bugenderevu mu yo.

Era tugenda kuggya mu bifuba byabwe obukukuuzi bwonna, (balibeera mu Jjana) nga ekulukutiramu emigga, era baligamba nti: Amatendo ga Allah Oyo eyatuluŋŋamya eri ekkubo erituuka eri kino, tetwali baakuluŋŋama singa Allah teyatuluŋŋamya. Mazima Ababaka ba Mukama Omulabirizi Waffe bye baaleeta gaali mazima meereere, era balikowoolwa nti eyo Ejjana mugifunye olw'ebyo bye mwakolanga.

Abalibeera mu Jjana balikoowoola abalibeera mu Muliro nga bagamba nti: Mazima Mukama Omulabirizi Waffe bye yatulagaanyisa tusanze nga bituufu, nammwe Mukama Omulabirizi Wammwe bye yabalagaanyisa mubisanze nga by:ebyo? Baligamba nti: Yye. Olwo nno omulanzi alirangirira wakati waabwe, nti: Ekikolimo kya Allah kibeere ku beeyisa obubi.

Beebo abaziyiza abantu okukwata Ekkubo lya Allah, era ne balyagala libeeremu amakoona era bo ne bawakanya Olunaku lw’Enkomerero.

Era wakati w’abantu b'omumuliro n’aboomujjana walibaawo ekikomera, nga waggulu ku kikomera waliyo abasajja abaawula buli muntu okusinziira ku bulambe bwe, (abantu abo) balikoowoola abantu b’omujjana, ne babagamba nti: Emirembe gibeere ku mmwe, anti (abalibeera mu kifo ekyo), baliba tebannayingira Jjana era nga amaddu gabatta.

Ate amaaso gaabwe bwe galikyusibwa ne goolekera abantu b’omumuliro baligamba nti: Ayi Mukama Omulabirizi Waffe, totuteeka wamu na balyazaamaanyi.

Era abalibeera ku kikomera balikoowoola abantu be balimanya olw'obulambe bwabwe ne bagamba nti bye mwakuŋŋaanya tebibayambye, wadde okwekuza kwe mwalimu.

Abo beebo be mwalayirirako nti Katonda tagenda kubasaasira (mwe wamma) muyingire Ejjana, temulifuna kutya era temugenda kunakuwala.

Era abantu b'omumuliro balikoowoola aboomu Jjana ne bagamba nti: Mutuwe ku mazzi oba n'ekirala kyonna kw'ebyo Allah by'abagabidde. Baligamba nti: Mazima byombi Allah yabiziza ku bakaafiiri.

Abo abaafuula eddiini yaabwe ekinyumu n'omuzannyo, obulamu bw'ensi ne bubagayaaza kale nno olwaleero tujja kubeerabira nga nabo bwe beerabira nti walibaayo okutuuka ku lunaku luno, era n’okuba nti baali bawakanya Ebigambo Byaffe.

Era mazima ddala twabawa Ekitabo mwe twannyonnyolera buli kintu nga tusinziira ku kumanya, (Ekitabo ekyo) buluŋŋamu era kusaasira eri abantu abakkiriza.

Abaffe balina kye balindirira okuggyako Kulaani by'eyogerako gye biriggwera? Olunaku bwe lulituuka okulaga ensonga gye ziriggweera, abo abaagireka olubereberye baligamba nti: Ababaka ba Mukama Omulabirizi Waffe baaleeta amazima, naye abaffe tusobola okufuna abawolereza batuwolereze, oba tuyinza okuzzibwayo (ku nsi), netukola emirimu (emirungi) egitali egyo gye twali tukola? Mazima baafiiriza emyoyo gyabwe n’ebyo bye baali beegunjirawo ne bibabulako.

Mazima Mukama Omulabirizi Wammwe Allah, y'Oyo eyatonda eggulu omusanvu n'ensi mu nnaku mukaaga, olwo nno n'akkalira ku Arishi, ekiro akibikka omusana, nga kigunoonya mu bwangu obuyitirivu, era yatonda enjuba n’omwezi n'emmunyeenye nga byonna bitambulira ku Kiragiro Kye. Abange mukimanye nti okutonda n'okulagira bibye. Allah yayawukana Omulabirizi W’ebitonde.

(Kale nno) Musabe Mukama Omulabirizi Wammwe nga muli bakkakkamu (mu lwatu) ne mu kyama, anti mazima Yye tayagala basukka nsalo.

Era temwonoonanga mu nsi oluvannyuma lw'okugirongoosa, era Katonda mumusabenga olw'okutya Ebibonerezo Bye, n'olw'okululunkanira ebirungi Bye, anti mazima okusaasira kwa Katonda kuba kumpi n’abalongoosa (e mirimu gyabwe).

Era Katonda y'Oyo asindika empewo, nga zireeta amawulire ag'essanyu okuva mu kusaasira Kwe, olwo nno bwe zisindika ebire ebizito, ebirimu amazzi tubiweereza eri e kitundu ekikalu, ne tukitonnyesaamu enkuba, olwo nno ne tumeza nayo ebimera, era bwe tutyo nno n'abafu bwe tugenda okubazuukiza, mulyoke mwebuulirire (nakyo).

Ekitundu ky'ensi ekirungi ebisigwamu bimera bulungi olw'obuyinza bwa Mukama Omulabirizi Waakyo. Ate eky'olunnyo tekimeraamu okuggyako nga bibi, bwe tutyo nno bwe tunnyonnyola ebigambo eri abantu abeebaza.

Mazima twatuma Nuuhu eri abantu be, n'agamba nti: Bantu bange, musinze Allah Yekka, tewali mulala yenna asaanidde okuggyako Yye. Mazima nze mbatiisa ebibonerezo by'Olunaku Oluzito.

Abakungu mu bantu be ne bagamba nti: Mazima ffe tukulaba nga oli mu bubuze obw'olwatu.

N'agamba nti: Bantu bange, siriiko bubuze bwonna naye mazima nze ndi Mubaka okuva ewa Mukama Omulabirizi W’ebitonde.

Nga mbatuusaako Obubaka bwa Mukama Omulabirizi Wange, era nga mbabuulirira, era nga mmanyi okuva ewa Allah ebyo bye mutamanyi.

Mwewuunya okulaba nti obubyaka bubajjidde okuva ewa Mukama Omulabirizi Wammwe nga bukkira ku Musajja ava mu mmwe, n'aba nga abeekesa, era kibafuule abatya Katonda mube nga musaasirwa.

Ne bamulimbisa ne tumuwonya n'abo abaali naye mu lyato, era ne tuzikiriza abo abaalimbisa Ebigambo Byaffe, anti mazima bo baali bamuzibe.

N’abeekika kya Aadi twabatumamu muganda waabwe Huudu, n'agamba nti: Bantu bange , musinze Allah Yekka. Temulinaayo mulala atali Yye asaana kusinzibwa. Abaffe temutya?

Abakungu abo abaagana okukkiriza mu bantu be ne bagamba nti: Mazima ffe tukulaba nga o wali mu bya butaliimu, era mazima ffe tukulaba, ng’omu ku balimba.

N'agamba nti: Bantu bange, siri mu byabwewussa, wabula mazima ddala nze ndi Mubaka atumiddwa Mukama Omulabirizi W'ebitonde.

Mbatuusaako Obubaka bwa Mukama Omulabirizi Wange nga nange gye muli ndi mubuulirizi omwesimbu.

Mwewuunya okuba nti Obubaka bubajjidde okuva ewa Mukama omulabirizi Wammwe! Nga bukkira ku musajja ava mu mmwe, nga abeekesa!. Era mwandibadde mujjukira bwe yabafuula abasigire oluvannyuma lw'abantu b'omulembe gwa Nuuhu, n'abongera obugimu mu butonde, kale nno mujjukire ebigabwa bya Allah kibasobozese okutuuka ku buwanguzi.

Ne bagamba nti: Abaffe, ekikuleese gye tuli lwa kusinza Katonda Yekka, tuleke ebyo bajjajjaffe bye baali basinza, bwe kiba bwekityo tutuuseeko ekyo ky’otulagaanyisa, bw'oba nga oli mu boogera amazima.

(Huudu) n'agamba nti: Ebibonerezo n’obusungu bya Mukama Omulabirizi Wammwe bibakakaseeko. Muyinza mutya okumpakanya ku mannya ge mwetuumira mmwe, ne bakadde bammwe, nga Allah tabissangako bujulizi bwonna? Kale nno mulindirire, mazima nze nindirira wamu nammwe.

Ne tumuwonya n'abo abaali naye olw'okusaasira Kwaffe, ne tusiguukulula emirandira gy'abo abaalimbisa Ebigambo Byaffe, era tebabeerangako Bakkiriza.

Era aba Thamudu twabatumira muganda waabwe Swalehe n'agamba nti: Bantu bange, musinze Allah Yekka, temulinaayo asinzibwa mu butuufu mulala atali Yye. Obujulizi bubajjidde okuva ewa Mukama Omulabirizi Wammwe. Eno eŋŋamiya ya Allah kyamagero gye muli, kale nno mugireke eriire mu nsi ya Allah wonna w'eyagala, temugituusaako akabi ne mutuuklbwako ebibonerezo ebirumya ennyo.

Era mujjukire Katonda bwe yabazza mu bigere by'abeekika kya Aadi, n'abatebenkeza mu nsi, nga mu biwonvu byayo, muzimbamu amayumba amatiribona, ate nga ensozi muzisima nezifuuka amayumba, kale nno mujjukire ebyengera bya Allah, era temugufuula omulimu okugenda nga mwonoona ku nsi.

Abakungu abo abeekuluntaza mu bantu b'ekibiina kye, ne bagamba abaanyoomebwanga mu bo, nga bagamba abo abaali bakkiriza mu bo, nti: Mukakasa nti ddala Swaleh Mubaka okuva eri Mukama Omulabirizi We? Ne bagamba nti: Yye, mazima ddala ffe tukkiriza byonna ebyamutumwa.

(Olwo nno) abo abeekuza ne bagamba nti, mazima ffe tuwakanyiza ddala ebyo bye mukkirizza.

Eŋŋamiya ne bagifumita ne bava ku Kiragiro kya Mukama Omulabirizi Waabwe, era ne bagamba nti: Swalehe, bw'oba oli mu luse lw'Ababaka twanguyize ebyo by'otusuubiza.

Okukankana okw'amaanyi (Musisi) ne kubajjira ne bakeesa enkya nga mirambo egigaŋŋalamye mu mayumba gaabwe.

Awo nno (Swalehe) kwe kubavaako nga bw'abagamba nti: Bantu bange, mazima nnabatuusaako Obubaka bwa Mukama Omulabirizi Wange, era nnababuulirira naye temwagala babuulirira.

Ne Luutu bwe yagamba abantu be nti: Mukola ebyobuwemu, nga mu nsi yonna tewali muntu yali abikoze!

Mazima mmwe obwagazi bwammwe mubukola ku basajja ne mulekawo abakazi wabula bantu mmwe, kye mukola muli abasukka ensalo.

Okwanukula kw’a bantu be tewali okuggyako, okuba nga baagamba nti, (abo) mubafulumye mu nsi yammwe, anti bo bantu abeetwala okuba nti batuukirivu.

Wabula twamutaasa n’abantu be okuggyako mukyala we, yasigala n'abaatuukibwako ebibonerezo.

Ne tubasindikira enkuba (nga ya mayinja). Kale fumiitiriza enkomerero y'abajeemu bwe yali.

Ate ab'e Madyana twabatumira muganda waabwe Shu'ayibu, n'agamba nti: Bantu bange , musinze Allah. Tewali asaanidde kusinzibwa atali Yye. Obunnyonnyofu okuva ewa Mukama Omulabirizi Wammwe bubajjidde, kale nno mutuukirize ebirengwa n’ebipimwa, temugaananga okutuukiririza abantu ebintu byabwe, era temwonoonanga mu nsi oluvannyuma lw'okugikola nga nnungi, ekyo nno ky'e kirungi gye muli bwe muba nga muli Bakkiriza.

Era temuteeganga abantu mu kkubo lyonna ne mubatiisa ne muziyiza abantu abakkiriza Allah okuweereza mu kkubo Lye, ne mulifuula ebbi eri abantu, era mujjukire nga bwe mwali abatono n'abayingiwaza, era mulabe enkomerero y’abonoonyi nga bwe yali.

Era bwekiba nga ekibinja ku mmwe bakkiriza ekyo kye nnatumwa nakyo, ate nga ekibinja ekirala tebakkiriza, kale mulinde okutuusa Allah lw'anaatulamula, anti bulijjo y'asinga abalamuzi.

Abakungu abo abeekuluntaza mu bantu be, baagamba nti: Shu'ayibu, tujja kukugoba mu kitundu kyaffe n’abo abakkiriza abali naawe, oba si ekyo, oteekeddwa okudda mu ddiini yaffe. N’agamba nti: Ne bwetuba nga ekyo si kyetwagala?

Mazima tunaaba tugunjizza ku Allah ebigambo e by'obulimba singa tudda mu ddiini yammwe, oluvannyuma lwa Allah okugituwonya, era tewali nsonga egituddisaamu, okuggyako nga Mukama Omulabirizi Waffe y'ayagadde, Mukama Omulabirizi Waffe okumanya kwe kubuna buli kintu, ku Allah kwe twekutte, ayi Mukama Omulabirizi Waffe salawo wakati waffe n’abantu baffe mu mazima, anti Ggwe osinga abasalawo bonna.

Abakungu abo abaagana okukkiriza mu bantu be ne bagamba nti: Singa mugoberera Shu'ayibu, olwo nno mazima mmwe, mujja kubeera mu bafaafaaganiddwa.

Okukankana okw'amaanyi (Musisi) ne kubajjira ne bakeesa nga mirambo egigaŋŋalamye mu mayumba gaabwe.

Abo abaalimbisa Shu'ayibu ne baba nga abateeyagalirangako mu mayumba gaabwe, abo abaalimbisa Shu'ayibu bo be baafaafaaganirwa.

Olwo nno Shu'ayibu n’abavaako n'agamba nti: Bantu bange, mazima nnabatuusaako Obubaka bwa Mukama Omulabirizi Wange, era ne mbabuulirira. Butya bwennyinza okunyolwa olw’abantu abakaafiiri.

Tewali Nnabbi gwe twatuma mu kitundu kyonna okuggyako nga abantu b’omukitundu e kyo, (bwe bamulimbisa) tubatuusaako obubenje n’obuzibu, olwo nno balyoke bagonde.

Oluvannyuma mu kifo ky'ekibi ne tuwaanyisaamu ekirungi, okutuusa lwe baayala embeera yaabwe n'etereera, ne bagamba nti, (si ffe tusoose) ne bakadde baffe baatuukibwako obuzibu, ate oluvannyuma ne batuukibwako obwangu. (awamu n'ekyo Katonda agamba nti:) ne tubakwata (ne tubatta) nga nabo tebategeera.

Singa abantu b’omubitundu ebyo bakkiriza ne batya Katonda, twandibagguliddewo emikisa okuva mu ggulu ne mu nsi, naye baalimbisa, olwo nno ne tubabonereza olw’ebyo bye baakolanga.

Abaffe, abantu b’omubitundu ebyo baalina obukakafu nti ebibonerezo Byaffe tebiyinza kubatuukako kiro, nga nabo beebasse?

Oba abantu b’omubitundu ebyo baalina obukakafu nti ebibonerezo Byaffe tebiyinza kubatuukako misana, nga nabo bali mu kuzannya.

Abaffe baawona okusalawo kwa Allah, (ekituufu kiri nti) tewali ayinza kulowooza nti ayinza okuwona okusalawo kwa Allah okuggyako abantu abaafaafaaganirwa.

Abaffe tekitegeerekeka eri abo abasikira ensi oluvannyuma lw’abagibaddemu okufa nti, singa twayagala twalibavunaanye olw’ebyonoono byabwe, ne tuteeka envumbo ku mitima gyabwe ne baba nga tebawulira.

Ebitundu ebyo tukutegeeza ebimu ku byafaayo byabyo, era mazima Ababaka baabwe baabajjira n’obunnyonnyofu, baali tebayinza kukkiriza ebyo bye baalimbisa mu kusooka, bulijjo Allah bw'atyo bw'azibikira emitima gy’abakaafiiri.

Era abasinga obungi mu bo tetwabasanga na ndagaano yonna (gye baatuukiriza), wabula twasanga abasinga obungi mu bo nga boonoonyi.

Ate oluvannyuma lwabwe, twatuma Musa ewa Falaawo n’abakungu be, nga tumuwadde eby’amagero Byaffe ne babiwakanya, kale nno, fumiitiriza olabe enkomerero y’aboonoonyi nga bwe yali.

Musa n'agamba nti: Owange Falaawo, mazima nze ndi Mubaka okuva ewa Mukama Katonda Omulabirizi W’ebitonde.

Kikakafu okuba nga siyogera ku Allah okuggyako amazima, mazima mbaleetedde obujulizi okuva ewa Mukama Omulabirizi Wammwe , n’olwekyo mpa abaana ba Yisirayiri (ŋŋende nabo).

(Falaawo) n'agamba nti: Oba olina obujulizi bw'ozze nabwo buleete, bw'oba nga ddala oli mu boogera amazima.

Awo nno Musa n'asuula omuggo gwe, okugenda okulaba nga musota omweyolefu.

Era n'aggyayo omukono gwe okugenda okulaba nga gwakaayakanira abalabi.

Abakungu mu bantu ba Falaawo ne bagamba nti mazima ono, mulogo kakensa.

Ayagala ku baggya mu nsi ya mmwe, kati mmwe kiki kye mugamba.

Ne bagamba nti: Mugambe ne muganda we balindeko, otume mu bitundu byonna abakunga (abalogo).

Bajja kukuleetera buli mulogo omukugu.

Abalogo ne bajja ewa Falaawo ne bagamba nti: Mazima tuteekwa okusasulwa singa ffe tunaaba tuwangudde.

N'agamba nti: Weewaawo, era mazima ddala mujja kubeera mu abo abambeera ku lusegere.

Ne bagamba nti: Owange Musa, ggwe osooka okwanja, oba ffe tusooka okusuulawo.

Yabagamba nti musseewo, bwe bassaawo baaloga amaaso g’abantu, era ne babatiisa nnyo, anti baaleeta eddogo eppitirivu.

Ne tutumira Musa nti: Suula omuggo gwo, ne gutandika okumira ebyo byonna bye baali bajingiridde.

Amazima ne galabika, byonna bye baali bakola ne bifa.

Bwebatyo ne bawangulirwa awo wennyini, ne bafuuka abakkakanyiziddwa.

Abalogo beeyala ne bavunnama.

Ne bagamba nti: Tukkirizza Mukama Katonda Omulabirizi W’ebitonde.

Mukama Omulabirizi Wa Musa ne Haaruuna.

Falaawo n'abagamba nti: Mumukkirizza nga sibawadde lukusa? Mazima luno nno lukwe lwe mwakoledde mu kitundu kino olw'ekigendererwa ky’okugobamu abantu baamu, naye mujja kukimanya.

Nja kubatemako emikono n’amagulu gammwe mu ntunujju (nga bwe tutema omukono ogwaddyo, okugulu tutema kwakkono) ate oluvannyuma mwenna nja kubabamba ku miti.

Ne bagamba nti (ekyo temuli), anti mazima ddala ffe olwo tunaaba tudda eri Mukama Omulabirizi Waffe.

Tolina kyotuvunaana okuggyako okuba nti tukkirizza ebigambo bya Mukama Omulabirizi Waffe ebitujjidde, ayi Mukama Omulabirizi Waffe tugonnomoleko obugumiikiriza, era otuuse entuuko yaffe nga tuli Basiraamu.

Abakungu mu bantu ba Falaawo ne bagamba nti: Onooleka Musa n’abantu be boonoone mu nsi era osuubire nti Musa anaakuleka ne bakatonda bo?(Falaawo) kwe kugamba nti: Abaana baabwe ab’obulenzi tujja kubatta, tulekewo bawala baabwe, mazima ffe, nga bulijjo tubali waggulu, era tubasukkulumye mu maanyi.

Musa n'agamba abantu be nti: Mwekwate ku Allah era mugumiikirize, mazima ddala ensi ya Allah Yekka, agisikiza abo b’aba ayagadde mu baddu Be, era enkomerero ennungi, y'abo abatya Katonda.

Ne bagamba nti, mazima twabonyaabonyezebwa nga tonnatujjira, n’oluvanyuma lw’okutujjira! (Musa) n'agamba nti: Mukama Omulabirizi Wammwe ajja kuzikiriza omulabe Wammwe, mu kifo kyabwe azzeewo mmwe, nga abasigire mu nsi, olwo nno atunuulire alabe bwe mukola.

Mazima twabonereza abantu ba Falaawo n’emyaka gy’enjala, n’ekkekwa ly’ebibala, babe nga bajjukira.

Ekirungi bwe kyabajjiranga baagambanga nti: Kino kyaffe, (ffe tukikoze) buli lwe baatukwangako ekibi, nga beekwasa Musa n’abo abaali naye, naye nga ddala ekikwa kyabwe kiri wa Allah, wabula mazima abasinga obungi mu bo tebamanyi.

Era ne bagamba nti: Buli kabonero konna k’onootuleetera obe nga otuloga nako, tetugenda kukukkiriza.

Olwo nno ne tubasindikira amataba, n’enzige, n’ensekere, n’ebikere n’omusaayi nga bubonero obulagiddwa obulungi, wabula ne beekuluntaza, anti era bulijjo baali bantu aboonoonyi.

Ekibonerezo bwe kyamala okubatuukako baagamba nti: Musa, tusabire Mukama Omulabirizi Wo, ng’osinziira ku ebyo bye yakuwa, singa otuggyako ekibonerezo kino, ddala tujja kukukkiriza era tugenda kukuweera ddala abaana ba Yisirayiri (obatwale).

Bwe twamala okubaggyako ekibonerezo nga ebbanga eryali libagereddwa liweddeko, ekyaddirira bo kumenya ndagaano.

Olwo nno ne tubalaga obusungu Bwaffe, ne tubazikiririza mu nnyanja olw'okuba nti, mazima bo baalimbisa Ebigambo Byaffe, era nga ku byo baali bagayaavu.

Abantu abo abaali batwalibwa okuba nti baawansi ne tubasikiza obuvanjuba n’obugwanjuba bw'ensi eyo gye twassaamu emikisa, Ekigambo kya Mukama Omulabirizi Wo, ekirungi ku baana ba Yisirayiri ne kituukirira ku lw'ebyo bye baagumiikiriza, ne tusaanyaawo byonna Falaawo n’abantu be bye baali bakola ne bye baali bazimba.

Ne tusomosa abaana ba Yisirayiri ennyanja, ne bayita ku bantu abaali beefunyiridde ku kusinza amasanamu gaabwe, ne bagamba nti: (Musa), tuteerewo ekisinzibwa nga nabo bwe balina e bisinzibwa, (Musa) n'agamba nti mazima ddala mmwe, muli bantu abatategeera.

Mazima abo bye balimu bya kuzikirizibwa, era ebyo bye bakola bifu.

N'agamba nti: Ekitali Katonda omu omutuufu kyemba mbateerawo musinze! Ate nga Yye Ye yabasukkulumya ku bitonde byonna?!

Mujjukire bwe twabataasa ku bantu ba Falaawo bwe baali babakombesa ku bukaawu bw'ebibonyoobonyo, nga batemula abaana bammwe abalenzi nebbalekawo bawala bammwe, mw'ekyo mwalimu okugezesa kunene nnyo okuva eri Mukama Omulabirizi Wammwe.

Twalagaanyisa Musa amale ebiro amakumiasatu nga yeetegekera okusisinkana Mukama Omulabirizi We, ate netubijjuza n’ekkumi, olwo nno Mukama Omulabirizi We kye yamugerera ne kituukiriza, nga z’ennaku amakumiana, awo Musa n'agamba muganda we, Haaruuna nti, Nsigalira mu bantu bange, era kola bulungi, togoberera n’omulundi n’ogumu ekkubo ly’aboonoonyi.

Musa bwe yajja mu kifo kye twamulagira, Mukama Omulabirizi We n’ayogera naye, (Musa) yagamba nti: Ayi Mukama Omulabirizi Wange, nzikiriza nkutunuleko, n’amugamba nti tosobola kundaba, naye tunula ku lusozi olwo, bwe lunaasobola okusigala mu kifo kyalwo, olwo nno ojja kundaba, wabula Mukama Omulabirizi We bwe yeeyoleka eri olusozi, yalufuula ensaano, era Musa n’agwa ku ttaka nga azirise, bwe yadda engulu n'agamba nti: Oli Musukkulumu, nkwenenyerezza, era nkwata kisooka mu Bakkiriza.

(Katonda) n'agamba nti: Owange Musa, mazima Nze nkuwadde enkizo ku bantu, olw’Obubaka Bwange, n’okwogera Kwange naawe, kale twala bye nkuwadde, era obeere mu beebaza.

Era twamuwandiikira ku mbaawo buli kintu, kibe ekyokubuulirira, era nga kunnyonnyola mu bujjuvu, ku buli kintu, kale nno bikuume butiribiri, era olagire abantu bo babikwate mu ngeri esinga okuba ennungi, oluvannyuma ndibalaga ekifo ky’aboonoonyi.

Ate abo abeekuza mu nsi awatali nsonga ntuufu, ŋŋenda kubeesambya Ebigambo Byange, buli lwe banaalabanga, akabonero konna, tebajja ku kakkirizanga, era bwe banaalabanga ekkubo ly’obuluŋŋamu, tebagendanga kulifuula kkubo gye bali kulikwata, naye bwe banaalabanga ekkubo ly’obwonoonefu lye banaatwalanga okuba ekkubo, ekyo nno lwa kuba nti mazima ddala bo, baalimbisa Ebigambo Byaffe, ne baba nga tebabifaako.

N'abo abaalimbisa Ebigambo Byaffe, n’okusisinkana Olunaku lw’Enkomerero, emirimu gyabwe gyonna gyafaafaagana, ate olwo balisasulwa okuggyako ebyo bye baakolanga!

Abantu ba Musa bwe yavaawooko baaweesa ennyana okuva mu by'okwewunda byabwe nga erabikira ddala ng'erina omubiri, n’okuŋoola nga eŋoola, abaffe tebaakiraba nti mazima ddala yyo tesobola kwogera nabo era nga tesobola kubaluŋŋamya ku kkubo, baagiteekawo, era olwekikolwa ekyo ne babeera ab’omu bantu abeeyisa obubi.

Bwe beefumiitiriza, ne balaba nti ddala mazima baabula olw’ekikolwa kyabwe ekyo, (beenenya) ne bagamba nti: Singa Mukama Omulabirizi Waffe tatusaasira, n'atusonyiwa, tujja kubeerera ddala mu bafaafaaganiddwa.

Musa bwe yadda eri abantu be, nga musunguwavu, era nga asaaliddwa, yagamba nti, kibi nnyo kye mwakoze nga siriiwo, mwayanguyirizza Ekigambo kya Mukama Omulabirizi Wammwe! Olwo nno kwe kukasuka embaawo, n’akwata omutwe gwa muganda we (Haaruuna) nga amusika amuzza gy'ali, n'agamba nti: Mwana wa nnyabo, mazima abantu bansinzizza amaanyi, era kumpi banzite, tontuusaako kino olw'okusanyusa abalabe, era tonteeka mu bantu abeeyisa obubi.

Musa n'agamba nti: Ayi Mukama Omulabirizi Wange, nsonyiwa ne muganda wange, era otuyingize mu kusaasira Kwo, anti bulijjo Ggwe Musaasizi asinga abasaasizi bonna.

Mazima abo abeeteerawo ennyana (bagisinze), bajja kutuukibwako obusungu n’okukkakkannyizibwa ebiva ewa Mukama Omulabirizi Waabwe, mu bulamu obw'ensi, era bwetutyo bwe tusasula abo abatemerera ebigambo.

N'abo abaalimbisa ne bakola ebibi, ate ne beenenya oluvannyuma lwabyo, era ne bakkiriza, mazima ddala Mukama Omulabirizi Wo, oluvannyuma lwabyo, Musonyiyi, Musaasizi.

Obusungu bwe bwaggwa ku Musa, yasitula embaawo, nga ne mu biwandiikiddwa ku zo, mulimu obulunŋŋamu, n’okusaasira eri abo, abatya Mukama Omulabirizi Waabwe.

Musa yalonda mu bantu be, abasajja nsanvu, bagende mu kifo kye twamuteerawo, wabula musisi bwe yabajjira, (Musa) yagamba nti: Ayi Mukama Omulabirizi Wange, singa kino kye wali oyagala, wandibadde wabazikiriza olubereberye wamu nange, oyagala kutuzikiriza olw'ekyo ababuyabuya muffe kye baakola! kino si kintu kirala kyonna okugyako okugezesa Kwo, obuza nakwo oyo gw'oba oyagadde, ate n’oluŋŋamya nakwo, oyo gw'oba oyagadde. Otulinako obuyinza, n’olwekyo tusonyiwe, era otusaasire, bulijjo Ggwe osinga abasaasizi bonna.

Tuwandiikeko ebirungi kuno ku nsi, era ne ku Nkomerero. Mazima ffe tukwemenyedde.(Katonda) n'agamba nti: Ebibonerezo Byange mbituusa kw’oyo gwe mba njagadde, ate Okusaasira Kwange kwabuna buli kintu, ŋŋenda kukuwa abo abatya Katonda, ne batoola zzaka, era abo abakkiriza Ebigambo Byaffe.

Abo abagoberera Omubaka, Nnabbi, atasoma biwandiiko, oyo gwe basanga nga muwandiike ewaabwe mu Tawulaati ne Enjiri, nga abalagira empisa ennungi, era n’abagaana amayisa amabi, era nga (Omubaka) abakkiriza ebirungi (mu biriibwa n’ebinywebwa), era n'abaziyiza ebibi, era n'abaggyako obuzito n’ebikoligo, ebyo ebyabaliko, kale nno abo abamukkiriza, ne bamuwagira, ne bamutaasa, era ne bagoberera ekitangaala ekyo ekyamuweebwa, abo nno be balituuka ku buwanguzi.

Gamba nti: Abange abantu, mazima nze ndi Mubaka wa Katonda, eri mmwe mwenna, (Katonda) Oyo Nnannyini bufuzi bw'eggulu omusanvu n'ensi, tewali kintu kyonna kisinzibwa mu butuufu okuggyako Yye, awa obulamu, era n'atta, kale nno mukkirize Katonda n’Omubaka We, Nnabbi ataasoma biwandiiko, oyo akkiriza Allah n’Ebigambo Bye, era mumugoberere, olwo nno mube nga muluŋŋama.

Mu bantu ba Musa, mwalimu ekibiina ky'abantu abakozesa amazima okuluŋŋama, era nga gebakozesa okukola obwenkanya.

Ne tubakutulamu ennyiriri kkuminabbiri nga bika, era twatumira Musa, abantu be bwe baamusaba okubafunira amazzi, ne tumugamba nti: Kuba omuggo gwo ku jjinja, olwo nno ne mufubutukamu e nsulo kkuminabbiri, buli bantu baamanya we balina okunywa, ekirala twabasiikiriza n’ekire, era twabassiza Manna, ne Saluwa (nga bwe tubagamba nti): Mulye ku birungi mu ebyo bye tubagabira, si Ffe be baalyazsamaanya, wabula beeryazaamaanya bokka.

Era jjukira bwe baalagirwa nti: Mutuule mu kitundu kino, mulye nga muli mu kyo, wonna we mwagala, era mugambe nti: Hittwa (tukusaba otuggyeko ebibi), era muyingire omulyango gw’ekibuga nga muvunnamye, olwo nno tujja kubasonyiwa ebyonoono byammwe, tujja kwongeza abakozi b’obulungi.

