Filipino (Tagalog) Al-Mukhtasar in interpreting the Noble Quran — Tevbe 9:1 – Hicr 15:99

Ito ay isang kawalang-kaugnayan, mula kay Allāh at mula sa Sugo Niya, at isang patalastas ng katapusan ng mga kasunduang nakipagkasunduan kayo, O mga Muslim, sa mga tagapagtambal sa Peninsula ng Arabya.

Kaya humayo kayo, O mga tagapagtambal, sa lupain sa loob ng apat na buwan na mga tiwasay at walang kasunduan para sa inyo matapos nito ni katiwasayan. Tumiyak kayo na kayo ay hindi makatatalilis sa pagdurusa mula kay Allāh at parusa Niya kung nagpatuloy kayo sa kawalang-pananampalataya ninyo sa Kanya. Tumiyak kayo na si Allāh ay mag-aaba sa mga tagatangging sumampalataya sa pamamagitan ng pagkapatay at pagkabihag sa Mundo at sa pamamagitan ng pagpasok sa Apoy sa Araw ng Pagbangon. Sumasaklaw rito ang mga sumira sa kasunduan sa kanila at ang mga walang-takda na hindi pansamantalang ang kasunduan sa kanila. Tungkol naman sa sinumang may kasunduang pansamantala, kahit pa man higit sa apat na buwan, tunay na lulubusin para sa kanya ang kasunduan sa kanya hanggang sa wakas ng yugto nito.

[Ito ay] isang pagpapaalam mula kay Allāh at isang pagpapaalam mula sa Sugo Niya sa lahat ng mga tao sa araw ng pag-aalay [sa ḥajj] na si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ay walang-kaugnayan sa mga tagapagtambal at na ang Sugo Niya ay gayon din sa kanila. Kaya kung nagbalik-loob kayo, O mga tagapagtambal, mula sa pagtatambal ninyo, ang pagbabalik-loob ninyo ay higit na mabuti para sa inyo. Kaya tumiyak kayo na kayo ay hindi makalulusot kay Allāh at hindi makatatalilis sa parusa Niya. Magpabatid ka, O Sugo, sa mga tumangging sumampalataya kay Allāh ng ikasasama ng loob nila, na isang pagdurusang nakasasakit na naghihintay sa kanila.

Maliban sa mga nakipagkasunduan kayo kabilang sa mga tagapagtambal at tumupad naman sila sa nakipagkasunduan sa inyo, at hindi sila bumawas mula rito ng anuman, kaya sila ay mga itinatangi sa naunang kahatulan. Kaya kumumpleto kayo sa kanila sa pagtupad sa kasunduan sa kanila hanggang sa matapos ang yugto nito. Tunay na si Allāh ay umiibig sa mga tagapangilag magkasala sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya, na kabilang sa mga ito ang pagtupad sa kasunduan, at sa pamamagitan ng pag-iwas sa mga sinasaway Niya, na kabilang sa mga ito ang kataksilan.

Kaya kapag nagwakas ang mga buwang pinakababanal na natiwasay kayo sa mga ito sa mga kaaway ninyo, patayin ninyo ang mga tagapagtambal saanman kayo nakipagkita sa kanila, bihagin ninyo sila, kubkubin ninyo sila sa mga muog nila, at tumambang kayo sa kanila sa mga daan nila. Ngunit kung nagbalik-loob sila kay Allāh mula sa shirk, nagpanatili sila ng pagdarasal, at nagbigay sila ng zakāh ng mga yaman nila, naging mga kapatid nga ninyo sila sa Islām kaya tumigil kayo sa pakikipaglaban sa kanila. Tunay na si Allāh ay Mapagpatawad sa sinumang nagbalik-loob kabilang sa mga lingkod Niya, Maawain sa kanila.

Kung may pumasok na isa kabilang sa mga tagapagtambal na ipinahihintulot labagin ang buhay at ang ari-arian at humiling ito ng pagkalinga mo, O Sugo, sagutin mo siya sa hiling niya hanggang sa makarinig siya ng Qur'ān. Pagkatapos paratingin mo siya sa isang pook na maliligtas siya roon. Iyon ay dahil ang mga tagatangging sumampalataya ay mga taong hindi nakaaalam sa mga katotohanan ng Relihiyong ito. Kaya kapag nakaalam sila sa mga ito mula sa pakikinig sa pagbigkas ng Qur'ān, baka mapatnubayan sila.

Hindi natutumpak na ang mga tagapagtambal kay Allāh ay may kasunduan at katiwasayan sa ganang kay Allāh at sa ganang Sugo Niya maliban sa kasunduan sa mga tagapagtambal na nakipagkasunduan kayo, O mga Muslim, sa tabi ng Masjid na Pinakababanal kaugnay sa Pakikipagpayapaan sa Ḥudaybīyah. Kaya hanggat nanatili sila para sa inyo sa kasunduan na nasa pagitan ninyo at nila at hindi sila sumira rito, manatili kayo mismo rito at huwag kayong sumira rito. Tunay na si Allāh ay umiibig sa mga tagapangilag magkasala kabilang sa mga lingkod Niya na sumusunod sa mga ipinag-uutos Niya at umiiwas sa mga sinasaway Niya.

Papaanong mangyayaring mayroon silang kasunduan at katiwasayan samantalang sila ay mga kaaway ninyo? Kung mananalo sila sa inyo ay hindi sila magsasaalang-alang sa inyo kay Allāh ni sa pagkakamag-anak ni sa kasunduan, bagkus magpapataw sila sa inyo ng kasagwaan ng pagdurusa! Nagpapalugod sila sa inyo sa pamamagitan ng magandang pananalitang binibigkas ng mga dila nila subalit ang mga puso nila ay hindi sumasang-ayon sa mga dila nila kaya naman hindi sila tumutupad sa sinasabi nila. Ang higit na marami sa kanila ay mga lumalabas sa pagtalima kay Allāh dahil sa pagsira nila sa kasunduan.

Tinumbasan nila at pinalitan nila ang pagsunod sa mga tanda ni Allāh, na kabilang sa mga ito ang pagtupad sa mga kasunduan, ng isang halagang hamak kabilang sa mga basura ng Mundo na umaabot sila sa pamamagitan nito sa mga nasa nila at mga pithaya nila, kaya sumagabal sila sa mga sarili nila sa pagsunod sa katotohanan, umayaw sila rito, at sumagabal sila sa iba sa kanila sa katotohanan. Tunay na sila ay kay sagwa ang gawain nila na dati nilang ginagawa!

Hindi sila nagsasaalang-alang kay Allāh ni sa pagkakamag-anak ni sa kasunduan kaugnay sa isang mananampalataya dahil sila ay nasa pagkamuhi, kaya naman sila ay mga lumalampas sa mga hangganan ni Allāh dahil nagtataglay sila ng katangian ng kawalang-katarungan at pangangaway.

Ngunit kung nagbalik-loob sila kay Allāh mula sa kawalang-pananampalataya nila, bumigkas sila ng Dalawang Pagsaksi, nagpanatili sila ng pagdarasal, at nagbigay sila ng zakāh ng mga yaman nila, sila ay naging mga Muslim na at sila ay mga kapatid ninyo sa Relihiyon. Ukol sa kanila ang ukol sa inyo at kailangan sa kanila ang kailangan sa inyo. Hindi ipinahihintulot para sa inyo ang pakikipaglaban sa kanila sapagkat ang pagyakap nila sa Islām ay nangangalaga sa mga buhay nila, mga ari-arian nila, at mga dangal nila. Naglilinaw si Allāh ng mga tanda at nagpapaliwanag ng mga ito para sa mga taong umaalam, kaya sila ay makikinabang sa mga ito at magpapakinabang sa pamamagitan ng mga ito sa iba pa sa kanila.

Kung sumira ang mga tagapagtambal na ito – na nakipagkasunduan kayo sa kanila sa pagtigil sa pakikipaglaban sa isang takdang yugto – sa mga kasunduan sa kanila at mga tipan sa kanila, namintas sila sa relihiyon ninyo, at nagmaliit sila rito, makipaglaban kayo sa kanila sapagkat sila ay mga pasimuno ng kawalang-pananampalataya at mga pinuno nito. Walang mga kasunduan sa kanila ni mga tipan na magliligtas sa mga buhay nila. Makipaglaban kayo sa kanila sa pag-asang tumigil sila sa kawalang-pananampalataya nila, sa pagsira nila sa mga tipan, at sa pagmamaliit nila sa Relihiyon.

Bakit hindi kayo nakikipaglaban, O mga mananampalataya, sa mga taong sumira sa mga kasunduan sa kanila at mga tipan sa kanila at nagpunyagi sa pagpupulong nila sa Bahay ng Sanggunian sa pagpapalisan sa Sugo – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – mula sa Makkah? Sila ay nagpasimula sa pakikipaglaban sa unang pagkakataon nang tumulong sila sa [Liping] Bakr na mga kaalyado ng [Liping] Quraysh laban sa [Liping] Khuzā`ah na mga kaalyado ng Sugo – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan. Nangangamba ba kayo sa kanila kaya hindi kayo naglalakas-loob sa pakikipaglaban sa kanila gayong si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ay higit na karapat-dapat na pangambahan ninyo kung kayo ay mga mananampalataya nang totohanan?

Makipaglaban kayo, O mga mananampalataya, sa mga tagapagtambal na ito sapagkat tunay na kung makikipaglaban kayo sa kanila ay pagdurusahin sila ni Allāh sa mga kamay ninyo. Iyon ay sa pamamagitan ng pagpatay ninyo sa kanila. Mang-aaba Siya sa kanila sa pamamagitan ng pagkatalo at pagkabihag. Mag-aadya Siya sa inyo laban sa kanila sa pamamagitan ng pagtatalaga ng pananaig sa inyo. Magpapagaling Siya sa sakit ng mga dibdib ng mga taong mananampalatayang hindi nakasaksi sa pakikipaglaban sa pamamagitan ng nangyari sa kaaway nila na pagkapatay, pagkabihag, pagkatalo, at pag-aadya sa mga mananampalataya laban sa mga iyon.

Maglalayo Siya ng ngitngit sa mga puso ng mga lingkod Niyang mananampalataya dahil sa natamo nila na pagwawagi laban sa mga iyon. Tumatanggap si Allāh ng pagbabalik-loob sa sinumang niloloob Niya kabilang sa mga nagmamatigas na ito kung nagbalik-loob sila, gaya ng naganap sa ilan sa mga mamamayan ng Makkah sa Araw ng Pagsakop. Si Allāh ay Maalam sa katapatan ng nagbabalik-loob kabilang sa kanila, Marunong sa paglikha Niya, pangangasiwa Niya, at pagbabatas Niya.

O nagpalagay ba kayo, O mga mananampalataya, na mag-iiwan sa inyo si Allāh nang walang pagsubok? Ang pagsubok ay isang kalakaran kabilang sa mga kalakaran Niya. Susubukin kayo hanggang sa maghayag si Allāh ayon sa kaalamang hayag sa mga lingkod na mga nakikibaka kabilang sa inyo nang may pagpapakawagas para kay Allāh, na mga hindi gumawa sa bukod pa kay Allāh ni sa Sugo Niya ni sa mga mananampalataya ng mga alagad kabilang sa mga tagatangging sumampalataya na tinatangkilik nila at ng mga hinirang kabilang sa kanila na iniibig nila. Si Allāh ay Mapagbatid sa anumang ginagawa ninyo: walang nakakukubli sa Kanya mula rito na anuman. Gaganti Siya sa inyo sa mga gawa ninyo.

Hindi nararapat para sa mga tagapagtambal na magtaguyod sa mga masjid ni Allāh sa pamamagitan ng pagsamba at mga uri ng pagtalima samantalang sila ay mga umaamin sa mga sarili nila ng kawalang-pananampalataya sa pamamagitan ng inilalantad nila mula rito. Ang mga iyon ay nawalang-saysay ang mga gawa nila dahil sa pagkawala ng kundisyon sa pagtanggap sa mga ito, na pananampalataya. Sila, sa Araw ng Pagbangon, papasok sa Apoy bilang mga mananatili roon magpakailanman, maliban kung nagbalik-loob sila mula sa shirk bago ng kamatayan nila.

Nagiging karapat-dapat lamang sa pagtataguyod sa mga masjid at nagsasagawa sa karapatan ng mga ito ang sumampalataya kay Allāh lamang at hindi nagtambal sa Kanya ng isa man, sumampalataya sa Araw ng Pagbangon, nagpanatili sa pagsasagawa ng pagdarasal, nagbibigay ng zakāh ng yaman niya, at hindi nangamba sa isa man maliban kay Allāh – kaluwalhatian sa Kanya. Kaya ang mga ito ay inaasahan na maging mga napapatnubayan tungo sa landasing tuwid. Tungkol naman sa mga tagapagtambal, sila ay ang nagiging pinakamalayo buhat roon.

Gumawa ba kayo, O mga tagapagtambal, sa mga tagapagsagawa ng pagpapainom sa tagasagawa ng ḥajj at sa pagtataguyod sa Masjid na Pinakababanal tulad ng sumampalataya kay Allāh at hindi nagtambal sa Kanya ng isa man at sumampalataya sa Araw ng Pagbangon at nakibaka sa pamamagitan ng sarili niya at yaman niya upang ang Salita ni Allāh ay maging ang pinakamataas at ang salita ng mga tumangging sumampalataya ay maging ang pinakamababa? Gumawa ba kayo sa kanila na kapantay sa kalamangan sa ganang kay Allāh? Hindi sila nagkakapantay magpakailanman sa ganang kay Allāh. Si Allāh ay hindi nagtutuon sa mga taong tagalabag sa katarungan dahil sa shirk, kahit pa man dati silang gumagawa ng mga gawain ng kabutihan gaya ng pagpapainom sa tagasagawa ng ḥajj.

Ang mga nagsama sa pananampalataya kay Allāh, paglikas mula sa bayan ng kawalang-pananampalataya patungo sa bayan ng Islām, at pakikibaka ayon sa landas ni Allāh sa pamamagitan ng mga yaman at mga sarili ay higit na dakila sa antas sa ganang kay Allāh kaysa sa iba pa sa kanila. Ang mga nailalarawang iyon sa mga katangiang iyon ay ang mga magkakamit ng Paraiso.

Nagpapabatid sa kanila si Allāh, ang Panginoon nila, ng nagpapagalak sa kanila na awa Niya at pagpapadapo ng pagkalugod Niya sa kanila sapagkat hindi Siya naiinis sa kanila magpakailanman, at ng pagpasok sa mga harding may ukol sa kanila sa mga iyon na kaginhawahang palaging hindi mapuputol magpakailanman,

bilang mga mamamalagi sa mga harding iyon sa isang pamamalaging walang wakas bilang isang gantimpala ukol sa kanila dahil sa mga gawa nilang maayos na dati nilang ginagawa sa Mundo. Tunay na si Allāh, sa ganang Kanya, ay may isang gantimpalang sukdulan para sa sinumang sumunod sa mga ipinag-uutos Niya at umiwas sa sinasaway Niya bilang nagpapakawagas sa Kanya sa Relihiyon.

O mga sumampalataya kay Allāh at sumunod sa inihatid ng Sugo Niya, huwag ninyong gawin ang mga magulang ninyo at ang mga kapatid ninyo sa kaangkanan at ang iba pa sa kanila kabilang sa mga kaanak ninyo bilang mga hinirang, na tinatangkilik ninyo sa pamamagitan ng pagkakalat sa kanila ng mga lihim ng mga mananampalataya at pakikipagsanggunian sa kanila, kung nagtangi sila sa kawalang-pananampalataya higit sa pananampalataya kay Allāh lamang. Ang sinumang gumagawa sa kanila bilang mga katangkilik sa kabila ng pananatili nila sa kawalang-pananampalataya at nagpapakita sa kanila ng pagmamahal ay sumuway nga kay Allāh at lumabag sa katarungan sa sarili dahil sa paghahatid nito sa mga hatiran ng kapahamakan dahilan sa pagsuway.