Abo abeeyisa obubi, baakyusa ekigambo ekyabagambwa, olwo nno ne tubasindikira ebibonerezo okuva mu ggulu olw'ebyo bye beeyisangamu obubi.

Babuuze ebikwata ku kitundu ekyali ku lubalama lw'enyanja, bwe baamenya etteeka erikwata ku lunaku Lw’omukaaga, olw'okuba ebyennyanja byabwe bya bajjiranga, mu bungi ate nga ku lunaku olutali Lwamukaaga nga tebibajjira, bwetutyo nga tubagezesa olw'ebyo bye baakola mu bwonoonyi.

Era jjukira ekibiina mu bo bwe kyagamba nti: Lwaki mubuulirira ekibiina kya bantu nga Katonda ajja kubazikiriza, oba ajja kubabonereza n’ebibonerezo ebisuffu, bo ne bagamba nti: Tukikola lwa kweggyako musango ewa Mukama Omulabirizi Wammwe, ate oba olyawo bayinza okutya Katonda.

Bwe baamala okwerabira ebyababuulirirwa twawonya abo abakoma ku bannaabwe okukola ebibi, ate abo abeeyisa obubi ne tubassaako ebibonerezo ebikambwe olw'obwonoonyi bwe baakolanga.

Bwe baalemera kw'ebyo ebyabagaanibwa twabagamba nti: Mubeere enkobe kibafuule abanyoomebwa.

Era jjukira Mukama Omulabirizi Wo bwe yalangirira nti (abayudaaya) ajja kubateerawo ddala abantu abanaabakombesanga ku bukaawu bw'ebibonerezo, okutuusa ku Lunaku lw’Enkomerero, mazima Mukama Omulabirizi Wo mwangu mu kubonereza, era mazima Yye. Musonyiyi nnyo Musaasizi.

Era twabagabanya mu nsi, ne baba ebibiina ebyenjawulo, mu bo mulimu abalongoofu, era mu bo mulimu abatali ekyo, era twabagezesa n’ebirungi n’ebibi kibayambe okudda (eri Katonda).

Ne wajja oluvannyuma lwabwe abaabaddira mu bigere, abaasikira Ekitabo ne baba nga bakulembeza byakufuna bya nsi ebitaliimu, era ne bagamba nti: Tulisonyiyibwa, era singa bajjirwa ebirala ebibifaanana, nabyo bandibitutte, abaffe tebaakozesebwa ndagaano y’ekitabo okuba nga teboogera ku Allah okuggyako amazima, era nga baasoma ebyo ebiri mu Kitabo, ate nga ekituufu kiri nti, obutuulo obw'enkomerero bwe bulungi eri abo abatya Katonda, abaffe temutegeera?

Ate abo abeekwata ku Kitabo ne bayimirizaawo esswala, mazima Ffe tetugenda kwonoona mpeera y’abalongoosa.

Era jjukira bwe twasitula olusozi waggulu waabwe, ne luba nga manvuuli, ne batuuka okulowooza nti mazima ddala lugenda kubagwako (awonno netubagamba nti) bye tubawadde mubikwate butiribiri, era mujjukire ebibirimu, olwo nno mube abatya Katonda.

Era jjukira Mukama Omulabirizi Wo bwe yaggya ku migongo gy’abaana ba Adamu ezzadde lyabwe, n’abalagira beeweeko obujulizi, (n'agamba nti): Si Nze Mukama Omulabirizi Wammwe? Ne bagamba nti: Bwekiri, era tukiwaako obujulizi, olwo nno muleme kugamba ku Lunaku lw'Enkomerero nti mazima ddala ffe, kino twali tetukimanyi.

Oba muleme kugamba nti bakadde baffe baasinziza ebirala ku Katonda ffe nga tetunnajja, era ffe twali zzadde eryajja oluvannyuma lwabwe. Otuzikiriza otya olw'ebyo ebyakolebwa aboonoonyi?!

Bwetutyo nno bwe tunnyonnyola Ebigambo, babe nga badda (eri okusinza Katonda Yekka).

Era basomere ebikwata ku oyo gwe twawa obubonero Bwaffe n'abwesamba, Sitaane n'amunoonya (n'amufuula munne) olwo nno n'abeera ow'omubabuze.

Singa twayagala twandimusitudde eddaala olw'obubonero obwo, naye mazima ddala yye yeemalira ku nsi, era n’agoberera okwagala kwe, olwo nno ekifaananyi kye alinga e mbwa bw'ogigoba emisinde ewejjawejja, ate nebw'ogireka eba ewejjawejja, ekyo nno kye kifaananyi ky'abo abaalimbisa Ebigambo Byaffe, bategeeze ebyafaayo, kibayambe okwefumiitiriza.

Kifaananyi kibi eky’abantu abaalimbisa Ebigambo Byaffe, ate nga ekituufu kiri nti emyoyo gyabwe gye balyazaamaanyanga.

Oyo yenna Allah gw'aba aluŋŋamizza y’abeera omuluŋŋamu, ate gw'aba abuzizza, abo nno be baafaafaaganirwa.

Omuliro Jahannama twagutegekera bangi mu majinni ne mu bantu, (ky'ova olaba) nti, balina emitima naye tebagikozesa kutegeera, era balina amaaso ge batalabisa, era balina amatu ge batawuliza, abo nno balinga ebisolo, sinakindi bo be babuze okubisinga, abo nno be batafaayo (ku bigambo by'Eddiini).

Era Allah alina amannya amalungi, kale mugamusabise, era muve kw’abo abakyusakyusa amannya Ge, balisasulwa ebyo bye baakolanga.

Ne mu bantu be twatonda, mulimu ekibiina ky'abo abakolera ku mazima, era ge bakozesa okukola obwenkanya wakati w’abantu.

Naye abo abaalimbisa tujja kubatwaliriza mpolampola, naye tubakwate nga tebamanyi.

Era mbalindiriza, anti entegeka Zange nnywevu.

Abaffe tebaalowoozaako nti munnaabwe ono si mulalu, (e kituufu kiri nti) tali kintu kyonna okuggyako okuba nti mutiisa ow’olwatu.

Abaffe tebafumiitiriza ku bufuzi bw'eggulu omusanvu n'e nsi na buli kyonna Allah kye yatonda n’okuba nti kirabika nti entuuko yaabwe mazima yali esembedde, kati oluvannyuma lwa kino bigambo ki bye bayinza okukkiriza!.

Oyo yenna Allah gw'aba abuzizza tewali ayinza kumuluŋŋamya, era abaleka mu bubuze bwa bwe nga babulubuuta.

Bakubuuza ku Lunaku lw'Enkomerero nti lulituuka ddi? Gamba nti: Mazima ebirukwatako Mukama Omulabirizi Wange y'abimanyi, tewali ayinza kukubuulira kiseera we lulituukira okugyako Yye. Ebirukwatako bizito mu ggulu omusanvu, ne ku nsi. Terugenda kubajjira okuggyako kibwatukira. Balukubuuza nga olinga alumanyiiko ennyo. Gamba nti: Mazima eby'okumanya Olunaku olwo biri wa Allah, naye ddala abantu abasinga obungi tebamanyi.

Gamba nti: Si nze nneesalirawo ekirungi oba ekibi, okuggyako Allah ky'aba ayagadde, era singa nnali mmanyi ebikusike, nandiyitirizza okukola ebirungi, mu ngeri y'emu tewandibadde kabi kantuukako, nze siri kintu kyonna okuggyako okuba omutiisa era omusanyusa eri abo abatya Katonda.

(Allah) y'Oyo eyabatonda nga abaggya mu muntu omu, nga ate mu ye mwe yaggya mukyala we, abeere ng’adda gyali olw'okufuna obutebenkevu. Bwe yamala okwegatta naye, n'afuna olubuto olwangu, n’ayita nalwo mu mitendera olw’amala okukula, baasaba Mukama Omulabirizi Waabwe, ne bagamba nti: Singa otuwa omwana omulongoofu, tujja kubeerera ddala mu beebaza.

(Naye ate abantu abaddirira) Katonda bwe yabawa omwana omulongoofu, baamugattako ebintu ebirala mu ekyo kye yabawala, Allah yayawukanira ddala, kw'ebyo bye bamugattako.

Abaffe bagatta ku Katonda ebyo ebitasobola kutonda kintu kyonna, so nga byo byatondebwa?

Era tebiyinza kubafunira kutaasa wadde bo bennyini okwetaasa.

Bwe mubakoowoola okujja eri obuluŋŋamu tebabagoberera, kye kimu ka mube nga mubayise, oba nga musirise.

Mazima abo be musaba ne muva ku Allah, baddu nga mmwe, kale mubasabe babaanukule bwe muba nga mwogera mazima.

Abaffe balina amagulu nti ge batambuza, oba balina emikono gye bakwasa, oba balina amaaso ge balabisa, oba balina amatu ge bawuliza? Gamba nti: Muyite bye musinza ne mubigatta ku Katonda, olwo nno munkolere enkwe era temunnindiriza.

Mazima Omukuumi Wange Ye Allah, Oyo eyassa Ekitabo, era bulijjo Yye, y'akuuma abalongoofu.

Era mazima ddala be musaba ne mumulekawo, tebasobola kubataasa, era nga bwe batasobola kwetaasa.

Bwe mubakoowoola okujja eri obuluŋŋamu tebawulira, obalaba nga bakutunuulidde kyokka nga tebalaba.

Nywerera ku kusonyiwa, era olagire abantu okweyisa obulungi, era ove ku batategeera.

Buli wonna w'ofunira okulabankanya kwa Sitaane, saba obukuumi bwa Allah, mazima Yye awulira nnyo, Mumanyi.

Mazima abo abatya Katonda, bwe baba bafunye okubuzaabuzibwa okuva eri Sitaane, bajjukira (Allah), olwo nno ne balaba ekituufu.

Naye ate bo bannaabwe bongera kubasindika mu bwonoonefu, era nga tebaweera.

Bwotabaleetera kyamagero, bagamba nti, waakiri waalikyeyiiyirizza. Gamba nti: Mazima ngoberera ebyo byokka ebiba bimpeereddwa okuva eri Mukama Omulabirizi Wange. (Kulaani) eno, mumuli oguvudde ewa Mukama Omulabirizi Wammwe, era buluŋŋamu na kusaasira eri abo abakkiriza.

Buli Kulaani lw'esomwanga mugiwulirize, era mugisseeko omulaka, olwo nno mulyoke musaasirwe.

Bulijjo jjukira Mukama Omulabirizi Wo, mu mwoyo gwo, nga olaga obugonvu n’okutya, awatali kusitula ddoboozi mu bigambo (nga ekyo okikola), enkya n’eggulo, era tobeeranga mu bagayaavu.

Mazima abo abali ewa Mukama Omulabirizi Wo, tebeekuluntaza ne batamusinza, era bamutendereza, era nga Yye Yekka, Gwe bavunnamira.

Bakubuuza ebikwata ku minyago, gamba nti: Eminyago gy’a Allah n’Omubaka. Kale nno mutye Allah, era mulongoose enkolagana wakati wammwe, era mugondere Allah n’Omubaka We bwe muba nga muli Bakkiriza.

Mazima ddala Abakkiriza, beebo nga buli Allah lw'ayogerwako, emitima gyabwe gitya, era bwe basomerwa Ebigambo Bye pp, bibongera obukkiriza, era nga Mukama Omulabirizi Waabwe Yekka gwe beesiga.

Abo abayimirizaawo esswala, era nga ne ku bye tubawa bagabako.

Abo be Bakkiriza abannamaddala, balina e bifo ebya waggulu ewa Mukama Omulabirizi Waabwe n'okusonyiyibwa n’okugabirirwa okuyitirivu.

Kino kifaanana nga Mukama Omulabirizi Wo bwe yakulagira, era nga kye kituufu ofulume (ogende ku lutalo lwe Badiri), so nga abamu mu Bakkiriza baali tebakyagadde.

Bakuwakanya ku kintu ekituufu (ky'oliko), oluvannyuma lw'okuba nti kimaze okweyoleka, ne bafaananako abawalulwa, nga batwalibwa eri okufa, nga batunula.

Mujjukire Allah lwe yabalagaanyisa okufuna ekimu ku bibiri, nti mazima kyo mujja kukifuna, wabula mmwe mwali mwagala ekitaliimu buzibu kye muba mufuna, naye nga Allah ayagala amazima gayimirirewo okusinziira ku Biragiro Bye, era akutulire ddala. emirandira gya abakaafiiri.

Olwo nno abe nga ayimirizaawo amazima, asaanyeewo obwonoonefu, newaakubadde nga aboonoonyi tebaakyagala.

Mujjukire bwe mwasaba Mukama Omulabirizi Wammwe obuyambi, n’abaanukula nti: Mazima Nze, nja kubadduukirira ne Bamalayika lukumi nga bagoberegana.

Kino tewali Allah kye yakireetera okuggyako kibe amawulire ag’essanyu, era e mitima gyammwe gyeyongere okunywera ku lw'ekyo, naye nga kwo okutaasa tekulina we kuli okugyako kuva wa Allah, bulijjo mazima Allah ye Nnantakubwaku mukono, Mugobansonga.

Mujjukire (Mukama Katonda) bwe yabatuusaako okusumagira, nga butebenkevu okuva Gy'ali , n’abassiza amazzi okuva waggulu (e nkuba) abe nga abatukuza nago, era abaggyirewo emitego gya Sitaane, era agumye emitima gyammwe, era anyweze nayo ebigere byammwe.

Jjukira Mukama Omulabirizi Wo, bwe yatumira Bamalayika nti: Mazima Nze Ndi wamu nammwe, mugumye abo abakkiriza, nja kussa okutya mu mitima gy'abo abatakkiriza, kale muteme waggulu w’ensingo, era mubatemeko n’engalo.

Ekyo nno lwa kuba nti mazima bo beesimba mu Allah ne Omubaka We, anti omuntu eyeesimba mu Allah ne Omubaka We, mazima Allah Muyitirivu Wa kubonereza.

Ebyo nno ebibatuuseeko (bye bibasaanira), kale mukombe ku bukaawu bwabyo (nga muttibwa mu ntalo kuno ku nsi), era nga ddala abakaafiiri bagenda kussibwako ebibonerezo by’o mu Muliro.

Abange mmwe abakkiriza, bwe musisinkananga n'abo abatakkiriza, ababa bazze okubalwanyisa, temubaddukanga.

Oyo yenna alibakuba amabega n'adduka ku lunaku olwo, mpozzi ng’ali ku kakodyo ka lutalo, oba nga adda eri kibinja kya balwanyi banne, mazima aliba akakaseeko obusungu bwa Allah, nga n’obuddo bwe Muliro Jahannama, ate nga buddo bubi.

Si mmwe mwabatta, naye mazima Allah Ye yabatta, era bwe wakanyuga, si ggwe wakanyuga, naye mazima Allah Ye yakanyuga, era abeere nga agezesa Abakkiriza olugezesa olulungi n’ekikolwa ekyo, mazima Allah awulira nnyo, Mumanyi.

Ebyo (mubimanye), era mumanyire ddala nti, mazima Allah anafuya enkwe z’abakaafiiri.

(Mmwe abatakkiriza) bwe muba nga musaba Katonda kusalawo, okusalawo kuzze, era bwe muneekomako, ekyo ky'ekirungi gye muli, naye bwe munaddamu, nga Naffe tuddamu, ate ekibinja kyammwe tekigenda kubagasa kintu kyonna, ne bwe kiba kinene kitya, anti mazima Katonda ali wamu ne Abakkiriza.

Abange mmwe abakkiriza, mugondere Allah ne Omubaka We, temumuvangako, ate nga muwulira (by'abagamba).

Temubeera ng'abo abagamba nti: Tuwulidde so nga tebawulira.

Mazima ebitonde ebisinga obubi mu maaso ga Allah, be bakiggala, bakasiru abo abatategeera.

Singa Allah yabamanyaamu akalungi konna, yaalibawulizza, ate ne bwe yaalibawulizza, baaliwuguse ne bava ku mazima.

Abange mmwe abakkiriza, mwanukule Allah ne Omubaka bw'abayita okujja eri ekyo ekibawa obulamu, era mumanye nti, mazima Allah, assa ekyawula wakati w’omuntu n’omutima gwe, so nga ate bulijjo, mazima Gy'ali gye mugenda okukukuŋŋaanyizibwa.

Mutye ekikemo e kitagenda kukwata ku abo abeeyisa obubi bokka mu mmwe, era mumanye nti mazima Allah Muyitirivu wa kubonereza.

Era mujjukire lwe mwali abatono, nga muyisibwa bubi mu nsi, nga mutya abantu okubagajambula, n'abawa obubudamu, n’abawagira n’okutaasa Kwe, n’abagabirira mu birungi, olwo nno mube nga mwebaza.

Abange mmwe abakkiriza, temukumpanyanga Allah ne Omubaka , ne mukumpanya obuvunaanyizibwa bwammwe, ate nga ddala mumanyi.

Era mumanye nti mazima emmaali yammwe, n’abaana bammwe kikemo, era nga bulijjo mazima ddala Allah, alina empeera ensukkulumu.

Abange mmwe abakkiriza, singa mutya Allah, ajja kubasobozesa okwawula (wakati w’ekirungi n’ekibi) era abasanguleko ebyonoono byammwe, era abasonyiwe, era nga bulijjo Allah ye Nnannyini bigabwa ebisuffu.

Era jjukira abaagaana okukkiriza bwe baakukolera olukwe, bakusibe oba bakutte, oba bakugobe, ne bakola olukwe, ne Allah n'abaddiza olukwe olwo (n'akutaasa), Allah ali waggulu nnyo mu kugootaanya enkwe.

Bwe basomerwa Ebigambo Byaffe bagamba nti: Mazima ffe ebyo twabiwulira dda, era singa tuba twagadde naffe tusobola okwogera nga ebyo (by'oyogera), ebyo tebirina kye biri okuggyako okuba enfumo z’abedda.

Era jjukira bwe baagamba nti: Ayi Mukama Katonda, gano bwe gaba nga ge mazima agavudde Gy'oli, tubonereze n'enkuba nga ya mayinja okuva waggulu, oba tuleetere ebibonerezo ebirumya ennyo.

Naye Allah teyali Waakubabonereza, nga naawe okyali nabo, era Allah teyali Waakubabonereza nga beegayirira.

Kale nga lwaki Allah teyaalibabonerezza ate nga baziyiza abantu (Abakkiriza) okutuuka eri Omuzikiti ogw’emizizo, so nga tebabangako bakuumi baagwo, abakuumi baagwo, si balala okuggyako abatya Allah, naye abasinga obungi mu bo tebamanyi.

Okusaba kwe basabira ku Kaaba temuli, anti kubeera kufuuwa mpa na kukuba mu ngalo, kale nno mukombe ku bukaawu bw'ebibonerezo, olw'ebyo bye mwawakanyanga.

Mazima abo abaagaana okukkiriza, bawaayo emmaali yaabwe, baggye abantu ku kkubo lya allah. Kale bajja kugiwaayo, oluvannyuma ebafuukire eky'okwejjusa, era bawangulwe, ate nga abo abatakkiriza, bagenda kukuŋŋaanyizibwa batwalibwe mu Muliro Jahannama.

Olwo nno Allah ayawule ababi ku balungi, ababi abakasuke ku bannaabwe bonna babeere entuumu. Entuumu eyo agisse mu Muliro Jahannama. Abo nno be b'okufaafaaganirwa.

Gamba abo abaagaana okukkiriza, nti: Bwe baneekomako, banaasonyiyibwa ebyakulembera, naye bwe banaddamu, ekyatuuka ku baasooka kimanyiddwa.

Era mubalwanyise waleme kubeerawo bukaafiiri, Eddiini yonna ebeere ya Allah. Bwe baba beekomyeko, mazima ddala Allah alaba bye bakola.

Naye bwe batakola ekyo, mumanye nti mazima Allah Ye Mukuumi Wammwe, Ye Mukuumi asinga era Omutaasa asinga.

Era mumanye nti omunyago gwonna gwemuba muggye ku mulabe, mazima kimukyakutaano kyagwo kya Allah, ne Omubaka, n'abooluganda olw'okumpi olwa Nnabbi, ne ba mulekwa, n’abanaku, n’omutambuze, bwe muba nga mwakkiriza Allah n'ebyo bye twassa ku muddu Waffe (Muhammadi) ku lunaku Allah lwe yayawula amazima ku bulimba, olunaku ebibinja ebibiri lwe byasisinkana (ku lutalo e Badiri), bulijjo Allah Waabuyinza ku buli kintu.

Mujjukire ekiwonvu bwe mwakiri ku ludda oluli okumpi nga ate abalabe bammwe bali mitala, ate nga n’abaali mu kibinja ky'abasuubuzi nga bali mu kifo ekiri wansi wammwe, singa mwali mulagaanye okusisinkana mwandyawukanye ku ndagaano eyo, naye , Allah alyoke atuukirize ekyo kye yasalawo okukolebwa, olwo nno oyo anaazikirira, azikirire nga azikirira lwa nsonga, n’asigadde nga mulamu asigale lwa nsonga, bulijjo mazima Allah Muyitirivu wa kuwulira, era Mumanyi nnyo.

Jjukira Allah bwe yabakulaga mu kirooto kyo, nga batono, so nga singa yabakulaga nga bangi mwalinafuye ne mukubagana empawa mu kusalawo, naye mazima Allah yabataasa, anti Allah Muyitirivu Waakumanya ebiri mu bifuba byammwe.

Era jjukira lwe yababalaga nga batono mu maaso gammwe, bwe mwasisinkana, mmwe n'abafuula batono mu maaso gaabwe, Allah alyoke atuukirize ekyo kye yasalawo okukolebwa, era bulijjo ensonga zonna ewa Allah gye zizzibwa.

Abange mmwe abakkiriza bwe musisinkananga ekibinja kya balabe munywere, mwogere nnyo ku Katonda, mulyoke muwangule.

Era mugondere Katonda n’omubakawe, temukubagananga e mpawa ne kibanafuya, nemuggwamu amaanyi, era mugumiikirize, anti Katonda ali wamu n'abagumiikiriza.

Temubeera nga (abakaafiiri) abaafuluma mu mayumba gaabwe nga beekuluntaza n’okweraga eri abantu, era nga baziyiza abantu okuyingira mu ddiini y’a Katonda, nga bulijjo Katonda yeetoolodde ebyo byonna bye bakola.

Era jjukira Sitane bwe yabalaga bye baali bakola nti birungi, (Sitane) n'abagamba nti tewali muntu yenna waakubawangula olwa leero, era nti mazima nze nja kubataasa, naye ate e bibinja by’ombiriri bwe byasisinkana, Sitane neyeefuula, era naagamba nti, mazima nze siri nammwe, anti mazima nze ndaba bye mutalaba, era mazima nze ntya Katonda, nga bulijjo Katonda muyitirivu wa kubonereza.

Jjukira abannanfusi n’abalina obulwadde mu mitima gyabwe bwe baagamba nti, e ddiini yaabo abakkiriza ebabuzizza, sso nga buli eyeekwasa Katonda (y’aba akoze e kituufu), anti mazima Katonda ye nantakubwa ku mukono, mugoba nsonga.

Singa olaba (ggwe Nabbi Muhammad) engeri malayika gye ziggyamu e myooyo gy’abakaafiiri, nga babakuba mu maaso gaabwe, ne ku migongo gyabwe, nga bwe babagamba nti, mukombe ku bukaawu bwe binorezo ebyokya.

Ekyo ekibatuuseeko, kiva ku ebyo bye mwakola (mu bulamu bwensi) era nti mazima Katonda tayisa bubi baddube.

(Ebyo ebituuse ku bakaafiiri) bifaanana n’ebyatuuka ku bantu ba Firawo, n'abo abaabakulembera, baawakanya ebigambo bya Katonda, Katonda naababonereza olw'e byonoono bya bwe, mazima ddala Katonda wa maanyi era muyitirivu wa kubonereza.

Ebyo ebituuse ku bakaafiiri (bibasaanira), anti mazima Katonda takyusa kyengera kyaba awadde bantu, okutuusa nga bo bennyini bakyusizza embeera zaabwe, era nga bulijjo mazima Katonda muyitirivu wa kuwulira, mumanyi nnyo.

Bafaanana nga abantu ba Firawo, n'abo abaaliwo oluberyeberye lwa bwe, baalimbisa e bigambo bya Mukama omulabirizi waabwe, netubazikiriza olw'ebibi bya bwe, netusaanyaawo abantu ba Firawo, era bonna baali beeyisizza bubi.

Mazima ekiramu ekisinga obubi mu maaso ga Katonda, beebo abaakaafuwala nekiba nti tebagenda kukkiriza.

Abo bewakozesa endagaano, ate nebamenya endagaano yaabwe buli mulundi, era tebayinza kutya Katonda.

Buli lwo bagwikirizanga mu lutalo, babonereze mu bukambwe, kibe ekyokutiisa, eri abo abalibaddirira, babe nga beebuulirira.

Bwe weekengeranga obukumpanya mu bantu, baddize e ndagaano yaabwe mu lwatu, anti mazima ddala Katonda tayagala bakumpanya.

Abo abaakaafuwala tebeeyibaalanga ne balowooza nti basimattuse ku Katonda, anti mazima bbo tebayinza kulemesa (Katonda).

Era mubeetegekere, nga mukozesa ekyo kyonna kye musobola mu by’okulwanyisa, nga e nfalaasi e ntendeke, era mutiise nakyo omulabe w’a Katonda era omulabe wa mmwe, n’abalala abatali abo be mutamanyi naye nga Katonda abamanyi, (mukutuukiriza ekyo), e kintu kyonna kye muwaayo mu kkubo lya Katonda, kigenda kubasasulwa mu bujjuvu, era temugenda kuyisibwa bubi.

Singa bayaayaanira e mirembe naawe giyaayaanire, era weekwase Katonda, anti mazima yye awulira nnyo, mumanyi.

Naye singa baba baagadde okukukwenyakwenya, akumalira byonna ye Katonda, anti yye yooyo eyakudduukirira n’akutaasa (era n’akuwagira) ng’akozesa abakkiriza.

Era naagatta wakati w’emitima gyabwe, nga singa wawaayo ebiri mu nsi byonna, tewandigasse wakati w’a mitima gyabwe, naye mazima ddala Katonda yagatta wakati waabwe, anti mazima ddala yye ye nantakubwa ku mukono, mugoba nsonga.

Owange ggwe Nabbi, Katonda akumalira era naamalira n’abali naawe nga bakkiriza.

Owange gwe Nabbi, kubiriza abakkiriza okugenda okulwana, kale nno mu mmwe bwe mubaamu amakumi abiri abagumiikiriza bawangula e bikumi bibiri, ate e kikumi mu mmwe bawangula lukumi, mu abo abaakaafuwala olw'okuba nti bo bantu abatategeera.

Kaakati Katonda abawewulidde, era amanyi nti mazima mu mmwe mulimu obunafu, kale mu mmwe bwe mubangamu e kikumi ekigumiikiriza, bawangula e bibiri, ate olukumi mu mmwe bawangula e nkumi bbiri ku lwo kukkiriza kwa Katonda, nga bulijjo Katonda aliwamu n'abagumiikiriza.

Tekisaanira Nabbi yenna kuba na bawambe okutuusa nga amaze okusimba amakanda mu nsi. (Bwe musalawo okutwala abawambe nga temunnanywera) muba mwagala bya kufuna byansi, ng’ate Katonda ayagala nkomerero, ate nga bulijjo Katonda ye nantakubwa ku mukono, mugoba nsonga.

Singa ssi kusalawo kwa Katonda oluberyeberye, mwandituusiddwako e kibonerezo e kikakali olw'ebyo bye mwatwala.

Kale nno mulye mu ebyo bye mufunye, nga minyago ebiri Halal ate nga birungi, era mutye Katonda, mazima Katonda musonyiyi, musaazizi.

Owange ggwe Nabbi gamba abawambe abali mu mikono gya mmwe nti, Katonda bwa naamanya nti mu mitima gya mmwe mulimu akalungi agenda kubawa e birungi e bisinga kw'ebyo ebyabaggyibwako era abasonyiwe, anti bulijjo Katonda musonyiyi, musaasizi.

Naye bwe baba baagadde ku kukumpanya, mazima baakumpanyadda Katonda, wabula yakuyamba n’obawangula, nga bulijjo Katonda amanyi nnyo, Mugoba nsonga.

Mazima abo abakkiriza nebasenguka, ne balafuubana mu kkubo lya Katonda, nga bakozesa e mmaali yaabwe n’emyooyo gyabwe, era n’abo abaabudamya era ne bataasa (abaava e Mekkah) abo nno, abamu bateekwa okudduukirira bannaabwe. Ate abo abakkiriza nebatasenguka temuvunaanyizibwa ku kintu kyonna mu kubataasa, okutuusa nga basenguse. Naye bwe babakubira e nduulu ku nsonga eye ddiini, olwo nno muteekwa okubadduukirira okugyako nga bakaayagana n’abantu bemulina nabo e ndagaano. Nga bulijjo Katonda alaba bye mukola.

Ate abo abaakaafuwala abamu mikwano gya bannaabwe, bwe mutaakikole (eky'okutaasa bannammwe bemuteekwa okukikolera), olwo wajja kubaawo obuzibu mu nsi n’okwonoona kungi.

Era abo abakkiriza nebasenguka, nebalafuubana nga baweereza mu kkubo lya Katonda, n'abo abaabudamya nebataasa (abaava e Mekkah), abo nno be bakkiriza abannamaddala. Balina e kisonyiwo n’okugabirirwa okw'ettendo.

Ate abo abakkiriza, oluvanyuma ne balafuubana wamu nammwe mu kkubo lya Katonda, abo nno ba mu mmwe, naye nga ab'oluganda abamu ku bo be basinga okukwatibwako ensonga z’a bannaabwe. Ebyo nga biri mu kitabo kya Katonda. Nga bulijjo mazima Katonda mumanyi wa buli kintu.

Kino kirango ekiva ewa Katonda n’omubakawe, eri abo be mwakola nabo e ndagaano, mu bagatta e bintu e birala ku Katonda.

(Kati muweereddwa e ddembe ddembe) kale mutambule mu nsi e bbanga lya myezi ena, era mukimanye nti mazima ddala mmwe temuyinza kulemesa Katonda, era ddala, nga bulijjo Katonda aswaza abakaafiiri.

Era kuno kulangirira okuva eri Katonda n’omubakawe, okuteekwa okutuusibwa eri abantu, ku lunaku olukulu olwa Hijja, nti mazima Katonda amenyeewo e ndagaano zonna ezaakolebwa n'abo abagatta ku Katonda e bintu e birala, n’omubakawe bwatyo azimenyeewo, naye singa mwenenya ekyo kye kirungi gye muli, wabula singa mugaana mumanye nti mazima mmwe temusobola kulemesa Katonda, era (ggwe Muhammad) abo abaakaafuwala bawe amawulire ag’ebibonerezo e biruma.

Okugyako abo be mwakola nabo e ndagaano mu bagatta ku Katonda e bintu e birala, oluvanyuma ne batamenya katundu konna mu ndagaano eyo, era nebatayamba muntu yenna abalwanyisa. (abo) mubajjulize e ndagaano yaabwe okutuusa e kiseera kya bwe lwe kiggwako, anti mazima ddala Katonda ayagala nnyo abamutya.

Emyezi egy'emizizo bwegiggwako, mutte abo abagatta e birala ku Katonda, wonna wemubagwikiriza, era mubawambe, era mubataayize, era mubateege mu buli kkubo, kyokka bwe beenenya, nebayimirizaawo e sswala, nebatoola zzaka, olwo nno mubaleke, anti mazima Katonda musonyiyi, musaasizi.

Singa omuntu yenna mu abo abagatta ku Katonda e bintu e birala akusaba okumuwa obubudamu, bumuwe, kimuyambe okuwulira e bigambo bya Katonda, oluvanyuma mutuuse mu kifo waabeerera mu mirembe, ekyo nno lwa kuba nti mazima bbo bantu abatamanyi.

Kisoboka kitya okubaawo e ndagaano wakati w’a bagatta ku Katonda e bintu e biralala, ne wakati wa Katonda n’omubaka we! mpozzi abo be mwakola nabo e ndagaano mu kifo awali omuzikiti ogw’e mizizo, kale e bbanga lye bamala nga beesimbu gye muli nammwe muteekwa okubeera abeesimbu gye bali mazima Katonda ayagala abamutya.

Ngeriki (bwe wayinza okubaawo e ndagaano wakati wa mmwe nabo) so nga bwe baba babawangudde tebafa ku ndagaano wadde oluganda lwe mulina nabo, babasiimiikiriza n’ebigambo bya bwe, so nga e mitima gy’abwe tegiri nammwe ng’ate abasinga obungi mu bo, boonoonyi.

Batunda e bigambo bya Katonda omuwendo ogwa layisi (ku nsi) ekyabaviirako okuziyiza (abantu) ku kkubo lya Katonda, mazima bo bibi ebyo bye baali bakola.

Tebafa ku mukkiriza yenna keebe ndagaano oba oluganda, era abo be baasukka e nsalo (za Katonda).

Naye (awamu n'ekyo) bwe baba beenenyezza (nebava ku bikolwa ebyo) ne bayimirizaawo e sswala nebawa zzaka, olwo nno baba bafuuse baganda ba mmwe mu ddiini, era bulijjo tunnyonnyola mu bulambulukufu e bigambo byaffe eri abantu abamanyi (abeegasa nabyo).

(Wabula ate) bwe bamenya e birayiro bya bwe, oluvanyuma lw'endagaano gye baakola, nebajerega e ddiini ya mmwe, olwo nno mulwanyise abakungu mu bukaafiiri, anti mazima bbo, tebakuuma birayiro, balyoke beekomeko.

Kiki ekibagaana okulwanyisa abantu abamenya e ndagaano zaabwe, nebaagala n’okugoba omubaka (mu Makkah), ate nga bo bennyini b’e baabasosonkereza omulundi ogwasooka, abaffe mutya batye, Katonda yaasaanira okuba nga mumutya bwe muba nga ddala muli bakkiriza.

Mubalwanyise, Katonda ababonereze n’emikono gya mmwe, era abakkakkanye era mmwe abataase ku bo, aweweeze ekyo ekiri mu mitima gya bakkiriza.

Era amalewo obukyayi bw’emitima gya bwe, era Katonda akkirize okwenenya kw’oyo gwaba ayagadde, bulijjo Katonda muyitirivu w’a kumanya, mugoba nsonga.

Abaffe, musuubidde okuba nga mulekebwa (nemutagezesebwa), Katonda abe nga amanya abo abaalafuubana mu mmwe (olw'ediini), nebateeteerawo wa mukwano yenna atali Katonda, oba omubakawe, oba abakkiriza, bulijjo Katonda amanyidde ddala ebyo bye mukola.

Abagatta ku Katonda e bintu e birala tebakkirizibwa kuzimba mizikiti gya Katonda, nga nabo bennyini beewaako obujulizi nti bakaafiiri, abo e mirimu gya bwe gyonna mifu, era nga mu muliro mwe bagenda okutuula obugenderevu.

Mazima ddala azimba e mizikiti gy’a Katonda, yooyo akkiriza Katonda n’olunaku lw'enkomerero, n’ayimirizaawo e sswala, n'atoola zzaka, era n’atatya okugyako Katonda, abo nno be bookubeera mu balungamu.

Muddira mutya okuwa ba Hajji amazzi n’okulabirira omuzikiti ogw’e mizizo ne mukyenkanya n'oyo akkiriza Katonda n’olunaku lw'enkomerero! era naalafuubana mu kuweereza mu kkubo lya Katonda, tebayinza kwenkana mu maaso g’a Katonda, era bulijjo Katonda talungamya bantu beeyisa bubi.

Abo abakkiriza, nebasenguka, era ne balafuubana mu kuweereza mu kkubo lya Katonda nga bakozesa e mmaali yaabwe n'emyoyo gyabwe, be basinga amadaala ag’a waggulu ewa Katonda, era abo, bo be b'okwesiima.

Mukama omulabirizi waabwe abasanyusa nga bwagenda okubawa okusaasira, n’okusiima ebiva gyali, era abawe e jjana, mwe balifunira e byengera e bitakoma.

Baakubeera muzo olubeerera, mazima Katonda yekka yaalina e mpeera e nsukkulumu.

Abange mmwe abakkiriza, bakadde ba mmwe ne baganda ba mmwe, temubafuulanga mikwano gya mmwe egy'omunda, kavuna bakulembeza obukaafiiri ku bukkiriza, oyo yenna mu mmwe abafuula mikwanogye ab'omunda, abo nno be beeyisa obubi.

24. Gamba nti bakadde ba mmwe n’abaana ba mmwe, ne baganda ba mmwe, ne bemwafumbiriganwa nabo, n’aboluganda lwa mmwe, n’ebyobugagga bye mukungaanya, n’ebyobusuubuzi bye mutya okudiba kwabyo, n’amayumba agabasanyusa, ebyo byonna bwe biba nga bye mwagala e nnyo okusinga Katonda n’omubakawe, n’okulafuubana okuweereza mu kkubolye, olwo nno mulindirire okutuusa Katonda lwanaaleeta e kiragirokye, era Allah talungamya bantu boonoonyi.

Mazima Katonda yabataasa mu bifo bingi, ne ku lunaku lw'olutalo lwe Hunaini, obungi bwa mmwe bwe bwabasigula nebutabagasa kintu kyonna. Ensi yabafundirira awamu n’obugazi bwayo n’ekyaddako mwakyuka ne mussaako kakokola tondeka nnyuma.

Oluvanyuma Katonda yassa obuteefu ku mubakawe, ne ku bakkiriza era nassa amagye gemutaalaba, era naabonereza abo abaakaafuwala. Era nga bulijjo empeera y’abakafiiri bwetyo bweba.

Oluvanyuma lw'ekyo Katonda akkiriza okwenenya kw'oyo gwaba ayagadde, era bulijjo Katonda musonyiyi, musaasizi.

Abange mmwe abakkiriza (mukimanye nti), mazima abagatta ku Katonda e bintu e birala bajama, tebasembereranga omuzikiti ogw’emizizo oluvanyuma lw’omwaka gwabwe guno. Bwe muba mutidde bwavu, Katonda bwanaaba ayagadde ajja kubagaggawaza nga aggya mu bigabwabye, anti mazima Katonda mumanyi nnyo mugoba nsonga.

Mulwanyise abo abatakkiriza Katonda, wadde olunaku lw'enkomerero. Era nga tebaziza ebyo Katonda n’omubakawe bye baafuula Haramu. Era nebatagoberera ddiini entuufu, nga bava mu abo abaaweebwa e kitabo, okutuusa nga bawadde omusolo nga buli omu yaagweweera, balabike nga bakkakkanyiziddwa.

Abayudaaya baagamba nti Uzairu mwana wa Katonda, ate Abanaswara ne bagamba nti Masiya mwana w’a Katonda, ekyo kigambo kyabwe kye boogera n’emimwa gyabwe, nebifaanana e kigambo ky'abo abaakaafuwala oluberyeberye. Katonda yabakolimira, bawugulwa batya (okuva ku mazima)!.

Bafuula ba kabona baabwe n’a basosodooti okuba abasinzibwa, nebaleka Katonda. Mu ngeri y’emu ne Masiya mutabani wa Mariam baamufuula bwe batyo, so ng’ate tebaalagirwanga okugyako okusinza Katonda omu. Tewali kisinzibwa kyonna okugyako ye, musukkulumu nnyo kw'ebyo bye bamugattako.

Baagala okuzikiza e kitangaala ky’a Katonda, nga bakozesa e mimwa gyabwe, ne Katonda takkiriza okugyako okujjuza ekitangaalakye, newaakubadde nga abakafiiri tebayagala.

Katonda yooyo eyatuma omubakawe ng'amuwadde obulungamu n'eddiini entuufu. Bulyoke bukye enkya nga yeddiini ewangudde newakubadde nga abagatta ku Katonda ebintu ebirala tebakyagala.

Abange mmwe abakkiriza, mazima bangi mu ba kabona, n’a basosodooti balya e mmaali y’abantu mu bukyamu, era nebaziyiza abantu okutuuka ku kkubo lya Katonda. N’abo bonna abakungaanya zaabu ne feeza ne batabiwaayo mu kkubo lya Katonda, basanyuse n’ebibonerezo ebiruma ennyo.

Ku lunaku (e mmaali eyo) lwe liyengerezebwa mu muliro Jahannama, e byenyi byabwe nembiriizi zaabwe n’emigongo gyabwe nebyokebwa nayo, (nga bwe bakomekkerezebwa nti) bino bye mwetegekera, mukombe ku bukaawu bw'ebyo, bye mwaterekanga.

Mazima omuwendo gw'emyezi ew’a Katonda giri emyezi kkumi n'ebiri, bwe kityo bwe kiri mu biwandiiko bya Katonda, okuva ku lunaku Katonda lwe yatonda e ggulu omusanvu ne nsi. Ena ku gyo gy’amizizo, eyo nno y’e ddiini e nnambulukufu, temweyisanga bubi mu gyo, era mulwanyise abagatta ku Katonda e bintu e birala bonna, nga nabo bwe babalwanyisa mwenna, mumanye nti mazima Katonda bulijjo abeera n’a bamutya.

Mazima okuwaanyisa e myezi egy'emizizo kyongera bukaafiiri, babuzibwa nakyo abo abaakaafuwala nga bakkiriza okugirwaniramu mu mwaka, ate omwaka omulala nebagiziza, basobole okujjuza omuwendo gwe myezi Katonda gye yaziza, mu kukola ekyo nebaba nga bafuula Halali Katonda kye yafuula Haramu. Ebikolwa byabwe e bibi bya balabikira okuba nga bye birungi, nga bulijjo Katonda talungamya bantu bakaafiiri.

Abange mmwe abakkiriza mwabaaki! bwe babagamba nti mufulume mulafuubane mu kuweereza mu kkubo lya Katonda, muwulira nga muzitoye ne musalawo kutuula ku ttaka, musazeewo kugenda na bulamu bwansi okusinga e nkomerero! naye obulamu bwensi bwe bugeraageranyizibwa ku bw'enkomerero tebuba, okugyako kantu katono nnyo.

Bwemutagenda (ku lutalo) (Katonda) agenda kubabonereza e bibonerezo e biruma ennyo, ate asseewo abantu abalala mu kifo kya mmwe, era temuyinza ku mutuusaako kabi konna, nga bulijjo Katonda muyinza wa buli kintu.

Bwe mutamutaasa (Nabbi Muhammad), mazima Katonda yamutaasa mu kiseera abakaafiiri bwe baamufulumya nga y’omu ku babiri, webaabeerera mu mpuku, mu kiseera weyagambira munne nti tonakuwala mazima Katonda ali wamu naffe, awo nno Katonda naamussaako obutebenkevubwe, era naamudduukirira neggye lye mutaalaba. E kigambo ky'abo abaakaafuwala n’akifuula ekya wansi, ssi nga ekigambo kya Katonda kyo kye kya waggulu, bulijjo Katonda ye nantakubwa ku mukono, mugoba nsonga.

Mufulume n’ebyokulwanyisa e bitonotono oba e bizito, mulafuubane nga muweereza mu kkubo lya Katonda, nga mukozesa e mmaali ya mmwe nemy’oyo gya mmwe, ekyo nno ky’ekirungi gye muli, bwe muba nga mumanyi.

Singa byali byanfuna nga biri kumpi, nga n’olugendo lwangu, baalikugoberedde, naye olugendo lwabayitirirako era bajja kulayira Katonda nga bagamba nti, singa twabadde tusobola twandigenze na mmwe, mukwogera ekyo nebaba nga bazikiriza myoyo gyabwe, anti Katonda amanyi nti mazima bo balimba.

Katonda akusonyiwe (Ggwe Muhammad) lwaki wabakkiriza okusigala n’otalinda kumala kumanyira ddala ab'amazima, era n’omanya abalimba.

Abo abakkiriza Katonda n’olunaku lw'enkomerero, tebayinza kukusaba kubaggyako luwalo lwa kugenda kulafuubana mu kkubo lya Katonda, nga bakozesa e mmaali yabwe, n’emyoyo gyabwe, era Katonda amanyidde ddala abo abamutya.

Mazima abo abatakkiriza Katonda n’olunaku lw'enkomerero, be bakusaba okubakkiriza obutagenda ku lutabaalo, n’emitima gyabwe gibuusabuusa, bonna mu kubuusabuusa kwabwe mwebabeera nga tebayinza kusalawo.

Singa baali baagadde kugenda ku lutalo, baalirwetegekedde okwetegeka okwetaagisa, naye Katonda teyayagala kugenda kwa bwe, n’olwekyo n’atabasobozesa, olwo nno nebalangirira nti, musigale n’abasigadde.

Singa baagendera mu mmwe, tebandibongedde okugyako bizibu, era bandibungeesezza e ngambo mu mmwe, nga babaagaliza akabi, ate nga ne mu mmwe mwandibaddemu ababawuliriza, Katonda amanyi nnyo ebikwata ku bantu abeeyisa obubi.

Mazima baayagala dda okukuleetera akabi ne bakutabangulira e bintu, okutuusa amazima lwe gajja n’ekigambo kya Katonda nekyeyoleka, nga nabo tebaagala.

Mu bo mulimu omuntu agamba nti, nsaba onzikirize nneme kugenda ku lutalo, era tonteeka mu kikemo, abange abo nno mu kikemo mwennyini mwe baagwa, mazima omuliro Jahannama gwetoolodde abakaafiiri.

Bwotuukibwako e kirungi, kibanakuwaza, ate bw’otuukibwako e kibi, bagamba nti, ffe ekyo twakirabirawo ne tukyekeengera, olwo nno nebadda mu maka gaabwe nga basanyufu.

(Ggwe Muhammadi) gamba nti tewali kitutuukako okugyako Katonda kye yatuwandiikako, yye, ye mutaasa waffe, abakkiriza Katonda yekka gwe bateekwa okwesiga,

Gamba (ggwe Muhammad), mulina kye musuubira okututuukako ekitali e kimu ku birungi e bibiri (okuwangula olutalo oba okuwangulwa netuyingira e jjana), ng’ate ffe tubalindiridde Katonda abatuusaako ebibonerezo okuva gyali, oba abibatuseeko ng’abiyisa ku mikono gyaffe, kale mulindirire naffe tulindirira wamu na mmwe.

Gamba (ggwe Muhammad), kamuweeyo mu mmaali ya mmwe mu ngeri y’akyeyagalire oba ey’obuwaze, (okugaba kwa mmwe okwo) tekugenda kukkirizibwa kuva gye muli, anti mazima ddala mmwe muli abantu aboonoonyi.

Tewali kyagaanyisa kuwaayo kwabwe kukkirizibwa, okugyako okuba nti, mazima ddala bo baagyemera Katonda n’omubakawe, era tewali lwe bagenda kusaala okugyako nga bagayaavu, era tebawaayo okugyako lwa buwaze.

Emmaali yaabwe n’abaana baabwe tebikuyigula ttama, anti mazima Katonda ayagala kubabonereza nabyo mu bulamu obw'ensi, era batuuke okussa omukka ogusembayo nga bakaafiiri.

Era balayira Katonda nti, mazima bo ba mu mmwe, naye ssi ba mu mmwe, mazima bo, bantu batiitiizi.

Singa bafuna obuddukiro, oba e mpuku, oba e kifo aweekukumwa, bandidduse okugenda gye kiri nga baduma.

Ate mu bo mulimu abakusongamu e mimwa ku nsonga ya saddaaka, bwe baweebwako basiima, ate bwe bataweebwa, olwo nno nebasunguwala.

Singa bamatira n'ekyo Katonda n’omubakawe kye baabawa, era ne bagamba nti Katonda waffe atumala, Katonda ajja kutuwa mu bigabwabye e bingi n’omubakawe bwatyo, anti mazima ddala ffe ewa Katonda gye tuyaayaanira okudda.

Mazima ddala saddaaka (zzaka) eweebwa abaavu, n’abanaku, n’abagikolako, naabo e mitima gyabwe egisikirizibwa, (abaakasiramuka), ne mu kununula abaddu, n’abo amabanja begatuuse mu bulago, ne mu kulafuubana mu kuweereza mu kkubo lya Katonda, n’omutambuze, ebyo byonna nga y'engereka y’a Katonda, era bulijjo Katonda amanyi nnyo, mugoba nsonga.

Era mu bo, mulimu abo abanyiiza Nabbi nga bagamba nti, yye awuliriza buli kimu, gamba nti awuliriza lwa bulungi bwa mmwe, akkiriza Katonda, era yeesiga abakkiriza, era yye kya kusaasira eri abo abakkiriza mu mmwe, bo abo abanyiiza omubaka wa Katonda, bagenda kutuukwako e bibonerezo e biruma.

Babalayirira Katonda babasanyuse, so nga Katonda n’omubaka beebasinga okusaanira okusanyusibwa singa (abantu abo) babadde bakkiriza.

Abaffe, tebamanyi nti mazima ddala omuntu eyeesimba mu Katonda n’omubakawe, mazima wa kuyingizibwa omuliro Jahannama, nga w’akubeera mu gwo bugenderevu, obwo bwe buswavu obuyitirivu.

Abannanfunsi beekengera okussibwako e Ssura, nga ebategeeza ebiri mu mitima gyabwe, gamba (ggwe Nabbi Muhammad nti), mugira mubiyita eby'olusaago, mazima Katonda ajja kwanika ebyo bye mwekengera.

Singa obabuuza (lwaki bajerega abakkiriza), bajja kugambira ddala nti, mazima twabadde mu lwali na kuzannya, gamba (ggwe Muhammad) Katonda, n’ebigambobye n’omubakawe, bye mwabadde mujerega!.

Temwetonda mazima mukaafuwadde oluvanyuma lw’obukkiriza bwa mmwe, bwe tusonyiwa e kitundu ku mmwe (olw'okwetonda), tuba tulina okubonereza e kitundu e kirala ekiteetonze, olw'okuba nti mazima bo baali boonoonyi.

Abannanfunsi abasajja n’abannanfusi abakazi beebamu, balagira okukola e mpisa e mbi, ne bagaana (abantu) okukola e mpisa e nnungi, era bafunya e mikono gyabwe (bakodo) beerabira Katonda naye naabalekerayo, mazima abannanfusi, bo be boonoonyi.

Abannanfusi abasajja n’abannanfusi abakyala, n’abakaafiiri, Katonda ya balagaanyisa omuliro Jahannama, baakugubeeramu obugenderevu, ggwo gwe gw'okubamala era Katonda yabakolimira era balissibwako e bibonerezo eby'olubeerera.

Bafaananako nga abo abaaliwo oluberyeberye lwa mmwe, baali ba maanyi nnyo okusinga mmwe, era nga beebasinza e mmaali n’abaana, olwo nno ne beeyagala olw'ebyo bye baafuna nga nammwe bwe mweyagadde olw'ebyo bye mufunye, nga abaabakulembera bwe beeyagala olw'ebyo bye baafuna, era ne mudda mu kukuba olwali nga bali lwe baalimu, abo nno e mirimu gya bwe gyayonooneka ku nsi ne ku nkomerero, era abo be b'okufaafaaganirwa.

Abaffe e kigambo ky'abo abaabakulembera tekyabatuukako! abantu ba Nuuhu, n’aba A’adi, n’a ba Thamud, n’abantu ba Ibrahim, n’abantu b’o mu kitundu kye Madiyana, n’abantu b’o mu bitundu ebyavuunikibwa (aba Nabbi Luutu)ababaka baabwe baabajjira n’ebigambo bya Katonda e binnyonnyofu, oluvanyuma lw'ebyo Katonda si ye yabayisa obubi, naye bbo bennyini be beeyisa obubi.

Abakkiriza abasajja n’abakkiriza abakazi, abamu mikwano gya bannaabwe, balagira okuyisa obulungi, ne baziyiza okuyisa obubi, era ne bayimirizaawo e sswala ne batoola zzaka, era ne bagondera Katonda n’omubakawe, abo Katonda ajja kubasaasira. Anti mazima ddala Katonda nantakubwa ku mukono, mugoba nsonga.

Allah yalagaanyisa abakkiriza abasajja, n’abakkiriza abakazi e jjana ezikulukutiramu e migga, b’akubeera mu zo bugenderevu, era baliweebwa e bisulo e birungi mu jjana ez’olubeerera, nga n'ekisingira ddala, bagenda kufuna okusiima okuva ewa Katonda, era ekyo kwe kwesiima okusukkulumu.

Owange ggwe Nabbi, lwanyisa abakaafiiri, n’abannanfusi era obakaluubirize, era obuddo bwa bwe muliro Jahannama, era buddo bubi nnyo.

Balayira Katonda nti tebabyogerangako, naye nga mazima baayatula e kigambo ky'obukaafiiri, olwo nno nebafuuka abakaafiiri oluvanyuma lw'okuba nti baali basiraamu, nebagezaako nnyo okukola kye baali tebasobola kutuukiriza (eky'okutta Nabbi), tewali kyabakozesa mpalana okugyako okuba nti Mukama Katonda n’omubakawe baabagonnomolako e bigabwa bya Katonda, kale nno singa beenenya kiba kirungi gye bali, naye bwe batakikola Katonda agenda ku babonereza olubonereza oluluma ennyo ku nsi, ne ku nkomerero, era nga tebalina ku nsi mukuumi yenna oba mutaasa.

Era mu bo mulimu abo abaalagaanyisa Katonda nga bagamba nti, singa atuwa mu bigabwabye, mazima tujja kusaddaakako era tujja kubeerera ddala mu balongoofu.

Bwe yabawa ku bigabwabye, baabikodowalira, nebava ku kiragaanye, mu kukola ekyo nebaba nga baava ku ndagaano.

N’olwekyo ekyaddirira Katonda nannyikiza obunnanfusi mu mitima gy’abwe, okutuusa ku lunaku lwe balimusisinkana, olw'okuba nti baayawukana ku kye baalagaanyisa Katonda, ne ku lw'ebyo bye baali balimbisa.

Abaffe tebaamanya nti mazima Allah amanyi e byama byabwe n’emboozi zaabwe ez’olwatu, era nga mazima amanyidde ddala e byekusifu.

Abo abavumirira abakozi b’obulungi mu bakkiriza olw'okuwaayo saddaaka, era nebavumirira n'abo abatasobola kufuna okugyako akatono, nekibatuusa n’okubagyegya, Katonda abaziimuula era bagenda kussibwako e bibonerezo e biruma.

Koobeegayiririre oba tobeegayiririra, nebwonaabeegayiririra e mirundi nsanvu Katonda tagenda kubasonyiwa, ekyo nno lwa kuba nti mazima bbo, baawakanya Katonda n’omubakawe, era nga bulijjo Katonda talungamya bantu boonoonyi.

Abaayawukana ku Nabbi baasanyuka olw'okusigala nga batudde, nga baawukanye ku mubaka w’a Katonda, nebatamwa okulwana ne mmaali yaabwe, n’emyooyo gyabwe mu kkubo lya Katonda, era nebagamba bannaabwe temugezaako nemugenda mu bbugumu, bagambe nti omuliro Jahannama gwe gusinga okwokya singa babadde bategeera.

Kale nno basaana baseke kitono (mu bulamu obw'ensi), ate bakaabe nnyo (ku nkomerero), nga y'empeera gye bagenda okusasulwa olw'ebyo bye baali bakola.

Singa Katonda anaakuzza eri e kibinja mu bo (e Madinah), nebakusaba okufuluma (ku lutabaalo), bagambe nti temugenda kuddayo kufuluma nange, era temugenda kulwanyisa mulabe yenna nga muli nange, mazima mmwe mwasalawo obutagenda omulundi ogwasooka, kale mubeere naabo abaanjawukanako.

Era tosaaliranga oyo yenna aba afudde mu bo, era toyimiriranga ku kabbuliye, anti mazima bbo baagyemera Katonda n’omubakawe, era ne bafa nga boonoonyi.

Obungi bwe mmaali yaabwe n’abaana baabwe tebukwewuunyisa. Katonda kyagenderera mu byo kubabonereza kuno ku nsi, era batuuke okufa nga bali ku bukaafiiri.

Essura bwe ssibwa nga ebalagira nti mukkirize Katonda, era mulafuubane mu kuweereza mu kkubolye nga muli n’omubakawe, abagagga mu bo bakusaba obasonyiwe, nebagamba nti, tuleke tubeere n’abatagenze.

Baasiima okubeera awamu n’abaasigala. Emitima gyabwe negizibikirwa, ne baba nga tebasobola kutegeera.

Naye mazima omubaka n’abo abakkiriza abali awamu naye balafuubana mu kuweereza mu kkubo lya Katonda nga bakozesa e mmaali yaabwe, n’emyoyo gyabwe, era abo balina obulungi, era abo bbo be balituuka ku buwanguzi.

Katonda yabategekera e jjana ezikulukutiramu e migga, baakubeeramu bugenderevu, ekyo nno kwe kwesiima okusuffu.

Abawarabu ba nnamalungu ne bajja eri Nabbi nga beetonda, babe nga bakkirizibwa obutagenda ku lutalo, ate abo abaalimbisa Katonda n’omubakawe, bo baatuula butuuzi (awatali kuwa nsonga yonna), abo abaakaafuwala mu bo, bagenda kutuukwako e bibonerezo ebiruma ennyo.

Abanafu n’abalwadde, n’abo abatasobola kufuna kye bawaayo, tewali kibavunaanwa kasita baba nga bakola ku lwa Katonda n’omubakawe, abakozi b’obulungi (ng’abo) tewali wooyita kubassaako musango, nga bulijjo Katonda musonyiyi, musaasizi.

Era tewali musango ne kw'abo abakujjira obafunire engeri gy’obatwalamu ku lutalo, noogamba nti sirina ngeri gye mbatwalamu, nebava wooli ng’amaaso gaabwe gakulukuta amaziga olw'ennaku y’okuba nti tebayinza kufuna kye bawaayo.

Mazima okuvunaana, kubeera kw'abo abaakusaba obutagenda ate nga bagagga, baasalawo babe naabo abasigadde, Allah nassa e nvumbo ku mitima gyabwe, tebayinza kumanya (nsonga ntuufu).

(Abo abaabaawukanako ku lutalo lwe Tabuk) bajja kubeetondera (nga balimba), bwe munaaba muzzeeyo gye bali bagambe (gwe Nabbi Muhammad) nti temwetonda tetujja kukkiriza kwetonda kwa mmwe, anti mazima Katonda yatutegeeza ebibakwatako, Katonda ajja kulaba ebikolwa bya mmwe n'omubakawe ajja kubiraba, oluvanyuma muli baakuzzibwa eri omumanyi w'ebyekwese n'ebyolwatu, olwo nno Katonda alyoke abategeeze ebyo bye mwali mukola (ku nsi).

(Abo abaakwawukanako ku lutalo lwe Tabuk) bajja kubalayirira Katonda bwe munaaba muzzeeyo gye bali muleme kubaako bye mubanenya, kale mubaleke anti mazima bo banyoomebwa nga n'obuddo bwa bwe muliro Jahannama nga y'empeera y'ebyo bye baali bakola.

Babalayirira balyoke babasiimiikirize naye bwe munaaba mukkiriza okusiimiikiriza kwabwe, mazima ye Katonda takkiriza kusiimiikiriza kwa bantu aboonoonyi.

Ba nnamalungu be basinga obukaafiiri n'obunnanfusi era be basinga obutamanya bikomo bya Katonda bye yassa ku Mubakawe, Katonda mumanyi nnyo mugoba nsonga.

Mu ba nnamalungu mulimu abo abalaba kye baba bawaddeyo kyonna mu kkubo lya Allah nga kufiirwa era nga babaagaliza bizibu naye nga ebizibu bya kutuuka ku bo, (sso si ku mmwe), Katonda awulira nnyo era muyitirivu wa kumanya.

Era mu ba nnamalungu mulimu abakkiriza Allah n'olunaku lw'enkomerero era nga ne bye baba bawaddeyo mu kkubo lya Katonda babibala nga bya kubatuusa ku kusiima kwa Katonda n'omubaka okubasabira (obulungi). Kituufu ebyo bye baba bawaddeyo bibatuusa ku kusiima kwa Katonda, Katonda ajja kubayingiza (ejjana) ekifo ky'okusaasirakwe. Anti mazima Katonda musonyiyi nnyo musaasizi.

N'abo abaasookera ddala okukkiriza mu baasenguka okuva e Makkah ne ba Answari (abaataasa Nabbi) n'abo abaabagoberera mu kukola obulungi, Allah yabasiima nabo ne bamusiima, era Allah yabateekerateekera e jjana ezikulukutiramu e migga nga baakubeera mu zo olubeerera, okwo nno kwe kwesiima okusukkulumu.

Ne mw'abo ababeetoolodde mu ba nnamalungu mulimu abannanfuusi ne mu batuuze be Madinah mulimu abaagugubira ku bunnanfuusi, nga ggwe tobamanyi, ffe nno tubamanyi. Tujja kubabonereza e mirundi e biri (kuno ku nsi n'okubaswaza n'ebibonerezo byo mu Kabuli oluvanyuma lw'okufa), oluvanyuma baakuzzibwa eri e bibonerezo e bisuffu.

(Waliwo) N'abalala abakkiriza e bibi byabwe, baatabula e mirimu e mirungi n'emirala e mibi. Ob'olyawo Allah ajja kubasonyiwa (olw'okwetonda kwa bwe) anti mazima Katonda muyitirivu wa kusonyiwa era muyitirivu wa kusaasira.

(Abo abeetonda mu bo) gya mu mmaali yaabwe Saddaaka obatukuze era obalongoose nayo. Era basabire (Katonda abasonyiwe) anti mazima okusaba kwobasabira mirembe gye bali, Katonda awulira nnyo era mumanyi nnyo.

Tebamanyi nti mazima Katonda yye, yakkiriza okwenenya kwa baddube era nti yakkiriza Saddaaka era nti mazima Katonda yye yakkiriza okwenenya era omusaasizi ennyo.

Bagambe (Ggwe Nabbi Muhammadi) nti mukole, Allah ajja kulaba e mirimu gya mmwe n’omubakawe n’abakkiriza era nga muli ba kuzzibwa eri omumanyi w'ebitalabikako n'ebirabikako olwo alyoke abategeeze, ebyo bye mwali mukola.

(N'abalala mw'abo abaakwawukanako ku lutalo lwe Tabuuk) baalekerwa kusalawo kwa Allah, oba agenda kubabonereza oba alikkiriza okwenenya kwa bwe. Mazima Allah mumanyi nnyo mugobansonga.

N'abo (Abannanfuusi) abaateekawo omuzikiti ogw'obulabe n’olwobukaafiiri, era n’olwokwawulayawula mu bakkiriza n’olwokutegekera oyo eyalwanyisa Allah n'omubakawe oluberyeberye, era bajja kulayirira ddala nti tetulina kigendererwa okugyako obulungi, so nga Allah amanyi nti mazima bo balimbira ddala.