Sabihin mo, O Sugo: "Kung ang mga magulang ninyo, O mga mananampalataya, ang mga anak ninyo, ang mga kapatid ninyo, ang mga asawa ninyo, ang mga kamag-anak ninyo, ang mga yaman ninyong kinita ninyo, ang pangangalakal ninyong naiibigan ninyo ang pagkamabili nito at pinangangambahan ninyo ang pagkatumal nito, at ang mga bahay ninyong kinalulugdan ninyo ang paninirahan sa mga ito, kung ang lahat ng mga iyon ay higit na kaibig-ibig sa inyo kaysa kay Allāh at sa Sugo Niya, at kaysa sa pakikibaka ayon sa landas Niya, maghintay kayo ng ibababa ni Allāh sa inyo na parusa at parusang panghalimbawa." Si Allāh ay hindi nagtutuon sa mga lumalabas sa pagtalima sa Kanya para sa paggawa ayon sa kinalulugdan Niya.

Talaga ngang nag-adya sa inyo si Allāh, O mga mananampalataya, laban sa kaaway ninyo kabilang sa mga tagapagtambal sa maraming labanan sa kabila ng kakauntian ng bilang ninyo at kahinaan ng kasangkapan ninyo noong nanalig kayo kay Allāh, nagsagawa kayo ng mga kaparaanan, at hindi kayo humanga sa dami ninyo sapagkat ang dami ay hindi naging dahilan ng pagwawagi ninyo laban sa kanila sa araw ng [labanan sa] Ḥunayn nang nagpahanga sa inyo ang dami ninyo kaya nagsabi kayo: "Hindi tayo madadaig ngayong araw dahil sa kakauntian." Hindi nagpakinabang sa inyo ng anuman ang dami ninyo na nagpahanga sa inyo sapagkat dumaig laban sa inyo ang kaaway ninyo at sumikip sa inyo ang lupa sa kabila ng luwang nito, pagkatapos tumalikod kayo sa mga kaaway ninyo habang mga tumatakas na mga talunan.

Pagkatapos ng pagtakas ninyo mula sa kaaway ninyo ay nagpababa si Allāh ng katiwasayan sa Sugo Niya at nagpababa nito sa mga mananampalataya kaya nagpakatatag sila sa pakikipaglaban, nagpababa Siya ng mga anghel na hindi ninyo sila nakikita, at nagparusa Siya sa mga tumangging sumampalataya sa pamamagitan ng nangyari sa kanila na pagkapatay, pagkabilanggo, pagkakuha ng mga yaman, at pagkabihag ng mga supling. Ang ganting iyon na iginanti sa mga ito ay ganti para sa mga tagatangging sumampalataya, na mga tagapasinungaling sa Sugo nila, na mga tagaayaw sa inihatid niya.

Pagkatapos, tunay na ang sinumang nagbalik-loob mula sa kawalang-pananampalataya niya at pagkaligaw niya nang matapos ng pagpaparusang iyon, tunay na si Allāh ay magpapatawad sa kanya at tatanggap ng pagbabalik-loob niya. Si Allāh ay Mapagpatawad sa sinumang nagbalik-loob sa mga lingkod Niya, Maawain sa kanila yayamang tumatanggap Siya mula sa kanila ng pagbabalik-loob matapos ng kawalang-pananampalataya at paggawa ng mga pagsuway.

O mga sumampalataya kay Allāh at sa Sugo Niya at sumunod sa isinabatas Niya para sa kanila, ang mga tagapagtambal ay salaula lamang dahil sa taglay nilang kawalang-pananampalataya, kawalang-katarungan, mga kaasalang napupulaan, at mga kaugaliang masagwa kaya huwag silang pumasok sa Looban ng Makkah – at bahagi ng sakop nito ang Masjid na Pinakababanal – kahit pa man sila ay mga magsasagawa ng ḥajj o mga magsasagawa ng `umrah, matapos ng taon nilang ito na ika-9 ng Taong Hijrah. Kung nangamba kayo, O mga mananampalataya, ng isang karalitaan dahilan sa pagkaputol ng dati nilang idinudulot sa inyo na mga pagkain at mga kalakalang nagkakaiba-iba, tunay na si Allāh ay sasapat sa inyo mula sa kabutihang-loob Niya kung niloob Niya. Tunay na si Allāh ay Maalam sa kalagayan ninyo na dinaranas ninyo, Marunong sa ipinangangasiwa Niya para sa inyo.

Makipaglaban kayo, O mga mananampalataya, sa mga tagatangging sumampalataya na mga hindi sumasampalataya kay Allāh bilang Diyos na walang katambal sa Kanya; ni sumasampalataya sa Araw ng Pagbangon; ni umiiwas sa ipinagbawal ni Allāh at ng Sugo Niya sa kanila gaya ng [pagkain ng] maytah (hayop na namatay nang hindi kinatay), baboy, alak, patubo, at iba pa; ni nagpapasailalim sa isinabatas ni Allāh, kabilang sa mga Hudyo at mga Kristiyano, hanggang sa magbigay sila ng jizyah sa pamamagitan ng mga kamay nila bilang mga kaaba-aba na mga nagapi.

Tunay na bawat isa kabilang sa mga Hudyo at mga Kristiyano ay tagapagtambal. Ang mga Hudyo ay nagtambal kay Allāh noong nag-angkin sila na si Ezra ay anak ni Allāh. Ang mga Kristiyano ay nagtambal sa Kanya noong nag-angkin sila na ang Kristo Jesus ay anak ni Allāh. Ang sabing iyon na ginawa-gawa nila ay sinabi nila sa pamamagitan ng mga bibig nila nang walang paglalahad ng patotoo roon. Sila ay nakawawangis sa sabing ito sa sabi ng mga tagapagtambal bago pa nila, na mga nagsabi: "Tunay na ang mga anghel ay mga babaing anak ni Allāh." Pagkataas-taas si Allāh kaysa roon ayon sa malaking kataasan! Magpahamak nawa sa kanila si Allāh! Paano silang nalilihis palayo sa katotohanang malinaw tungo sa kabulaanan?

Gumawa ang mga Hudyo sa mga maaalam nila at ang mga Kristiyano sa mga relihiyoso nila bilang mga panginoon bukod pa kay Allāh, na nagpapahintulot sa kanila ng ipinagbawal ni Allāh sa kanila at nagbabawal sa kanila ng ipinahintulot ni Allāh sa kanila. Gumawa ang mga Kristiyano kay Kristo Hesus na anak ni Maria bilang diyos kasama kay Allāh samantalang walang ipinag-utos si Allāh sa mga maaalam ng mga Hudyo at sa mga relihiyoso ng mga Kristiyano at wala Siyang ipinag-utos kay Ezra at kay Hesus na Anak ni Maria kundi na sumamba sila sa Kanya lamang at huwag silang magtambal sa Kanya ng anuman sapagkat Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay nag-iisang Diyos: walang sinasamba ayon sa karapatan na iba pa sa Kanya. Nagpawalang-kaugnayan Siya – kaluwalhatian sa Kanya – at pagkabanal-banal Siya na magkaroon Siya ng katambal gaya ng sinasabi ng mga tagapagtambal na ito at ng iba pa sa kanila!

Ang mga tagatangging sumampalataya na ito at iba pa sa kanila kabilang sa nasa isa sa mga kapaniwalaan ng kawalang-pananampalataya ay nagnanais sa mga paninirang-puri nilang ito at pagpapasinungaling nila sa inihatid ni Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – na magbigay-wakas sa Islām, magpabula rito, at magpabula sa nasaad dito na mga katwirang maliwanag at mga patotoong hayag sa paniniwala sa kaisahan ni Allāh at sa katotohanan ng inihatid ng Sugo Niya. Tatanggi si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya – maliban na mabuo Niya ang relihiyon Niya, maipangibabaw Niya ito, at maitaas Niya ito sa iba pa rito, kahit pa nasuklam ang mga tagatangging sumampalataya sa pagbuo sa relihiyon Niya, pagpapangibabaw rito, at pagpapataas dito sapagkat tunay na si Allāh ay maglulubos dito, magpapangibabaw nito, at magpapataas dito. Kapag nagnais si Allāh ng isang bagay, nawawalang-saysay ang pagnanais ng iba pa sa Kanya.

Si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang nagsugo sa Sugo Niyang si Muḥammad – basbasan Niya ito at pangalagaan – kalakip ng Qur'ān na isang patnubay para sa mga tao at kalakip ng relihiyon ng katotohanan, ang relihiyong Islām, upang magpataas Siya nito – sa pamamagitan ng taglay nito na mga patunay, mga patotoo, at mga patakaran – higit sa iba rito na mga relihiyon, kahit pa nasuklam ang mga tagapagtambal doon.

O mga sumampalataya at gumawa ayon sa isinabatas ni Allāh sa kanila, tunay na marami sa mga pantas ng mga Hudyo at marami sa mga relihiyoso ng mga Kristiyano ay talagang kumukuha ng mga yaman ng mga tao nang walang karapatang isinabatas sapagkat kumukuha sila ng mga ito sa pamamagitan ng panunuhol at iba pa, habang sila ay pumipigil sa mga tao sa pagpasok sa relihiyon ni Allāh. Ang mga nagtitipon ng ginto at pilak at hindi nagbibigay ng kinakailangan sa kanila na zakāh sa mga ito ay magpabatid ka sa kanila, O Sugo, ng ikasasama ng loob nila sa Araw ng Pagbangon na isang pagdurusang nakasasakit.

Sa Araw ng Pagbangon ay paniningasin ang tinipon nila at ang ipinagkait nila na karapatan nito sa apoy ng Impiyerno. Kaya kapag tumindi ang init ng mga ito ay ilalagay ang mga ito sa mga noo nila, sa mga tagiliran nila, at sa mga likod nila. Sasabihin sa kanila bilang paninisi: "Ang mga ito ay ang mga yaman ninyo na tinipon ninyo at hindi ninyo ginampanan ang mga tungkuling kinakailangan sa mga ito. Kaya lasapin ninyo ang masamang kinahantungan ng dati ninyong tinitipon, habang hindi ninyo ginagampanan ang mga tungkulin sa mga ito, at ang kahihinatnan niyon."

Tunay na ang bilang ng mga buwan ng taon sa paghahatol ni Allāh at paghuhusga Niya ay labindalawang buwan ayon sa pinagtibay ni Allāh sa Tablerong Pinangalagaan nang unang nilikha ang mga langit at lupa. Kabilang sa labindalawang buwang ito ay apat na buwang ipinagbawal ni Allāh sa mga ito ang pakikipaglaban. Ang mga ito ay tatlong magkakasunod: Dhulqa`dah, Dhulḥijjah, at Muḥarram, at isang namumukod-tangi: Rajab. Ang nabanggit na iyon na bilang ng mga buwan ng taon at pagbabawal sa apat sa mga ito ay ang relihiyong tuwid. Kaya huwag kayong lumabag sa katarungan sa mga buwang pinakababanal na ito sa mga sarili ninyo sa pamamagitan ng pagpapaganap ng pakikipaglaban sa mga ito at paglapastangan sa kabanalan ng mga ito. Makipaglaban kayo sa mga tagapagtambal nang sama-sama kung paanong sila ay nakikipaglaban sa inyo nang sama-sama. Alamin ninyo na si Allāh ay kasama sa mga nangingilag magkasala sa Kanya, sa pamamagitan ng pagsunod sa ipinag-utos Niya at pag-iwas sa sinaway Niya, sa pamamagitan ng pagpapawagi at pagpapatatag. Ang sinumang si Allāh ay kasama sa kanya ay hindi magagapi ng isa man.

Tunay na ang pagpapaliban sa kabanalan ng buwang binanal tungo sa buwang hindi binanal at ang paglalagay nito sa kinalalagyan niyon – gaya ng dating ginagawa ng mga Arabe sa Panahon ng Kamangmangan – ay isang pagdaragdag ng kawalang-pananampalataya sa dating kawalang-pananampalataya nila kay Allāh yayamang tumanggi silang sumampalataya sa kahatulan Niya sa mga buwang pinakababanal. Nanligaw ang demonyo sa pamamagitan ng mga ito ng mga tumangging sumampalataya kay Allāh nang nagpauso siya para sa kanila ng masagwang kalakarang ito. Nagpapahintulot sila [ng labanan] sa isang taon sa buwang pinakababanal sa pamamagitan ng pagpapalit dito ng isang buwang kabilang sa mga buwang karaniwan. Nagpapanatili sila nito sa pagbabawal dito [ng digmaan] sa isang taon upang magpaalinsunod sila sa bilang ng mga buwan na nagbawal si Allāh [ng labanan], kahit pa sumalungat sila sa mga pinakadiwa ng mga ito, sapagkat hindi sila nagpapahintulot ng [labanan sa] isang buwan malibang nagbabawal sila kapalit nito sa isa namang buwan. Kaya nagpapahintulot sila dahil doon ng ipinagbawal ni Allāh mula sa mga buwang pinakababanal at sumasalungat sila sa kahatulan Niya. Pinaganda para sa kanila ng demonyo ang mga gawaing masagwa kaya gumawa sila ng mga ito, na kabilang sa mga ito ang ginawa-gawa nilang pag-aantala [ng buwang pinakababanal]. Si Allāh ay hindi nagtutuon sa mga tagatangging sumampalataya na nagpupumilit sa kawalang-pananampalataya nila.

O mga sumampalataya kay Allāh at sa Sugo Niya at gumawa ayon sa isinabatas Niya sa kanila, ano ang nangyayari sa inyo na kapag inanyayahan kayo sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh para makipaglaban sa kaaway ninyo ay nagbagal-bagalan kayo at nahilig kayo sa pananatili sa mga tirahan ninyo? Nalugod ba kayo sa natatamasa ng buhay na pangmundo na naglalaho at mga sarap nitong napuputol bilang panumbas sa nanatiling kaginhawahan sa Kabilang-buhay na inihanda ni Allāh para sa mga nakikibaka ayon sa landas Niya? Ngunit ano ang natatamasa sa buhay na pangmundo sa paghahambing sa Kabilang-buhay kundi hamak? Kaya papaanong ukol sa isang nag-iisip na pumili ng isang naglalaho kaysa sa isang namamalagi at isang hamak kaysa isang dakila?

Kung hindi kayo susugod, O mga mananampalataya, para sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh para makipaglaban sa mga kaaway ninyo ay pagdurusahin kayo ni Allāh sa pamamagitan ng paglupig, pang-aaba, at iba pa rito; magpapalit Siya sa inyo ng mga taong tagatalima sa Kanya, na kapag pinahayo sila para sa pakikibaka ay humahayo sila; at hindi kayo makapipinsala sa Kanya ng anuman dahil sa pagsuway ninyo sa utos Niya sapagkat Siya ay Walang-pangangailangan sa inyo samantalang kayo ay mga maralita para sa Kanya. Si Allāh sa bawat bagay ay May-kakayahan: walang nakapagpapahina sa Kanya na anuman, sapagkat Siya ay nakakakaya sa pag-aadya sa relihiyon Niya at Propeta Niya sa halip ninyo.

Kung hindi kayo, O mga mananampalataya, mag-aadya sa Sugo ni Allāh – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – at tutugon sa paanyaya niya para sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh, nag-adya na sa kanya si Allāh nang hindi kayo naging kasama sa kanya nang nagpalisan ang mga tagapagtambal sa kanya at kay Abū Bakr – malugod si Allāh sa kanya. Walang ikatlong [kasama] sa kanilang dalawa – nang silang dalawa ay nasa Yungib ng Thawr habang mga nagkukubli mula sa mga tagatangging sumampalataya na naghahanap sa kanilang dalawa – nang nagsasabi ang Sugo ni Allāh – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – sa kasamahan niyang si Abū Bakr Aṣ-Ṣiddīq nang nangamba ito na makaabot dito ang mga tagapagtambal: "Huwag kang malungkot; tunay na si Allāh ay kasama sa atin sa pamamagitan ng pag-alalay Niya at pag-aadya Niya." Kaya nagpababa si Allāh ng kapanatagan sa puso ng Sugo Niya at nagpababa sa kanya ng mga kawal na hindi ninyo nasasaksihan. Sila ay ang mga anghel na umaalalay sa kanya. Ginawa Niya ang salita ng mga tagapagtambal bilang ang pinakamababa. Ang salita ni Allāh ay ang pinakamataas nang nagpataas Siya sa Islām. Si Allāh ay Makapangyarihan sa sarili Niya, sa paglupig Niya, at paghahari Niya: walang dumadaig sa Kanya na isa man; Marunong sa pangangasiwa Niya, pagtatakda Niya, at sa batas Niya.

Maglakbay kayo, O mga mananampalataya, para sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh sa hirap at ginhawa, mga kabataan at mga katandaan. Makibaka kayo sa pamamagitan ng mga yaman ninyo at mga sarili ninyo sapagkat tunay na ang pagsugod at ang pakikibaka na iyon sa pamamagitan ng mga yaman at mga sarili ay higit sa pakinabang sa buhay na pangmundo at Kabilang-buhay kaysa sa pananatili sa bahay at pagkahumaling sa kaligtasan ng mga yaman at mga sarili. Kung kayo ay nakaaalam niyon, magsigasig kayo roon.

Kung sakaling nangyaring ang inaanyaya ninyo sa mga nagpaalam sa iyo na magpaiwan kabilang sa mga mapagpaimbabaw ay isang madaliang [pagkuha ng] samsam sa digmaan at isang paglalakbay na walang paghihirap, talaga sanang sumunod sila sa iyo, O Propeta, subalit lumayo para sa kanila ang distansiya na inanyaya mo sa kanila para bagtasin patungo sa kaaway, kaya nagpaiwan sila. Manunumpa kay Allāh ang mga nagpapaalam na ito na magpaiwan kabilang sa mga mapagpaimbabaw kapag babalik ka sa kanila, na mga magsasabi: "Kung sakaling nakaya namin ang pagsugod tungo sa pakikibaka kasama sa inyo ay talaga sanang lumisan kami," habang nagpapahamak sila ng mga sarili nila sa pamamagitan ng paghahantad sa mga ito sa parusa ni Allāh dahilan ng pagpapaiwan nila at dahilan sa mga panunumpang sinungaling na ito. Si Allāh ay nakaaalam na sila ay mga sinungaling sa pag-aangkin nila at sa mga panunumpa nilang ito.

Magpaumanhin si Allāh sa iyo, O Sugo, sa pagpapasya mo sa pagpapahintulot sa kanila na magpaiwan; kaya bakit ka pumayag sa kanila nito? [Sana ay] hanggang sa lumiwanag sa iyo ang mga tapat sa mga pagdadahilan nila na inihain nila at ang mga sinungaling sa mga ito para magpahintulot ka sa mga tapat sa halip na sa mga sinungaling.

Hindi kabilang sa gawi ng mga mananampalataya kay Allāh at sa Araw ng Pagbangon ayon sa isang pananampalatayang tapat na humiling sila sa iyo, O Sugo, ng pahintulot sa pagpapaiwan sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh sa pamamagitan ng mga yaman nila at mga sarili nila. Bagkus ang gawi nila ay na humayo sila [sa pakikibaka] kapag pinahayo mo sila at na makibaka sila sa pamamagitan ng mga yaman nila at mga sarili nila. Si Allāh ay Maalam sa mga tagapangilag magkasala kabilang sa mga lingkod Niya na hindi nagpapaalam sa iyo malibang may mga kadahilanang pumipigil sa kanila sa pagsugod kasama sa iyo.

Tunay na ang mga humihingi sa iyo, O Sugo, ng pahintulot na magpaiwan sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh ay ang mga mapagpaimbabaw na hindi sumasampalataya kay Allāh at hindi sumasampalataya sa Huling Araw. Tumama sa mga puso nila ang pagdududa sa Relihiyon ni Allāh kaya sila, dahil sa pagdududa nila, ay nag-aatubili habang mga litong hindi napapatnubayan tungo sa katotohanan.

Kung sakaling sila ay naging mga tapat sa pag-aangkin na sila ay nagnanais ng pagsugod kasama sa iyo para sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh, talaga sanang naglaan sila para roon sa pamamagitan ng paghahanda ng kasangkapan, subalit namuhi si Allāh sa pagsugod nila kasama sa iyo kaya bumigat sa kanila ang pagsugod hanggang sa minagaling nila ang pananatili sa mga tahanan nila.

Bahagi ng kabutihan na hindi sumugod ang mga mapagpaimbabaw na ito kasama sa inyo sapagkat sila, kung sumugod sila kasama sa inyo, ay walang maidadagdag sa inyo kundi katiwalian dahil sa isinasagawa nila na pagpapakanulo at paghahasik ng kalituhan at talaga sanang kumaripas sila sa gitna ng mga hanay ninyo sa pagpapalaganap ng paninirang-puri para paghati-hatiin kayo. Sa piling ninyo, O mga mananampalataya, ay may nakikinig sa inilalako nila na kasinungalingan, saka tinatanggap ito at ipinalalaganap ito, kaya lilitaw ang alitan sa pagitan ninyo. Si Allāh ay Maalam sa mga tagalabag sa katarungan kabilang sa mga mapagpaimbabaw na naghahasik ng mga intriga at mga pagdududa sa pagitan ng mga mananampalataya.

Talaga ngang nagsigasig ang mga mapagpaimbabaw na ito sa pagtitiwali sa pamamagitan ng paghahati-hati sa paninindigan ng mga mananampalataya at pagwawatak-watak sa bukluran nila bago pa ng paglusob sa Tabūk. Sinarisari nila at iniba-iba sa iyo, O Sugo, ang mga gawain sa pamamagitan ng pangangasiwa ng mga panggugulang nang sa gayon ang mga panggugulang nila ay makaapekto sa pagtitika mo sa pakikibaka, hanggang sa dumating ang pag-aadya ni Allāh at ang pag-alalay Niya sa iyo. Nagparangal si Allāh sa Relihiyon Niya at lumupig Siya sa mga kaaway Niya samantalang sila ay mga nasusuklam doon dahil sila ay naghahangad noon ng pagwawagi ng kabulaanan laban sa katotohanan.

Mayroon sa mga mapagpaimbabaw na nagdadahi-dahilan ng mga dahi-dahilang magkakaiba saka nagsasabi: "O Sugo ni Allāh, magpahintulot ka sa akin na magpaiwan sa pakikibaka at huwag mong iudyok sa akin ang pagsugod kasama sa iyo upang walang dumapo sa akin na pagkakasala dahilan sa tukso ng kababaihan ng kaaway, ang mga Bizanteo, kapag nasaksihan ko sila." Kaingat, nasadlak sila sa isang tukso na higit na mabigat kaysa sa inakala nila, ang tukso ng pagpapaimbabaw at ang tukso ng pagpapaiwan. Tunay na ang Impiyerno, sa Araw ng Pagbangon, ay talagang sasaklaw sa mga tagatangging sumampalataya. Walang makaaalpas doon na isa man kabilang sa kanila at hindi sila makatatagpo palayo roon ng isang matatakasan.

Kung may umabot sa iyo, O Sugo ni Allāh, na isang biyaya mula kay Allāh dahil sa nagpapagalak sa iyo na isang pagwawagi o isang samsam sa digmaan ay nasusuklam sila roon at nalulungkot sila dahil doon. Kung may umabot sa iyo na isang kapahamakan gaya ng isang kalamidad o isang pagkawagi ng kaaway ay nagsasabi ang mga mapagpaimbabaw na ito: "Nag-ingat na kami para sa mga sarili namin at nagsagawa ng paghuhunos-dili nang hindi kami sumugod para sa pakikipaglaban gaya ng pagsugod ng mga mananampalataya kaya dumapo sa kanila ang dumapo sa kanila na pagkapatay at pagkabihag." Pagkatapos lumilisan ang mga mapagpaimbabaw na ito patungo sa mga mag-anak nila habang mga nagagalak sa pagkakaligtas.

Sabihin mo, O Sugo, sa mga mapagpaimbabaw na ito: "Walang aabot sa amin kundi ang itinakda ni Allāh para sa amin. Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang Pinapanginoon namin at ang Kalingaan Namin na nagpapakalinga kami. Kami ay mga nananalig sa Kanya sa mga kapakanan namin. Sa Kanya lamang ipinagkakatiwala ng mga mananampalataya ang mga kapakanan nila sapagkat Siya ay nakasasapat sa kanila. Kay inam ang Pinagkakatiwalaan!

Sabihin mo, O Sugo, sa kanila: "Naghihintay kaya kayo na [may ibang] maganap sa amin maliban pa ang pagwawagi o ang pagkamartir? Kami ay naghihintay na magpababa sa inyo si Allāh ng isang pagdurusa mula sa ganang Kanya, na magpapahamak sa inyo o magpaparusa sa inyo sa mga kamay namin sa pamamagitan ng pagkapatay sa inyo at pagkabihag sa inyo kapag nagpahintulot Siya sa amin ng pakikipaglaban sa inyo. Kaya maghintay kayo sa kahihinatnan namin; tunay na kami ay mga naghihintay sa kahihinatnan ninyo."

Sabihin mo, O Sugo, sa kanila: "Magkaloob kayo ng ipagkakaloob ninyo mula sa mga yaman ninyo nang kusang-loob o napipilitan, hindi tatanggapin mula sa inyo ang ginugol ninyo mula sa mga iyon dahil sa kawalang-pananampalataya ninyo at pagsugod ninyo mula sa pagtalima kay Allah."

Walang pumigil sa kanila sa pagtanggap sa mga gugol nila kundi ang tatlong bagay: ang kawalang-pananampalataya nila kay Allāh at sa Sugo Niya, ang katamaran nila at ang pagbibigat-bigatan ng katawan nila kapag nagdarasal sila, at dahil sila ay hindi gumugugol ng mga yaman nila nang kusang-loob at gumugugol lamang sila dahil napipilitan dahil sila ay hindi naghahangad ng gantimpala sa pagdarasal nila ni sa paggugol nila.

Kaya huwag magpahanga sa iyo, O Sugo, ang mga yaman ng mga mapagpaimbabaw ni ang mga anak nila at huwag mong magandahin ang mga ito. Ang kahihinatnan ng mga yaman nila at mga anak nila ay masagwa. Si Allāh ay gagawa sa mga ito bilang pagdurusa laban sa kanila sa pamamagitan ng pagpapagal at pagpapagod sa pagtamo sa mga ito at sa pamamagitan ng bumababa na mga kapahamakan sa mga ito, hanggang sa magpalabas si Allāh ng mga kaluluwa nila sa sandali ng kawalang-pananampalataya nila, kaya pagdurusahin Niya sila sa pamamagitan ng pananatili sa pinakamababang palapag ng Apoy.

Sumusumpa ang mga mapagpaimbabaw sa inyo, O mga mananampalataya, habang mga nagsisinungaling na tunay na sila raw ay kabilang sa kabuuan ninyo samantalang sila ay hindi kabilang sa inyo sa mga kaibuturan nila, kahit pa nagpapakita sila na sila ay kabilang sa inyo. Bagkus sila ay mga taong nangangamba na dumapo sa kanila ang dumapo sa mga tagapagtambal na pagkapatay at pagkabihag, kaya nagpapakita sila ng pag-anib sa Islām bilang pagkukubli ng tunay na saloobin.

Kung sakaling nakatatagpo ang mga mapagpaimbabaw na ito ng isang kalingaan na isang kutang makapangangalaga sila sa loob niyon ng mga sarili nila o nakatatagpo sila ng mga yungib sa mga bundok na makakukubli sila sa mga iyon o nakatatagpo sila ng isang lagusan na makapapasok sila roon, talaga sanang nagpakalinga sila roon at pumasok sila roon habang sila ay mga nagmamabilis.

Kabilang sa mga mapagpaimbabaw ang namimintas sa iyo, O Sugo, sa paghahati ng mga kawanggawa kapag hindi sila nagtatamo mula sa mga ito ng ninanais nila; ngunit kung nagbigay ka sa kanila mula sa mga ito ng hinihiling nila ay nalulugod sila sa iyo, at kung hindi ka nagbigay sa kanila ng hinihiling nila mula sa mga ito ay nagpapakita sila ng pagmamaktol.

Kung sana ang mga mapagpaimbabaw na ito na namimintas sa iyo sa paghahati ng mga kawanggawa ay nalugod sa isinatungkulin ni Allāh para sa kanila at sa ibinigay sa kanila ng Sugo Niya mula sa mga ito at nagsabi: "Nakasasapat sa amin si Allāh; magbibigay sa amin si Allāh mula sa kabutihang-loob Niya ng niloob Niya at magbibigay sa amin ang Sugo Niya mula sa ibinigay Niya rito. Tunay na kami kay Allāh lamang ay mga nagmimithi na magbigay Siya sa amin mula sa kabutihang-loob Niya." Kung sana sila ay gumawa niyon, talaga sanang iyon ay higit na mabuti para sa kanila kaysa sa mamintas sila sa iyo.

Ang mga zakāh na kinakailangan ay kinakailangan na gugulin para sa mga maralita, ang mga nangangailangan na may ari-arian mula sa isang trabaho o propesyon subalit ito ay hindi nakasasapat sa kanila ni hindi napapansin ang kalagayan nila; mga dukha, ang mga hindi halos nagmamay-ari ng anuman at hindi sila nagkukubli sa mga tao dahilan sa kalagayan nila o nasasabi nila; para sa mga manggagawa na mga ipinadadala ng pinuno para sa pagkalap sa mga ito; para sa mga tagatangging sumampalataya na napalulubag-loob sa pamamagitan ng mga ito upang yumakap sila sa Islām, o para sa mga mahina ang pananampalataya upang lumakas ang pananampalataya nila, o para sa sinumang maitutulak sa pamamagitan ng mga ito ang kasamaan niya; na gugulin sa mga alipin upang mapalaya sila sa pamamagitan ng mga ito; para sa mga nagkakautang nang hindi dahil sa pagsasayang ni hindi sa pagsuway, kung hindi sila nakatagpo ng pambayad para sa nakaatang sa kanila na pagkakautang; na gugulin sa paghahanda ng mga nakikibaka ayon sa landas ni Allāh; at para sa manlalakbay na kinapos ang panggugol nito. Ang paglilimita sa paggugol ng mga zakāh para sa mga ito ay isang tungkulin mula Allāh. Si Allāh ay Maalam sa mga kapakanan ng mga lingkod Niya, Marunong sa pangangasiwa Niya at batas Niya.