Bulijjo toyimiriranga (Ggwe Nabbi) okusaalira mu gwo, mazima omuzikiti ogwazimbibwa ku musingi ogw'okutya Allah kuntandikwa gw'oteekwa okusaalirangamu, mu muzikiti ogwo mulimu abasajja abaagala okwetukuza, anti bulijjo Allah ayagala abeetukuza.

Abaffe oyo eyatandika omusingi gw'ekizimbekye ku lw'ekigendererwa ky'okutya Katonda n'okusiimakwe yaasinga obulungi oba oyo eyatandikawo omusingi gw'ekizimbekye ku nsonda y'ekifunvu nekimusuula mu muliro Jahannama, Katonda talungamya bantu beeyisa bubi.

Ekizimbe Abannanfusi kye baazimba kijja kusigala nga kya kubuusabuusa mu mitima gyabwe okutuusa okufa kwa bwe, Katonda mumanyi nnyo mugoba nsonga.

Mazima Katonda yagula ku bakkiriza obulamu bwabwe ne mmaali yabwe nga ddala agenda kubasasulamu jjana olw'okuba nti balwana mu kkubo lya Katonda ne batta era nga nabo battibwa eyo nga ndagaano gye yeekakasaako mu Taurat mu Injil ne mu Kur’ani ate ani ayinza okutuukiriza e ndagaano ye okusinga Katonda, kale nno musanyuke n'obuguzi bwe mugulaana era okwo kwe kwesiima okusukkulumu.

(Abagwa mu kiti ekyo) beebo abeenenyeza Allah abasinza Allah abatendereza Allah, abatambula mu nsi ku lw'okuweereza Allah abakutama ku maviivi ne bavunnama ku ttaka (nga basaala) abalagira e mpisa e nnungi era abaziyiza amayisa amabi, era abeekuumira ku mateeka ga Katonda, era sanyusa abakkiriza.

Nabbi tekimugwanira wadde abakkiriza okwegayiririra abagatta ku Allah ekintu ekirala, ne bwe baba b'aluganda olw'o kumpi kasita kimala okubeeyolekerera ddala nti mazima bo ba mu muliro.

Okwegayirira kwa Ibrahim kulwa kitaawe tekyaliwo okugyako olw'endagaano gye yamuwa, naye bwe yamala okukitegeera ddala nti mazima yye (kitaawe) mulabe wa Katonda yamwegaana, (Ibrahim yalina okugezaako nga bwasobola okwegayirira Allah asaasire kitaawe), anti Ibrahimu bulijjo yali muyitirivu wa kusaba na kuloopa nsongaze zonna ewa Allah era nga wa kisa nnyo.

Era Allah teyali waakubuza bantu oluvanyuma lw'okubalungamya okugyako nga amaze okubannyonnyola ebyo bye bateekwa okwewala. Anti mazima Katonda mumanyi wa buli kintu.

Mazima Allah bubwe obufuzi bwe ggulu (omusanvu) ne nsi, awa obulamu era natt, ng'oggyeko Allah temulina mukuumi wadde omutaasa.

Mazima Allah yakkiriza okwenenya kwa Nabbi n'okwa ba Muhajiriina (abaasenguka) n'okwa ba Answar (abaabudamya) abo abaamugoberera mu kiseera ekizibu oluvanyuma lw'okusemberera emitima gy'abamu ku bo okukyuka, olwo nno n'abasonyiwa anti mazima yye bulijjo wa kisa musaasizi era yakkiriza okwenenya.

Era yakkiriza okwenenya kw'abasatu abo abataagenda ku lutabaalo okutuusa ensi lwe yabafundirira awamu n'obugazi bwayo, nabo bennyini nebafunda olw'okweraliikirira, nebatuuka okulowooza nti tewali kuwona Katonda okugyako nga omuntu azze gyali, oluvanyuma Katonda yabaddiramu basobole okwenenya. Anti mazima Allah yye akkiriza okwenenya musaasizi.

Abange mmwe abakkiriza mutye Allah era mubeere wamu n'a b'amazima.

Kyali tekisaanira bantu be Madinah neba nnamalungu ababeetoolodde okwawukana ku mubaka wa Allah (ku lutabaalo) n'okuba nti beeyagala okusinga bwe bamwagala, ekyo nno lwa kuba nti mazima bo tewali nyonta wonna lwe baluma, wadde okukoowa, wadde e njala, nga bali mu kulafuubana okuweereza mu kkubo lya Katonda era tewali kigere kyonna, kye batambula ekinyiiza abakaafiiri, era tewali buzibu bwonna bwe batuusa ku mulabe, okugyako nga kibawandiikibwako nga omulimu omulungi. Mazima ddala bulijjo Allah tayonoona mpeera ya bantu balongoosa.

Era tebawaayo kiweebwayo kyonna kitono oba kinene era tebamalaako lusenyi lwonna okugyako nga kibawandikibwakonga kirungi. Olwo nno Allah alyoke abasasule e birungi e bisukkuluma kw'ebyo bye baakola.

Abakkiriza tebateekwa bonna kufuluma kugenda (kulafuubana mu kkubo lya Allah) naye singa mu buli bantu muvaamu e kibinja ne bagenda bakuguka mu kumanya eddiini olwo nno bagende babuulirire abantu baabwe nga bakomyewo gye bali ekyo nno kibasobozese okwekeka (ebitakkirizibwa).

Abange mmwe abakkiriza mulwanyise abakaafiiri abo ababaliraanye bateekwa bawulire obuzito obuva mu mmwe, era mukimanye nti mazima ddala Allah bulijjo abeera wamu n'abamutya.

Bulijjo essuula bweba nga essiddwa, mu bo mulimu abagamba nti ani mu mmwe (essuula) eno gweyongedde obukkiriza, wabula bo abakkiriza eba ebongedde obukkiriza era baba bali mu ssanyu.

Naye abo abalina obulwadde mu mitima gyabwe ebongera bubi ku bubi bwabwe nebatuuka okufa nga nabo bakaafiiri.

Abaffe tebakiraba nti mu buli mwaka bagezesebwa omulundi gumu oba ebiri, oluvanyuma ne bateenenya wadde okuba abeebuulirira.

Era essuula bweba essiddwa abamu batunula ku bannaabwe (nga bagamba nti) abaffe waliwo omuntu yenna abalaba olwo nno ne beemulula, Katonda yakyusa emyoyo gya bwe kubanga bo bantu abatategeera.

Omubaka yabajjira nga ava mu mmwe mwennyini nga kimuzitoowerera nnyo ekyo ekibakaluubiriza abalumirwa nnyo, era eri abakkiriza bonna wa kisa musaasizi.

Wabula bwe bakwesamba, gwe (Nabbi Muhammadi) gamba nti Katonda ammala, tewali kisinzibwa mu butuufu okugyako yye, yye gwenneesiga era yye ye mufuzi wa Arish ey'ekitiibwa.

Alif Laam Raa, e nnyukuta zino twazoogerako ku ntandikwa ya Sura Al Bakara, bino bye bigambo by'ekitabo (Kur’ani) eby'amagezi.

Abaffe kya kwewuunya eri abantu okuba nti twassa obubaka eri omusajja mu bo, (nga tumulagidde) nti tiisa abantu (abatakkiriza) ate owe amawulire ag'essanyu eri abo abakkiriza (obubaka) nti balina e mpeera e nnungi ewa Mukama omulabirizi waabwe (ku lw'emirimu emirungi gye bakola). Abakaafiiri (Nabbi bwe yamala okubajjira) ne bagamba nti mazima ono mulogo omweyolefu.

Mazima Mukama omulabirizi wammwe ye Allah oyo eyatonda eggulu (omusanvu) n'ensi mu nnaku mukaaga bwe yamala naatereera ku Arish nga atambuza buli kimu, tewali agenda kwetantala kuwolereza okugyako nga Katonda amaze okukkiriza. Oyo nno mwe, ye Allah, omulabirizi wa mmwe. Kale nno mumusinze, abaffe temwebuulirira.

Gyali y'eri obuddo bwa mmwe mwenna eyo nga ndagaano e nkakafu eyabassibwako Katonda, anti mazima yye, y’atandika e bitonde ate oluvanyuma y'agenda okubizzaawo, abe nga asasula mu bwenkanya abo abakkiriza nebakola emirimu emirongoofu ate abo abakaafuwala bagenda kuweebwa ebyokunywa nga by'amazzi ag'olweje, era bassibweko ebibonerezo ebiruma olw'ebyo bye baawakanyanga.

(Katonda) yye yooyo eyassaawo e njuba nga eyaka, nassaawo omwezi nga kitangaala, n'agugerera ebifo (mwe gubeera mu biseera eby'enjawulo) kibasobozese okumanya omuwendo gw'emyaka n'okubala, ebyo Allah teyabikola okugyako mu butuufu bwa byo (nga bwebiteekwa okuba), bulijjo Allah annyonnyola obubonero (obulaga obuyinza bwe n'obusobozibwe) eri abantu abamanyi.

Mazima okwawukana kw'ekiro n'emisana n'ebyo Katonda bye yatonda mu ggulu omusanvu n'ensi ddala mulimu obubonero eri abantu abatya Katonda (obubayamba okutegeera e kitiibwa n'obuyinza bwa Katonda).

Mazima abo abatasuubira kutusisinkana era ne basiima okwemalira ku bulamu bw'ensi era ne batebenkera nabwo, era abo abatassa mulaka ku bubonero bwaffe.

Abo nno obuddo bwa bwe muliro olw'ebyo bye baakolanga.

Mazima abo abakkiriza nebakola e mirimu emirongoofu, Mukama omulabirizi waabwe abalunngamya olw'obukkiriza bwa bwe, gikulukutira e migga wansi waabwe mu jjana ez'ebyengera.

Okusaba kwa bwe nga bali mu yo (baliba batendereza nga bagamba nti) wasukkuluma ayi Mukama Katonda nga ne ssalaamu, kye kiriba e kiramuso kya bwe, nga n'enkomelero y'okusaba kwa bwe baligamba nti amatendo gonna ga Katonda omulabirizi w'ebitonde byonna.

Singa Allah yali atuusa ku bantu akabi nga bwabatuusaako amangu obulungi, yaalibatuusizza kw'ekyo kye yabagerera, olwo nno netuleka abatasuubira kutusisinkana mu bubuze bwabwe nga babulubuuta.

Omuntu bwatuukwakwo obuzibu atukoowoola tumuyambe kaabe nga agalamidde, atudde, oba nga ayimiridde, wonna wetumuggyirako obuzibubwe aniigiina nga atatuyitangako kujja kumutaasa mu buzibu obuba bumutuuseeko, mu ngeri nga eyo aboonoonyi ab'olutentezi bwe balaba ekibi nekiba nga e kirungi mu ebyo bye bakola.

Twazikiriza emirembe mingi oluberyeberye lwammwe bwe gyamala okweyisa obubi (ewa Katonda wa bwe), so nga ababaka baabwe baabajjira n'obunnyonnyofu naye nga tebaali baakukkiriza, bulijjo bwe tutyo bwe tusasula abantu aboonoonyi.

Oluvanyuma twabafuula (mmwe) abaddira bali mu bigere oluvanyuma lwa bwe, olwo nno tulabe mmwe mukola mutya!.

Ebigambo byaffe bwe bibasomerwa ng’ate ddala binnyonnyofu, abo abatasuubira kutusisinkana bagamba nti leetayo Kulaani endala etali eno oba eno gikyuseemu, bagambe nti tekiri mu buyinza bwange okugikyusa nga nze nnesalirawo, sirina kyengoberera okugyako ekyo ekimpebwa nga bubaka, mazima nze ntya ebibonerezo by'okulunaku oluzito singa njemera Mukama omulabirizi wange.

Bagambe nti singa Allah yayagala sandigibasomedde (Kulaani) era (Allah) teyandigibamanyisizza, anti mazima nnatuula mu mmwe ebbanga ddene nga tennampebwa abaffe temutegeera!.

Ani eyeeyisa obubi okusinga oyo atemerera ku Katonda ebigambo eby'obulimba oba naalimbisa ebigambo bye mazima ddala aboonoonyi tebagenda kuwona.

Nebatuuka okusinza ebirala ebitali Allah ebyo ebitayinza kubatuusaako kabi era ebitayinza kubagasa nebagamba nti bano, be bawolereza baffe ewa Katonda, gamba (Ggwe Muhammadi nti mu kukola ekyo) mutegeeza Katonda ekyo kyatamanyi mu ggulu (omusanvu) wadde mu nsi, Musukkulumu era yeesambye nnyo kw'ebyo bye bumugattako.

Abantu tebabangako okugyako ekibiina kimu (y'eddiinin y'obusiraamu) wabula oluvanyuma baayawukana, naye singa si kigambo ekyakulembera nga kiva ewa Mukama omulabiriziwo (okuba nti buli muntu alina waalifiira) ensonga zaabwe zaalimaliddwa (mangu) mw'ebyo bye baawukanamu.

Era bagamba nti singa (Muhammadi) assibwako eky'amagero okuva ewa Mukama omulabiriziwe kale ggwe gamba nti mazima ebitalabwako biri mu mikono gya Katonda (bwayagala abiwa abantu bwaba tayagadde naatabawa), kale nno mulindirire, mazima nze ndiwamu na mmwe mu balindirira.

Abantu bwe tubakombya ku kusaasira oluvanyuma lw'obuzibu obuba bubatuuseeko ogenda okulaba nga balina enkwe zebakola ku by'amagero byaffe, gamba ggwe (Muhammadi) nti Katonda y'asinga obwangu mu kussa mu nkola kyaba asazeewo, mazima ddala bulijjo ababaka baffe bawandiika enkwe zemusala.

(Allah) yye yooyo abatambuza ku lukalu ne ku mazzi okutuusa bwe muba nga muli mu lyato (amaato) negatambula n'abantu abagaliko nga gaseeyeeya mu mpewo ennungi era negabasanyusa ate nno baba balyawo e mpewo erimu kibuyaga neebajjira n'amayengo negabajjira okuva mu mpuyi zonna, nebatuuka n'okulowooza nti obwabwe bukomye, awo nno basaba Katonda ng'okusaba kwonna bakwolekeza ye yekka era nga bagamba nti n'omala otuwonya e kizibu kino tujja kubeerera ddala mubeebaza.

Naye ate bwamala okubawonya ogenda okubalaba nga bakola obwonoonefu mu nsi awatali nsonga yonna ntuufu. Abange mmwe abantu mazima obwonoonefu bwa mmwe bufiiriza mmwe, (anti bwo) kweyagala kwa bulamu bwa nsi oluvanyuma gyetuli y'eri obuddo bwa mmwe olwo nno tubamanyise byonna bye mwakolanga.

Mazima ekifaananyi ky'obulamu bw'ensi kiringa amazzi getussa okuva waggulu ne gatuuka ku bimera ebiri mu ttaka, mu ebyo abantu bye balya n'ensolo bye zirya, okutuusa ensi bwetandika okulabika obulungi nenyirira abantu abagiriko nebalowooza nti bagisobola, ekiragiro kyaffe nekibajjira ekiro oba e misana netugifuula nga enkungule neeba nga etabadde y'amugaso eggulo bwe tutyo nno bwe tunnyonnyola obubonero eri abafumiitiriza.

Ne Allah akoowoola abantu okujja eri e nyumba ey'emirembe era alungamya oyo gwaba ayagadde eri ekkubo eggolokofu.

Abo abakola obulungi bagenda kuweebwa obulungi n'ennyongeza. Enfuufu tegenda kubikka byenyi byabwe wadde okulabikako obunyomoofu, abo nno b'ebantu bo mu jjana bo baakutuula bugenderevu mu yo.

Bo abakola ebibi empeera y'ekibi yenkana ekibi ekikoleddwa era obunyoomu bugenda kubabikka tebagenda kubeera n'abawonya yenna ku Katonda, bo ebyenyi byabwe bigenda kubeera nga ebibikkiddwa ekitundu ky'ekiro eky'enzikiza abo nno b'ebantu bo mu muliro bo baakutuula mu gwo lubeerera.

Era jjukira olunaku lwe tulibakungaanya bonna olwo nno netugamba eri abo abaagatta abintu ebirala ku Katonda mubeere mu bifo bya mmwe ne bannammwe (be mwagatta ku Allah) olwo nno netubaawulamu bebaagatta ku Allah nebagamba nti mwali temusinza ffe.

Allah amala okuba nga ye mujulizi wakati waffe na mmwe okukakasa nti tetumanyangako nti mwali mutusinza.

Olwo nno buli muntu agenda kulagwa ebyo bye yakola era bazzibwe ewa Allah mukama waabwe omutuufu olwo nno bye baayiiyanga biryoke bibabuleko.

Bagambe (Ggwe Muhammadi) nti ani abagabirira okuva mu ggulu ne mu nsi oba ani afuga okuwulira n'okulaba era ani aggya ekiramu mu kifu era n'aggya ekifu mu kiramu era ani atambuza buli kintu? Ddala bajja kukugamba nti Katonda, bagambe nti abaffe temutya!.

Oyo nno mmwe ye Allah Mukama omulabirizi wa mmwe omutuufu. Oluvanyuma lwa mazima gano ate kiki (omuntu) kyalinda! okugyako okubula, kale nno ate muwugulwa mutya (okuva ku Katonda).

Bwe kityo e kigambo kya Mukama omulabiriziwo Allah, bwe kyakakata ku abo abaayonoona ne kiba nti mazima ddala bo tebagenda kukkiriza.

Gamba ggwe (Muhammadi) nti abaffe mu abo bemugatta ku Allah mulimu asobola okutandikawo ebitonde (bwamala n'abiggyawo) ate n'abizzaawo, gamba nti Katonda atandika ebitonde ate agenda kubizzaawo kale ate muwugulwa mutya!.

Bagambe nti abaffe mu abo bemugatta ku Allah mulimu asobola okulungamya, gamba nti Katonda alungamya eri obutuufu, yaateekwa okugobererwa oba oyo atalungamya okugyako nga alungamiziddwa mwabaaki ebintu mubisalawo mutya!.

Abasinga obungi mu bo tebagoberera okugyako okuteeba, anti mazima okuteeba tekulina kintu kyonna kye kuyamba ku kulaga obutuufu, mazima ddala bulijjo Allah amanyidde ddala ebyo bye bakola.

Kyali tekisoboka kuba nti Kulaani eno yagunjibwawo nga teyava wa Katonda Allah, wabula yye Katonda yagissa nga ekakasa ebyo ebitabo ebyagikulembera era nga ennyonnyola ebiri mu bitabo ebyo byonna, teriimu kubuusabuusa yava wa Mukama omulabirizi w'ebitonde byonna.

Oba bagamba nti (Muhammadi) yagigunjaawo, gamba nti (bwemba nga nze nnagiyiiya) kale muleete essuula yonna egifaanana muyite bonna bemunaaba musobodde, nga oggyeko Katonda bwe muba nga mwogera mazima.

Wabula baalimbisa ebyo bye bataamanyira ddala mu bujjuvu, nga n'enzivuunula y'abyo tennabajjira bwe batyo abaabakulembera bwe baalimbisa naye tunula olabe enkomerero y'a beeyisa obubi yali etya!.

Ate mu bo mulimu abakkiriza (Kur’ani) era nga bwe mulimu abatagikkiriza era Mukama omulabiriziwo y'asinga okumanya bikwata ku boonoonyi.

Naye bwe baba nga bakulimbisizza (ggwe Nabbi Muhammadi), bagambe nti nina e mirimu gyenkola (e ddiini yange) na mmwe mulina e mirimu gye mukola (mu ddiini yammwe) muli wala nnyo n'ebyo byenkola era nange ndiwala nnyo n'ebyo bye mukola.

Ate mu bo mulimu abakuwuliriza naye abaffe ggwe osobola okuwuliza ba kiggala newaakubadde nga tebategeera.

Era mu bo mulimu akutunuulira naye abaffe ggwe osobola okulungamya ba muzibe wadde nga tebalaba!.

Mazima Katonda talyazamaanya Bantu mu kintu kyonna, naye mazima abantu bo bennyini be balayazamaanyi.

N'olunaku (Katonda) lwali bakunganya bagenda kuba nga abataali ku nsi okugyako essaawa emu mu budde bw'emisana nga bamanyigana wakati waabwe. Mazima bafaafaaganirwa abo abalimbisa okusisinkana Katonda era tebabangako balungamu.

Naye singa tukulaga ebimu ku ebyo bye tubalagaanyisa (kuno ku nsi) oba netukutta (nga tobirabye ky'ekimu) n'olwekyo gye tuli y'eri obuddo bwabwe ate Katonda alaba ebyo byonna bye bakola.

Nabuli bantu bonna baafuna omubaka, kale nno bwalijja omubaka waabwe (naabawaako obujulizi ku lunaku lw'enkomerero) wagenda kulamulwa wakati waabwe na bwenkanya era nga tebagenda kuyisibwa bubi.

Era nebagamba nti eyo endagaano eribaawo ddi bwe muba nga mwogera mazima!.

Bagambe (Ggwe Nabbi Muhammadi) sisobola kwetaasa mu kabenje konna era nga bwe siyinza kwegasa na kintu kyonna okugyako ekyo Katonda kyaba anjagalizza, buli bantu balina ebbanga Katonda lye yabagerera singa ebbanga eryo liba lituuse tebasobola kwongezaayo oba okukulembeza oba wadde essaawa emu.

Bagambe nti, mulaba mutya singa ebibonerezo bya Katonda biba bibajjidde kiro oba misana (ekyo kibagasaaki?) lwaki aboonoonyi basaba ebibonerezo okubajjira amangu!.

Abaffe oluvanyuma lw'okujja kw'ekibonerezo ebyo olwo nga mubikkirize so nga ate mwali musaba byanguyirizibwe (mu ngeri ya kujeeja).

Oluvanyuma abeeyisa obubi baligambibwa nti mukombe ku bibonerezo eby'olubeerera, abaffe muyinza okusasulwa okugyako ekyo kye mwapakasa.

Bakubuuza ggwe (Nabbi Muhammad) nti abaffe ebibonerezo by'olunaku lw'enkomerero bya mazima! bagambe nti yye ndayira Mukama omulabirizi wange nti mazima byo bya mazima, era mmwe temuli baakulemesa (Allah).

Singa buli mwoyo (omuntu) gwonna ogweyisa obubi gulina ebyo byonna ebiri mu nsi gwalibifudde ennunuzi (okuwona ebibonerezo bya Katonda). Abalyaza bwe baliraba ebibonerezo bagenda kwegeyaamu nga bejjusa, era bagenda kulamulwa mu bwenkanya nga tebalyazamaanyiziddwa.

Abange, mazima bya Allah, ebiri mu ggulu omusanvu ne mu nsi, abange mazima endagaano ya Katonda ya mazima, naye mazima abantu abasinga obungi tebamanyi.

Yye Katonda y'awa obulamu era yatta ate gyali gye bagenda okuzzibwa.

Abange mmwe abantu kubajjidde okubuulirira okuvudde eri Mukama omulabirizi wa mmwe era nga kya kuvumula eri ebyo byonna ebiri mu bifuba, era nga bulungamu era nga kusaasira eri abakkiriza.

Bagambe (Ggwe Nabbi Muhammadi) nti ku lw'ebigabwa bya Katonda n'okusaasirakwe (okubawa eddiini yo'busiraamu) ku lw'ebyo basaana basanyuke, ebyo nno bye bisinga obulungi mw'ebyo byonna bye mukunganya.

Bagambe (Ggwe Nabbi Muhammadi) nti mumbulire ebyo Katonda bye yabassiza mu bigabwa mmwe nemweteeramu bye muziza nemulondobamu, bagambe nti mazima Katonda yeyabakkiriza (okukola mutyo) oba Allah gwe mutemerera.

Era abo abatemerera ku Katonda eby'obulimba balowoozaaki ku biribaawo ku lunaku lw'okuzuukira, mazima Katonda agabira abantu obulungi bungi nnyo naye abasinga obungi mu bo tebeebaza.

Tolina mbeera yonna gyobeerako era tewali kintu kyonna kyosoma mu Kur’ani era tewali mulimu gwonna gwe mukola, wabula tubeera bajulizi ku mmwe nga tubalaba mu kiseera wemugukolera, tewali wadde akantu akatono ennyo ku nsi wadde mu ggulu kasobola kubula ku Mukama omulabiriziwo, wadde akatono okusingako awo oba ekinene tewali kintu kyonna okugyako nga kyawandiikibwa mu kitabo ekinnyonnyofu.

Abange mazima emikwano gya Allah tebalibaako kutya era be batagenda kunakuwala.

(Mikwano gya Katonda) beebo abakkiriza nebaba nga batya Katonda.

Balina okusanyusibwa mu bulamu obw'ensi n'obw'enkomerero, (ekyo nga ndagaano ebaweereddwa Katonda, ate nga) ebigambo bya Katonda tebikyusibwa, ekyo nno kwe kwesiima okusuffu.

Bye boogera tebikunakuwaza anti ekitiibwa n'amaanyi byonna bya Allah, anti yye y'awulira ennyo omumanyi.

Abange mazima bya Allah byonna ebiri mu ggulu omusanvu n'ebyo ebiri mu nsi, abo abaleka Katonda nebasaba ebintu ebirala tebalina kye baliko, tebalina kye bagoberera okugyako ebirowoozo nga bo bwe balaba, bye bakola tebisukka okuba nti bateebereza buteebereza.

Yye yooyo Allah eyabateerawo ekiro mube nga mukiwummuliramu, era naabateerawo obudde obw'emisana nga butangaala mazima mu ekyo mulimu obubonero (obulaga okubaawo kwa Allah era n'obuyinzabwe), eri abantu abawulira.

Bagamba nti Allah yeeteerawo omwana, Katonda musukkulumu (ku ebyo bye bamujwetekako anti) yye talina kye yeetaaga, ebiri mu ggulu omusanvu n'ebiri mu nsi byonna bibye, (eky'okugamba nti Katonda alina omwana) temukirinaako bujulizi bwonna, abaffe mwogera ku Katonda bye mutamanyi.

Gamba nti mazima abo abagunjaawo obulimba ku Katonda tebagenda kwesiima.

Kale beeyagale mu nsi oluvanyuma gye tuli y'egenda okuba obuddo bwa bwe olwo nno tubakombye ku bibonerezo ebikakali olw'ebyo bye baawakanyanga.

Banyumize ebyafa ku Nuhu bwe yagamba abantube nti abange bantu bange, okubeera kwange mu mmwe n'okubajjukiza ebigambo bya Allah bwe bibeeranga bibazitooweredde, nze Allah gwe nesigamidde, kale mmwe mwekobaane ne bannammwe ate kyemusazeewo kireme kuba kya kyama olwo nno musalewo kye mwagala okukola era temunnindiriza.

Bwemuva ku ekyo (nze byonna byenkola mbibakolera lwa Katonda) sibasabangako kunsasula mpeera, empeera yange teri okugyako ewa mukama Katonda, era nnalagirwa okubeera mu basiraamu.

(Awamu n'ebyo byonna) baamulimbisa netumuwonya n’abo abaali awamu naye mu lyato netubafuula abasigire (ku nsi) era netuzikiriza abo abaalimbisa ebigambo byaffe, tunula (weetegereze) enkomerero y'abo abaalabulwa.

Oluvanyuma lwe (Nuhu) twatuma ababaka buli omu eri abantube nebabaleetera obujulizi obw'enkukunala naye (bano) tebaali b'a kukkiriza bali bye baalimbisa oluberyeberye, bwe tutyo bulijjo bwe tubikka emitima gy'abo abasukka ensalo.

Oluvanyuma lwa bwe twatuma Musa ne Haruna eri Falaawo n'abantube nga tubawadde obubonero bwaffe wabula ne bawaganyala anti bulijjo baali bantu boonoonyi.

Olwo nno amazima bwe gaabajjira okuva gye tuli ne bagamba nti mazima kino ddogo eryeyolefu.

Musa naabagamba (nga bwe yeewunya) nti mugamba mutya ku mazima agabajjidde okuva ewa Katonda nti lino ddogo, so nga abalogo tebagenda kuwangula (kuno ku nsi ne ku nkomerero).

Nebagamba nti otujjidde olyoke otuwugule okutujja ku ebyo bye twasangako bakadde baffe. Obuyinza n'ekitiibwa byonna mu nsi (Ya Misiri) bibeere bya mmwe (ggwe ne Haruna) naye ffe mmwe mwembi tetujja kubakkiriza.

Olwo Falaawo naagamba nti mundeetere buli mulogo omukenkufu.

Kale nno abalogo bwe baamala okujja, Musa kwe kubagamba nti mwanje buli kye mwagala.

Bwe baamala okwanja (ebyabwe) Musa kwe kubagamba nti ebyo bye muleese lye ddogo anti mazima Katonda ajja kulaga obutaliimu bwa lyo anti mazima Katonda talongoosa mulimu gwa boonoonyi.

Era Katonda ajja kunyweza obutuufu bw'ebyo bye mbajjidde nabyo n'ebigambobye (ebiragirobye) newaakubadde nga aboonoonyi tebandikyagadde.

Tewaali bakkiriza Musa (awamu n'obubonero bwe yajja nabwo) okugyako bazzukulu baabwe, nga batya Falaawo n'abakungu mu bo okubatuusaako ebikemo, era naye mazima Falaawo yeekuluntaza (ne yessa mu ddaala erya waggulu) kuno ku nsi era mazima yye yagenda wala nnyo mu bwonoonyi.

Musa naagamba nti abange bantu bange bwe muba nga mwakkiriza Allah Yakka mwesigamire yye bwe muba nga muli abasiraamu (abeewaayo eri Katonda).

(Abantu ba Musa) ne bamugamba nti Allah waffe gwe twekutteko, ayi Mukama omulabirizi waffe, totufuula ekikemo eri abo abeeyisa obubi.

Era otuwonye (otutaase) olw'okusaasirakwo ku bantu abaawakanya Allah.

Netutumira Musa ne Mugandawe (Haruna) nti muteereewo abantu bammwe amayumba mu Misiri era mufuule amayumba ga mmwe nga bwolekero nga musaala era muyimirizeewo esswala era wa amawulire ag'essanyu eri abakkiriza.

Musa naagamba nga asaba nti, Ayi Mukama omulabirizi waffe mazima ggwe wawa Falaawo n'abakungube eby'okwewunda, n'ebyobugagga mu bulamu buno obw'ensi, ayi Mukama omulabirizi waffe ngenkomerero y'abyo kubuza (bantu) ku baggya ku kkubo lyo, ayi Mukama omulabirizi waffe saanyaawo emmaali yaabwe era osse obukakanyavu ku mitima gyabwe olwo nno baleme kukkiriza okutuusa nga balabye ebibonerezo ebiruma (nga ate okukkiriza okwo tekukyabagasa).

(Allah) naagamba nti mazima okusaba kwa mmwe mwembiriri kukkiriziddwa, mubeere beesimbu mwembi era temugoberera mwembi ekkubo ly'abo abatamanyi (abatategeera bukakafu bwa ndagaano za Katonda).

Netusomosa abaana ba Israil ennyanja olwo ne Falaawo n'abawondera n'amagyege mu ngeri ey'obulabe n’obulumbaganyi, okutuusa lwe yatuukibwako okuzikirira mu mazzi olwo naagamba nti: nzikirizza nti mazima ddala tewali kisinzibwa mu butuufu okugyako Oyo abaana ba Israil gwe bakkiriza era nze ndi mu basiramuse.

(Falaawo naagambibwa nti kati olwo okkiriza) so nga wajeema dda n'obeera mu boonoonyi.