Kabilang sa mga mapagpaimbabaw ang mga nananakit sa Sugo ni Allāh – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – sa pamamagitan ng pananalita sapagkat nagsasabi sila noong nakasaksi sila sa pagtitimpi niya – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan: "Tunay na siya ay nakikinig sa bawat isa, naniniwala rito, at hindi nakatatalos sa pagkakaiba ng katotohanan at kabulaanan." Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Tunay na ang Sugo ay hindi dumidinig maliban sa kabutihan, naniniwala kay Allāh, naniniwala sa ipinababatid ng mga mananampalataya na mga tapat, at naaawa sa kanila sapagkat tunay na ang pagkakapadala sa kanya ay isang awa para sa sinumang sumampalataya sa kanya." Ang mga nananakit sa kanya – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – ng alinmang uri mula sa mga uri ng pananakit, ukol sa kanila ay isang pagdurusang nakasasakit.

Sumusumpa ang mga mapagpaimbabaw kay Allāh para sa inyo, O mga mananampalataya, na sila ay hindi nagsabi ng anumang nakasasakit sa Propeta – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan. Iyon ay upang palugurin nila kayo sa kanila samantalang si Allāh at ang Sugo Niya ay higit na karapat-dapat sa pagpapalugod sa pamamagitan ng pananampalataya at gawang maayos, kung ang mga ito ay mga mananampalataya nang totohanan.

Hindi ba nakaaalam ang mga mapagpaimbabaw na ito na sila, sa pamamagitan ng gawa nilang ito, ay mga nakikipag-away kay Allāh at sa Sugo Niya, at na ang sinumang nakikipag-away kay Allāh at sa Sugo Niya ay papasok sa Araw ng Pagbangon sa Apoy ng Impiyerno bilang mamamalagi roon magpakailanman? Iyon ay ang pagkahamak at ang pagkaabang malaki.

Nangangamba ang mga mapagpaimbabaw na magpababa si Allāh sa Sugo Niya ng isang kabanatang magpapatalos sa mga mananampalataya sa kinikimkim nila sa mga puso nila na kawalang-pananampalataya. Sabihin mo, O Sugo: "Magpatuloy kayo, O mga mapagpaimbabaw, sa panunuya ninyo at paninirang-puri ninyo sa relihiyon sapagkat si Allāh ay magpapalabas sa pinangangambahan ninyo sa pamamagitan ng pagpapababa ng isang kabanata o sa pamamagitan ng pagpapabatid sa Sugo Niya hinggil doon.

Talagang kung nagtanong ka, O Sugo, sa mga mapagpaimbabaw tungkol sa sinabi nilang paninirang-puri at panlalait sa mga mananampalataya matapos ng pagpapabatid ni Allāh sa iyo hinggil doon ay talagang magsasabi nga sila: "Dati kaming nasa isang pag-uusap na nagbibiro roon at hindi kami dati mga seryoso." Sabihin mo, O Sugo: "Kay Allāh, sa mga tanda Niya, at sa Sugo Niya ba dati kayong nangungutya?

Huwag kayong magdahi-dahilan sa pamamagitan ng mga dahi-dahilang sinungaling na ito sapagkat naghayag na kayo ng kawalang-pananampalataya sa pamamagitan ng pangungutya ninyo matapos na dati kayong nagkikimkim nito. Kung magpapalampas sa isang pangkat kabilang sa inyo dahil sa pag-iwan nito sa pagpapaimbabaw, pagbabalik-loob nito mula roon, at pagpapakawagas nito para kay Allāh, magpaparusa sa isang pangkat kabilang sa inyo dahil sa pagpupumilit nila sa pagpapaimbabaw at kawalan ng pagbabalik-loob nila mula roon."

Ang mga mapagpaimbabaw, kalalakihan at kababaihan, ay mga sumasang-ayon sa mga kalagayan ng pagpapaimbabaw. Sila ay nasa kasalungatan sa mga mananampalataya sapagkat nag-uutos sila ng nakasasama, sumasaway sila sa nakabubuti, at nagdadamot sila ng mga yaman nila sapagkat hindi sila gumugugol sa mga ito ayon sa landas ni Allāh. Umiwan sila kay Allāh sa pagtalima sa Kanya kaya umiwan sa kanila si Allāh sa pagtutuon Niya. Tunay na ang mga mapagpaimbabaw ay ang mga lumalabas sa pagtalima kay Allāh, sa daan ng katotohanan patungo sa pagsuway sa Kanya, at sa daan ng pagkaligaw.

Nangako si Allāh sa mga mapagpaimbabaw at mga tagatangging sumampalataya na hindi nagbalik-loob na magpapasok Siya sa kanila sa Apoy ng Impiyerno bilang mga mamamalagi roon magpakailanman. Ito ay sasapat sa kanila bilang parusa. Itinaboy sila ni Allāh mula sa awa Niya. Ukol sa kanila ay isang pagdurusang nagpapatuloy.

Kayo, O lipunan ng mga mapagpaimbabaw, sa kawalang-pananampalataya at pangungutya ay tulad ng mga kalipunang tagapasinungaling bago pa ninyo. Sila noon ay higit na malaki sa lakas kaysa sa inyo at higit na marami sa mga yaman at mga anak, kaya nagtamasa sila ng bahagi nilang isinulat para sa kanila kabilang sa mga minamasarap sa Mundo at mga ninanasa rito saka nagtamasa kayo, O mga mapagpaimbabaw, ng bahagi ninyong itinakda para sa inyo mula roon tulad ng pagtamasa ng mga tagapasinungaling na naunang kalipunan sa bahagi nila. Ngumawa kayo sa pagpapasinungaling sa katotohanan at paninirang-puri sa Sugo tulad ng pagngawa nila sa pagpapasinungaling at paninirang-puri sa mga sugo. Ang mga nailalarawang iyon sa mga katangiang napupulaang iyon ay ang mga nawalang-saysay ang mga gawa nila dahil sa katiwalian ng mga ito sa ganang kay Allāh dahil sa kawalang-pananampalataya. Sila ay ang mga lugi na nagpalugi ng mga sarili nila sa pamamagitan ng paghahatid sa mga ito sa mga hatiran ng kapahamakan.

Hindi ba pumunta sa mga mapagpaimbabaw na ito ang ulat ng ginawa ng mga kalipunang tagapasinungaling at ng ginawa sa mga ito na parusa, na mga tao ni Noe, mga tao ni Hūd, mga tao ni Ṣāliḥ, mga tao ni Abraham, mga naninirahan sa Madyan, at mga nayon ng mga kababayan ni Lot? Naghatid sa kanila ang mga sugo nila ng mga patotoong maliwanag at mga katwirang hayag kaya hindi nangyaring si Allāh ay ukol na lumabag sa katarungan sa kanila sapagkat nagbabala na sa kanila ang mga sugo nila subalit sila noon sa mga sarili nila ay lumalabag sa katarungan dahil sila noon ay nasa kawalang-pananampalataya kay Allāh at pagpapasinungaling sa mga sugo nila.

Ang mga lalaking mananampalataya at ang mga babaing mananampalataya ay mga tagaadya ng isa’t isa at mga tagatulong nila dahil sa pagbubuklod ng pananampalataya sa pagitan nila. Nag-uutos sila sa nakabubuti; ang bawat naiibigan ni Allāh – pagkataas-taas Siya – na mga uri ng pagtalima sa Kanya gaya ng Tawḥid at pagdarasal; sumasaway sila sa nakasasama, ang bawat kinasusuklaman ni Allāh – pagkataas-taas Siya – na mga pagsuway gaya ng kawalang-pananampalataya at pagpapatubo. Nagsasagawa sila ng pagdarasal nang lubusan, ayon sa pinakalubos na paraan. Tumatalima sila kay Allāh at tumatalima sila sa Sugo Niya. Yaong mga nagtataglay ng mga katangiang kapuri-puring ito ay papapasukin ni Allāh sa awa Niya. Tunay na si Allāh ay Makapangyarihan: walang dumadaig sa Kanya na isa man; Marunong sa paglikha Niya, pangangasiwa Niya, at batas Niya.

Nangako si Allāh sa mga lalaking mananampalataya sa Kanya at mga babaing mananampalataya sa Kanya na magpapasok Siya sa kanila sa Araw ng Pagbangon sa mga hardin na dumadaloy ang mga ilog mula sa ilalim ng mga palasyo ng mga ito bilang mga mamamalagi sa mga ito nang palagian. Hindi sila mamamatay sa mga ito at hindi mapuputol ang kaginhawahan nila. Nangako Siya sa kanila na magpapasok Siya sa kanila sa mga tahanang maganda sa mga hardin ng pananatili. May pagkalugod na padadapuin ni Allāh sa kanila na higit na malaki kaysa roon sa kabuuan niyon. Ang ganting nabanggit na iyon ay ang pagkatamong sukdulan na hindi natutumbasan ng [anumang] pagkatamo.

O Sugo, makibaka ka sa mga tagatangging sumampalataya sa pamamagitan ng pakikipaglaban sa kanila sa pamamagitan ng tabak at makibaka ka sa mga mapagpaimbabaw sa pamamagitan ng salita at katwiran. Maghigpit ka sa dalawang pangkat sapagkat sila ay karapat-dapat doon. Ang tutuluyan nila sa Araw ng Pagbangon ay ang Impiyerno. Sumagwa ang kahahantungan ng kahahantungan nila!

Nanunumpa ang mga mapagpaimbabaw kay Allāh habang mga nagsisinungaling na hindi sila nagsabi ng nakaabot sa iyo buhat sa kanila na panlalait sa iyo at pamimintas sa relihiyon mo samantalang talaga ngang nagsabi sila ng nakaabot sa iyo buhat sa kanila na kabilang sa nagpapawalang-pananampalataya sa kanila. Nagpahayag sila ng kawalang-pananampalataya matapos ng pagpapahayag nila ng pananampalataya. Talaga ngang naghangad sila ng hindi nila napanagumpayan na pagpaslang sa Propeta – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan. Wala silang minamasamang isang bagay kundi isang bagay na hindi minamasama: na si Allāh ay nagmabuting-loob sa kanila sa pamamagitan ng pagpapayaman sa kanila mula sa mga samsam sa digmaan, na iminagandang-loob Niya sa Propeta Niya. Kaya kung magbabalik-loob sila kay Allāh mula sa pagpapaimbabaw nila, ang pagbabalik-loob nila mula roon ay magiging higit na mabuti para sa kanila kaysa sa pananatili roon; at kung tatalikod sila sa pagbabalik-loob kay Allāh, pagdurusahin sila ni Allāh ng isang pagdurusang nakasasakit sa Mundo sa pamamagitan ng pagkapatay at pagkabihag at pagdurusahin Niya sila ng isang pagdurusang nakasasakit sa Kabilang-buhay sa pamamagitan ng Apoy. Walang ukol sa kanila na isang katangkilik na tatangkilik sa kanila para sumagip sa kanila mula sa pagdurusa ni isang tagapag-adyang magtatanggol sa kanila sa pagdurusa.

Kabilang sa mga mapagpaimbabaw ang nakipagkasunduan kay Allāh, na nagsabi: "Talagang kung nagbigay sa amin si Allāh mula sa kabutihang-loob Niya ay talagang magkakawanggawa nga kami sa mga nangangailangan at talagang kami nga ay magiging kabilang sa mga maayos na umayos ang mga gawa nila."

Ngunit noong nagbigay sa kanila si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – mula sa kabutihang-loob Niya ay hindi sila tumupad sa napagkasunduan nila kay Allāh, bagkus nagkait sila ng mga yaman nila sapagkat hindi sila nagkawanggawa ng anuman at tumalikod sila habang sila ay mga umaayaw sa pananampalataya.

Kaya gumawa Siya sa kahihinatnan nila bilang pagpapaimbabaw na tumatatag sa mga puso nila hanggang sa Araw ng Pagbangon bilang parusa para sa kanila dahil sa pagsira nila sa kasunduan kay Allāh at dahil sa pagsisinungaling nila.

Hindi ba nakaalam ang mga mapagpaimbabaw na si Allāh ay nakaaalam sa ikinukubli nila na panlalansi at pakana sa mga pagtitipon nila, at na si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ay Palaalam sa mga lingid kaya walang nakakukubli sa Kanya na anuman mula sa mga gawa nila. Gaganti Siya sa kanila sa mga ito?

Ang mga namimintas sa mga nagkukusang-loob kabilang sa mga mananampalataya sa pagkakaloob ng mga kawanggawang kakaunti, na mga walang natatagpuan maliban sa kakaunting bagay na bunga ng nakayanan ng mga ito kaya nanunuya sila sa mga ito, na mga nagsasabi: "Ano ang maidudulot ng kawanggawa nila?" Manunuya si Allāh sa kanila bilang ganti sa panunuya nila sa mga mananampalataya at ukol sa kanila ay isang pagdurusang nakasasakit.

Humingi ka, O Sugo, ng kapatawaran para sa kanila o huwag kang humingi nito para sa kanila. Kung humingi ka nito nang pitumpung ulit, tunay na ito, sa kabila ng dami nito, ay hindi magpapahantong sa kapatawaran ni Allāh para sa kanila dahil sila ay mga tagatangging sumampalataya kay Allāh at sa Sugo Niya. Si Allāh ay hindi nagtutuon sa katotohanan sa mga lumalabas sa batas Niya nang may pananadya at paglalayon.

Natuwa ang mga nagpapaiwan sa pagsalakay sa Tabūk, kabilang sa mga mapagpaimbabaw, sa pananatili nila [sa bahay] malayo sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh habang mga sumasalungat sa Sugo ni Allāh. Nasuklam sila na makibaka sa pamamagitan ng mga yaman nila at mga sarili nila ayon sa landas ni Allāh gaya ng pakikibaka ng mga mananampalataya. Nagsabi sila habang mga nagpapatamlay sa mga kapatid nila kabilang sa mga mapagpaimbabaw: "Huwag kayong maglakbay sa init." Ang pagsalakay sa Tabūk noon ay nasa panahon ng tag-init. Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Ang apoy ng Impiyerno na naghihintay sa mga mapagpaimbabaw ay higit na matindi sa init kaysa sa init na ito na tinakasan nila, kung sakaling sila ay nakaaalam."

Kaya magsitawa ang mga mapagpaimbabaw, na nagpapaiwan na ito palayo sa pakikibaka, nang kaunti sa buhay nila sa Mundo na maglalaho at magsiiyak sila nang marami sa buhay nila sa Kabilang-buhay na mananatili bilang ganti sa dati nilang nakamit na kawalang-pananampalataya, mga pagsuway, at mga kasalanan sa Mundo.

Kaya kung nagpanumbalik sa iyo si Allāh sa isang pangkat kabilang sa mga mapagpaimbabaw na ito, na matatag sa pagpapaimbabaw nito, saka humingi sila sa iyo ng pahintulot para sa pagsugod kasama sa iyo sa iba pang paglusob, sabihin mo sa kanila: "Hindi kayo susugod, O mga mapagpaimbabaw, kasama sa akin sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh magpakailanman bilang kaparusahan sa inyo at bilang pangingilag laban sa mga katiwaliang ireresulta ng pagsama ninyo sa akin sapagkat nalugod na kayo sa pananatili [sa bahay] at pagpapaiwan palayo sa pagsalakay sa Tabūk. Kaya manatili kayo at mamalagi kayo kasama sa mga nagpapaiwan kabilang sa mga maysakit, mga babae, at mga paslit."

Huwag kang magdasal, O Sugo, sa alinmang patay kabilang sa mga patay ng mga mapagpaimbabaw magpakailanman. Huwag kang tumayo sa puntod nito para manalangin para rito ng kapatawaran. Iyon ay dahil sila ay tumangging sumampalataya kay Allāh at sa Sugo Niya at namatay habang sila ay lumalabas sa pagtalima kay Allāh. Ang sinumang gayon ay hindi dinadasalan at hindi dinadalanginan.

Huwag magpahanga sa iyo, O Sugo, ang mga yaman ng mga mapagpaimbabaw na ito ni ang mga anak nila. Nagnanais lamang si Allāh na pagdusahin sila sa pamamagitan ng mga ito sa buhay na pangmundo. Iyon ay sa pamamagitan ng dinaranas nila na mga paghihirap sa landas nito at ng tumatama sa kanila na mga kapahamakan sa buhay. [Nagnanais Siya] na lumisan ang mga espiritu nila mula sa mga katawan nila habang sila ay nasa kawalang-pananampalataya nila.

Nang nagpababa si Allāh ng isang kabanata sa Propeta Niyang si Muḥammad – basbasan Niya ito at pangalagaan – na naglalaman ng utos ng pagsampalataya sa Kanya at pakikibaka ayon sa landas Niya, humiling ng pahintulot sa pagpapaiwan palayo sa iyo ang mga may yaman at kaluwagan kabilang sa kanila. Nagsabi sila: "Pabayaan mo kami, magpapaiwan kami kasama sa mga may mga kadahilanan gaya ng mga mahina at mga maysakit na talamak."

Nalugod ang mga mapagpaimbabaw na ito para sa mga sarili nila sa kaabahan at kahamakan nang nalugod sila na magpaiwan kasama sa mga may mga kadahilanan. Nagpinid si Allāh sa mga puso nila dahilan sa kawalang-pananampalataya nila at pagpapaimbabaw nila kaya sila ay hindi nakaaalam sa may dulot ng kapakanan nila.

Tungkol naman sa Sugo at mga mananampalataya kasama sa kanya, hindi sila nagpaiwan palayo sa pakikibaka ayon sa landas ni Allāh tulad ng mga ito. Nakibaka lamang sila ayon sa landas ni Allāh sa pamamagitan ng mga yaman nila at mga sarili nila. Ang ganti sa kanila sa ganang kay Allāh ay ang magtaglay ng mga pakinabang na pangmundo para sa kanila gaya ng pagwawagi at mga samsam sa digmaan, ang magtaglay ng mga pakinabang na pangkabilang-buhay, na kabilang sa mga ito ang pagpasok sa paraiso, at ang magtaglay ng pagtatamo ng hinihiling at kaligtasan mula sa pinangingilabutan.

Naglaan si Allāh para sa kanila ng mga hardin na dumadaloy ang mga ilog mula sa ilalim ng mga palasyo ng mga ito bilang mga mamamalagi sa mga ito magpakailanman: walang sasapit sa kanila na pagkalipol. Ang ganting iyon ay ang tagumpay na sukdulan na hindi natutumbasan ng [anumang] tagumpay.

May dumating na mga tao kabilang sa mga Arabeng disyerto ng Madīnah at mula sa paligid nito, na nagdadahilan sa Sugo ni Allāh – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – upang pahintulutan sila sa pagpapaiwan sa pagsugod at pakikibaka ayon sa landas ni Allāh. May nagpaiwang mga ibang tao na hindi nagdahilan sa simula pa sa pag-iwas sa pagsugod dahil sa kawalan ng paniniwala nila sa Propeta at dahil sa kawalan ng pananampalataya nila sa pangako ni Allāh. May aabot sa mga ito dahilan sa kawalang-pananampalataya nilang ito na isang pagdurusang nakasasakit at mahapdi.

Hindi [kasalanan] sa mga babae, mga paslit, mga maysakit, mga may kapansanan, mga bulag, at mga maralitang walang natatagpuang maigugugol na yaman upang maipanglaan nila. Walang kasalanan sa mga ito sa kalahatan sa pagpapaiwan sa pagsugod dahil ang mga kadahilanan nila ay umiiral, kapag nag-ukol sila ng kawagasan kay Allāh at sa Sugo Niya at gumawa sila ayon sa batas Niya. Walang daan sa mga nagmamagandang-loob kabilang sa mga may mga kadahilanang ito para sa paglapat ng parusa sa kanila. Si Allāh ay Mapagpatawad sa mga pagkakasala ng mga tagagawa ng maganda, Maawain sa kanila.

Walang kasalanan, gayon din, sa mga nagpapaiwan buhat sa iyo na kung dumating sila sa iyo, O Sugo, ay humihiling sila ng maipasasakay mo sana sa kanila na mga hayop ngunit nagsabi ka sa kanila: "Hindi ako nakatatagpo ng mga hayop na maipasasakay ko sa inyo." Tumalikod sila palayo sa iyo habang ang mga mata nila ay dinadaluyan ng luha dala ng panghihinayang na sila ay hindi nakatagpo ng maigugugol nila mula sa ganang sarili nila o mula sa ganang iyo.

Noong nilinaw Niya na walang daan para sa kaparusahan ng mga may mga kadahilanan, binanggit Niya kung sino ang nagiging karapat-dapat sa kaparusahan at paninisi sapagkat nagsabi Siya: "Ang daan para sa kaparusahan at paninisi ay nasa mga humihiling na iyon sa iyo, O Sugo, ng pahintulot sa pagpapaiwan palayo sa pakikibaka, samantalang sila ay mga nakakakaya niyon dahil sa pagkakaroon ng maipanglalaan nila. Nalugod sila para sa mga sarili sa kaabahan at pagkahamak na manatili sila kasama sa mga naiiwan sa mga bahay." Nagpinid si Allāh sa mga puso nila kaya sila ay hindi tinatablan ng pangaral habang sila, dahilan sa pagpinid na ito, ay hindi nakaaalam sa may dulot ng kapakanan nila upang piliin ito at may dulot ng katiwalian sa kanila upang iwasan ito.

Naglalahad ang mga mapagpaimbabaw na nagpapaiwan sa pakikibaka ng mga kadahilanang mahina para sa mga Muslim sa pagbabalik nila mula sa pakikibaka. Namamatnugot si Allāh sa Propeta Niya at mga mananampalataya sa pagtugon sa kanila: "Huwag kayong magdahi-dahilan ng mga kadahilanang sinungaling; hindi kami maniniwala sa inyo sa ipababatid ninyo sa amin mula sa mga iyon. Nagpaalam na sa amin si Allāh ng isang bagay mula sa mga sarili ninyo. Makakikita si Allāh at ang Sugo Niya kung magbabalik-loob ba kayo para tanggapin ni Allāh ang pagbabalik-loob ninyo o magpapatuloy kayo sa pagpapaimbabaw ninyo? Pagkatapos pababalikin kayo tungo kay Allāh na nakaaalam sa bawat bagay para magpabatid Siya sa inyo hinggil sa dati ninyong ginagawa at [para] gumanti Siya sa inyo roon. Kaya magdali-dali kayo tungo sa pagbabalik-loob at gawang maayos."

Susumpa ang mga nagpapaiwang ito kay Allāh kapag nanumbalik kayo, O mga mananampalataya, sa kanila bilang pagbibigay-diin sa mga kadahilanan nilang bulaan, upang magpigil kayo sa panunumbat sa kanila at paninisi sa kanila. Kaya iwan ninyo sila nang pag-iwan ng isang naiinis at layuan ninyo sila. Tunay na sila ay mga salaula, mga karima-rimarim ang kalooban. Ang pananahanan nila na kakanlungan nila ay ang Impiyerno bilang ganti para sa kanila dahil sa nakakamit nila ng pagpapaimbabaw at mga kasalanan.

Sumusumpa ang mga nagpapaiwang ito para sa inyo, O mga mananampalataya, upang malugod kayo sa kanila at tumanggap kayo ng mga kadahilanan nila, kaya huwag kayong malugod sa kanila. Ngunit kung malulugod kayo sa kanila ay sumuway nga kayo sa Panginoon ninyo sapagkat tunay na Siya ay hindi nalulugod sa mga taong lumalabas sa pagtalima sa Kanya sa pamamagitan ng kawalang-pananampalataya at pagpapaimbabaw, kaya mag-ingat kayo, O mga Muslim, na malugod kayo sa sinumang hindi kinalulugdan ni Allāh.

Ang mga nakatira sa ilang, kung tumanggi silang sumampalataya o nagpaimbabaw sila, ang kawalang-pananampalataya nila ay higit na matindi kaysa sa kawalang-pananampalataya ng iba pa sa kanila kabilang sa mga nakatira sa pamayanan at ang pagpapaimbabaw nila ay higit na matindi kaysa sa pagpapaimbabaw ng mga iyon. Sila ay higit na nababagay sa kamangmangan sa Relihiyon at higit na karapat-dapat na hindi makaalam sa mga tungkulin, mga sunnah, at mga panuntunan ng mga patakarang pinababa Niya sa Sugo Niya dahil sa taglay nila na kabagsikan, kagaspangan, at kakauntian ng pakikihalubilo. Si Allāh ay Maalam sa mga kalagayan nila: walang nakakukubli sa Kanya mula sa mga ito na anuman, Marunong sa pangangasiwa Niya at batas Niya.

Mayroon sa mga mapagpaimbabaw na naninirahan sa ilang na naniniwala na ang ginugugol niya na yaman ayon sa landas ni Allāh ay pagkalugi at multa dahil sa paghahaka-haka niya na siya ay hindi gagantimpalaan kung gumugol siya at hindi parurusahan ni Allāh kung nagkait siya. Subalit siya, sa kabila nito, ay gumugugol magkaminsan bilang pakitang-tao at bilang pagkukunwari. Naghihintay siya na may bumaba sa inyo, O mga mananampalataya, na isang kasamaan para makapagwaksi siya sa inyo. Ang minimithi nila na maganap sa mga mananampalataya na kasamaan at pagbabago-bago ng kalagayan sa pamamagitan ng hindi mapupuri ang kahihinatnan nito ay ginawa ni Allāh na nagaganap sa kanila mismo hindi sa mga mananampalataya. Si Allāh ay Madinigin sa anumang sinasabi nila, Maalam sa anumang kinikimkim nila.

Kabilang sa mga naninirahan sa ilang ang sumasampalataya kay Allāh, sumasampalataya sa Kabilang-buhay, at nagtuturing sa ginugugol niyang yaman ayon sa landas ni Allāh bilang mga pampalapit-loob na ipinanlalapit-loob niya kay Allāh at bilang kaparaanan para sa pananagumpay sa pamamagitan ng panalangin ng Sugo – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – at paghingi nito ng tawad para sa kanya. Pansinin, tunay na ang paggugol niya ayon sa landas ni Allāh at panalangin ng Sugo para sa kanya ay mga pampalapit-loob para sa kanya sa ganang kay Allāh, na matatagpuan niya ang gantimpala sa mga ito sa ganang kay Allāh sa pamamagitan ng pagpapasok sa kanya ni Allāh sa awa Nitong malawak na sumasaklaw sa pagpapatawad Nito at Paraiso Nito. Tunay na si Allāh ay Mapagpatawad sa sinumang nagbalik-loob sa Kanya kabilang sa mga lingkod Niya, Maawain sa kanila.

Ang mga nagdali-dali, una, sa pananampalataya kabilang sa mga lumikas mula sa mga tahanan nila at mga bayan nila patungo kay Allāh at kabilang sa mga tagaadya na nag-adya sa Sugo ni Allāh – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – at ang mga sumunod sa mga lumikas at mga tagaadya na mga nauna sa pananampalataya nang may paggawa ng maganda sa pinaniniwalaan, mga sinasabi, at mga ginagawa ay nalugod si Allāh sa kanila kaya tinanggap Niya ang pagtalima nila. Nalugod sila sa Kanya dahil sa ibinigay Niya sa kanila na gantimpala Niyang sukdulan. Naghanda Siya para sa kanila ng mga hardin na dumadaloy ang mga ilog sa ilalim ng mga palasyo ng mga ito bilang mga mamamalagi sa mga ito magpakailanman. Ang ganting iyon ay ang tagumpay na sukdulan.

Kabilang sa kanilang mga malapit sa Madīnah kabilang sa mga naninirahan sa ilang ay mga mapagpaimbabaw at kabilang sa mga naninirahan sa Madīnah ay mga mapagpaimbabaw. Nagpanatili sila ng pagpapaimbabaw at nagpakatatag sila rito. Hindi ka nakaaalam sa kanila, O Sugo; si Allāh ay ang nakaaalam sa kanila. Pagdurusahin sila ni Allāh nang dalawang ulit: isang ulit sa Mundo sa pamamagitan ng pagkakalantad ng pagpapaimbabaw nila, pagkapatay sa kanila, at pagkabihag sa kanila; at isang ulit sa Kabilang-buhay sa pamamagitan ng pagdurusa sa libingan. Pagkatapos itutulak sila sa Araw ng Pagbangon tungo sa isang pagdurusang sukdulan sa pinakamababang palapag ng Apoy.

Kabilang sa mga naninirahan sa Madīnah ay mga iba pang taong nagpaiwan sa paglusob nang walang kadahilanan, saka umamin sila sa mga sarili nila na sila ay hindi nagkaroon ng isang kadahilanan at hindi naglahad ng mga kadahilanang sinungaling. Naghalo sila sa gawang masagwa ng mga gawa nilang maayos na nauna gaya ng pagsasagawa ng pagtalima kay Allāh, pananatili sa mga batas Niya, at pakikibaka ayon sa landas Niya. Umaasa sila mula kay Allāh na tumanggap Siya sa kanila ng pagbabalik-loob at magpalampas Siya sa kanila [ng kasalanan]. Tunay na si Allāh ay Mapagpatawad sa sinumang nagbalik-loob sa Kanya kabilang sa mga lingkod Niya, Maawain sa kanila.

Kumuha ka, O Sugo, mula sa mga yaman nila ng isang zakāh na magdadalisay sa kanila sa pamamagitan nito mula sa mga karumihan ng mga pagsuway at mga kasalanan, at magpapalago sa mga magandang gawa nila sa pamamagitan nito. Manalangin ka para sa kanila matapos ng pagkuha nito mula sa kanila. Tunay na ang panalangin mo ay isang awa para sa kanila at isang kapanatagan. Si Allāh ay Madinigin sa panalangin mo, Maalam sa mga layunin nila.

Alamin ng mga nagpapaiwan na ito palayo sa pakikibaka at mga nagbalik-loob na ito kay Allāh na si Allāh ay tumatanggap sa pagbabalik-loob mula sa mga lingkod Niyang nagbabalik-loob sa Kanya, na Siya ay tumatanggap sa mga kawanggawa samantalang Siya ay Walang-pangangailangan sa mga ito at naggagantimpala sa tagakawanggawa dahil sa kawanggawa nito, at na Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang Palatanggap sa pagbabalik-loob sa sinumang nagbalik-loob kabilang sa mga lingkod Niya, ang Maawain sa kanila.

Sabihin mo, O Sugo, sa mga nagpapaiwan na ito palayo sa pakikibaka at mga nagbabalik-loob na ito mula sa pagkakasala nila: "Magsaayos kayo ng pinsala ng nakaalpas sa inyo, magpakawagas kayo ng mga gawa ninyo para kay Allāh, at gumawa kayo ayon sa nagpapalugod sa Kanya sapagkat makakikita si Allāh, ang Sugo Niya, at ang mga mananampalataya sa mga gawa ninyo. Panunumbalikin kayo sa Araw ng Pagbangon sa Panginoon ninyong nakaaalam sa bawat bagay sapagkat nakaaalam Siya sa anumang inililihim ninyo at anumang inihahayag ninyo. Magpapabatid Siya sa inyo hinggil sa ginagawa ninyo noon sa Mundo at gaganti Siya sa inyo roon."