Kale nno olwaleero tujja kukuwonya (kukuuma) omulambogwo (guleme kuvunda) olyoke obeere eky'okulabirako eri abalijja oluvanyumalwo, mazima abantu abasinga obungi tebafaayo (kwegasa na bubonero bwaffe).

Mazima twasenza abaana ba Israil mu kifo e kirungi ekyesiimisa netubagabirira mu bigabwa ebirungi, nebataba na njawukana (mu ddiini) okutuusa okumanya lwe kwabajjira (nti Nabbi Muhammad ajja kujja nga mubaka wa Katonda) mazima Katonda agenda kulamula wakati wa bwe ku lunaku lw'enkomerero mu ekyo kye baali baawukanamu.

Bwoba nga olimu okubuusabuusa (Ggwe Muhammadi) ku ebyo bye twassa gyoli buuza abo abaasoma e kitabo oluberyeberyelwo, ddala amazima gakujjidde okuva ewa Mukama omulabiriziwo kale togeza nga n'obeera mu babuusabuusa.

Era ddala tobeeranga mu abo abalimbisa ebigambo bya Katonda n'obeera mu bafaafaganirwa.

Mazima abo abaakakatako ekigambo kya Mukama omulabiriziwo tebagenda kukkiriza.

Nebwebanajjirwa buli kabonero okutuusa lwe baliraba e bibonerezo ebiruma.

Tewali bantu ba kitundu bakkiriza obukkiriza bwa bwe nebubagasa okugyako abantu ba Yunusu anti bwe bakkiriza twabaggyako ebibonerezo ebiswaza mu bulamu buno obw'ensi netubeeyagaza okutuusa ku ntuuko zaabwe.

Singa Mukama omulabiriziwo yayagala abantu abali mu nsi bakkirize, bandikkirizza bonna, kaakati ggwe oyagala kukaka bantu bonna babeere bakkiriza.

Tewali muntu ayinza kukikkiriza okugyako ng’akkiriza lwa kwagala kwa Allah, era Allah assa ebibonerezo ku abo abatategeera.

Bagambe nti: mwetegereze ebiri mu ggulu (omusanvu) n'ensi naye obubonero n'okutiisa tebigasa bantu batakkiriza.

Abaffe balina kye balindirira mpozzi ekifaananako ne nnaku zaabo abaabakulembera., bagambe nti: mulindirire nange ndi wamu na mmwe mu balindirira.

Oluvanyuma ne tuwonya (ne tutaasa) ababaka baffe n'abo abakkiriza bwe tutyo nno bulijjo kikakafu kuffe okutaasa abakkiriza.

Bagambe nti: abange mmwe abantu bwe muba nga mulina okubuusabuusa mu ddiini yange (mukitegeere nti) sisinza abo be musinza nemuva ku Katonda, wabula nsinza Allah oyo abatta, era nnalagirwa mbeere mu bakkiriza.

Era tereera mu ddiini ya Allah ng'oli mwesimbu era ddala tobeeranga mu bagatta ebintu ebirala ku Katonda.

Tolekanga Allah n'osaba ekintu ekirala ekyo ekitakugasa era ekitayinza kukutuusaako kabi naye bwonookikola mazima ddala ggwe olwo nno onoobeera mu abo abeeyisa obubi.

Singa Allah akutuusaako ekibi tewali ayinza kukikuggyako okugyako yye, ate singa aba akwagalizza kirungi teri ayinza kuzzaayo birungibye, abifunyisa oyo gwaba ayagadde mu baddube, era yye bulijjo ye musonyiyi, omusaasizi owa nnamaddala.

Bagambe (Ggwe Muhammad) nti; abange mmwe abantu amazima gabajjidde okuva ewa Mukama omulabirizi wa mmwe oyo yenna alungama aba yeelungamidde, ate oyo abula okubulakwe kukosa yye. Nze siri mukuumi ku mmwe.

Era goberera ebyo ebitumwa gyoli era ogumiikirize okutuusa Katonda lwa naasalawo, anti bulijjo yye yaasinga abasalawo bonna.

Alif Laam Raa, ekitabo kino ebigambo by'akyo byasengekebwa oluvanyuma nebinnyonnyolwa mu bujjuvu okuva ewa Katonda akola buli kintu ng’asinziira ku nsonga ng’ate amanyi mu bujjuvu buli kintu.

Kitegeeza abantu nti temusinzanga kintu kyonna wabula Allah yekka mazima nze gye muli ndi mutiisa (ku bibonerezo bye) era omusanyusa (olw'emperaye eri abalongoosa).

(Era kibagamba) nti mwegayirire Mukama omulabirizi wa mmwe era mumwenenyeze olwo nno ajja kubeeyagaza olweyagaza olulungi okutuusa ku kiseera ekigere era buli oyo yenna ateekeddwa okufuna obulungi agenda kumuwa obulungibwe, naye bwe muva ku ekyo mazima nze mbatiirira ebibonerezo by'olunaku oluzibu.

Eri Allah y'eri obuddo bwa mmwe ate yye nga bulijjo muyinza ku buli kintu.

Abange mazima bbo (abatakkiriza) bakweka ebifuba byabwe babe nga beekweka Katonda, abange (mukimanye nti) ne mu kiseera webeebikkira engoye zaabwe Allah amanya ebyo bye bakweka ne bye boolesa, anti mazima yye amanyidde ddala ebiri mu bifuba.

Tewali kitonde kyonna mu bitambula ku nsi okugyako nga okugabirirwa kwa kyo kuli ku Allah, era amanyi byonna ebikikwatako mu bulamu bw'ensi n’obwoluvanyuma, buli kimu kiri mu kitabo ekyeyolefu.

Era yye yooyo, eyatonda eggulu omusanvu n'ensi mu nnaku mukaaga, era Arish ye yali ku mazzi, olwo nno alyoke abagezese ani mu mmwe asinga okukola obulungi, singa ogamba (Ggwe Muhammadi) nti mazima mmwe mujja kuzuukizibwa oluvanyuma lw'okufa abo abakaafuwala bajja kugambira ddala nti tekiri kino (Kur’ani) okugyako eddogo ery'olwatu.

Singa tulindiriza ebibonerezo ku bo okutuuka ekiseera ekigere bajja kugambira ddala nti ate ki ekibigaana okujja, abange! olunaku lwe biribajjira si bya kubaggyibwako, era biribeetoloola ebyo bye baajeejanga.

Omuntu bwe tumukombesa ku kusaasira okuva gye tuli ate oluvanyuma ne tukumuggyako mazima yye akutuka n'okusuubira n'akaafuwala.

Naye ate bwe tumukombesa ku byengera oluvanyuma lw'ebizibu ebiba bimutuuseeko ajja kugambira ddala nti obuzito bunvuddeko, mazima yye aba musanyufu eyeeraga.

Okugyako abo abagumiikiriza ne bakola emirimu emirongoofu balina ekisonyiwo n'empeera ennene.

Olabika nga oli waakuleka ebimu ebissibwa gyoli, era ekyo nga kikunyiga mu kifubakyo olw'okuba nti bagamba nti singa aweebwa eggwanika oba Malayika najja naye. Mazima ggwe oli mutiisa. Ate nga Allah ye mweyimirize ku buli kintu.

Oba bagamba nti (Kur’ani eno Muhammad) yagigunjawo bagambe nti kale muleeteeyo essuula kkumi enjiiye ezifaanana (Kur’ani) era ng'oggyeko Katonda muyite yenna gwe musobodde (abayambeko) bwe muba nga mwogera mazima.

Bwe bataabaanukule, olwo nno mumanye nti mazima yyo (Kur’ani) yassibwa na kumanya kwa Allah era tewali kisinzibwa mu butuufu okugyako yye, abaffe mmwe mwewaddeyo ewa Katonda (ne musiramuka).

Oyo yenna ayagala obulamu obw'ensi n'ebyokwewunda byayo tubasasula mu bujjuvu emirimu gya bwe mu yo era nga bo muyo tebaseerwa.

Abo beebo abatalina ku nkomerero kintu kyonna okugyako omuliro, era byonna bye bakola ku nsi nebitabalibwa, bye baakolanga byalinga byonoonefu.

Abaffe balimbisa oyo (Muhammadi) ku bunnyonnyofu obuva ewali Mukama omulabiriziwe, era nga abusoma omujulizi (Jiburilu) ava ewa Allah nga n'oluberyeberyelwe waliwo ekitabo kya Musa nga kiraga ekkubo era nga kusaasira, abo (Muhammad n'abantube) bagikkiriza ate ebibiina byonna ebitagikkiriza omuliro y'endagaano yaabwe, tobeeranga mu kugibuusabuusaamu, mazima yyo ge mazima agavudde ewa Mukama omulabiriziwo. Naye ddala abantu abasinga obungi tebakkiriza.

Ani mulyazamaanyi okusinga oyo agunja obulimba ku Katonda! abo bagenda kwanjulwa ewa Mukama omulabirizi waabwe nti abo baawaayiriza Mukama Katonda Omulabirizi waabwe. Abange ekibonerezo kya Katonda kibeere ku balyazamaanyi.

Abo abaziyiza abantu ku kkubo lya Allah ne babaagaliza kukoleramu bikyamu, era nga nabo olunaku lw'enkomerero baluwakanya.

Abo tebaali ba kulemera ku nsi, era ng'oggyeko Katonda tebalinaayo ba mukwano balala bayinza kubawonya, ebibonerezo bya bwe bigenda kwongezebwamu anti baali tebasobola kuwulira era nga bwe baali tebalaba.

Abo be baafaafaganirwa emyoyo gya bwe ne bibaggwako bye baayiiyanga.

Kikakafu ddala bbo ku lunaku lw'enkomerero be balifaafaganirwa ennyo.

Mazima abo abakkiriza ne bakola emirimu emirongoofu ne bamenyekera Mukama omulabirizi waabwe abo be ba nannyini jjana, bo mu yo ba kutuulamu bugenderevu.

Ekifaananyi ky'ebibinja ebibiri (ebyogeddwako waggulu) kiringa ekya muzibe ne kiggala n'oyo alaba era nga awulira abaffe balabika nti bafaanana temwebuulirira!.

Mazima twatuma Nuhu eri abantube (n'abagamba) nti mazima nze ndi mutiisa wa mmwe omweyolefu.

(Mbategeeza) nti temusinza kintu kyonna okugyako Allah mazima nze mbatiiriddeko ebibonerezo by'olunaku olw'okuluma obugigi.

Abakungu abo abaakaafuwala mu bantube ne bagamba nti tetukulaba ggwe okugyako okuba nti oli muntu nga ffe, era tetulaba abakugoberedde okugyako ab'awansi mu ffe ab'endowooza entono, mwenna tetubalabamu nkizo yonna ku ffe wabula tubalowooza kuba balimba.

Nuhu naagamba nti abange bantu bange mulaba mutya singa mba ndi ku bunnyonnyofu obuva ewa Mukama omulabirizi wange era nampa okusaasira okuva gyali naye mmwe ekyo ne mutakiraba, abaffe tusobola okukibawaliriza ng’ate mmwe temukyagala.

Era abange mmwe abantu bange (kye mbagamba) si kibasabirako sente, empeera yange teri wantu wonna okugyako ewa Katonda (era nnyaniriza abo bonna ababa bangoberedde) era siri nze w'akugoba abo abakkiriza (ne bwe bataba ba bitiibwa) mazima ddala bo baakusisinkana Mukama omulabirizi waabwe naye mazima ddala nze mbabala mmwe nga muli bantu abatamanyi.

Era abange bantu bange ani ayinza okuntaasa ku Allah bwemba mbagobye, abaffe temulowooza.

Era siyinza kubagamba (mmwe) nti nina amawanika ga Allah, era simanyi byekusifu, sigamba nti mazima nze ndi Malayika era sigamba abo amaaso ga mmwe begatawa kitiibwa nti Katonda tagenda kubawa birungi, Katonda y'amanyidde ddala ebyo ebiri mu mitima gya bwe, n'olwekyo mazima nze nemmala nkikola ddala mbeera mu beeyisa obubi.

Nebagamba nti owange Nuhu mazima otukaayanyizza n'oyitiriza okutukaayanya, kale tutuuseeko ebyo by'otulagaanyisa bwoba nga oyogera mazima.

(Nuhu) naagamba nti mazima Allah ajja kubibatuusaako bwanaaba ayagadde, ate temuyinza kumulemesa.

Era okubuulirira kwange tekujja kubagasa singa mba njagadde okubabuulirira, ate Allah n'aba nga ayagadde kubabuza. Yye ye Mukama omulabirizi wa mmwe era gyali gye mulizzibwa.

Oba bagamba nti (MuhammadI, Kulaani) yagunja ngunje, bagambe bwe mba nagyegunjirawo ekyonoono ekyo kiri kunze, naye nange sirina kakwate ku ebyo bye mwonoona.

Nuhu n'aweebwa obubaka nti mazima tebagenda kukkiriza mu bantubo okugyako abo abakkiriza edda n'olwekyo tonakuwala olw'ebyo bye baali bakola.

Kale kola eryato nga naffe tukutunuulidde era okole okusinziira ku ndagirira yaffe era toyogera nange ku bikwata ku abo abeeyisa obubi, mazima ddala bo baakufiira mu mazzi.

(Nuhu) n'aba nga akola eryato. Buli lwonna abakungu mu bantube webaamuyitirangako baamusekereranga naagamba nti bwe muba nga mutusekerera naffe tujja kubasekerera nga bwe mutusekerera.

Lumu mujja kumanya ani gwe binajjira ebibonerezo ebimuswaza era najjirwa ebibonerezo eby'olubeerera.

(Baabeera bwe batyo) okutuusa ekiragiro kyaffe lwe kyajja ettanuuru neefukumuka amazzi netugamba (Nuhu) nti pakira mu lyo, ngojja mu buli mutindo gwabiramu bibiri bibiri, ekisajja n'ekikazi, era pakiramu abantu b'o mu maka go okugyako oyo eyakakatako edda ekigambo (ekyokuzikirira) era pakiramu buli yenna eyakkiriza, wabula tewaali bakkiriza baali naye okugyako batono.

(Nuhu) naagamba nti mulinnye elyato, okutambula kwalyo n'okuyimirira kwalyo byonna bibeewo ku lwe linnya lya Allah, mazima Mukama omulabirizi wange musonyiyi musaasizi.

Nalyo neriseeyeeya nabo, mu mayengo agenkana ensozi, mu kiseera ekyo Nuhu yakowoola Mutabaniwe eyali awo ku mabbali g'elyato naamugamba nti mwana wange linnya ogende naffe tosigala n'abakafiiri (n'ozikirira).

(Omwana) naagamba nti njakulinnya olusozi lujja kumponya amazzi. (Nuhu) naagamba nti tewali ayinza kuwonya olwa leero (muntu n'asimattuka ) ku kiragiro kya Katonda, okugyako Katonda gwanaaba asaasidde. Awo nno amayengo ga yawula wakati waabwe (omwana) naabeera mu baasaanawo.

(Ng'ebitonde bimaze okuzikirira) waalangirirwa nti owange ttaka mira amazzi naawe ggulu lekera awo okutonnyesa enkuba era amazzi gaakalira ensonga neekoma awo eryato neritereera ku lusozi oluyitibwa Juudi era newalangirirwa nti okwesamba okusaasira kwa Katonda kubeere ku bantu abeeyisa obubi.

Nuhu n'akoowoola Mukama omulabiriziwe naagamba nti Mukama omulabirizi wange mazima Mutabani wange y'omu ku bo mu maka gange era mazima endagaano yo ya mazima era ggwe osinga abalala bonna okugoba e nsonga.

(Allah) naagamba nti owange Nuhu mazima yye si wa mu bantubo mazima yye yakola ekikolwa ekitali kirungi, n'olwekyo tonsaba ekyo kyotalinaako kumanya, mazima nze nkubuulirira oleme kubeera mu batategeera.

(Nuhu) naagamba nti nkusaba obukuumibwo nneme kuba nga nkusaba ekyo kye sirinaako kumanya era bwotonsonyiwe n'onsaasira nja kubeera mu bafaafaaganiddwa.

Newalangirirwa nti owange Nuhu kka ove mu lyato, e mirembe na mikisa ebiva gy'etuli bibeere ku ggwe, ne ku bibiina bya bantu ebiri naawe ne ku bibiina bya bantu betujja okweyagaza mu nsi, oluvanyuma ebibonerezo ebiruma ennyo bibatuukeko okuva gye tuli.

Ebyo bye bimu ku bintu ebyekusifu tubikutumira ggwe (Muhammadi) tobimanyangako ggwe wadde abantubo oluberyeberye lwa kino, n'olwekyo gumiikiriza, mazima enkomerero (ennungi) y’abatya Katonda.

Era ab'ekika kya A’di twabatumira muganda waabwe Huudu naagamba nti abange abantu bange musinze Katonda, ngoggyeko yye temulinaayo kirala kyonna kisinzibwa mu butuufu, temuli mmwe okugyako abagunja obugunja bye musinza.

Abange bantu bange, si basaba mpeera ku kino, empeera yange teri okugyako ku oyo eyantonda, abaffe temutegeera.

Era abange bantu bange, mwegayirire Mukama omulabirizi wa mmwe Allah, oluvanyuma mwenenye mudde gyali, ajja kubasindikira okuva mu bire waggulu enkuba etonnya ngeddingana, era abongere amaanyi ku maanyi ga mmwe, era temukyukanga nemuva ku ekyo ne muba aboonoonyi.

Nebagamba nti owange ggwe Hudu totuleetedde bujulizi bweyolefu (ku ebyo byogamba) ate era naffe tetuyinza kuleka bisinzibwa byaffe olw'okuba ogambye, era ffe tetugenda kukukkiriza.

(Okusinziira ku ebyo by'oyogera) tetulina kye tugamba okugyako nti abamu ku ba katonda baffe be baakulaluwaza. (Hudu) naagamba nti era mazima nze njuliza Katonda na mmwe mujulire nti ddala nze ndi wala n'ebyo bye mugatta ku Katonda.

Nemulekawo Katonda, kale munsalire enkwe mwenna ate temunnindiriza.

Mazima nze nneesigamidde Mukama Allah omulabirizi wange era Mukama omulabirizi wa mmwe, tewali kitambula ku nsi okugyako yye y'akutte akawompo kakyo, mazima Mukama omulabirizi wange ali ku kkubo eggolokofu.

Bwe munaava ku ekyo mazima nze mmaze okubatuusaako ekyo kye nnatumwa nakyo era Mukama omulabirizi wange mu kifo kya mmwe ajja kussaawo abantu abalala abatali mmwe, era temulina kabi kemugenda kumutuusaako. Mazima Mukama omulabirizi wange buli kyonna ekikolebwa akilondoola (tewali kimubuuka).

Ekiragiro kya ffe bwe kyamala okujja ku lw'okusaasira kwa ffe, twawonya Hudu n'abo abakkiriza abaali naye ne tubawonya ebibonerezo ebizito.

Abantu abo ab'ekibiina kya A’di baawakanya ebigambo bya Mukama omulabirizi waabwe ne bajeemera ababakabe ne bagoberera ekigambo kya buli eyeekuza awalaaza empaka.

Mu nsi muno nebagoberezebwako ekikolimo, mu ngeri yeemu ne ku lunaku lw'enkomerero, abange mazima ab'ekika kya A’di baajeemera Mukama omulabirizi waabwe abange okubula okwewala ennyo kutuuke ku b'ekika kya A’di abantu ba Hudu.

Bo ab'ekika kya Thamudu twabatumira Muganda waabwe Swaleh, naagamba nti abange bantu bange musinze Katonda temulinaayo kintu kyonna kigwanidde kusinzibwa okuggyako yye, yye yeeyabatandikawo ng’abaggya mu nsi, ate naabakwasa obuyinza okugikulaakulanya, kale mumwegayirire, era mwenenye, mudde gyali mazima Mukama omulabirizi wange ali kumpi ayanukula (abamusaba).

Nebagamba nti owange Swaleh, mazima obadde mu ffe, nga tukulinamu essuubi, nga kino tekinnabaawo. Otugaana okusinza ebyo bakadde baffe bye basinza era mazima ffe tulina okubuusabuusa okujjudde okutankana ku ekyo ky'otuyita okujja gye kiri.

Naagamba nti abange bantu bange, mukiraba nti singa mba ndi ku bunnyonnyofu obuva ewa Mukama omulabirizi wange, era nenfuna okusaasira okuva gyali, kale ani anantaasa ku Katonda bwe mmugyemera (singa nkolera ku bya mmwe), temulina kye munnyogera okugyako okufiirwa.

Abange bantu bange eno engamiya evudde wa Katonda nga kabonero gye muli (okukakasa obwa Nabbi bwange), n'olwekyo mugireke erye ebiri mu nsi ya Katonda, temugezaako ne mugituusaako akabi konna nekibaviirako okutuukibwako ebibonerezo ebya mangu.

(Nebamuwakanya era) nebagifumita olwo nno ye (Swaleh) kwe kubagamba, mweggalire mu mayumba gammwe okumala ennaku ssatu (zokka), eyo ndagaano etalimbisibwa.

Ekiragiro kya ffe bwe kyamala okujja, twawonya Swaleh n'abo abakkiriza abaali naye olw'okusaasira okuva gye tuli era netubawonya ne mu buswavu obw'olunaku olwo, anti mazima Mukama omulabiriziwo ye wa maanyi nantakubwa ku mukono.

Abo nno abeeyisa obubi ne batuukibwako olubwatuka (olw'amanyi) olwo nno nebakeesa nga mirambo egigangalamye mu mayumba gaabwe.

(Engeri gye baazikirizibwamu) baali nga abatawangalirangako mu go, abange mazima abantu b'ekika kya Thamud baawakanya Mukama omulabirizi omulezi waabwe, abange abantu ba Thamud babeere wala nnyo n'okusaasira kwa Katonda.

Mazima ababaka baffe (Ba Malayika) bajja eri Ibrahim n'amawulire ag'essanyu, nti (Yye ne Mukyalawe bajja kuzaala omwana Ishaka) ne bamugamba nti mirembe naye naabagamba (ng’abaddamu) nti mirembe, waayitawo akaseera katono naabaleetera ennyana enjokye.

(Ibrahim) bwe yalaba emikono gya bwe nga tegituuka ku nnyama naabekengera, (Ba Malayika) bo kwe kumugamba nti totutya, mazima ffe tuli ba Malayika tutumiddwa eri abantu ba Luutu (okubazikiriza).

Nga mukyala wa Ibrahim (Sarah) ayimiridde (abawulira) naaseka (nga yeewuunya olw'ebyo bye yawulira) olwo nno ne tumuwa amawulire ag'essanyu ag'okuba nti ajja kuzaala Ishaka ate nga n’oluvanyuma lwa Ishaka wajja kuzaalibwayo Yakub (omuzzukulu).

(Omukyala Sarah bwe yamala okufuna amawulire g’okuzaala Ishaka) naagamba (nga bwe yewuunya) nti: gano nga mawano nze (Sarah) ngenda kuzaala omwana nga ndi mukadde bwe nti nga n'ono baze kinvinvi, mazima kino kintu eky'ewuunyisa ennyo.

(Ba Malayika) ne bagamba nti: butya bwe weewuunya ekiragiro kya Allah! okusaasira kwa Katonda n'emikisagye bibeere ku mmwe abantu benju (ya Ibrahim). Mazima Allah atenderezebwa nnyo wa kitiibwa nnyo.

Ensisi bwe yamala okuggwa ku Ibrahim, ng’amaze n'okufuna amawulire ag'essanyu, yagenda mu maaso nga atukaayanya (nga awolereza) abantu ba luutu.

Mazima Ibrahim yali wa kisa nnyo ate nga asaba nnyo Katondawe era nga amwenenyeza ku buli nsonga.

(Ba Malayika nebamugamba nti) owange Ibrahim tobawolereza mazima kimaze okutuuka ekiragiro kya Mukama omulabiriziwo era mazima bo bagenda kujjirwa ebibonerezo ebitali bya kuzzibwayo.

Ababaka baffe bwe bajja ewa Luutu, tebaamusanyusa naawulira bubi (olw'okuba yali tasobola kubakuuma) era naagamba nti luno lunaku luzibu.

Abantube nebajja gyali nga banguwa naye nga okusooka baali bakola ebibi (Luutu) naagamba nti abange bantu bange bawala bange baabo be balungi gye muli, mutye Katonda temunswaza eri abagenyi bange, abaffe mu mmwe temuli musajja mulungamu!.

Nebagamba mazima okimanyi nti bawalabo tetubalinaako bwetaavu, era mazima ddala ggwe omanyi kye twagala.

(Luutu) naagamba nti (neegomba) singa mbadde nina amaanyi ku mmwe, oba empagi engumu gyensobola okwesigamako, (abantu abasobola okuntaasa).

(Ba Malayika) nebagamba nti owange Luutu ffe tuli babaka ba Mukama omulabiriziwo (abo) tebajja kukutuukako, tambula n'abantubo mu kitundu ky'ekiro, era takyuka omu ku mmwe (naatunula emabega, genda n'abantubo) okugyako Mukyalawo, anti mazima kiri nti ajja kutuukwako ebinaatuuka ku bali. Mazima ekiseera ekibalagaanyisiddwa bwe budde bw'oku makya, obudde bw'oku makya tebuli kumpi!.

(Ekitundu mwe baali babeera), ekiragiro kyaffe bwe kyajja, waggulu wa kyo wetwazza wansi era netukiwandagazaako amayinja amakole mu bbumba ejjokye nga gajjira kumukumu.

(Amayinja ago) nga malambe okuva ewa Mukama omulabiriziwo, ekibonerezo ng'ekyo tekiri wala ku buli abo bonna abeeyisa obubi.

Ate abe Madiyana twabatumira Muganda waabwe Swaibu naagamba nti abange bantu bange musinze Katonda temulinaawo kirala kyonna kye mulina kusinza ekitali yye, temukendeezanga ebipimo ne minzani, mazima nze mbalaba nga musigala muli bulungi (bwe muba temukendeezezza mu bipimo ne minzani). Era mazima nze mbatiiriddeko ebibonerezo by'olunaku olugenda okwetooloola buli kimu.

Era abange bantu bange mutuukirize ebipimo ne minzani mu bwesimbu temukumpanyanga abantu ebintu bya bwe, era temukolanga ebibi mu nsi nga mugenderera okwonoona.

Ebyo Allah bye yabalekedde (nga oggyeko byayogedde wa ggulu ebitaliimu kukumpanya bantu) bye birungi gye muli bwe muba nga muli bakkiriza. Era nze siri kalondoozi ku mmwe.

Nebagamba nti owange Swaibu okusaalakwo kwe kukulagira okuba nga tuleka bakadde baffe bye basinza, oba tukkirizibwa okukola mu mmaali yaffe bye twagala, anti ggwe oli alumirwa ow'amagezi.

Naagamba nti abange bantu bange mulaba nti singa mbadde ku bulungamu obwava ewa Mukama omulabirizi wange, nampa ne Riziki ennungi ate nnyinza okubaleka (nessibagambako) ate era saagala kubaawukanako nenkola ebyo bye mbagaana sirina kyengenderera kyonna okugyako okulongoosa nga bwemba nsobodde, era okulungama kwange tekuli okugyako ewa Katonda yye gwenneekwasiza era gyali gyengenda okudda.

Era abange bantu bange okunkolako obulabe kuleme kubaleetera kunnimbisa nemutuukwako ebyo ebyatuuka ku bantu ba Nuuhu oba abantu ba Hudu oba abantu ba Swaleh era abantu ba Luutu tebali wala na mmwe.

Era musabe Mukama omulabirizi wa mmwe ekisonyiwo olwo nno mwenenye okudda gy'ali mazima Mukama omulabirizi wange musaasizi mwagazi nnyo (wa bitondebye).

Nebagamba nti owange Swaibu bingi mu by'ogamba tetubitegeera ate era tukulaba ng'oli munafu muffe singa si kika kyo twandikukubye amayinja era ggwe tolina kitiibwa kyonna gye tuli.

Naagamba nti abange bantu bange ekika kyange kye ky'ekitiibwa gye muli okusinga Allah ne mutuuka okumussa emabega wammwe nga mumukubye amabega mazima Mukama omulabirizi wange yeetoolodde byonna bye mukola.

Era abange bantu bange mukolere ku nkola ya mmwe nange kankole, ddala mujja kumanya ani, anajjirwa ebibonerezo ebimuswaza, era ani mulimba, naye era mulindirire mazima nze nindirira awamu na mmwe.

Ekiragiro kyaffe bwe kyamala okujja, ku lw'okusaasira kwaffe, twawonya Swaibu n'abo abakkiriza naye. Abo abeeyisa obubi nebatuukwako okubwatuka nebakeesa enkya nga mirambo egigangalamye mu mayumba ga bwe.

Nebaba nga abatagabeerangamu, abange abantu be Madiyana babeere wala nnyo n'okusaasira kwa Allah nga abantu ba Thamud bwe beesamba okusaasira kwa Katonda.

Era Mazima twatuma Musa ne bya magero byaffe n’obusobozi bwokulambika ensonga.

Agende ewa firawo n'eri abakungube, bo abakungu baagoberera ekigambo kya Firawo, naye nga ekigambo kya Firawo si kirungamu.

(Firawo) alikulembera abantube ku lunaku lw'enkomerero naabayingiza omuliro. nga Buyingiro bubi bwe baliyingira.

Ate nebagoberezebwa ekikolimo kuno ku nsi ne ku lunaku lw'enkomerero, ennyongeza mbi ne kye bongerako nakyo kibi.

Ebyo bye bimu ku bigambo ebikwata ku bitundu bye twazikiriza, tubikutegeeza ggwe (Muhammadi), mu byo mulimu ebikyaliwo nga n'ebirala byasaanawo.

(Okubatuusaako ebyo) tetwabayisa bubi wabula beeyisa bokka obubi, ba Katonda baabwe abo be basaba ne bava ku Katonda omu tebaabagasa kintu kyonna, ekiragiro kya Mukama omulabiriziwo bwe kyajja, era tebaabongera okugyako okufaafaganirwa.

Bwe kutyo bwe kuba okukwata kwa Mukama omulabiriziwo. Bwakwata ebitundu nga biri mu mbeera ey'okweyisa obubi mazima okukwata kwe kuluma nnyo era kuyitirivu.

Mazima ekyo mulimu ekyokulabirako eri oyo atya ebibonerezo byo lunaku lw'enkomerero, olwo lwe lunaku ku lwalwo abantu bonna bagenda kukunganyizibwa era olwo olunaku abantu bonna baakulubaako.

Era tetululindiriza okugyako okutuuka ku kiseera kya lwo ekigere.

Olunaku bwe lulituuka teri muntu yenna agenda kwogera okugyako lwa kukkiriza kwa Allah, nga mu bo mulibaamu abonoonefu n'abalongoofu.

Bo abo abaajeema baakuyingira omuliro baliba balina mu gwo okusinda n'okukema.

Baakugubeeramu ebbanga eggulu (omusanvu) ne nsi bye birimala nga weebiri okugyako ekiseera Mukama omulabiriziwo kyaliba ayagadde mazima Mukama omulabiriziwo akola ekyo kyaba ayagadde.

Bo abo abaweebwa obulongoofu baakuyingira e jjana nga baakugibeeramu ebbanga eggulu omusanvu ne nsi bye birimala nga weebiri okugyako ebbanga Mukama omulabiriziwo lyaliba ayagadde nga okwo kuweebwa okutalibaako kutaataaganyizibwa.