Kabilang sa mga nagpapaiwan palayo sa paglusob sa Tabūk ay mga ibang taong hindi nagkaroon ng kadahilanan kaya ang mga ito ay ipinagpapaliban para sa paghuhusga ni Allāh at paghahatol Niya sa kanila. Hahatol Siya sa kanila ayon sa loloobin Niya: na magpaparusa Siya sa kanila kung hindi sila nagbalik-loob sa Kanya o na tatanggap Siya ng pagbabalik-loob sa kanila kung nagbalik-loob sila. Si Allāh ay Maalam sa sinumang nagiging karapat-dapat sa parusa Niya at sinumang nagiging karapat-dapat sa paumanhin Niya, Marunong sa batas Niya at pangangasiwa Niya. Ang mga ito ay sina Murārah bin Ar-Rabī`, Ka`b bin Mālik, at Hilāl bin Umayyah.

Kabilang sa mga mapagpaimbabaw rin ay ang mga nagpatayong iyon ng isang masjid para sa hindi pagtalima kay Allāh, bagkus para sa pagpinsala sa mga Muslim at paghahayag ng kawalang-pananampalataya sa pamamagitan ng pagpapalakas sa mga kampon ng pagpapaimbabaw, para sa paghahati-hati sa pagitan ng mga mananampalataya, at para sa paghihintay sa sinumang nakidigma kay Allāh at sa Sugo Niya bago pa ng pagpapatayo ng masjid. Talagang manunumpa nga ang mga mapagpaimbabaw na ito sa inyo: "Wala kaming nilayon kundi ang kabaitan sa mga Muslim," samantalang si Allāh ay sumasaksi na tunay na sila ay talagang mga sinungaling sa pag-aangkin nilang ito.

Ang isang masjid na ito ang katangian niyon ay huwag kang tumugon, O Propeta, sa paanyaya para sa iyo ng mga mapagpaimbabaw para sa pagdarasal doon sapagkat tunay na ang Masjid ng Qubā' na itinatag sa unang pagkatatag sa pangingilag magkasala ay higit na marapat na pagdasalan mo kaysa sa masjid na itinatag sa kawalang-pananampalataya. Sa Masjid ng Qubā' ay may mga lalaking naiibigan na magpakadalisay mula sa mga kalagayang nangangailangan ng paligo at mga karumihan sa pamamagitan ng tubig at mula sa mga pagsuway sa pamamagitan ng pagbabalik-loob at paghingi ng tawad. Si Allāh ay umiibig sa mga nagpapakadalisay mula sa mga kalagayang nangangailangan ng paligo, mga karumihan, at mga pagkakasala.

Ang nagtatag ng gusali niya sa isang pangingilag magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya at pagkalugod ni Allāh sa pamamagitan ng pagpapakalawak sa mga gawain ng pagpapakabuti ay nakapapantay ba ng nagtayo ng isang masjid para sa pagpinsala sa mga Muslim, pagpapalakas sa kawalang-pananampalataya, at pagpapawatak-watak sa pagitan ng mga mananampalataya? Hindi sila nagkakapantay magpakailanman. Ang una, ang gusali niya ay malakas at siksik na hindi kinatatakutan dito ang pagbagsak. Itong [ikalawa], ang paghahalintulad nito ay katulad ng nagpatayo ng isang gusali sa gilid ng isang hukay, na nawasak at bumagsak kaya gumuho sa kanya ang gusali niya sa kailaliman ng Impiyerno. Si Allāh ay hindi nagtutuon sa mga taong tagalabag sa katarungan sa pamamagitan ng kawalang-pananampalataya, pagpapaimbabaw, at iba pa roon.

Hindi titigil ang masjid nilang itinayo nila sa pagiging isang pamiminsala, pagdududa, at pagpapaimbabaw na nanatili sa mga puso nila hanggang sa magkakapira-piraso ang mga puso nila dahil sa kamatayan o pagkapatay sa tabak. Si Allāh ay Maalam sa mga gawain ng mga lingkod Niya, Marunong sa ihinahatol Niya na pagganti sa kabutihan o kasamaan.

Tunay na si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ay bumili mula sa mga mananampalataya ng mga sarili nila – gayong sila ay pag-aari Niya bilang isang pagmamabuting-loob mula sa Kanya – sa isang halagang mahal: ang Paraiso, yayamang nakikipaglaban sila sa mga tagatangging sumampalataya upang ang Salita ni Allāh ay maging ang pinakamataas, kaya nakapapatay sila ng mga tagatangging sumampalataya at nakapapatay sa kanila ang mga tagatangging sumampalataya. Nangako si Allāh ng gayon ayon sa isang pangakong tapat sa Torah, ang aklat ni Moises, sa Ebanghelyo, ang aklat ni Jesus – sumakanilang dalawa ang pagbati ng kapayapaan – at sa Qur’ān, ang Aklat ni Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan. Walang isang higit na palatupad sa kasunduan kaysa kay Allāh – kaluwalhatian sa Kanya. Kaya magsaya kayo at matuwa kayo, O mga mananampalataya, sa pagbibilihan ninyong nakipagbilihan kayo kay Allāh sapagkat ang tubo ninyo roon ay isang tubong sukdulan. Ang pagbibilihang iyon ay ang tagumpay na sukdulan.

Ang mga magtatamo ng ganting ito ay ang mga nanunumbalik mula sa kinasuklaman ni Allāh at kinainisan Niya tungo sa naiibigan Niya at kinalulugdan Niya, na mga nagpakaaba bilang takot kay Allāh at pagpapakumbaba kaya nagtaimtim sila sa pagtalima sa Kanya, na mga nagpupuri sa Panginoon nila sa bawat kalagayan, na mga nag-aayuno, na mga nagdarasal, na mga nag-uutos sa ipinag-utos ni Allāh o ipinag-utos ng Sugo Niya, na mga sumasaway sa sinaway ni Allāh at ng Sugo Niya, at mga nag-iingat sa mga ipinag-uutos ni Allāh sa pamamagitan ng pagsunod at sa mga sinasaway Niya sa pamamagitan ng pag-iwas. Magpabatid ka, O Sugo, sa mga mananampalatayang nailalarawan sa mga katangiang ito ng magpapatuwa sa kanila sa Mundo at Kabilang-buhay.

Hindi nararapat para sa Propeta at hindi nararapat para sa mga mananampalataya na humiling sila ng kapatawaran mula kay Allāh para sa mga tagapagtambal kahit pa man ang mga ito ay mga kaanak nila, nang matapos na lumiwanag para sa kanila na ang mga ito ay kabilang sa mga maninirahan sa Apoy dahil sa pagkamatay ng mga ito sa shirk.

Walang iba ang paghiling ni Abraham ng kapatawaran para sa ama niya kundi dahilan sa pangako niya roon na talagang hihiling nga siya nito para roon sa pag-asang maligtas iyon. Ngunit noong lumiwanag para kay Abraham na ang ama niya ay isang kaaway kay Allāh dahil sa kawalan ng pakinabang sa pagpapayo roon o dahil sa pagkaalam niya sa pamamagitan ng pagkakasi na ang ama niya ay mamatay na isang tagatangging sumampalataya, nagpawalang-kaugnayan siya roon. Ang paghingi niya ng tawad para roon ay isang pagsisikap [na makatulong] mula sa kanya, hindi pagsalungat sa patakarang ikinasi ni Allāh sa kanya. Tunay na si Abraham – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – ay talagang madalas ang pagsusumamo, madalas ang pagpapaumanhin at ang pagpapalampas sa [kasalanan ng] mga kababayan niyang mga tagalabag ng katarungan.

Hindi nangyaring si Allāh ay ukol na humatol sa mga tao ng pagkaligaw, matapos na nagtuon Siya sa kanila sa kapatnubayan, hanggang sa nagpalinaw Siya sa kanila ng mga ipinagbabawal na kinakailangan ang pag-iwas sa mga ito. Kaya kung nakagawa sila ng ipinagbawal sa kanila matapos ng paglilinaw sa pagbabawal nito ay hahatol Siya sa kanila ng pagkaligaw. Tunay na si Allāh sa bawat bagay ay Maalam: walang nakakukubli sa Kanya na anuman. Nagturo nga Siya sa inyo ng hindi ninyo dati nalalaman.

Tunay na si Allāh ay nagtataglay ng paghahari sa mga langit at paghahari sa lupa. Walang katambal sa Kanya sa mga ito. Walang nakakukubli sa Kanya sa mga ito na isang tagakubli. Nagbibigay-buhay Siya sa sinumang niloob Niya ang pagbibigay-buhay at nagbibigay-kamatayan Siya sa sinumang niloob Niya ang pagbibigay-kamatayan. Walang ukol sa inyo, O mga tao, maliban pa kay Allāh na anumang katangkilik na tatangkilik sa mga nauukol sa inyo at walang ukol sa inyo na anumang mapag-adyang magtutulak palayo sa inyo ng kasagwaan at mag-aadya sa inyo laban sa kaaway ninyo.

Talaga ngang tumanggap si Allāh ng pagbabalik-loob kay Propeta Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – noong nagpahintulot ito sa mga mapagpaimbabaw sa pagpapaiwan palayo sa pagsalakay sa Tabūk. Talaga ngang tumanggap Siya ng pagbabalik-loob sa mga lumikas at sa mga tagaadya na mga hindi nagpaiwan palayo roon, bagkus sumunod sila sa Propeta sa pagsalakay sa Tabūk sa kabila ng tindi ng init, kakauntian ng yaman, at lakas ng mga kaaway, matapos na halos kumiling [sa pag-iwas] ang mga puso ng isang pangkatin kabilang sa kanila na nagbalak ng pag-iwan ng pagsalakay dahil sa taglay nila na mabigat na kagipitan. Pagkatapos nagtuon sa kanila si Allāh sa katatagan at paglisan tungo sa pagsalakay, at tumanggap Siya ng pagbabalik-loob sa kanila. Tunay na Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay Mahabagin sa kanila, Maawain. Bahagi ng awa Niya sa kanila ang pagtuon sa Kanila sa pagbabalik-loob at ang pagtanggap nito mula sa kanila.

Talagang tumanggap na si Allāh sa tatlo ng pagbabalik-loob. Sila ay sina Ka`b bin Mālik, Murārah bin Ar-Rabī`, at Hilāl bin Umayyah, na mga pinagkaitan [dati] ng pagbabalik-loob at ipinahuli ang pagtanggap sa pagbabalik-loob nila matapos ng pagpapaiwan nila sa pagsugod kasama sa Sugo ni Allāh – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – papuntang Tabūk. Kaya nag-utos ang Propeta – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – sa mga tao ng pag-iwas sa kanila. May dumapo sa kanila na lungkot at lumbay dahil doon hanggang sa sumikip sa kanila ang lupa sa kabila ng luwang nito at sumikip ang mga dibdib nila dahil sa nangyari sa kanila na pangungulila. Nalaman nila na walang kalingaan para sa kanila na makapagpapakalinga sila maliban kay Allāh lamang. Kaya naawa Siya sa kanila sa pamamagitan ng pagtutuon sa kanila sa pagbabalik-loob. Pagkatapos tumanggap Siya sa pagbabalik-loob nila. Tunay na Siya ay ang Palatanggap ng pagsisisi sa mga lingkod Niya, ang Maawain sa kanila.

O mga sumampalataya kay Allāh, sumunod sa Sugo Niya, at gumawa ayon sa batas Niya, mangilag kayong magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya, at maging kasama kayo sa mga tapat sa pananampalataya nila, mga sinasabi nila, at mga ginagawa nila sapagkat walang kaligtasan para sa inyo kundi sa katapatan.

Hindi ukol sa mga naninirahan sa Madīnah ni ukol sa sinumang nasa palibot nila kabilang sa mga naninirahan sa ilang na magpaiwan sila palayo sa Sugo ni Allāh – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – kapag sumugod siya tungo sa pakikibaka sa pamamagitan ng sarili niya. Hindi ukol sa kanila na magmaramot ng mga sarili nila at mangalaga ng mga ito higit sa sarili niya – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan. Bagkus ang kinakailangan sa kanila ay magkaloob ng mga sarili nila sa halip ng sarili niya. Iyon ay dahil sila ay hindi dinadapuan ng isang uhaw ni ng isang pagod ni ng isang gutom dahil sa landas ni Allāh, hindi nanunuluyan sa isang pook na pumupukaw ang kairalan nila roon sa ngitngit ng mga tagatangging sumampalataya, at hindi dumaranas mula sa kaaway ng pagkapatay o pagkabihag o pagkasamsam ng ari-arian o pagkatalo malibang nagtala si Allāh para sa kanila dahil doon ng isang gantimpala sa isang gawang maayos na tatanggapin Niya mula sa kanila. Tunay na si Allāh ay hindi magwawala ng pabuya sa mga tagagawa ng maganda, bagkus magtutumbas Siya sa kanila niyon nang buo at magdaragdag Siya sa kanila roon.

Hindi sila nagkakaloob ng kaunting yaman ni marami at hindi sila lumalampas sa isang lambak malibang itinala para sa kanila ang ginawa nila na isang pagkakaloob o isang paglalakbay upang tumumbas sa kanila si Allāh para magbigay Siya sa kanila sa Kabilang-buhay ng pabuya na higit na maganda sa dati nilang ginagawa.

Hindi nararapat para sa mga mananampalataya na sumugod sila sa pakikipaglaban nang lahatan, upang hindi sila malipol kapag nanaig sa kanila ang kaaway nila. Kaya bakit kaya hindi sumugod sa pakikibaka ang isang pangkat kabilang sa kanila at manatili ang isang pangkat upang makisama sa Sugo ni Allāh – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – at magpakaunawa sa relihiyon sa pamamagitan ng naririnig nila mula sa kanya – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – mula sa Qur'ān at mga patakaran ng Batas ng Islām, at magbabala sa mga tao nila ng natutunan nila kapag bumalik ang mga ito tungo sa kanila, sa pag-asang mag-ingat ang mga ito sa pagdurusa mula kay Allāh at parusa Niya para sumunod ang mga ito sa mga ipinag-uutos Niya at umiwas sa mga sinasaway Niya. Ito noon ay sa mga ekspedisyong ipinadadala ng Sugo sa mga pook. Pumipili siya para sa mga ito ng isang pangkatin kabilang sa mga Kasamahan niya.

Nag-utos si Allāh – pagkataas-taas Siya – sa mga mananampalataya ng pakikipaglaban sa mga kumakaratig sa kanila kabilang sa mga tagatangging sumampalataya dahil sa isinasanhi ng mga ito na isang panganib sa mga mananampalataya dahilan sa kalapitan ng mga ito. Nag-utos Siya sa kanila, gayon din, na magpakita sila ng kalakasan at katindihan alang-alang sa pagpapangilabot sa mga ito at pagtutulak sa kasamaan ng mga ito. Si Allāh – pagkataas-taas Siya – ay kasama sa mga mananampalatayang tagapangilag magkasala sa pamamagitan ng tulong Niya at pag-alalay Niya.

Kapag nagpababa si Allāh ng isang kabanata sa Sugo Niya – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – ay mayroon sa mga mapagpaimbabaw na nagtatanong habang nangungutya at nanunuya: "Alin sa inyo ang nakadagdag sa kanya ng pananampalataya ang bumababang kabanatang ito sa pamamagitan ng inihatid ni Muḥammad?" Kaya tungkol sa mga sumampalataya kay Allāh at naniniwala sa Sugo Niya, nakadagdag sa kanila ng pananampalataya sa dating pananampalataya nila ang pagbaba ng kabanata habang sila ay mga pinatutuwa dahil sa bumaba na pagkakasi dahil sa dulot nito na mga pakinabang sa kanila na pangmundo at pangkabilang-buhay.

Tungkol naman sa mga mapagpaimbabaw, tunay na ang pagbaba ng Qur'ān kalakip ng taglay nito na mga patakaran at mga kasaysayan ay nakadaragdag sa mga puso nila ng karamdaman at rimarim dahilan sa pagpapasinungaling nila sa pinabababa. Kaya nadaragdagan ang karamdaman ng mga puso nila dahil sa pagkadagdag ng pagbaba ng Qur'ān dahil sila, sa tuwing may bumababang anuman, ay nagdududa sa nasaad dito; at namatay sila sa kawalang-pananampalataya.

Hindi ba tumitingin ang mga mapagpaimbabaw habang mga nagsasaalang-alang sa pagsubok ni Allāh sa kanila sa pamamagitan ng paglalantad sa kalagayan nila at pagbubunyag sa pagpapaimbabaw nila sa bawat taon nang isang ulit o dalawang ulit? Pagkatapos sa kabila ng pagkakaalam nila na si Allāh – pagkataas-taas Siya – ay ang tagagawa niyon sa kanila, hindi sila nagbabalik-loob sa Kanya mula sa kawalang-pananampalataya nila, hindi sila kumakalas sa pagpapaimbabaw nila ni sila ay nagsasaalaala sa dumapo sa kanila, at na ito ay mula kay Allāh!

Kapag nagpababa si Allāh ng isang kabanata sa Sugo Niya – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – na sa loob nito ay may pagbanggit sa mga kalagayan ng mga mapagpaimbabaw, tumitingin ang ilan sa mga mapagpaimbabaw sa iba, habang mga nagsasabi: "May nakakikita kaya sa inyo na isa man?" Kung hindi sila nakita ng isa man ay lumilisan sila palayo sa pagtitipon. Pansinin! Naglihis si Allāh sa mga puso nila palayo sa kapatnubayan at kabutihan at bumigo Siya sa kanila dahil sila ay mga taong hindi umiintindi.

Talaga ngang may dumating sa inyo, O katipunan ng mga Arabe, na isang Sugo kabilang sa lahi ninyo sapagkat siya ay isang Arabe tulad ninyo, na nakahihirap sa kanya ang nakahihirap sa inyo, na matindi ang pagkaibig niya sa kapatnubayan ninyo at pagmamalasakit sa inyo, na siya sa mga mananampalataya, lalo na, ay madalas ang pakikiramay at ang awa.

Ngunit kung umayaw sila at hindi sumampalataya sa inihatid mo ay sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Nakasasapat sa akin si Allāh na walang sinasamba ayon sa karapatan bukod pa sa Kanya. Sa Kanya lamang ako sumasandig. Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang Panginoon ng tronong dakila."

Alif. Lām. Rā’. Nauna na ang pagtatalakay sa mga kapareho ng mga ito sa simula ng Kabanatang Al-Baqarah. Ang mga talatang binibigkas na ito sa kabanatang ito ay mga talata ng Qur'ān na tahasan, na hinusayan, na naglalaman ng karunungan at mga patakaran.

Naging isang motibo ba para sa mga tao sa pagtataka-taka na nagpababa ng pagkakasi sa isang lalaking kabilang sa lahi nila habang nag-uutos sa kanya na magbigay-babala sa kanila laban sa pagdurusa mula kay Allāh? Magpabatid ka, O Sugo, sa mga sumampalataya kay Allāh ng magpapatuwa sa kanila, na ukol sa kanila ay antas na mataas bilang ganti sa ipinagpauna nila na gawang maayos sa ganang Panginoon nila – kaluwalhatian sa Kanya. Nagsabi naman ang mga tagatangging sumampalataya: "Tunay na itong lalaking naghatid ng mga talatang ito ay talagang isang manggagaway na hayag ang panggagaway."

Tunay na ang Panginoon ninyo, O mga nagtataka, ay si Allāh na lumikha ng mga langit, sa kabila ng kadambuhalaan ng mga ito, at ng lupa, sa kabila ng pagkalawak nito, sa anim na araw. Pagkatapos pumaitaas Siya at umangat Siya sa Trono. Kaya papaano kayong nagtataka sa pagsusugo Niya ng isang lalaking kabilang sa lahi ninyo? Siya lamang ay ang nagtatadhana at nagtatakda sa kaharian Niyang malawak. Hindi ukol sa isa na mamagitan sa Kanya sa anuman malibang matapos ng pahintulot Niya at pagkalugod Niya sa tagapamagitan. Ang nailalarawang iyon sa mga katangiang ito ay si Allāh, na Panginoon ninyo, kaya magpakawagas kayo sa Kanya sa pagsamba – tanging sa Kanya. Kaya hindi ba kayo napangangaralan sa pamamagitan ng mga patotoo at mga katwirang ito sa kaisahan Niya? Ang sinumang mayroong pinakamababang pagkapangaral ay nakaalam niyon at sumampalataya sa Kanya.

Tungo sa Kanya lamang ang pagbabalik ninyo sa Araw ng Pagbangon upang gumanti Siya sa inyo sa mga gawa ninyo. Nangako si Allāh sa mga tao niyon ayon sa isang pangakong tapat na hindi Siya sisira roon. Tunay na Siya ay nakakakaya niyon. Nagsisimula Siya ng pagpapairal sa nilikha ayon sa walang naunang kahalintulad. Pagkatapos nag-uulit Siya nito matapos ng kamatayan nito. [Ito ay] upang gumanti Siya – kaluwalhatian sa Kanya – sa mga sumampalataya sa Kanya at gumawa ng mga gawang maayos ayon sa katarungan sapagkat hindi Siya nagbabawas mula sa mga magandang gawa nila at hindi Siya nagdaragdag sa mga masagwang gawa nila. Ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh at sa mga sugo Niya ay magkakaroon ng isang inumin mula sa tubig na pinalabis-labis ang init na magpuputul-putol sa mga bituka nila, at magkakaroon ng isang pagdurusang nakasasakit dahilan sa kawalang-pananampalataya nila sa Kanya at sa mga sugo Niya.

Siya ang gumawa sa araw na sumisinag ng tanglaw at nagkakalat nito at gumawa sa buwan bilang liwanag na ipinanliliwanag. Nagtakda Siya sa pag-inog ng buwan ng bilang ng mga yugto nito na dalawampu't walo. Ang yugto ay ang distansiyang tinatahak nito sa bawat araw at gabi. [Ito ay] upang malaman ninyo, O mga tao, sa pamamagitan ng araw ang bilang ng mga araw at sa pamamagitan ng buwan ang bilang ng mga buwan at mga taon. Hindi lumikha si Allāh ng mga langit at lupa at ng anumang nasa pagitan ng mga ito kundi ayon sa katotohanan upang lumitaw ang kakayahan Niya at ang kadakilaan Niya sa mga tao. Naglilinaw si Allāh nitong mga patunay na maliwanag at mga patotoong hayag sa kaisahan Niya para sa mga taong umaalam sa pagpapatunay roon sa pamamagitan ng mga ito.

Tunay na sa pagkakasunuran ng gabi at maghapon sa mga tao, anumang isinasama niyon na dilim at tanglaw at ikli ng isa sa dalawa at haba nito, at mga nilikhang nasa mga langit at lupa ay talagang may mga palatandaang nagpapatunay sa kakayahan ni Allāh para sa mga taong nangingilag magkasala sa Kanya sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya.

Tunay na ang mga tagatangging sumampalataya ay hindi umaasa sa pakikipagkita kay Allāh para mangamba sila sa Kanya o mag-asam sila nito. Nalugod sila sa buhay na pangmundong maglalaho sa halip ng buhay na pangkabilang-buhay na mananatili. Natiwasay ang mga sarili nila rito bilang pagkatuwa rito. Ang mga pabaya sa mga tanda ni Allāh at mga patunay Niya ay mga umaayaw sa mga ito, na mga nalilingat.

Ang mga nailalarawang iyon sa mga katangiang ito, ang tuluyan nilang kakanlungan nila ay ang Apoy dahilan sa kinamit nilang kawalang-pananampalataya at pagpapasinungaling sa Araw ng Pagbangon.

Tunay na ang mga sumampalataya kay Allāh at gumawa ng mga gawang maayos ay nagtutustos sa kanila si Allāh ng kapatnubayan tungo sa gawang maayos na nagpapaabot sa kaluguran Niya dahilan sa pananampalataya nila. Pagkatapos magpapasok sa kanila si Allāh sa Araw ng Pagbangon sa mga hardin ng kaginhawahang mamamalagi habang dumadaloy mula sa ilalim nila ang mga ilog.

Ang dalangin nila sa Paraiso ay ang pagluluwalhati kay Allāh at ang pagbabanal sa Kanya. Ang pagbati ni Allāh sa kanila, ang pagbati ng mga anghel, at ang pagbati ng isa't isa sa kanila ay kapayapaan. Ang pangwakas sa dalangin nila ay ang pagpapapuri kay Allāh, ang Panginoon ng mga nilikha sa kabuuan ng mga ito.

Kung sakaling ipamamadali ni Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ang pagtugon sa panalangin ng mga tao ng kasamaan laban sa mga sarili nila, mga anak nila, at mga yaman nila sa sandali ng galit, tulad ng itinutugon Niya sa kanila sa panalangin nila ng kabutihan, talaga sanang napahamak sila. Subalit si Allāh ay nagpapalugit sa kanila kaya hinahayaan Niya ang mga hindi naghihintay sa pakikipagkita sa Kanya dahil sila ay hindi nangangamba sa isang parusa at hindi nag-aasam-asam ng isang gantimpala. Iniiwan Niya sila habang mga nag-aatubili, na mga nalilito, na mga nag-aalinlangan sa Araw ng Pagtutuos.

Kapag tumama sa taong tagapagmalabis sa sarili niya ang isang karamdaman o ang isang kasagwaan ng kalagayan ay dumadalangin siya sa Amin habang nagpapakaabang nagsusumamo habang nakahiga sa tagiliran niya o nakaupo o nakatayo, sa pag-asang maalis ang taglay niyang kapinsalaan. Ngunit noong tumugon Kami sa panalangin niya at nag-alis Kami sa taglay niyang kapinsalaan ay nagpatuloy siya sa kung ano ang dating nasa kanya na para bang hindi siya dumalangin sa Amin ng pagpawi sa kapinsalaang tumama sa kanya. Kung paanong ipinaakit para sa umaayaw na ito ang pagpapatuloy sa pagkaligaw niya, ipinaakit sa mga lumalampas sa mga hangganan dahil sa kawalang-pananampalataya nila ang dati nilang ginagawa na kawalang-pananampalataya at mga pagsuway kaya hindi sila nag-iiwan nito.

Talaga ngang nagpahamak si Allāh sa mga kalipunan bago pa ninyo, O mga tagapagtambal, dahil sa pagpapasinungaling nila sa mga sugo ni Allāh at pagkagawa nila ng mga pagsuway samantalang dumating na sa kanila ang mga sugo sa kanila na isinugo Niya sa kanila kalakip ng mga patotoong maliwanag na nagpapatunay sa katapatan ng mga ito sa inihatid ng mga ito mula sa ganang Panginoon ng mga ito. Ngunit hindi naging matuwid sa kanila na sumampalataya sila dahil sa kawalan ng paghahanda nila sa pananampalataya kaya nagtatatwa sa kanila si Allāh at hindi Siya nagtuon sa kanila doon. Kung paanong gumanti Kami sa mga kalipunang tagalabag sa katarungang iyon, gaganti Kami sa mga tulad nila sa bawat panahon at pook.

Pagkatapos gumawa Kami sa inyo, O mga tao, bilang kahalili sa mga kalipunang tagapasinungaling na ipinahamak Namin upang tumingin Kami kung papaano kayong gagawa. Gagawa ba kayo ng kabutihan para gantimpalaan kayo dahil dito o gagawa ba kayo ng kasamaan para parusahan kayo dahil dito?

Kapag binibigkas sa kanila ang mga talatang pang-Qur'ān na maliwanag na nagpapatunay sa paniniwala sa kaisahan ni Allāh ay nagsasabi ang mga tagakaila ng pagkabuhay na muli na hindi nag-aasam ng isang gantimpala at hindi nangangamba sa isang parusa: "Magdala ka, O Muḥammad, ng isang Qur’ān na iba sa Qur'ān na ito, na naglalaman ng panlalait sa pagsamba sa mga anito o ng iba pa sa mga ito, sa pamamagitan ng pagpapawalang-bisa sa isang bahagi nito o kalahatan nito, na umaayon sa mga pithaya namin." Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Hindi natutumpak na magbago ako mismo nito. Hindi ako nakakakaya – higit lalo pa – ng paghahatid ng iba pa rito, bagkus si Allāh lamang ay ang magpapalit nito ng loloobin Niya, sapagkat ako ay hindi sumusunod maliban sa isinisiwalat ni Allāh sa akin. Tunay na ako ay nangangamba, kung sumuway ako kay Allāh dahil sa pagtugon ko sa inyo sa hiniling ninyo, sa pagdurusa sa isang araw na sukdulan, ang Araw ng Pagbangon."

Sabihin mo, O Sugo: "Kung sakaling niloob ni Allāh na hindi ko bumigkas ng Qur'ān sa inyo ay hindi sana ako bumigkas nito sa inyo at hindi sana ako nagpaabot nito sa inyo. Kung sakaling niloob Niya ay hindi Niya sana ipinaalam sa inyo ang Qur'ān ayon sa dila ko. Namalagi nga ako sa gitna ninyo nang isang mahabang panahon – apatnapung taon – na hindi ako nagbabasa, hindi ako nagsusulat, hindi ako humihiling ng kalagayang ito, at hindi ako naghahanap nito. Kaya hindi ba kayo nakatatalos sa pamamagitan ng mga isip ninyo na ang inihatid ko sa inyo ay mula sa ganang kay Allāh at walang kinalaman sa akin hinggil doon?"

Kaya walang isang higit na tagalabag sa katarungan kaysa sa sinumang lumikha-likha laban kay Allāh ng isang kasinungalingan kaya papaanong ukol sa akin na magpalit ako ng Qur'ān bilang isang paggawa-gawa laban sa Kanya? Ang punto ay na ang mga lumalampas sa mga hangganan ni Allāh sa pamamagitan ng paggawa-gawa laban sa Kanya ay hindi nagtatamo ng hinihiling nila.

Sumasamba ang mga tagapagtambal ng iba pa kay Allāh sa mga diyos na inaakala, na hindi nagpapakinabang at hindi nakapipinsala, samantalang ang sinasambang ayon sa karapatan ay nagpapakinabang at nakapipinsala kapag niloob Niya. Nagsasabi sila tungkol sa mga sinasamba nila: "Ang mga ito ay mga tagapagpagitnang namamagitan para sa amin sa ganang kay Allāh para hindi Niya kami pagdusahin sa mga pagkakasala namin." Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Nagpapabatid ba kayo kay Allāh, ang Maalam, na mayroon Siyang katambal at Siya ay hindi nakaaalam na mayroon Siyang katambal sa mga langit ni sa lupa? Pagkabanal-banal Siya at nagpakawalang-kaugnayan Siya sa anumang sinasabi ng mga tagapagtambal na kabulaanan at kasinungalingan."