Tobaamu kubuusabuusa mu ebyo bye basinza tebasinza okugyako nga ba Jjajaabwe bwe baasinzanga oluberyeberye,era mazima ffe tujja kubatuukiririza omugabo gwa bwe awatali kukendezaako.

Mazima twawa Musa ekitabo ne kyawukanwamu, singa ssi kigambo ekyakulembera nga kiva ewa Mukama omulabirizi wo walisaliddwawo wakati waabwe mubwangu, era mazima nabo (abatakukkiriza ggwe Nabbi Muhammad) bali mu kubuusabuusa okujjudde okutankana mu yo (Kulaani).

Na mazima ddala bonna Mukama omulabiriziwo agenda kubasasula emirimu gya bwe mu bujjuvu, mazima yye amanyidde ddala bye bakola.

Kale beera mwesimbu nga bwolagiddwa, n'abo abeenenyezza naawe era temubeera ba kiwagi, anti mazima ye (Allah) bye mukola abiraba.

Era temuggweranga ku abo abeeyisa obubi, omuliro negubakwata ate nga ojjeeko Katonda temulinaayo bayambi balala, era temugenda kutaasibwa.

Era yimirizaawo esswala ku nsalosalo ebbiri ez'emisana (ku makya n'akawungezi) n'ekiseera ekisooka ku kiro mazima ebirungi bijjawo ebibi. Okwo nno kubuulirira eri abo abajjukira.

Era gumiikiriza, bulijjo Allah tayinza butasasula mpeera ya bakozi ba bulungi.

Singa waaliyo mu mirembe egyabakulembera abantu abalina kye baasigazaawo (mu ddiini) nga bagaana obwonoonefu mu nsi, (tebaaliyo) okugyako batono nnyo mu abo be twawonya mu bo. Wabula bo abeeyisa obubi ne batwalibwa ebirungi bye baaweebwa mu nsi nebaba aboonoonyi.

Mukama omulabiriziwo tabangako wa kuzikiriza ebitundu mu bulyazaamaanyi nga ate abantu baabyo bakozi ba bulungi.

Singa Mukama omulabiriziwo Allah yayagala, abantu bonna yandibafudde ekibiina kimu, naye tebagenda kuva ku kwawukana.

Okugyako oyo Mukama omulabiriziwo gwaba asaasidde. N'olwekyo kyeyava abatonda, era kyakakata ekigambo kya Mukama omulabiriziwo nti ngenda kujjuza omuliro Jahannama nga nzija mu majinni n'abantu okutwalira awamu.

Era tukutegeeza buli kimu ekikwata ku babaka, ekyo kyetunyweza nakyo omutima gwo, era mu kino ojjiddwa amazima n'okubuulirira, era nga kya kujjukiza eri abakkiriza.

Era gamba abo abakkiriza nti mukolere ku nkola ya mmwe naffe katukole.

Era mulindirire naffe tulindiridde.

Era bya Allah yekka ebyama by’eggulu n’ensi, era zidda gyali ensonga zonna, kale musinze Yye yekka era mwesigamire Yye yekka. Era Mukama Katonda Omulezi wo tagayaalirira byemukola.

Alif Laam Raa, bino bigambo by'ekitabo ekyeyolefu.

Mazima ffe twakissa (ekitabo) nga kyakusoma nga kiri mu luwarabu mube nga mutegeera.

Ffe tukutegeeza ebyafaayo ebisinga obulungi nga tukozesa obubaka bwe twakussaako (nga nabwo) ye Kulaani eno, newaakubadde nga mu kusooka wali mu batamanyi.

Jjukira Yusuf bwe yagamba Kitaawe nti: owange Taata mazima nze nnaloose emmunyeenye kumi n'emu, n'omwezi, n'enjuba nabirabye nga binvunnamidde.

(Kitaawe Yakubu) naagamba nti owange mutabani wange, ekirooto kyo tokinyumiza bagandabo nebakukolera enkwe mazima, bulijjo Sitane ku muntu mulabe ow'olwatu.

Mu ngeri y'emu Mukama omulabiriziwo agenda ku kulonda era akuyigirize okuvvuunula endooto era ajjulize abantu ba Yakub ekyengera kye, nga mu kusooka bwe yakijjulizza bakadde bo bombi Ibrahim ne Ishaka. Mazima Mukama omulabiriziwo mumanyi nnyo era mugobansonga.

Mazima (mu kyafaayo kya) Yusuf ne bagandabe mulimu obujulizi eri ababuuza.

Jukira (baganda ba Yusuf) bwe baagamba nti kirabika Yusuf ne Mugandawe (bwe bazaalibwa mu nnyabwe) be baganzi ewa Kitaffe okusinga ffe ate nga tuli bangi, mazima Kitaffe ali mu bubuze obuyitirivu.

(Omu n'aleeta ekiteeso nti) Yusuf mumutte oba mumukasuke mu nsi (etamanyiddwa) olwo Kitammwe abe nga ayagala mmwe mwekka, era oluvanyuma lw'ekyo musobola okubeera abantu abalongoofu.

Omwogezi omulala mu bo naagamba nti temutta Yusuf wabula mumusuule wansi mu luzzi abamu ku batambuze bajja kumulonda, bwe muba nga muteekwa buteekwa okubaako kye mukola.

(Ebyo nga biwedde) baagamba nti owange Kitaffe lwaki totwesiga ku Yusuf ate nga naffe tumufaako!.

Mutuwe tugende naye enkya, asanyuke, era azannye era mazima ffe tujja kumukuuma.

(Yakub) naagamba nti mazima nze kimpisa bubi okuba nga mumutwala, era ntya omusege okumulya nga mmwe mumulagajjalidde.

Ne bagamba nti singa omusege gumala ne gumulya nga ate tuli bangi mazima ffe olwo tubeera tufaafaaganiddwa.

Bwe baagenda naye era nebassa kimu okumuteeka mu kinnya wansi mu luzzi, netumutumira obubaka nti mazima dda ojja kubategeeza ekigambo kya bwe kino nga bo tebakyakifaako.

Olwo nebadda ewa Kitaabwe olw'eggulo nga bakaaba (naye nga kwali kwekaabya).

Nebagamba nti owange Kitaffe mazima ffe twagenze netusindana mu kudduka netuleka Yusuf awabadde ebintu byaffe omusege negumulya, naye tojja kutukkiriza newaakubadde nga twogera mazima.

Nebajja nga batadde ku kyambalo kye omusaayi ogw'obulimba (Yakub naagamba nti) wabula emyoyo gya mmwe gyatetenkanyizza negirungiya ekintu kino ekibi gye muli. Obugumiikiriza bulungi era Katonda ye Muyambi ku ebyo bye mwogera.

Abatambuze nebajja ne batuma abakimira amazzi nassa ekyoombo olwajigyayo (wansi mu luzzi bwati naalaba omulenzi), naagamba nti “Neesiimye neefunidde omulenzi” ne bamukukusa nga bamufudde kya maguzi. naye Allah mumanyi nnyo ku ebyo bye baali bakola.

Nebamutunda omuwendo omutono, Dirihamu mbale bubazi, anti baali tebamwetaaga.

Oyo eyamugula ow'emisiri naagamba mukyalawe nti mulabirire, muyise bulungi sinakindi ayinza okutugasa (mu maaso eyo) oba tumufuule omwana (Katonda kwe kugamba nti) bwe tutyo bwe twasobozesa Yusuf (A.S) okubeera mu nsi era tube nga tumuyigiriza okuvvuunula endooto. Era bulijjo Allah ekigambokye kiwangula, wabula mazima abantu abasinga obungi tebamanyi.

Bwe yasajjakula twamuwa okusengeka ensonga n'okumanya, era bwe tutyo bwe tusasula abakozi b’obulungi.

(Ekyo nga kiwedde) ate muka nnyinimu oyo mu nju mweyasulanga naamwegwanyiza naggala enzigi, naamugamba nti “nzuno nkwewadde”. (Yusuf) naagamba nti: “nsaba obukuumi bwa Allah”, ekituufu kiri nti Mukama wange (balo) ampisizza bulungi (siyinza kukikola) mazima anti abeeyisa obubi tebagenda kwesiima.

Mazima (omukyala) yamwegomba ne (Yusuf) namwegomba (omukyala), naye singa (Yusuf) teyalaba kabonero ka Mukama omulabiriziwe (yandigudde mu nsobi) twakola bwe tutyo tube nga tumuwugulako obwonoonefu n'obuwemu, anti mazima ye wa mu baddu baffe abasengejje.

Nebagobagana nga badda ku mulyango, (mu mbeera eyo) omukyala naayuza ekyambalo (kya Yusuf) emabega, nebasanga bba (w'omukyala) ku mulyango, omukyala naagamba nti kibonerezo ki ekisaanira okuweebwa omuntu ayagala okukola ku mukyalawo ekivve, okugyako okuba nga asibwa oba okumussaako ekibonerezo ekiruma?.

(Yusuf) naagamba nti ye yanneegwanyizza, omu ku bantu bo mu nyumba y'omukyala naawa obujulizi nti ekyambalokye (Yusuf) bwe kiba kiyuziddwa mu maaso gaakyo, omukyala yaanaaba ayogedde amazima ate yye Yusuf naaba ow'omu balimba.

Naye ekyambalokye (Yusuf) bwe kinaaba nga kiyuziddwa mabega (omukyala) anaaba alimbye, olwo nno ye naabeera mu ba mazima.

(Olwo bba w'omukyala) bwe yamala okulaba ekyambalokye nga kiyuziddwa mabega kwe kugamba nti “ezo nkwe zammwe (mwe abakyala) anti mazima bulijjo enkwe za mmwe za kabi nnyo.

Gwe (Yusuf) bino biveeko (tobinyega) ate ggwe weetonde olw'ekibikyo, mazima ddala ggwe obadde mu basobya.

Abakyala bo mu kibuga nebagamba nti Muka omukulu yeegwanyizza omuweerezaawe! mazima okwagala kumumazeemu, mazima ffe ye tumulaba nga ali mu bubuze obweyolefu.

Omukyala bwe yawulira ebigambo abakyala bye basaasaanya, yabatumira naabategekera ekifo aw'okutuula buli omu naamuwa akambe naagamba nti: (Yusuf) fuluma ogende gye bali, bwe baamulaba ne bamutendereza ne beesala engalo, era nebagamba nti: ono ssi muntu ono tali okugyako Malayika ow'ekitiibwa.

Omukyala naagamba nti oyo nno yooyo gwe mubadde munnenyeza. Yye, kituufu namwegwanyizza naagaana, wabula bwataakole ekyo kye mmulagira aggya kusibirwa ddala era abeere mu banyomebwa.

(Yusuf) naagamba nti: Ayi Mukama omulabirizi wange ekkomera lyenjagala okusinga ekyo kye bampitira, bwotamponye nkwe zaabwe nja kugwa mu mitego gya bwe, era mbe mu batategeera.

Awo nno Mukama omulabiriziwe naamwanukula naamuwugulako enkwe zaabwe anti mazima yye awulira nnyo mumanyi nnyo.

(Bwe baamala okutunula mu bujulizi) kyabalabikira nga balina kumusiba okumala ekiseera.

Abavubuka babiri, baayingira naye ekkomera, (nga bali mu kkomera buli omu yalaba endooto) omu ku bo naagamba nti mazima nze naloose nga nsogola omubisi, omulala naagamba nti naloose nga neetisse ku mutwe gwange omugaati ng'ebinyonyi bigulyako, tubuulire bivvuunulwa bitya? Mazima ffe tukulaba nga oli mu balongoosa.

(Yusuf) naabagamba nti emmere gye muweebwa tejja kubatuukako okugyako nga mmaze okubavvuunulira (buli omu ekirootokye) nga tennaba kubatuukako, ekyo nno mmwe kye kimu ku bintu Mukama omulabirizi wange bye yanjigiriza, anti mazima nze nayawukana n'ekibiina ky'abantu abatakkiriza Allah, nga era bo bawakanya olunaku lw'enkomerero.

Era nengoberera eddiini ya bakadde bange Ibrahim ne Ishaka ne Yakub, teki kusaanirangako kugatta ku Katonda kintu kyonna. Byonna ebyo bye bimu ku birungi bya Allah bye yatugabira era bye yagabira abantu abalala. Naye abantu abasinga obungi tebeebaza.

(Yusufu naabagamba nti) abange mmwe abasibe ababiri ebisinzibwa byammwe eby'enjawulo bye birungi okusinga Katonda Omu nantalemwa?.

Bye musinza ne muleka Allah, tebirina kye biri okugyako okuba amannya obunnya ge mwabituuma mmwe ne bakadde ba mmwe. Allah tabissangako bujulizi bwonna, ate nga okusalawo kwonna tekuli okugyako mu mikono gya Katonda (ate nga) yalagira mube nga temusinza okugyako ye yekka eyo nno y'eddiini ennambulukufu, wabula abantu abasinga obungi tebamanyi.

Abange mmwe abasibe ababiri, omu ku mmwe ajja kubeera mu senero ewa Mukama we, ate omulala ajja kukomererwa ku musaalaba, ebinyonyi bimulye ku mutwe, ekigambo kiwedde ekyo kye mubadde mubuuza.

(Yusuf) naagamba oyo gwe yalinamu essuubi ly'okuwona ku bombi nti: onjogererayo nga otuuse ewa Mukama wo (kabaka), wabula Sitane neemwerabiza okumwogererayo ewa Mukamaawe, olwo nno naatuula mu kkomera emyaka egiwera.

(Lumu) Kabaka naagamba nti mazima nze naloose nga ndaba ente musanvu engevvu nga ziriibwa ente enkovvu musanvu, era nendoota ebirimba musanvu ebyakiragala n'ebikoola musanvu ngabikaze, abange mmwe abakungu munnyinnyonnyole endooto yange bwe muba nga mumanyi okuvvuunula amakulu g'ebirooto.

Nebagamba nti: okwo kulogojjana kwa birooto ate ekirala tetumanyi kuvvuunula birooto.

Omu ku basibe ababiri eyawona (ekkomera) naagamba era nga yajjukira wamaze kuyitawo kaseera nti nze njakubabuulira amakulu g'ekirooto ekyo, kale muntume.

(Bwe yatuuka mu kkomera) naagamba nti Yusuf owange ggwe omwogera mazima tubuulire amakulu g'ekirooto nga ente musanvu engevvu nga ziriibwa ente endala musanvu enkovvu , n'ebirimba musanvu ebyakiragala n'ebirala musanvu bikalu, olwo nno nzire eri abantu mbabuulire babe nga bamanya.

Yusuf naagamba nti mujja kulimira emyaka musanvu egiddiringanye, bye munaakungula mubireke mu birimba byabyo okugyako bitono ebyo bye munaalya.

Oluvanyuma lw'ekyo, wajja kujja emyaka musanvu egy'obuzibu egiggya okumalawo byonna bye mwagiterekera okugyako ebitono ennyo bye mulisalawo bisigalewo (nga nsigo).

Oluvanyuma lw'ebyo wagenda kujjawo omwaka abantu mwebalinywesebwa era mu mwaka ogwo balisobola okusogola ku mubisi.

Kabaka naagamba nti: mumundeetere, gwebaatuma bwe yamala okumutuukako (Yusuf) naagamba nti ddayo ewa Mukamaawo omubuuze ebikwata ku bakyala abo abeesala engalo, mazima Mukama omulabirizi wange amanyidde ddala ebikwata ku nkwe zaabwe.

(Kabaka) yagamba (abakyala abo nti) kiki ekyabatuusa kukwegwanyiza Yusuf, nebagamba nti amazima ga Katonda tetumumanyangako kibi kyonna, muka omukulu naagamba nti kaakati amazima geeyolese nze namwegwanyiza era mazima yye wa mu bantu aboogera amazima.

(Yusuf naagamba nti ekyo kyali bwekityo Kabaka) asobole okumanya nti nze sigezangako kumukumpanya nga taliiwo, bulijjo Katonda talungamya nkwe za bakumpanya.

Era sseetukuza mazima omwoyo (gw'omuntu) gulagira nnyo okwonoona, okugyako oyo Mukama omulabirizi wange gwaba asaasidde anti mazima Mukama omulabirizi wange musonyiyi musaasizi.

Kabaka naagamba nti mumundeetere, mufuule muntu wange ow'okumpi, bwe yamala okwogera naye (Kabaka) naagamba nti mazima ggwe okuva olwa leero oweereddwa obuvunaanyizibwa era oli mwesigwa.

(Yusuf) naagamba nti (bwe kiba bwe kityo) mpa obuyinza ku mawanika g’omunsi (eno Misiri) mazima nze nsobola obuwanika era omumanyi ennyo.

Bwe tutyo nno twawa Yusuf obuvunaanyizibwa mu nsi (Misiri) nga adda eno n'eri mu yo nga bwayagala. Tussa okusaasira kwa ffe ku oyo gwe tuba twagadde era tetuyinza butasasula bakozi ba bulungi.

Empeera y'enkomerero y'esinga obulungi eri abo abakkiriza ne baba nga batya Katonda.

Awo nno baganda ba Yusuf bajja ne bayingira we yali era n'abamanya nga ate bo tebamutegeera.

Bwe yamala okubategekera bye banaatwala, naagamba nti lwe mulidda mundeeteranga muganda wa mmwe mu Kitammwe temulaba nti mazima nze ntuukiriza ebipimo era nze nsinga okuyisa obulungi abagenyi!.

Bwe mutalimundeetera temugenda kupimirwa mmere okuva gyendi era temunsembereranga.

Nebagamba nti tujja kusaba Kitaawe amutuwe era mazima ddala ffe tugenda kukikola.

(Yusuf) naagamba abavubuka be nti musse sente zaabwe mu migugu gya bwe banaakimanyira eyo nga batuuse kibenga kibasikiriza okudda.

Bwe baddayo ewa Kitaabwe, baagamba nti owange Kitaffe tugaaniddwa okupimirwa (emmere omulundi omulala bwe tutagenda ne Beniyamini) kale tukkirize tugende ne Muganda waffe tube nga tupimirwa era mazima ddala ffe tugenda kumukuuma.

Yakub naagamba nti abaffe munsuubira okubeesiga ku ye, okugyako nga bwennabeesiga ku mugandawe oluberyeberye (nemutatuukiriza), Allah ye mukuumi asinga era yye, ye musaasizi asinga abasaasizi bonna.

Bwe baasumulula emigugu gyabwe (nga batuuse ewaabwe) ne bagwa ku sente zaabwe nga zibaddiziddwa ne bagamba nti owange Taata ate kiki ekirala kye twagala, sente zaffe ziizino zituddiziddwa, kye tulina okukola kuleetera bantu baffe mmere, era Muganda waffe tujja kumukuuma, olwo nno tuddeyo tweyongere ekipimo eky'etikkibwa engamiya, era ekyo ekipimo kyangu nnyo okufuna.

Yakub naagamba nti sijja kumubawa kugenda naye okutuusa nga mumpadde obweyamo eri Allah nti mazima ddala mujja kumunkomezaawo, okugyako nga mwetooloddwa (ne mutasobola kumutaasa). Bwe baamala okumuwa obweyamo bwa bwe naagamba nti Allah ye mweyimirize ku byonna bye twogera.

Era naagamba nti abange baana bange (bwe mutuukayo) temuyingirira mu mulyango gumu, wabula muyingirire mu milyango gya njawulo, (ngambye ntyo) wabula sisobola kubamalira kintu kyonna ewa Allah anti okulamula kwonna tekulina gye kuli okugyako ewa Allah, ye yekka gwe nneesize, anti abeesiga bonna ye yekka gwe bateekwa okwesiga.

Bwe baayingira nga Kitaabwe bwe yabalagira ekitaali kya kubagasa kintu kyonna ewa Allah okugyako okutuukiriza ekyetaago ekyali mu mutima gwa Yakub, era mazima yye yamanyira ddala bye twamuyigiriza naye ddala abantu abasinga obungi tebamanyi.

Bwe baayingira awaali Yusuf yasembeza gy'ali Mugandawe naagamba nti: mazima ddala nze Mugandawo (eyabula) kale nno tonakuwala olw'ebyo bye baakolanga.

Bwe yamala okubategekera bye batwala yassa ekisena mu mugugu gwa Muganda we, olwo nno omulangirizi naalangirira nti, abange mmwe abatambuze abagenda mazima ddala mmwe muli babbi.

Nebagamba nga boolekedde eri omukoowooze (ababagamba eby'obubbi) kiki ekibabuzeeko.

Nebagamba nti ekisena kya Kabaka tetukiraba era oyo yenna anaakireeta ajja kuweebwa ekirapo ky'emmere ejjuza engamiya, era ekyo nze nkyeyimiridde.

Nebagamba nti tulayira Allah mazima mukimanyi tetwajja kwonoona mu nsi, (eno) era tetubangako babbi.

Nebabagamba nti kibonerezo ki (ekimugwanira) bwe munaaba abalimba?.

Nebagamba nti ekibonerezokye, oyo yenna ekisena kya Kabaka gwe kinaasangibwa mu mugugugwe ye y'anaafuuka omutango gwa kyo, (ewaffe) bwe tutyo bwe tubonereza abeeyisa obubi.

(Yusuf naayaza) nga atandikira ku migugu gya bwe nga tannatuuka ku mugugu gwa Mugandawe olwo naakijja mu mugugu gwa mugandawe, bwe tutyo bwe twayamba Yusuf naasalira bagandabe amagezi (anti) yali tayinza kusigaza mugandawe okusinziira ku nkola ya Kabaka (we Misiri) singa Allah teyayagala, tusitula amadaala g'abo betuba twagadde era waggulu wa buli mumanyi waliyo omumanyi (asingako).

Nebagamba nti (Biniyamini) bwaba abbye Mugandawe yabba dda, Yusuf naakyesigaliza mu mutimagwe naatabaatulira, naagamba mmwe babi okusinga, era Allah y'asinga okumanya ebyo bye mwogera.

Nebagamba nti owange ggwe Kamalabyonna mazima Biniyamini) aliko Kitaawe Musajja mukulu mukadde, kale mu kifo kye sigaza omu ku ffe, mazima tukutwala okuba nga oli mu bakozi b'obulungi.

(Yusuf) naagamba nti Allah akisse wala okuba nga tukwata atali oyo gwe tukutte n'ebintu byaffe bwe kiba kityo olwo nno tuba balyazaamaanyi.

Bwe baamala okuba nga tebakyamulinamu ssuubi nebadda ebbali (begeyeemu), Mukulu waabwe naagamba nti temukimanyi nti Kitammwe yabaggyeko obweyamo eri Allah ate nga oluberyeberye mulina engeri gye mutaayisaamu Yusuf bulungi, n'olwekyo sigenda kuva mu nsi eno okugyako nga Kitange anzikirizza oba Katonda nansalirawo. Era yye yaasinga abasalawo bonna.

Muddeeyo eri Kitammwe mumugambe nti: Owange Kitaffe mazima Mutabaniwo yabba tetuwa bujulizi okugyako ku ekyo kye tumanyi, era tetubangako ba kalondoozi ku ebyo ebyekusifu.

Buuza abantu bo mu kitundu gye twali, obuuze n'ekibinja ky'abantu kye twaddiramu era mazima ddala ffe tuli b'amazima.

(Yakub) naagamba nti wabula emyoyo gyammwe gyabawundidde ekintu ekyo. okugumiikiriza kulungi, nina essuubi nti bonna Allah agenda kubandeetera bonna. Mazima ddala y'amanyi ennyo era mugoba nsong

Awo nno naabaviira era naagamba nti: ndabye n'omwana wange Yusuf, amaasoge negatukula olw'obunakuwavu, era nga yye munyiikaavu.

Nebagamba nti amazima ga Allah era okyajjukira Yusuf okutuusa lw'okonzibye n'otuuka okubeera mu bagenda okufa!.

Naagamba nti mazima ebizibu byange ne nnaku yange mbiroopera Allah era mmanyi okuva eri Allah bye mutamanyi.

Abange baana bange mugende mugezeeko okunoonya ebifa ku Yusuf ne Mugandawe, temugwangamu ssuubi ku kusaasira kwa Allah mazima tewali akutuka ssuubi na kususaasira kwa Allah okugyako abantu abakaafiiri.

Bwe baayingira awaali Yusuf ne bagamba nti owange kamala byonna ekyeya kituli bubi ffe n'abantu baffe, ate bye twagala okuwaanyisaamu emmere bye tuleese ssi birungi, wabula ggwe tujjulize byotupimira era otusaddaakire (okkirize tugendere awo) mazima Allah asasula abasaddaaka.

(Yusuf) naagamba nti: mumanyi ekyo kye mwakola Yusuf ne Mugandawe nga temumanyi (bigenda kuddirira).

Nebagamba nti mazima ddala ggwe Yusuf, naagamba nti nze Yusuf era ono Muganda wange, Allah yatugonnomolako ebyengera era anti mazima omuntu atya Allah era naagumiikiriza mazima Allah tayinza butasasula bakozi ba bulungi.

Nebagamba nti tulayira Allah nti mazima Allah yakuwa enkizo ku ffe, era mazima mu byonna bye twakola twali basobya.

Naagamba nti olwa leero si lunaku lwa kubanenya, nsaba Allah abasonyiwe era yye ye musaasizi asinga abasaazizi bonna.

Mutwale ekyambalo kyange kino mukisuule ku maaso ga Kitange ajja kuddamu alabe era mundeetere abantu ba mmwe bonna.

Ekibinja (kyabwe) bwe kyamala okuva (Emisiri) Kitaabwe naagamba nti mpulira akawoowo ka Yusuf singa si kutya nti munamputtawaza.

Nebagamba nti tulayira Allah mazima ggwe oli mu bubuzeebwo obw'edda.

Eyaleeta amawulire ag'essanyu bwe yatuuka, (ekyambalo) yakissa mu kyenyikye (ekya Yakub) awo wennyini naddamu okulaba. (Yakub) naagamba nti saabagamba nti mmanyi okuva ewa Katonda ebyo bye mutamanyi.

Nebagamba nti owange Kitaffe tusabire Allah atusonyiwe ebyonoono byaffe mazima twali basobya.

Naagamba nti nja kubasabira Mukama omulabirizi wange abasonyiwe, mazima yye ye musonyiyi omusaasizi ennyo.

Bwe baayingira awaali Yusuf yasembeza bakaddebe gyali era naagamba nti muyingire Misiri mubeere mirembe Katonda bwanaaba ayagadde.

Era yasitula bakaddebe naabatuuza ku Ntebeye (Ey'obukulubwe) bonna ne bakutama ne bamuvunnamira era naagamba nti owange Kitange, gano ge makulu g’ekirooto kyange kye nnaloota edda, mazima Katonda wange akituukirizza, era mazima yankolera obulungi bwe yanzija mu kkomera ate na mmwe naabaleeta okubajja mu kyalo oluvanyuma lwa Sitaane okuba nti yatabula wakati wange ne baganda bange. Mazima Mukama omulabirizi wange alumirwa oyo gw'aba ayagadde anti mazima yye mumanyi nnyo mugoba nsonga.

Ayi Mukama omulabirizi wange mazima ompadde ky'ompadde mu bufuzi era nommanyisa okuvvuunula endooto, (ggwe) omutonzi w'eggulu omusanvu ne nsi, ggwe mukuumi wange ku nsi ne ku nkomerero. Nzita nga ndi musiraamu onteeke mu bakozi b'obulungi.

Ebyo nno bye bimu ku bigambo ebyekusifu bye tukutumira (ggwe Muhammadi) era tewali nabo bwe bassa ekimu nga bakola olukwe.

Abantu abasinga obungi ne bwolulunkana otya tebayinza kubeera bakkiriza.

Sso ate tobasaba mpeera (ku kyobalungamya) tekiri (kyokola) okugyako okujjukiza eri ebitonde.

Obubonero bumeka mu ggulu omusanvu n'ensi bwe bayitako nga bbo tebabufaako.

Abasinga obungi mu bo tebakkiriza Allah okugyako nga era bamugattako ebintu ebirala.

Abaffe baafuna obukakafu okuba nti tebayinza kujjirwa kibonerezo ky'amaanyi okuva ewa Allah oba olunaku lw'enkomerero nerubatuukako kibwatukira nga nabo tebategedde.

Gamba nti: lino ly'ekkubo lyange nkowoola abantu okujja eri Allah, nze n'abangoberera tukola ekyo nga tusinziira ku kulungamizibwa, era Mukama Allah yasukkuluma, era nze siyinza kubeera mu bamugattako kintu kirala.

Tetwatumako oluberyeberye lwo okugyako basajja nga tubawa obubaka nga bantu ba mu bitundu ebyo (bye baatumwamu) abafffe tebatambula mu nsi ne balaba, yali etya enkomerero y'abo abaabasooka, enyumba y'enkomerero y'esinga obulungi eri abo abatya Allah, abaffe temutegeera!.

(Okutaasibwa kwa bantu tekwajjanga) okutuusa ababaka lwe baasemberanga okukutuka n'okusuubira era ne balowooza nti mazima bo baalimbisibwa (awo nno) okutaasa kwaffe ne kubajjira, naawonyezebwa oyo gwe twayagala awonyezebwe, obukambwe bwaffe ku bantu aboonoonyi tebuwonyezebwa.

”Mazima byalimu ebyafaayo byabwe (ba nnabi) eby’okuyigirako eri abo abakozesa obwongo. (kulaane) Tebibangako bigambo bijweteke, wabula okukakasa ebyo by’esanzewo wamu n’okuteekulula emiramwa gya buli nsonga, era obuluKKamu n’obusaasizi ebyayawulirwa abantu abakkiriza.

Alif Laam Miim Raa, zino aya za kitabo (Kulaani) ekyo ekyassibwa gyoli okuva ewa Mukama omulabiriziwo, ge mazima. Naye abantu abasinga obungi tebakkiriza.

Allah yooyo eyasitula eggulu omusanvu awatali mpagi ze mulaba, oluvanyuma yatebenkera ku ntebe ye, era yagonza enjuba n'omwezi buli kimu kigenda kutambula okumala ebbanga eryakigererwa, atambuza buli kintu, annyonnyola ebigambo, kibasobozese okukkiriza nti mugenda kusisinkana Mukama omulabirizi wa mmwe.

Era yye yooyo eyagaziya ensi Nassa mu yo e nsozi n'emigga, ate nabuli bibala, yateeka mu yo emitendera ebiri (ekisajja n'ekikazi) obudde bw'ekiro abubikkisa emisana. Mazima ebyo birimu obubonero eri abantu abafumiitiriza.

Ate ne mu ttaka mulimu ebitundu ebiriraanye (naye ate tebifaanagana) era nga mulimu amalimiro ag'e Nzabibu era nga mulimu n'ebimera n'emitende ekikolo eky'emiti emingi n'ekikolo eky'omuti ogumu (nga byonna) binywekerezebwa ku mazzi ge gamu, era tusukkulumya ebimu ku binnaabyo mu kuwooma, mazima mu ebyo mulimu obubonero eri abantu abalina amagezi.

Bw'oba oli wa kwewuunya, kyewuunyisa ekigambo kyabwe bwe bagamba nti: bwe tulimala okufuuka ettaka (nga tufudde) abaffe tuliddamu ne tutondebwa, abo nno beebo abaajeemera Mukama omulabirizi waabwe era abo enkoligo zigenda kubeera mu nsingo zaabwe era abo be bantu bo muliro bo baakutuula bugenderevu mu gwo.

Bakusaba batuusibweko ekibi mu bwangu mu kifo ky'okuba nga bandibadde bakusaba birungi, ate nga ebibonerezo bingi ebyaliwo oluberyeberye. era mazima Mukama Omulabiriziwo ajjudde okusonyiwa eri abantu ku kweyisa kwa bwe obubi, era ddala Mukama omulabiriziwo muyitirivu wa bibonerezo.

Era abo abaakaafuwala bagamba nti: singa aweebwa eky'amagero okuva ewa Mukama omulabiriziwe (wabula) mazima ddala ggwe oli mutiisa. Anti bulijjo buli bantu balina omulungamya waabwe.

Allah amanyi buli kikazi ekyo kye kiba kirina mu lubuto lwa kyo, n'ekyo nnabaana kyayongera ne kyakendeeza, (ku bbanga olubuto lye lumala) era buli kintu kyonna ewa Mukama Allah kikolera ku kigero (ekyakiweebwa).

Amanyi ebyekusifu n'ebirabwako, ow'ekitiibwa ennyo eyeesukulumya yekka.

Kye kimu (ewa Allah) mu mmwe oyo aba akweese ekigambo n'oyo akyatula, n'oyo akukuta ekiro, n'oyo assa ebibye mu musana.

(Buli muntu) aliko (ba Malayika) abakolera mu mpalo, buli kiseera babeera mu maasoge n'emabegawe nga bamukuuma nga ekyo kiragiro kya Katonda, mazima Katonda takyusa mbeera nnungi eri ku bantu okugyako nga bo bennyini be bakyusizza, Allah bwaba ayagaliza obubi okutuuka ku bantu tewali ayinza kubuzzaayo, era tebayinza kufuna ng'oggyeko Allah mukuumi mulala yenna.

Yye yooyo abalaga ekimyanso waggulu ne muba mu kutya ate nemuba nga muyaayaanira (enkuba), era yassaawo ebire ebizito ebitonnyesa enkuba.

Okubwatuka okuva waggulu kutendereza Allah nga bwe kumusuuta, ba Malayika (nabo bamutendereza) olw'okumutya era asindika okubwatuka kwe ggulu naazikiriza nakwo oyo gwaba ayagadde okuzikiriza. (Awamu n'ekyo) bo abakaafiiri bagenda mu maaso nga bawakana ku bwomu bwa Katonda mazima yye Allah amaanyige masuffu.

Okusaba okutuufu kwolekezebwa yye Yakka, era abo abasaba atali yye tebasobola kubaanukula ku kintu kyonna, okugyako okuba nga omuntu agolodde ebibatu bye eri amazzi agaleete eri omumwa gwe naye nga tasobola kugatuuka. Era tekuli okusaba kwa bakaafiiri okugyako okubeera mu bubuze.

Ebiri mu ggulu omusanvu ne mu nsi bivunnamira Allah mu kwagala oba mu kukakibwa nga n'ebisikirize bya byo ku makya n'olweggulo (bikola bityo).

Gamba (Ggwe Muhammadi) nti ani Mukama omulabirizi w'eggulu omusanvu n'ensi bagambe nti: Allah ate bagambe nti ate olwo mweteerawo mutya abakuumi, yye ne mumuleka, so nga ekirungi n'ekibi ebibatuukako tebiri mu mikono gya bwe, bagambe nti abaffe muzibe n'omuntu alaba benkana oba ebizikiza n'ekitangaala byenkana oba Allah bamussaako ababeezi nga batonda nga okutondakwe nekiba nti okutonda (okw'emirundi ebiri) kwe kwabatabula, bagambe nti Allah ye Mutonzi wa buli kintu, era yye y'oyo ali omu (obwannamunigina) nnantalemwa.

Atonnyesa enkuba okuva mu bire, amazzi negakulukutira mu nsenyi okusinziira ku bunene bwazo, amazzi negasitula mukoka n'ejjovu waggulu ate ekifaananyi ekirala by'ebintu bye basaanuusa ku muliro olw'okwagala okufunamu eby'okwewunda oba eby'okukozesa, mu kukola ekyo namwo muvaamu ebyoovu nga ekifananyi ekisoose, bwa tyo Allah bwa lambika amazima n'obwonoonefu kale byo ebyoovu bifuuka kasasiro, wabula kyo ekigasa abantu kisigala mu ttaka. Bwatyo nno Allah bwakuba ebifaananyi.

Abo abanaayanukula Mukama omulabirizi waabwe Allah balina okufuna obulungi, naye abo abataamwanukule ebiri mu nsi yonna ne bwe byandibadde bya bwe nga balina n'ebirala ebibifaanana awamu nabiri bandyenunudde nabyo (ku lunaku lw'enkomerero), abonno balifuna okubalibwa okubi era omuliro Jahannama bwe buliba obuddo bwa bwe era bwe buliri obusinga obubi.

Abaffe oyo amanyi nti ebyassibwa ku ggwe okuva ewa Mukama omulabiriziwo ge mazima ayinza okuba nga oyo muzibe (atalaba mazima ago). Mazima aba magezi be bajjukira.

(Aba magezi) beebo abatuukiriza endagaano za Allah nebatamenya bweyamo.

Era abo abayunga ekyo Allah kyeyalagira okuyunga era ne batya ne babeera nga buli kiseera beeraliikirira Mukama omulabirizi waabwe, era ne batya okubalibwa okubi (okutaliimu kulekera kwonna).

Era abo abagumiikiriza ku lw'okunoonya okusiima kwa Mukama omulabirizi waabwe era nebayimirizaawo esswala, era nebawaayo ku ebyo bye twabagabirira nga bakikola mu kyama ne mu lwatu era nga ekibi bakiggyisaawo ekirungi, abo nno balifuna ekifo ekisiimwa ku nkomerero.

(Ekifo ekyo) ze jjana ez'olubeerera zebaliyingira, nga baliba wamu n'abo abalongoosa mu bakadde babwe, ne be baali nabo mu bufumbo, ne zzadde lya bwe ba Malayika baliba bayingira gye bali, nga bayita mu buli mulyango.

(Balibagambanga) nti emirembe gibe ku mmwe olw'ebyo bye mwagumiikiriza, ekyengera ekisinga obulungi kye kifo ekyo ekirisiimwa ku nkomerero.

Ate abo abamenya endagaano za Allah oluvanyuma lw'okuzikakasa, ne bakutula ekyo Allah kye yalagira okuyunga era ne boonoona mu nsi abo baliko ekikolimo era bagenda kuweebwa e nyumba embi (ku lunaku lw'enkomerero).

Allah agaziya riziki eri oyo gwaba ayagadde era agifundiza (gwaba ayagadde, bo abantu abalowoolereza mu by'ensi) badda mu kusanyuka n'obulamu obw'ensi so nga ate obulamu bw'ensi tebulina kye buli ku bulamu bw'enkomerero okugyako mpozzi lusanyuka lwa mulundi gumu.

Abo abaakaafuwala ne bagamba nti: singa assibwako (Nabbi Muhammadi) eky'amagero okuva ewa Mukama omulabiriziwe. Bagambe nti mazima Allah abuza oyo gwaba ayagadde naalungamya okudda gy'ali oyo yenna eyeemenya.

(Abeenenya) be bo abakkiriza Allah, era nga emitima gya bwe gitebenkera olw'okwogera ku Allah. Abange anti bulijjo emitima gitebenkera olw'okwogera ku Katonda.

Be bo abakkiriza ne bakola e mirimu emirongoofu, bagenda kufuna okwesiima n'obuddo obulungi.

Nabwekityo twakutuma ggwe (Nabbi Muhammad) mu bantu nga oluberyeberye lwa bwe waaliyo ebibiina bingi obe nga obasomera ekyo kye twassa gyoli, nga bali ku kuwakanya Allah ow'ekisa ekingi, bagambe nti yye ye Mukama omulabirizi wange, tewali kisinzibwa mu butuufu okugyako yye, ye gwenneesigamidde era gy'ali gye njolekeza okwenenya kwange.

Singa mazima waliyo ekitabo ekisomwa nga ensozi zisobola okutambuzibwa nakyo, n'ensi neyeeyasaamu emiwaatwa (ne gitambuliramu amazzi), oba abafu ne boogezebwa nakyo (ekitabo ekyo kyandibadde Kulaani eno, eby'amagero si bye birungamya) wabula obuyinza bwonna bwa Allah, abaffe abo abakkiriza tebakutukanga na kusuubira nti singa Allah yayagala yandirungamizza, abantu bonna, era abo abaakaafuwala tebagenda kuvaawo nga batuukwako obuzibu olw'ebyo bye baakola oba ekizibu okugwa okumpi n'amayumba ga bwe, okutuusa endagaano ya Allah lwe lijja. Mazima Allah tayawukana ku ndagaano.

Era mazima ababaka bangi abaagyejebwa oluberyeberyelwo, naye nennindiriza abo abaakaafuwala, oluvanyuma nnabakwata (ggwe) olaba okubonereza kwange kwali kutya.

Abaffe oyo alina obuyinza ku buli mwoyo olw'ebyo bye gukola (ayinza okufaanana nga oyo atali bwatyo). Abantu nebatuuka okugatta ku Allah ebisinzibwa ebirala. Bagambe nti: muboogere (be baani) bwe kitaba ekyo muba nga abamutegeeza ebyo byatamanyi ku nsi, oba mumala gakozesa bigambo ku ngulu kwabyo (nga bwe mulaba), (wabula) ekituufu kiri nti abo abaakaafuwala enkwe zaabwe zaabalabikira okuba nga nnungi olwo nno ne baggyibwa ku kkubo. Oyo yenna Katonda gwaba abuzizza tayinza kubaako alungamya.

Balina ebibonerezo mu bulamu obw'ensi ate nga ebibonerezo by'enkomerero bye bisinga obukakali. Tebagenda kufuna mutaasa yenna ku Katonda.

Ekifaananyi kye jjana eyo eyalagaanyisibwa abatya Allah (efaanana bweti) emigga gikulukutira wansi waayo, eby'okulya byamu bya lubeerera n'ekisiikirize kyamu bwe kityo, eyo y'enkomerero yaabo abatya Allah so nga enkomerero ya bakaafiiri muliro.

N'abo be twawa ekitabo basanyuka olw'ekyo ekyassibwa gyoli ate mu bibiina byabwe (ebimu) mulimu abawakanya ebimu ku bye watumwa nabyo, bagambe nti nalagirwa okuba nga nsinza Allah era mbe nga simugattako kintu kyonna, nkowoola abantu okudda gy'ali era gyali yeeri obuddo bwange.

Era bwe tutyo bwe twassa Kur’ani nga esalawo ku buli kintu nga eri mu luwarabu, singa ogoberera okwagala kwa bwe oluvanyuma lw'okumanya okukujjidde, tolina mukuumi wadde omutaasa ku Katonda.

Mazima twatuma ababaka bangi oluberyeberyelwo, netubawa abakyala n'ezadde, tewali Mubaka yenna yali asobola kuleeta kyamagero kyonna okugyako kulwa kukkiriza kwa Allah. Buli ntuuko eba mpandiike ewa Katonda.

Allah asangulawo kyaba ayagadde, ate ebirala naabireka nga bwe yabisalawo, ekitabo ekikulu (Llawuhul – Mahfuzu) ekiwandiikibwamu ebintu byonna yakyesigaliza.

Oba singa tukulaga ebimu ku ebyo bye tukulagaanyisa oba netukutuusa ku ntuukoyo (nga tobirabye, byonna kye kimu) ggwe kyoteekwa okukola kwe kubatuusaako obubaka, ate kwo okubala kuli ku ffe.

Abaffe tebalaba nti mazima ffe mpolampola tugenda tukendeeza ensi nga tutandikira gy'ekoma, kiri nti Allah yasalawo tewali agobereza kigambo ku kusalawo kwe, era nga ye mwangu mu kubala.

Mazima abo abaabakulembera bakola enkwe naye nga enkwe zonna ziggwera eri Allah, amanyi buli kyonna omuntu kyakola, abakaafiiri bagenda kumanya nti enkomerero ennungi eriba yaani.

Era abo abaakaafuwala bagamba nti toli mutume, bagambe nti Katonda amala okuba nga ye mujulizi wakati wange na mmwe, n'abo abalina okumanya nga kuva mu kitabo (Abayudaaya na Banaswara).

Alif Laam Raa, kino kitabo twakissa gy'oli obe nga oggya abantu mu kizikiza obazze mu kitangaala, ku lw'okukkiriza kwa Mukama omulabirizi waabwe (obalungamye) ku kkubo lya nnantakubwa ku mukono atenderezebwa.

Allah oyo nannyini wa byonna ebiri mu ggulu omusanvu n'ebyo ebiri mu nsi. Era okubonaabona kuliba ku bawakanya Allah n'omubakawe olw'ebibonerezo ebikakali ebiribatuukako.

Abo abakulembeza obulamu bw'ensi ku bw'enkomerero, nga bagoba abantu okubaggya ku kkubo lya Allah era nga balyagaliza okuba ekkyamu. Abo bali mu bubuze obweyolefu.

Tetwatumanga Mubaka yenna okugyako mu lulimi lwa bantube, alyoke abe nga abannyonnyola (buli nsonga etegeerekeke) olwo nno Allah abuze gwaba ayagadde era alungamye gwaba ayagadde, anti yye nga bulijjo ye nantakubwa ku mukono mugoba nsonga.

Mazima twatuma Musa n'obubonero bwaffe (netumugamba) nti: Abantu bo baggye mu bizikiza obazze eri ekitangaala, era obajjukize ennaku za Allah, (kwe yakolera) ebintu ebiteekwa okujjukirwa mazima mu ekyo mulimu obubonero (obulaga obuyinza bwa (Allah) eri omugumiikiriza omwebaza owa nnamaddala.

Era jjukira Musa bwe yagamba abantube nti mujjukire ekyengera Allah kye yabawa, bwe yabawonya abantu ba Firawo nga babakombya ku bibonyobonyo ebikakali, nga batirimbula abaana ba mmwe abalenzi nebalekawo abaana ba mmwe ab'obuwala, mu kukola ekyo mwalimu okugezesebwa kunene nnyo okuva eri Mukama omulabirizi wa mmwe.

Era mujjukire Mukama omulabirizi wa mmwe bwe yalangirira nti singa mwebaza nja kubongerera ddala naye singa mukaafuwala mazima ebibonerezo byange bikakali.

Musa naagamba nti singa mmwe mukaafuwala n'abantu bonna abali mu nsi, mazima Allah talina kye yeetaaga eri muntu yenna era yye y'atenderezebwa.

Abaffe tegaabatuukako amawulire agakwata ku abo abaabakulembera (nga) abantu ba Nuuhu, abantu ba A’di ne Thamud, n'abo abaaliwo oluvanyuma lwa bwe tewali abamanyi okugyako Allah, ababaka baabwe baabajjira n'obunnyonnyofu, nebassa emikono gya bwe ku mimwa gya bwe, era nebabagamba nti mazima ffe tetukkirizza ebyo bye muleese, era mazima ffe tuli mu kubuusabuusa okulimu okutankana ku ebyo bye mutuyita okujja gye biri.

Ababaka baabwe nebagamba nti abaffe Allah abuusibwa buusibwa (okuba nti ali omu) omutonzi we ggulu n'ensi, abakoowoola mujje abe nga abasonyiwa ebyonoono bya mmwe era abalindirize okutuusa ku kiseera ekigere. Nebagamba nti tewali kye muli wabula muli bantu nga ffe, mwagala kutuggya ku ebyo bakadde baffe bye baasinzanga, kale mutuleetere obujulizi obweyolefu.

Ababaka baabwe nebabagamba nti (ye wewaawo) tetuli kirala kyonna wabula tuli bantu nga mmwe, naye mazima Allah ddala agabira oyo gwaba ayagadde mu baddube era tetusobola kubaleetera bujulizi okugyako, nga Allah akkirizza. Allah yekka, abakkiriza gwe bateekwa okwekwasa.

Y'ate tuyinza tutya kwesigula netuteesiga Allah, nga ate yatulungamya mu makubo gaffe, era ddala tujja kugumiikiriza ku ngeri gye mutuyisaamu obubi, Allah yekka abeesiga gwe bateekwa okwesiga.

Era abo abaakaafuwala nebagamba ababaka baabwe nti: tujja kubagoba mu nsi yaffe, oba ssi ekyo mujja kuddira ddala mu ddiini yaffe. Mukama omulabirizi waabwe naabatumira nti ddala tujja kuzikiriza abeeyisa obubi.

Era ddala mmwe tujja kubatebenkeza mu nsi, oluvanyuma lwa bwe, ekyo kigenda kufunibwa oyo atya okuyimirira mu maaso gange naatya n'ebitiiso byange.

(Ababaka) nebasaba (Allah) okubataasa, naawemuka buli mwekuza ow'amawaggali.

Oluvanyuma lw'ekyo (omwekuza oyo alindiriddwa) omuliro jahannama era agenda kunywesebwa amazzi ag'amasira ag'olusaayi saayi.

Agenda kugezaako okuganywa naye nga tagasobola, ate okufa nekumujjira nga kuva mu buli luuyi so nga ate tagenda kufa, nga ate oluvanyuma lw'ekyo alindiriddwa ebibonerezo ebizito.

Ekifaananyi ky'abo abawakanya Mukama omulabirizi waabwe, (kiri nti) emirimu gya bwe giringa vvu erikungusiddwa empewo ku lunaku olulimu kibuyaga nga mu bye baakola byonna tebalina kye balinako buyinza okwo nno kwe kubula okwewala.

Abaffe tolaba nti mazima Allah eggulu omusanvu ne nsi yabitonda mu ngeri entuufu. Bwaba ayagadde abajjawo naaleeta ebitonde ebipya.

Era ekyo ku Katonda si kinene.

Bonna bagenda kweyoleka mu maaso ga Katonda. Abaali abanafu bagenda kugamba abo abeekuza mazima ffe twali bagoberezi ba mmwe abaffe mulina ekintu kye muyinza okutuyamba ku bibonerezo bya Allah, nebagamba nti singa Allah yatuluingamya twali balungamizza, kye kimu kuffe tutidde oba tugumiikirizza tetulina wa kuddukira.

Era awo mukaseera abantu b'omujjana nga bayingidde ejjana, n'abantu b'omuliro nga bayingidde omuliro Sitane aligamba nti mazima Allah yabalagaanyisa endagaano ey'amazima nange nembalagaanyisa, naye nembaawukanako, era sibangako na buyinza bwonna ku mmwe okugyako okuba nti nnabayita nemunnyanukula. Kale nno temunnenya, mwenenye mwekka, nze siri wa kubataasa nga na mmwe bwe mutali ba kuntaasa, mazima nze neegaanye ebyo bye mwangattamu ne Allah oluberyeberye. Mazima abeeyisa obubi balina ebibonerezo ebiruma.

Abo abakkiriza nebakola emirimu emirongoofu baliyingizibwa ejjana nga emigga gikulukutira wansi waazo, bagenda kuzibeeramu olubeerera olw'okukkiriza kwa Mukama omulabirizi waabwe, Salaamu (mirembe) kye kiriba ekiramuso kyabwe nga bali muzo.

Abaffe tolaba engeri Katonda gye yakubamu ekifaananyi ky'ekigambo ekirungi (Lla Ilaaha Illa Llahu Muhammad Rasuulu Llah), nga kifaanana omuti omulungi nga ekikolo kyagwo kinywevu nga amatabi g'agwo gali waggulu.

Guleeta eby'okulya by'agwo buli kiseera ku lw'okukkiriza kwa Mukama omulabirizi waagwo, era Allah akubira abantu ebifaananyi kibasobozese okujjukira.

Ate ekifaananyi ky'ekigambo ekibi kiringa omuti omubi ogukuuliddwa mu ttaka (nga gwamerera) ku ngulu nga tegulina wegunywerera.

Allah anyweza abo abakkiriza olw'ekigambo ekinywevu mu bulamu obw'ensi n'obwenkomerero (mu ngeri y'emu), era naabuza abeeyisa obubi. Bulijjo Katonda, akola ekyo kyaba ayagadde.

Abaffe tolaba abo ekyengera kya Allah abaakiwaanyisaamu obukaafiiri (olw'ekyo), nebatwala abantu ba bwe mu nyumba ey'okuzikirira.

(Nga nayo) gwe muliro Jahannama, gwe bagenda okwesogga era obwo obuddo bubi.

Nebateeka ku Allah ebisinzibwa ebirala babe nga babuza abantu okubaggya ku kkubolye, bagambe nti mweyagale ko akaseera katono, mazima ddala obuddo bwa mmwe buli mu muliro.

Gamba abaddu bange abo abakkiriza babe nga bayimirizaawo e sswala era baweeyo mu ebyo bye tubagabira (bakikole) mu kyama ne mu lwatu nga olunaku olutalibaamu bya maguzi wadde ab'emikwano telunnajja.

Allah oyo eyatonda eggulu omusanvu n'ensi naatonnyesa okuva waggulu, amazzi n'ameza nago ebibala nga bya kulya bya mmwe, era yabagondeza amaato okuba nga gatambulira ku nyanja ku lw'obuyinzabwe era naabagondeza emigga.

Era naabagondeza enjuba n'omwezi nga byombi bitambula era naabagondeza ekiro n'omusana.

Era naabawa ebyo byonna bye mumusaba, singa mugezaako okubala ebyengera bya Allah temuyinza kubimalayo, anti mazima bulijjo omuntu yeeyisa bubi, yeewakana ebyengera.

Era Jjukira Ibrahim bwe yagamba nti Ayi Mukama omulabirizi wange ekibuga kino (Makkah) kifuule kya mirembe, onneekese n'abaana bange okuba nga tusinza amasanamu.

Ayi Mukama omulabirizi wange mazima go gabuzizza abantu bangi, oyo yenna angoberera mazima yye aba wa mu bantu bange, ate oyo yenna anjeemera, mazima ggwe oli musonyiyi musaasizi.

Ayi Mukama omulabirizi waffe mazima nze nsenzezza abamu ku zzadde lyange mu lusenyi olutaliimu birime awali enyumba yo ey'emizizo, ayi Mukama omulabirizi waffe olwo babe, nga bayimirizaawo e sswala kale nno, fuula emitima gy'abantu egyagala okujja gye bali era obagabirire mu bibala basobole okwebaza.

Ayi Mukama omulabirizi waffe, mazima ggwe omanyi bye tukweka ne bye twolesa, ate nga tewali kintu kyonna kyekweka Allah mu nsi wadde mu ggulu.

Ebitendo bya Allah, oyo eyampa Ismail ne Ishaka mu bukadde. Mazima Mukama omulabirizi wange awulirira ddala okusaba.

Ayi Mukama omulabirizi wange nfuula ayimirizaawo esswala, ne muzadde lyange (ojjemu abakola ekyo) ayi Mukama omulabirizi waffe nkusaba okkirize okusaba kwange.

Ayi Mukama omulabirizi waffe onsonyiwanga ne bakadde bange bombi, n'abakkiriza ku lunaku okubala lwe kuliyimirirawo.

Tosuubiranga Allah okuba nti tafaayo ku ebyo abeeyisa obubi bye bakola, anti mazima abalindiriza okutuusa olunaku amaaso lwe galiralambala lwe lulituuka.

Baliba banguyirira nga balalambazza emitwe gya bwe, nga amaaso gaabwe tegadda gye bali (kutunula ku kintu kirala) nga n'emitima gya bwe myereere.

Era tiisa abantu olunaku ebibonerezo lwe biribajjira, abo abeeyisa obubi nebagamba nti ayi Mukama omulabirizi waffe, tulindirize okumala akaseera katono tusobole okwanukula okukoowoola kwo era tugoberere ababaka, baanukulwe mu mbeera ey'okubanenya nti: abaffe temwalayira oluberyeberye nti temugenda kuva ku nsi.

Nemusenga mu bibanja byabo abeeyisa obubi, era nekibalabikira mu lwatu, ki kye twabakola. Era tubakubidde ebifaananyi (mube nga mumatira).

Mazima ddala bakola enkwe zaabwe naye nga enkwe zaabwe zonna ewa Allah weziggwera, era tezisobola kujjawo nsozi olw'obunafu bwazo.

Tokirowoozanga nti Allah wa kwawukana ku ndagaanoye gye yawa ababakabe (okubataasa). Mazima Allah ye nantakubwa ku mukono alina obusobozi bw'okubonereza.

Ku lunaku ensi lwe likyusibwa neba nga tekyali nsi, nabwekityo eggulu omusanvu, (abantu bonna) ne beeyoleka ewa Allah omu nantalemwa.

Oliraba aboonoonyi ku lunaku olwo nga bagattiddwa ku mpingu.

Engoye zaabwe ziriba zikoleddwa mu bikwata amangu omuliro, era omuliro gulibikka ebyenyi byaabwe.

Olwo nno Katonda abe nga asasula buli mwoyo ebyo bye gwakola, mazima Allah mwangu mu kubala.

Kuno kutuusa (obubaka) eri abantu era babe nga balabulwa nabwo (ebyaziyizibwa), era babe nga bamanya nti mazima yye ali Omusinzibwa omu, kale nno abalina amagezi beebuulirire.

Alif Laam Raa, zino ze zimu ku Aya z'ekitabo, era nga ye Kulaani ennyinyonnyofu.

Lumu, abo abaakaafuwala balyegomba okuba nti singa baali basiraamu.

Baleke balye, era beeyagale era essuubi (mu kuwangaala) libalabankanye, kyaddaaki balimanya.

Tetwazikiriza kitundu kyonna okugyako nga kyalina ekiseera ekimanyiddwa.

Tewali bantu bakulembera ntuuko yaabwe era tebayinza kusaba kwongerwayo (okusaba kwa bwe ne kuyitamu).

Nebagamba (abakaafiiri) nti owange ggwe eyassibwako ekijjukiza (Kur’ani) mazima ddala ggwe oli mulalu.

Waakiri singa otuleetera ba Malayika bwoba nga oli mu boogera amazima.

(Katonda naagamba) nti: tetussa ba Malayika okugyako lwa nsonga n'olwekyo (singa twabaweereza ba Malayika) tebandibadde balindirizibwa.

Mazima ffe, ffe twassa ekijjukiza (Kulaani) era mazima ffe tujja kugikuuma.

Mazima nga tonnajja twatumira ebibiina ebyakulembera.

Era tewali mubaka yenna eyabajjira okugyako baamujeejanga.

(Nga bwe twayingiza obukaafiiri mu mitima gya bakaafiiri abaakulembera) bwe tutyo bwe tubuyingiza mu mitima gy'aboonoonyi (abo mu bantubo).

(Obubaka bwo) tebabukkiriza ate nga ekyatuuka ku baabakulembera kimanyiddwa.

Era singa twabaggulirawo omulyango mu ggulu nebaba nga balinnyira mu gwo (nga bwe bakka).

Baaligambye nti mazima amaaso gaffe gatamiiziddwa si nakindi ffe tuli bantu abaloge.

Mazima twassa ku ggulu ebifo by'emmunyenye netulinyiriza eri abalabi.

Era netulikuuma ku buli Sitane eyagobwa mu kusaasira kwa Katonda.

Wabula oyo Sitane aba awulirizza mu bubba olwo nno ekitawuliro ekyeyolefu nekimufubutula emisinde.

N’ensi twagigaziya, netugisimbamu enkondo (ensozi), netumeza mu yo buli kintu nga kya kigero.

Netubateera (mmwe) mu yo ebiyimirizaawo obulamu bwa mmwe, n'ebiyimirizaawo obulamu bw'ebyo bye mutaliisa.

Tewali kintu kyonna okugyako nga ffe tulina amawanika g'akyo ate tetubissa okugyako nga kigero ekisaliddwawo.

Era tusindika empewo eyamba ebire okubaamu amazzi, olwo nno netussa enkuba okuva waggulu, netubanywekereza nayo mmwe, so nga si mmwe muba mugaterese.

Era mazima ffe tuwa obulamu, era netutta era ffe tugenda okusigalawo.

Era mazima ddala twamanya abalisooka mu mmwe (okufa) era mazima twamanya abalisembayo.

Era mazima Mukama omulabiriziwo yaali bakunganya (ku lunaku lw'enkomerero) anti mazima yye mugoba nsonga, muyitirivu wa kumanya.

Mazima twakola omuntu (Adam) mu bbumba ettabule nga liddugavu.

N'amajjini twagatonda oluberyeberye mu muliro omuyitirivu ogwokya ennyo.

Jjukira ggwe (Nabbi Muhammadi) Mukama omulabiriziwo bwe yagamba ba Malayika nti: mazima nja kutonda omuntu nga muggya mu bbumba ekkaze.

Bwe nnaamala okukola engeri nga bwanabeera era nemmufuuwamu omwoyo oguva gyendi, kale mubutame nga mumuvunnamira.

Olwo nno ba Malayika bonna nga bali wamu baavunnama.

Okugyako Ibuliisu yagaana okubeera mu bavunnama.

(Katonda) kwe kugamba nti: owange ggwe Ibuliisu ki ekikugaanye okuvunnama n'abavunnami.

(Ibuliisu) nti: sandibadde avunnamira omuntu, gwotonze nga omuggya mu bbumba ekkaze eriddugavu.

(Katonda) naagamba nti: kale gifulume (ejjana) mazima ggwe ogobeddwa (era oli mukolimire).

Era mazima ekikolimo kibeere ku ggwe okutuusiza ddala olunaku lw'okubalibwa.

(Ibliis) naagamba nti: ayi Mukama omulabirizi wange nindiriza okutuusa ku lunaku lwe balizuukizibwa.

(Katonda) naagamba nti: mazima ggwe oli mu balindiriziddwa.

Okutuuka ku lunaku olw'ekiseera ekimanyiddwa.

(Ibuliisu) naagamba nti: ayi Mukama omulabirizi wange nga bwombuzizza, mazima nja kubawundira kuno ku nsi (obujeemu n'ebibi bibe nga by'ebirungi mu maaso gaabwe) era nja kubabuliza ddala bonna.

Okugyako abaddu bo abalondobemu mu bo.

(Allah) naagamba nti lino kkubo ggolokofu.

Mazima abaddu bange tobalinaako buyinza, mpozzi abo abakugoberera mu babuze.

Era mazima omuliro Jahannama gwabalagaanyisibwa bonna.

Gulina emiryango musanvu, buli mulyango gulina mu omuteeko ogwagugerekerwa.

Mazima abatya Katonda balibeera mu masamba nga mulimu n'ensulo za mazzi.

(Baligambibwa) nti mugiyingire nga muli mirembe nga temulina kutya kwonna.

Netujjawo buli kakuku akali mu bifuba byabwe nebaba ab'oluganda. Olwo nno nga bali ku bitanda nga batunuuliganye (banyumya).

Tebagenda kutuukibwako kukoowa era nga bwe batagenda kufulumizibwamu.

Tegeeza abaddu bange nti nze musonyiyi ennyo omusaasizi.

Era nti mazima ebibonerezo byange by'ebibonerezo ebiruma ennyo.

Era bategeeze ebikwata ku bagenyi ba Ibrahim.

Mu kiseera bwe baayingira we yali nebagamba nti mirembe (Salaamu) naagamba (Ibrahim) mazima ffe tubatidde.

Nebagamba nti totya, mazima ffe tukuwa amawulire ag'essanyu (ag'okuzaala) omwana omulenzi omumanyi ennyo.

(Ibrahim) naagamba nti: mumpa amawulire ag'essanyu nga n'obukadde bumaze okunzingiza olwo mawulire ga ssanyu nnabaki?.

Nebagamba nti, tukuwadde amawulire ag'essanyu mu bwesimbu, tobeeranga mu bakutuka n'okusuubira.

Naagamba nti nga ani akutuka n'okusaasira kwa Mukama omulabiriziwe mpozzi ababuze!.

Naagamba nti kiki ekibaleese abange mmwe abatumiddwa?.

Nebagamba nti mazima ffe tutumiddwa eri abantu abonoonyi.

Ng'oggyeko abenju ya Luutu mazima ddala ffe bonna tujja kubawonya.

Okugyako mukyalawe, twakisalawo nti mazima yye waakubeera mu abo abataligenda (naye).

Ababaka bwe baatuuka awali abantu ba (Nabbi) Luutu.

(Luutu) naagamba nti mazima mmwe muli abantu abatamanyidddwa.

Nebagamba nti: ssi ekyo kyokka wabula tukujjidde n'ekyo kye baali babuusabuusa.

Era tukuleetedde amazima, era ddala ffe bye twogera bituufu.

Kale tambula n'abantubo mu kitundu ky'ekiro era (ggwe) baveeko emabega tewaba omu ku mmwe akyuka, era mugende eyo gye mulagiddwa.

Netumuwa ekiragiro nti abasembayo ku bo baakuggwawo nga busaasaana.

Abantu bo mu kibuga nebajja (ewa Luutu) nga bafa essanyu (olw'abagenyi abavubuka abaali bakyaddeyo).

(Luutu) naagamba nti mazima abo bemulaba bagenyi bange temunsonyiwaza.

Era mutye Katonda temunswaza.

Nebagamba nti: abaffe tetwakugaana (okuleeta wano) abantu!.

Naabagamba nti bawala bange baabo bwe muba nga mulina kukikola.

(Katonda agamba nti) ndayidde obulamu bwo (ggwe Muhammad) mazima bo mu kukola ebyo byonna, baali babuyaanira mu butamiivu bwabwe.

Okubwatuka (okwamaanyi) nekubatuukako nga enjuba evaayo.

Netuvuunika ebyalo byabwe netuzza waggulu waabyo wansi, netubafukirira amayinja ag'o mu bbumba eryokye.

Mazima mu ebyo mulimu obubonero eri abo abalondoozi b'obubonero.

Era mazima ebyalo ebyo (ebyazikirizibwa) biri ku kkubo erikyaliwo (agendayo asobola okubiraba).

Mazima mu ebyo mulimu akabonero (akalaga obusobozi bwa Katonda) eri abakkiriza.

Era mazima n'abantu b'omukibira baali beeyisa bubi.

Netubazikiriza era mazima abantu ab'emirundi ebiri (aba Luutu ne Swaibu) baali ku kkubo erimanyiddwa (buli ayitawo alabawo).

Mazima abantu be Hijiri baalimbisa ababaka (bwe baalimbisa Nabbi Swaleh).

Era netubaleetera obubonero bwaffe naye nebabwawukanako.

Baasimanga ensozi, nebakolamu amayumba mwe baawangaaliranga mu ddembe.

Okubwatuka nekubakwata nga bukya.

Ebyo bye baakolanga tebyabayamba.

Era tetwatonda eggulu omusanvu n'ensi n'ebyo ebiri wakati wa byombi okugyako ku lwakigendererwa, era nti mazima essaawa esembayo ejja kutuuka, kale nno lekera olulekera olulungi.

Mazima Mukama omulabiriziwo yye ye mutonzi amanyi ennyo.

Era mazima twakuwa ayaa omusanvu eziddinganwa (Surat Al Fatiha) ne Kur’ani ey'ekitiibwa (yonna).

Tokanulanga amaaso go (nga otunuulira nga weegomba) eri ebyo bye twasanyusa nabyo emitindo egimu ku bo, era tebakunakuwazanga era wekkakkanye eri abakkiriza.

Era bagambe nti mazima nze ndi mutiisa ow'olwatu.

Nga bwe twassa ku abo abagabanya (mu bubaka bwa Katonda).

Abo abafuula Kulaani ebiwayi.

Ndayira Mukama omulabiriziwo nti mazima bonna tugenda kubabuuliza ddala.

Ku ebyo bye baakolanga.

Kale yogera mu lwatu ekyo ekikulagirwa, era oyawukane ku bagatta ku Katonda ebintu ebirala.

Mazima ffe twakumalira abajeeja.

Abo abassa ku Katonda ebintu ebirara ne babisinza ne nebwebuliba ddi balimanya.

Tumanyidde ddala nti mazima ggwe ekifuba kyo kifunda olw'ebyo bye boogera.

(Ggwe ky'oba okola) tendereza ebitendo bya Mukama omulabiriziwo era obeere mu bavunnama.

Era sinza Mukama omulabiriziwo okutuusa obukakafu (okufa) lwe bulikujjira.

Ekiragiro kya Katonda kisembedde n'olwekyo temusaba kwanguwa kwakyo, (Katonda) yasukkuluma neyeesamba ku ebyo bye bamugattako.

Assa ba Malayika nga baleeta obubaka ku lw'ekiragirokye ku oyo gwaba ayagadde mu baddube, mutiise (abantu nga mubagamba nti), mazima tewali kisinzibwa mu butuufu okugyako nze kale nno muntye.

Yatonda eggulu omusanvu n'ensi lwa nsonga, musukkulumu nnyo ku ebyo bye bamugattako.

Yatonda omuntu nga amuggya mu mazzi agazaala, (bwakula) naafuuka omukaayanye ow'olwatu.

N’ebisolo ebirundibwa yabibatondera mufune mu byo okubuguma, n'emigaso (emirala) nga era kwe mulya.

Era mulina mu byo okunyumirwa mu kiseera wemubiggyirayo ne mu kiseera wemubitwalirayo (ku ttale).

(Nga ebisolo ebimu) byetikka emigugu gya mmwe okugitwala eri ekitundu gye mutandituuse okugyako mu buzibu obw'ekitalo, mazima bulijjo Mukama omulabirizi wa mmwe alumirwa nnyo wa kisa.

Era (yatonda) enfalaasi, n'e nyumbu n'endogoyi mube nga mubyebagala era nga bya kubasanyusa, era atonda ne bye mutamanyi.

Katonda y'alaga ekkubo ettuufu, ate amakubo agamu makyamu, singa yali ayagadde mwenna yandibalungamizza.

Yye yooyo abatonnyeseza enkuba okuva waggulu, ku nkuba eyo kwe munywa, era ku nkuba eyo emiti kwe gimerera nga ku gyo kwe muliisa ensolo za mmwe.

Abamereza nayo ebirimwa ne Zaituni n'emitende ne nzabibu nabuli bibala byonna, mazima mu ekyo mulimu akabonero (akalaga obuyinza) bwa Katonda eri abantu abafumiitiriza.

Era yabagondeza ekiro n'emisana era enjuba n'omwezi n'emmunyeenye byonna byagonzebwa (bitambulira) ku kiragiro kye. Mazima mu ebyo byonna mulimu obubonero eri abantu abategeera.

N’ebyo bye yabateera mu nsi nga amabala g'abyo tegafaanagana, mazima mu ekyo mulimu akabonero eri abantu abejjukanya.

Era yye, yooyo eyagonza enyanja mube nga mulya muyo ennyama (ebyenyanja) ebibisi era muggye mu yo eby'okwewunda bye mwambala. Ogenda noolaba amaato nga gakola ekkubo muyo, olwo nno musobole okugenda okunoonya ebigabwabye (Katonda), era kibasobozese okwebaza.

Era yassa mu nsi enkondo (ensozi) ereme kubayuuza, era nassaamu emigga, n'amakubo musobole okulungama.

Era naateeka (mu nsi) obubonero, okwo nno bwogattako emmunyeenye basobole okumanya gye balaga.

Abange Oyo atonda ayinza okuba nga oyo atatonda! abaffe temujjukira.

Ne bwe mubala ebyengera bya Katonda temusobola kubikomekkereza, mazima Katonda musonyiyi nnyo musaasizi.

Era Katonda amanyi bye mukola mu kyama ne bye mukola mu lwatu.

Era abo bebasaba nebaleka Katonda tebasobola kutonda kintu kyonna ate nga bo batondebwa butondebwa.

(Bebasaba) bafu ssi balamu era tebamanyi ddi lwe balizuukizibwa.

Katonda wa mmwe ali Katonda omu, abo abatakkiriza lunaku lwa nkomerero emitima gyabwe gikiwakanya era nga bo beekuza.

Tewali kubuusabuusa mazima Katonda amanyi bye bakweka ne bye bakola mu lwatu, era mazima yye tayagala beekuza.

Bwe baba bagambiddwa nti Mukama omulabirizi wa mmwe kiki kyassizza bagamba nti nfumo za baasooka.

Olwo nno balyoke beetikke ebibi bya bwe mu bujjuvu ku lunaku lw'enkomerero, era beetikke ne ku bibi bya abo be baabuza awatali kumanya, abange kibi kye beetikka.

Ab’abakulembera baakola enkwe, Katonda naasitula ebizimbe byabwe nga asinziira ku musingi akasolya nekabagwira waggulu waabwe ebibonerezo nebibajjira okuva webatasuubira.

Oluvanyuma ku lunaku lw'enkomerero agenda kubaswaza, era agambe nti baliwa bannange abo bemwayawukanangamu, baligamba abo abaaweebwa okumanya nti mazima obuswavu ne nnaku olwa leero bigenda kubeera ku bakaafiiri.

Abo ba Malayika bebatuusa ku ntuuko zaabwe nga bakyeyisa bubi olwo nno nebalangirira okukkiriza Katonda (nga bwe bagamba nti) tetukolanga kibi kyonna. Nedda mazima Katonda amanyidde ddala ebyo bye mwakolanga.

Kale muyingire emiryango gyo muliro Jahannama mugenda kutuula mu gwo obugenderevu. Obuddo bwa beekuza bubi.

Abo abatya Katonda bwe baba bagambiddwa nti Mukama omulabirizi wa mmwe kiki kyassizza bagamba nti bulungi bwereere, abo abakola obulungi mu nsi muno bateekwa kusasulwa bulungi ra e nyumba ey'enkomerero ye nnungi, era nga kyengera kinene okuba nga y’enyumba y'abatya Katonda.

E jjana ey'olubeerera gye baliyingira, nga emigga gikulukutira wansi waayo nga bali mu yo balifuna ebyo bye beetaaga. Bwatyo Katonda bwasasula abamutya.

Abo ba Malayika bebatusaako entuuko zaabwe nga balungi, nga bagamba nti emirembe gibeere ku mmwe muyingire ejjana olw'ebyo bye mwakola.

Abaffe balina kye balinda mpozzi ba Malayika okubajjira oba nekijja ekyo Mukama omulabiriziwo kye yasalawo bwe batyo abaaliwo oluberyeberye lwabwe bwe baakola era Katonda teyabayisa bubi wabula bo bennyini be beeyisa obubi.

Obubi bw'ebyo bye baakola nebubatuukako era bye baali bajeeja nebibeetoloola.

Abo abagatta ku Katonda ebintu ebirala baagamba singa Katonda yayagala ffe wadde bakadde baffe tetwandisinzizza kintu kirala netulekayo yye, era tetwandizizizza kintu kyonna kyataaziza, mu ngeri y'emu abaaliwo oluberyeberye lwabwe baakola batyo, abaffe ababaka baali balina kye bavunaanyizibwa okugyako okutuukiriza obubaka mu ngeri ennyinyonnyofu.

Mazima buli bantu twabatumira omubaka (nga agamba) nti musinze Katonda mwewale ebisinzibwa ebirala byonna, mu bo mulimu Katonda be yalungamya, nga era mu bo mulimu abo abaakakatibwako okubula, kale mutambule mu nsi, mulabe enkomerero y'abalimbisa nga bwe yali.

Bwoba olulunkanira kulungama kwa bwe, mazima Katonda tayinza kulungamya gwe yabuza, ate tebagenda kufuna wa kubadduukirira.

Era balayira Katonda nga bakakasa ebirayiro byabwe nti, Katonda tagenda kuzuukiza oyo afudde, nedda eyo ndagaano ku ye gye yeekakasaako edda (nti agenda kukikola) naye mazima abantu abasinga obungi tebamanyi (nti agenda kubazuukiza).

Olwo nno abannyonnyole ekyo kye baawukanamu era abo abaakaafuwala babe nga bamanya nti mazima bbo baali balimba.

Mazima ekigambo kyaffe eri ekintu bwe tuba tukyagadde (kibeerewo) tukigamba nti ba nekiba.

Abo abaasenguka ku lwa Katonda oluvanyuma lw'okuyisibwa obubi tujja ku batuuza mu nsi mu bifo ebirungi, naye nga empeera y'olunaku lw'enkomerero yeesinga obunene singa baali bamanyi.

(Bo) beebo abagumiikiriza era nga Mukama omulabirizi waabwe gwe beekwasa.

Tetutumanga oluberyeberyelwo okugyako basajja nga tubawa obubaka kale mubuuze ba nannyini kumanya bwe muba nga temumanyi.

(Tubatuma nga tubawa) obujulizi obweyolefu n'ebitabo, era twassa ku ggwe ekyokujjukiza osobole okunnyonnyola abantu ekyo ekyassibwa gye baali olwo babe nga beefumiitiriza.

Abo abakola enkwe, balina obwesige okuba nga Katonda tabaseeterezaako nsi oba ebibonerezo okubajjira nga biva gye batamanyi!.

(Oba Katonda) naabakwata nga bali mu kwetala kwa bwe (nga bakola emirimu) nga ate tebayinza kulemesa.

Oba naabakwata nga bali mu kutya (nti essaawa yonna ebibonerezo bibatuukako). Mazima Mukama omulabirizi wa mmwe alumirwa wa kisa.

Abaffe tebatunuulira ne balaba ebintu Katonda bye yatonda, ebisiikirize byabyo engeri gye bikyukamu ku ddyo ne ku kkono nga bivunnamira Katonda era nga bimugondera.

Katonda yekka ebyo ebiri mu ggulu omusanvu n'ebyo ebiri mu nsi gwe bivunnamira, kabibe ebitambula ku nsi, ne ba Malayika, era byonna tebyekuza.

Batya Mukama omulabirizi waabwe ali waggulu waabwe era bakola buli ekibalagirwa.

Katonda agamba nti temugunjawo ba katonda ababiri, mazima yye ali Katonda omu kale nno nze nzekka gwe muba mutya.

Era bibye yekka ebyo ebiri mu ggulu omusanvu n'ensi era yekka yaateekwa okugonderwa, ngeriki bwe muyinza okutya atali Katonda!.

Buli kyengera kyonna kye mulina kiva eri Katonda, oluvanyuma akabi bwe kabatuukako gy'ali gye musaba okuyambibwa.

Ate bwabajjako obuzibu ogenda okulaba nga ekitundu ku mmwe bagatta ebintu ebirala ku Mukama omulabirizi waabwe.

Nebawakanya bye twabawa kale mweyagale kyaddaaki mujja kumanya.

Ebyo bye batamanyi (amasanamu) babiwa omugabo ku ebyo bye tubawa, ndayidde Katonda ddala mugenda kubuuzibwa ku ebyo bye mugunjaawo.

Nebateerawo Katonda abaana ab'obuwala, Katonda musukkulumu ku ekyo bo nebeewa be baagala (abalenzi).

so nga ate omu ku bo bwe bamuwa amawulire ag'okufuna omwana omuwala ekyenyikye kifuuka era n'aba munyikaavu.

Nga yeekweka abantu olw'amawulire amabi agamutuuseeko, (nga alowooza eky'okukola) amale gabeera n'ekibi ekyo mu buswavu oba amuziike mu ttaka. Abange kibi ekyo kye baasalangawo.

Abo abatakkiriza lunaku lwa nkomerero bakubirwako ekifaananyi ekisinga okuba ekibi, (mu bukaafiiri n'obutamanya) so nga ye Katonda alina ebitendo ebisukkulumu, era nga ye nantakubwa ku mukono mugoba nsonga.

Singa Katonda yali asasulirawo abantu olw'okweyisa kwabwe obubi, teyaalirese ku nsi kitambula kyonna wabula abalindiriza okutuuka ku kiseera kyabwe ekigere, olwo nno ekiseera kyabwe ekigere bwe kiba kimaze okutuuka tebayinza kusaba nekyongezebwayo nga bwe batayinza kusaba nekireetebwa mangu.

(Era abo abatakkiriza) bateeka ku Katonda ekyo bbo kye batamwa, ennimi zaabwe zoogera eby'obulimba (mbu) balina obulungi (ewa Katonda), tewali kubuusabuusa nti mazima bo baakusasulwa muliro, era ddala bo baakulekebwa mu muliro.

Ndayira Katonda, mazima twatumira abantu abaaliwo oluberyeberyelwo (Ggwe Muhammad), ate Sitane naabawundira ebibi bye bakola, kale nno olwa leero abeere munnaabwe, era baakussibwako ebibonerezo ebiruma.

Tetwakussaako kitabo (kino) wabula lwa kukusobozesa kubannyonnyola ekyo kye baawukanamu, era nga (Kur’ani) bulungamu era nga kusaasira eri abantu abakkiriza.

Era Katonda yassa enkuba okuva waggulu naawa nayo ettaka obulamu, oluvanyuma lw'okukala kwalyo, mazima mu ekyo mulimu akabonero eri abantu abawulira (nebategeera).

Mazima mulina eky'okuyiga mu bisolo ebirundibwa, tubanywesa ku ebyo ebiri munda wa'byo, amata ameereere nga gava wakati w'obusa n'omusaayi agawoomera abanywi.

Era ne mu bibala by'emitende ne Nzabibu mwekoleramu eby'okunywa era nemufunamu n'ebyokulya ebirungi. Mazima mu ekyo mulimu akabonero eri abantu abategeera.

Era Mukama omulabiriziwo yatumira enjuki nti mukole mu nsozi amayumba (emizinga), ne mu miti ne mu ebyo bye babazimbira.

Olwo nno (wanjuki), lya ku buli kibala, nga bwogoberera enkola ya Mukama omulabiriziwo gye yasalawo ogoberere, (enjuki bwe zikola zityo) mu mbuto zaazo muvaamu ekyokunywa eky'amabala agenjawulo nga mulimu okuwonya abantu, mazima mu ekyo mulimu akabonereo eri abantu abafumiititiza.

Era Katonda yeeyabatonda oluvanyuma y’abatta, era mu mmwe mulimu abazzibwa eri obulamu obusinga okuba obwa wansi, olwo nno (omuntu) atuuke okuba nga takyamanyi kintu kyonna oluvanyuma lw'okuba nti yali amanyi. Mazima Katonda amanyi nnyo muyinza.

Era Katonda yasukkulumya abamu mu mmwe ku balala mu by'enfuna, abo abaasukkulumizibwa ku balala tebaddiza ku bya nfuna bya bwe eri abo bebafuga, olwo nno babe nga bonna benkanankana, abaffe ate olwo ebyengera bya Katonda bye bawakanya!.

Era Katonda yabateerawo be mufumbiriganwa nabo nga abaggya mu mmwe era naabateerawo nga aggya mu bemufumbiriganwa nabo abaana n'abazzukulu, era naabagabira nga aggya mu birungi, abaffe ebitali bituufu bye bakkiriza ate ebyengera bya Katonda bo bye bawakanya!.

Nebatuuka okusinza ebitali Katonda, ebitalina buyinza bwonna ku Riziki yaabwe okuva mu ggulu omusanvu n'ensi, era nga tebiyinza kukisobola.

Kale nno Katonda temumu kubirangako bifaananyi, anti mazima Katonda amanyi ate mmwe temumanyi.

Katonda yakuba ekifaananyi eky'omuntu omufuge nga talina kintu kyonna kyasobola, n'ekifaananyi ekirala eky'oyo gwe tugabirira okuva gye tuli e riziki ennungi, nga naye (omuddu oyo) agaba ku yo mu kyama n'olwatu abaffe benkana?. Ebitendo byonna bya Katonda, wabula abasinga obungi mu bo tebamanyi.

Era Katonda yakuba ekifaananyi ekya basajja ababiri omu ku bo nga Kasiru nga tasobola kukola kintu kyonna, n'aba mugugu ku Mukamaawe, wonna waaba amutumye nga talina kirungi kyayinza kumugasa abaffe oyo yenkana n'omuntu alagira okukola obwenkanya ate nga ali ku kkubo eggolokofu.

Katonda amanyi ebikusike mu ggulu omusanvu ne mu nsi, obwangu bw'okujja kw’olunaku lw'enkomerero tebuli okugyako nga olutemya lweriiso, oba kyo kyekisinga obwangu, anti mazima Katonda ku buli kintu muyinza.

Era Katonda yabagya mu mbuto za bannyamwe nga temulina kyemumanyi, naabawa amatu, n'amaaso, n'emitima mube nga mwebaza.

Abaffe tebatunuulira ebinyonyi nga byagondezebwa (okubuuka) waggulu mubbanga tewali abiwanirira okugyako Katonda. Mazima mwekyo mulimu obubonero eri abantu abakkiriza.

Era Katonda yabateerawo mu mayumba gammwe obuwummuliro, era naabateerawo mu maliba gebisolo amayumba agabanguyira lwe muba mutambudde ne lwe muba temutambudde, ate nabaggira mu byoya bye ndiga ne bye ngamiya ne mu bye mbuzi ebyokukozesa era nga byakweyagala kwa mmwe okumala akabanga.

Era Katonda yabateerawo ebisiikirize nga bikolebwa ebimu ku ebyo bye yatonda era naabateera mu nsozi empuku (wemwekukuma) era naabateerawo ebyambalo ebibajuna ku bbugumu n'ebyambalo (ebirala) ebibakuuma mu ntalo zammwe bwatyo bwajjuliza ebyengerabye ku mmwe kibayambe okukkiriza.

Naye bwe bava ku ekyo mazima kyoteekwa okukola kwe kutuusa obubaka mu bunnyonnyofu.

Bamanya ebyengera bya Katonda, naye nebabiwakanya, era abasinga obungi mu bo bakaafiiri.

(Bajjukize) olunaku lwe tulizuukiza mu buli kibiina omujulizi, oluvanyuma abo abaakaafuwala tebagenda kukkirizibwa kwetonda, nga era bwe batagenda kusabibwa kwemenya.

Abo abeeyisa obubi kebaliraba ku bibonerezo tebigenda kukendezebwa ku bo era tebagenda kulindirizibwa.

Abo abagatta ku Katonda ebintu ebirala bwe baliraba ebyo bye baamugattangako, baligamba nti ayi Mukama omulabirizi waffe abo be bannaffe betwasabanga gwe netukuvaako, nebabaddiza ekigambo nti, mazima mmwe muli balimba.

Olunaku olwo bagenda kulangirira okwewaayo ewa Katonda era bigenda kubabulako ebyo bye bagunjawo.

Abo abaakaafuwala nebalemesa abantu okuweereza mu kkubo lya Katonda, tugenda kubongera ebibonerezo waggulu w'ebibonerezo ku lw'ebyo bye baayonoonanga.

Era bajjukize olunaku lwe tulizuukiza mu buli bantu oyo alibawaako obujulizi nga ava mu bo bennyini ate ggwe netukuleeta nga owa obujulizi ku abo, era twakussaako ekitabo nga kinnyonnyola buli kintu era nga bulungamu, era nga kusaasira, era nga mawulire ag'essanyu eri abasiraamu.

Mazima Katonda alagira obwenkanya, n'okuyisa, obulungi n'okugabira ab'oluganda olw'okumpi. Era aziza eby'obuwemu n'empisa embi n'okwewaggula ababuulirira mube nga mujjukira.

Era mutuukirize endagaano ya Katonda, era temumenyanga ebirayiro oluvanyuma lw'okubinyweza, nga ate Katonda gwe mwafuula omweyimirize wa mmwe. Bulijjo mazima Katonda amanyi byonna bye mukola.

Temubeera nga omukazi oyo eyataggululanga byatunze nebifuuka obulere oluvanyuma lw'okubinyweza, nga mufuula ebirayiro bya mmwe enkwe wakati wa mmwe olw'okuba nti abantu abamu bo bagagga okusinga abalala,mazima (eby'obugagga) Katonda abagezesa nabyo bugezesa era ku lunaku lw'enkomerero agenda kubannyonnyolera ddala bye mwali mwawukanamu.

Singa Katonda yayagala yandibafudde ekibiina kimu, naye abuza oyo gwaba ayagadde era nalungamya oyo gwaba ayagadde, era ddala mugenda kubuuzibwa ebyo bye mwakolanga.

Temufuulanga ebirayiro byammwe okukwenyakwenya wakati wammwe, olwo nno ekigere nekiserera oluvanyuma lw'okunywera kwakyo, era nemukomba ku bubi (bw'obusungu bwa Katonda), kulwokuziza kwa mmwe (abantu) ku kkubo lya Katonda era mugenda kutuusibwaako ebibonerezo ebiyitirivu.

Endagaano ya Katonda temugitundanga omuwendo omutono, mazima ebiri ewa Katonda bye birungi gye muli, bwe muba nga mumanyi.

Byemulina biggwawo ate ebiri ewa Katonda bya kusigalawo, abo abagumiikiriza tugenda kubasasulira ddala empeera yaabwe nga baweebwa ekisinga obulungi ku lw'ebyo bye baakolanga.

Oyo yenna akola omulimu omulingi, kaabe musajja oba mukazi, nga naye mukkiriza, tugenda kumuwangaliza ddala mu bulamu obulungi era tugenda kubasasula empeera yaabwe nga baweebwa ekisinga obulungi ku lw'ebyo bye baakolanga.

Buli lwoyagala okusoma Kur’ani saba Katonda akukuume ku Sitane eyafulumizibwa (mu kusaasira kwa Katonda)

Mazima ye (Sitane) talina buyinza ku abo abakkiriza era nga Mukama omulabirizi waabwe gwe beekwasa.

Mazima obuyinzabwe buli ku abo abamwewa, era n'abo abagatta ku Katonda ebintu ebirala.

Bwetukyusa aya mu kifo kya aya endala, era nga Katonda yamanyi ebyo byassa, bagamba nti mazima ggwe obyeyiyiza naye (ekituufu) abasinga obungi mu bo tebamanyi.

Gamba nti yagissa (Kur’ani) mu bwesimbu mwoyo mutukuvu (Jiburilu) nga ajijja ewa Mukama omulabiriziwo, olwo nno alyoke anyweze abo abakkiriza era (Kur’ani) bulungamu n'amawulire ga ssanyu eri abasiraamu.

Mazima tukimanyi nti bo bagamba nti ddala amuyigiriza muntu (ekyo kyabulimba) anti olulimi lw'oyo gwebemulugunyako nti yamuyigiriza si Ruwarabu ate nga eno Kur’ani eri mu lulimi oluwarabu olweyolefu.

Mazima abo abatakkiriza bigambo bya Katonda, Katonda tabalungamya era baakutukibwako ebibonerezo ebiruma.

Mazima abagunjawo obulimba beebo abatakkiriza bigambo bya Katonda era abo bo be balimba.

Oyo yenna awakanya Katonda oluvanyuma lwokukkirizakwe (kagenda kumujjutuka), okugyako oyo akakiddwa naye nga omutima gwe gunyweredde ku bukkiriza, naye oyo ayanjuliriza obukaafiiri ekifubakye, abo baliko obusungu okuva eri Katonda, era balituusibwako ebibonerezo ebiyitirivu.

Ekyo nno lwa kuba nti mazima bbo baagala obulamu obw'ensi okusinga obw'enkomerero, era mazima Katonda talungamya bantu bakaafiiri.

Abo beebo Katonda beyazibikira emitima gyabwe n'amatu gaabwe n'amaaso gaabwe era abo bo be batafaayo.

Tewali kubuusabuusa mazima bo ku nkomerero be b'okufaafaaganirwa.

Ate mazima Mukama omulabiriziwo ku nsonga y'abo abaasenguka oluvanyuma lw'okunyigirizibwa ate nebalafuubana nga baweereza mu kkubo lya Katonda era nebagumiikiriza, mazima Mukama omulabiriziwo oluvanyuma lw'ebyo musonyiyi musaasizi.

Bajjukize olunaku omwoyo bwe gulijja nga gwerwanako gwokka, era buli mwoyo gugenda kusasulwa mu bujjuvu ekyo kye gwakola, era bo tebagenda kuyisibwa bubi.

Era Katonda yakuba ekifaananyi ky'ekitundu ekyalina emirembe nga kitebenkedde, nga eby'okulya by'akyo bikijjira mu bungi, nga biva mu buli kifo, (ekitundu ekyo) nekiwakanya ebyengera bya Katonda, Katonda naakikombya ku kyambalo (kya nnawokeera) w'eenjala n'okutya, (ebyo byonna byabatuukako) olw'ebyo bye baakola.

Era mazima omubaka yabajjira nga ava mu bo nebamulimbisa, ebibonerezo nebibatuukako nga bo bali mu kweyisa bubi.

Kale mulye mu ebyo Katonda byabagabira kasita biba Halali nga ate birungi, era mwebaze ebyengera bya Katonda bwe muba nga ye yekka gwe musinza.

Mazima yabaziyiza okulya ennyamanfu n'omusaayi n'ennyama ye mbizzi, nakyonna ekiba kisaliddwa ku lw'ekintu ekirala ekitali Katonda, naye oyo abeera mu bwetaavu nga takikola lwa jjoogo, era naatasukka ekitebereka (mu kulya) mazima ddala Katonda musonyiyi wa kisa.

Temugambanga ebyo ennimi zammwe bye zoogera mu bulimba nti kino kiri Halali nakino kiri Haramu olw'okutemerera obulimba ku Katonda. Mazima abatemerera obulimba ku Katonda tebagenda kutuuka ku buwanguzi.

Okwo kweyagala kutono era bagenda kutuukwako ebibonerezo ebiruma.

Ate twaziza ku abo abagamba nti bayudaaya ebyo bye twakutegeeza oluberyeberye, si ffe twabayisa obubi bo bennyini be beeyisa obubi.

Ate mazima Mukama omulabiriziwo ku bikwata ku abo abakola ebibi mu butamanya, ate nebeenenya oluvanyuma lw'ekyo, era nebakola ebirungi (Katonda abasonyiwa), anti mazima Mukama omulabiriziwo oluvanyuma lw'ebyo musonyiyi nnyo wa kisa.

Mazima Ibrahim (ye, yekka) yali kibiina, nga mugonvu ku lwa Katonda, nga mwesimbu, tabeerangako mu bagatta ku Katonda bintu birala.

Nga yeebaza ebyengera bye, yamwawula, era naamulungamya ku kkubo eggolokofu.

Era twamuwa ku nsi ebirungi era mazima yye ku nkomerero agenda kubeera mu balongoofu.

Oluvanyuma twakutumira (Ggwe Muhamad) nti goberera eddiini ya Ibrahim nga oli mwesimbu, era (Ibrahim) tabeerangako mu bagatta bintu birala ku Katonda.

Mazima olw'omukaaga lwateerwawo abo abalwawukanamu, era mazima Mukama omulabiriziwo agenda kulamula wakati waabwe ku lunaku lw'enkomerero mu ekyo kye baayawukanamu.

Kowoola (abantu) okudda eri ekkubo lya Mukama omulabiriziwo nga okozesa amagezi n'okubuulirira okulungi, nyonnyolagana nabo nga okozesa amakubo agasinga obulungi mazima Mukama omulabiriziwo y'asinga okumanya ebikwata ku oyo eyabula okuva ku kkubolye era yaasinga okumanya ebikwata ku balungamu.

Bwe muba nga mubonereza mubonereze kyenkanyi ky'ekyo kye muba mubonerezebbwa nakyo, naye singa mugumiikiriza ekyo kye kisinga obulungi eri abagumiikiriza.

Era gumiikiriza, okugumiikirizakwo tekuyinza kubaawo okugyako ku lwa Katonda, tobanakuwalira, era tobeera mu bulumi olw'enkwe ze bakola.

Mazima Katonda ali wamu n'abo abamutya, era abo abalongoosa.