Walang iba dati ang mga tao kundi nag-iisang kalipunang mananampalatayang naniniwala sa kaisahan [ni Allāh], saka nagkaiba-iba sila sapagkat mayroon sa kanila na nanatiling mananampalataya at mayroon sa kanila na tumangging sumampalataya. Kung hindi dahil sa nagdaang pagtatadhana ni Allāh na Siya ay hindi hahatol sa pagitan nila kaugnay sa ipinagkaiba-iba nila sa Mundo at hahatol lamang Siya sa pagitan nila hinggil doon sa Araw ng Pagbangon, kung hindi dahil doon ay talaga sanang humatol Siya sa pagitan nila sa Mundo kaugnay sa nagkakaiba-iba sila para luminaw ang napapatnubayan sa naliligaw.

Nagsasabi ang mga tagapagtambal: "Bakit kasi walang pinababa kay Muḥammad na isang tanda mula sa Panginoon niya, na nagpapatunay sa katapatan Niya?" Kaya sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Ang pagbaba ng mga tanda ay lingid na natatangi si Allāh sa kaalaman nito, kaya maghintay kayo ng iminungkahi ninyo na mga tandang pisikal; tunay na ako ay kasama sa inyo kabilang sa mga tagahintay sa mga ito."

Nang nagpalasap Kami sa mga tagapagtambal ng isang biyaya ng ulan at katabaan ng lupa matapos ng isang tagtuyot at isang kahikahusang tumama sa kanila, biglang mayroon silang panunuya at pagpapasinungaling sa mga tanda Namin. Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na ito: "Si Allāh ay higit na matulin sa panlalansi at higit na mabilis sa pagpapain sa inyo at sa pagpaparusa." Tunay na ang mga tagapag-ingat kabilang sa mga anghel ay nagsusulat ng anumang ipinapanukala ninyo na panlalansi. Walang nakalulusot sa kanila mula sa mga ito na anuman kaya papaanong makalulusot sila sa Tagapaglikha nila? Gaganti sa inyo si Allāh sa panlalansi ninyo.

Si Allāh ay ang nagpapahayo sa inyo, O mga tao, sa katihan gamit ang mga paa ninyo at gamit ang mga sasakyang hayop ninyo at ang nagpapahayo sa inyo sa karagatan sa mga sasakyang-dagat. Nang kayo ay nasa mga sasakyang-dagat sa karagatan at umusad ang mga ito lulan sila sa pamamagitan ng isang kaaya-ayang hangin, natuwa ang mga pasahero sa kaaya-ayang hanging iyon. Ngunit habang sila ay nasa pagkatuwa nila, dumating sa kanila ang isang hanging malakas ang pag-ihip at dumating sa kanila ang mga alon ng karagatan mula sa bawat dako. Nanaig sa pagpapalagay nila na sila ay mapapahamak. Dumalangin sila kay Allāh lamang at hindi sila nagtambal sa Kanya ng iba pa sa Kanya habang mga nagsasabi: "Talagang kung sasagipin Mo kami mula sa nakapagpapahamak na pagsubok na ito ay talagang kami nga ay magiging kabilang sa mga nagpapasalamat sa Iyo sa ibiniyaya Mo sa amin."

Ngunit noong tumugon Siya sa panalangin nila at sumagip Siya sa kanila mula sa pagsubok na iyon biglang sila ay nagtitiwali sa lupa sa pamamagitan ng paggawa ng kawalang-pananampalataya, mga pagsuway, at mga kasalanan. Magkamalay kayo, O mga tao. Ang masamang kahihinatnan ng pananampalasan ninyo ay laban sa mga sarili ninyo lamang sapagkat si Allāh ay hindi napipinsala ng pananampalasan ninyo. Nagtatamasa kayo nito sa buhay na pangmundo gayong ito ay maglalaho. Pagkatapos tungo sa Amin ang pagbabalik ninyo sa Araw ng Pagbangon saka magpapabatid Kami sa inyo hinggil sa dati ninyong ginagawa na mga pagsuway at gaganti Kami sa inyo dahil doon.

Ang paghahalintulad sa buhay na pangmundo, na nagtatamasa kayo rito, kaugnay sa bilis ng pagwawakas nito ay katulad lamang ng ulan na humalo rito ang mga halaman ng lupa, na mula sa mga ito kumakain ang mga tao ng kabilang sa mga butil at mga bunga at mula sa mga ito kumakain ang mga hayupan ng kabilang sa mga damo at iba pa rito. Hanggang sa nang kumuha ang lupa ng kulay nitong namumukadkad, nagpaganda ito dahil sa pinatutubo nito na mga uri ng mga halaman, at nag-akala ang mga naninirahan dito na sila ay mga nakakakaya sa pag-ani ng anumang pinatubo nito at pagpitas dito ay dumating naman dito ang pasya Namin sa pagpapahamak rito, saka gumawa Kami rito bilang inani, na para bang ito ay hindi naging puspos ng mga punong-kahoy at mga tanim sa isang panahong kamakailan. Kung paano Kaming naglinaw sa inyo ng kalagayan ng Mundo at ng bilis ng pagwawakas nito, naglilinaw Kami ng mga patunay at mga patotoo para sa mga nag-iisip-isip at nagsasaalang-alang.

Si Allāh ay nag-aanyaya sa lahat ng mga tao tungo sa Paraiso Niya, na siyang Tahanan ng Kapayapaan. Maliligtas doon ang mga tao sa mga sakuna at mga alalahanin, at maliligtas sila mula sa kamatayan. Si Allāh ay nagtutuon sa sinumang niloob Niya kabilang sa mga lingkod Niya tungo sa Relihiyon ng Islām na nagpaparating sa Tahanang ito ng Kapayapaan.

Ukol sa mga gumawa ng maganda sa pagsasagawa sa isinatungkulin ni Allāh sa kanila na mga pagtalima at pag-iwan sa ipinagbawal Niya sa kanila na mga pagsuway ay ang gantimpalang pinakamaganda, ang Paraiso. May ukol din sa kanila na isang karagdagan doon: ang pagtingin sa marangal na mukha ni Allāh. Walang tatakip sa mga mukha nila na alikabok at walang tatakip sa mga ito na isang pagkahamak at isang kahihiyan. Ang mga nailalarawang iyon sa paggawa ng maganda ay ang mga maninirahan sa Paraiso. Sila ay doon mga mamamalagi.

Ang mga gumawa ng mga masagwang gawa kabilang sa kawalang-pananampalataya at mga pagsuway ay ukol sa kanila ang ganti sa masagwang gawa na ginawa nila katumbas sa tulad nito na parusa ni Allāh sa Kabilang-buhay. May tatakip sa mga mukha nila na isang kaabahan at isang pagkahamak. Hindi sila magkakaroon ng isang tagapagtanggol na magtatanggol sa kanila laban sa pagdurusang dulot ni Allāh kapag ibinaba Niya ito sa kanila. Para bang dinamitan ang mga mukha nila ng kaitiman mula sa gabing pinadilim dahil sa dami ng pagtatakip nito ng usok ng Apoy at kaitiman nito. Ang mga nailalarawang iyon sa mga katangiang iyon ay ang mga maninirahan sa Apoy. Sila ay doon mga mamamalagi magpakailanman.

Banggitin mo, O Sugo, sa Araw ng Pagbangon kapag kakalap si Allāh sa lahat ng mga nilikha, pagkatapos magsasabi Siya sa mga nagtambal sa Kanya sa Mundo: "Manitili kayo, O mga tagapagtambal, sa lugar ninyo, kayo at ang mga sinasamba ninyo, na dati ninyong sinasamba bukod pa kay Allāh." Magbubukod Siya sa pagitan ng mga sinasamba at mga sumasamba. Magpapawalang-kaugnayan ang mga sinasamba sa mga sumasamba habang mga nagsasabi: "Hindi kayo dati sumasamba sa amin sa Mundo,

Dito ay magpapawalang-kaugnayan sa kanila ang mga diyos nila na sinamba nila bukod pa kay Allāh, habang mga nagsasabi: "saka si Allāh ay sasaksi – at nakasapat Siya rito – na kami ay hindi nalugod sa pagsamba ninyo sa amin at hindi nag-utos sa inyo niyon, at na kami ay hindi nakaramdam sa pagsamba ninyo."

Sa kalagayang mabigat na iyon ay susubukin ang bawat tao sa nagdaan na gawain sa buhay niya sa Mundo. Panunumbalikin ang mga tagapagtambal sa Panginoon nilang totoo na si Allāh na magsasagawa sa pagtutuos sa kanila. Maglalaho sa kanila ang anumang ginawa-gawa nila noon na pamamagitan ng mga anito nila.

Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na ito kay Allāh: "Sino ang nagtutustos sa inyo mula sa dako ng langit sa pamamagitan ng pagpapababa ng ulan sa inyo? Sino ang nagtutustos sa inyo mula sa lupa sa pamamagitan ng tumutubo rito na mga halaman at sa pamamagitan ng nilalaman nito na mga mina? Sino ang nagpapalabas ng buhay mula sa patay gaya ng tao mula sa punlay at ng ibon mula sa itlog? Sino ang nagpapalabas ng patay mula sa buhay gaya ng punlay mula sa hayop at ng itlog mula sa ibon? Sino ang nangangasiwa sa kapakanan ng mga langit at lupa at anumang nasa mga ito na mga nilikha?" Magsasabi sila na ang tagagawa niyon sa kabuuan niyon ay si Allāh. Kaya sabihin mo sa kanila: "Kaya ba hindi kayo nakaaalam niyon at hindi kayo nangingilag magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya?"

Kaya gayon, O mga tao, ang gumagawa niyon sa kabuuan niyon. Siya si Allāh, ang Totoo, ang Tagapaglikha ninyo, ang Tagapangasiwa ng kapakanan ninyo. Kaya ano pa matapos ng pagkakilala sa katotohanan kundi ang pagkalayo rito at ang pagkawala? Kaya saan pupunta ang mga isip ninyo palayo sa katotohanang hayag na ito?"

Kung paanong napagtibay ang pagkapanginoong totoo para kay Allāh, kinailangan, O Sugo, ang salitang pang-itinakda ng Panginoon mo laban sa mga lumabas sa totoo dala ng pagmamatigas na sila ay hindi sumasampalataya.

Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na ito: "Kabilang kaya sa gitna ng mga pantambal ninyo na sinasamba ninyo bukod pa kay Allāh ang nagpapaumpisa ng paglikha nang walang pagkakatulad na nauna, pagkatapos magbubuhay Siya nito matapos ng kamatayan nito?" Sabihin mo sa kanila: "Si Allāh ay nagpapaumpisa ng paglikha nang walang pagkakatulad na nauna, pagkatapos magbubuhay Siya nito matapos ng kamatayan nito. Kaya papaano kayong nalilihis, O mga tagapagtambal, palayo sa katotohanan patungo sa kabulaanan?"

Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Kabilang kaya sa gitna ng mga pantambal ninyo na sinasamba ninyo bukod pa kay Allāh ang gumagabay tungo sa katotohanan?" Sabihin mo sa kanila: "Si Allāh lamang ay gumagabay tungo sa katotohanan. Kaya ang gumagabay ba sa mga tao tungo sa katotohanan at nag-aanyaya sa kanila tungo rito ay higit na marapat na sundin o ang mga sinasamba ninyo na hindi napapatnubayan sa sarili ng mga ito maliban na nagpapatnubay sa mga ito ang iba pa sa mga ito? Kaya ano ang mayroon sa inyo? Papaano kayong humahatol ayon sa kabulaanan nang nag-angkin kayo na sila ay mga pantambal para kay Allāh? Pagkataas-taas si Allāh kaysa sa sabi ninyo ayon sa kataasang malaki."

Hindi sumusunod ang karamihan sa mga tagapagtambal kundi sa bagay na walang kaalaman ukol sa kanila hinggil doon sapagkat hindi sila sumusunod kundi sa isang akala at isang pagdududa. Tunay na ang pagdududa ay hindi nakatatayo sa kinatatayuan ng katotohanan at hindi nakasasapat dito. Tunay na si Allāh ay Maalam sa anumang ginagawa nila: walang nakakukubli sa Kanya na anuman mula sa mga gawa nila. Gaganti Siya sa kanila sa mga ito.

Hindi natutumpak para sa Qur’ān na ito na malikha-likha ito at maiugnay ito sa iba pa kay Allāh dahil sa di-maiiwasang kawalang-kakayahan ng mga tao sa paglalahad ng tulad nito. Bagkus ito ay isang tagapatotoo sa bumaba kabilang sa mga kasulatan bago nito, na isang tagalinaw sa binuod sa mga iyon na mga patakaran. Kaya ito ay walang duda na ito ay pinababa mula sa Panginoon ng mga nilikha – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya.

Bagkus nagsasabi ba ang mga tagapagtambal na ito na tunay na si Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – ay lumikha-likha ng Qur'ān na ito mula sa sarili niya at nag-ugnay nito kay Allāh? Sabihin mo, O Sugo, bilang tugon sa kanila: "Kung nagdala ako nito mula sa ganang akin samantalang ako ay isang taong tulad ninyo, magdala kayo mismo ng isang kabanatang kabilang sa tulad nito. Tumawag kayo ng sinumang nakaya ninyong tawagin para umalalay sa inyo, kung kayo ay mga tapat sa inaangkin ninyo na ang Qur'ān daw ay nilikha-likhang kasinungalingan. Hindi kayo makakakaya niyon. Ang kawalan ng kakayahan ninyo – kayong mga mahusay ang dila at mga panginoon ng katatasan – ay nagpapatunay na ang Qur'ān ay pinababa mula sa ganang kay Allāh."

Ngunit hindi sila sumagot, bagkus nagdali-dali sila sa pagpapasinungaling sa Qur'ān bago sila magpakaunawa nito at magbulay-bulay nito at bago mangyari ang ibinabala sa kanila na pagdurusa, na nalapit na ang pagpunta niyon. Tulad ng pagpapasinungaling na ito nagpasinungaling ang mga kalipunang nauna. Kaya bumaba sa mga iyon ang bumaba na pagdurusa. Kaya magnilay-nilay ka, O Sugo, kung naging papaano ang wakas ng mga kalipunang tagapasinungaling sapagkat nagpahamak sa kanila si Allāh.

Kabilang sa mga tagapagtambal ang sasampalataya sa Qur'ān bago ng kamatayan nila at kabilang sa kanila ang hindi sumasampalataya rito dala ng pagmamatigas at pakikipagmalakihan hanggang sa mamatay. Ang Panginoon mo, O Sugo, ay higit na maalam sa mga nagpupumilit sa kawalang-pananampalataya nila. Gaganti Siya sa kanila sa kawalang-pananampalataya nila.

Kaya kung nagpasinungaling sa iyo, O Sugo, ang mga kababayan mo ay sabihin mo sa kanila: "Ukol sa akin ang gantimpala ng gawain ko at ako ay mananagot sa kalalabasan ng gawain ko. Ukol sa inyo ang gantimpala ng gawain ninyo at sa inyo ang parusa rito. Kayo ay mga walang-kaugnayan sa parusa sa anumang ginagawa ko at ako ay walang-kaugnayan sa parusa sa anumang ginagawa ninyo."

Kabilang sa mga tagapagtambal ang nakikinig sa iyo, O Sugo, kapag bumigkas ka ng Qur'ān, ayon sa pakikinig na hindi nakaugnay sa pagtanggap at pagpapasakop. Ngunit ikaw ba ay nakakakaya sa pagpapakinig sa sinumang inalisan ng pandinig? Kaya sa gayon hindi ka nakakakaya sa pagpapatnubay sa mga nabinging ito sa pakikinig sa katotohanan sapagkat hindi sila nakapag-uunawa nito.

Kabilang sa mga tagapagtambal ang tumitingin sa iyo, O Sugo, sa pamamagitan ng paningin niyang pisikal hindi ng pagkatalos niya. Ngunit ikaw ba ay nakakakaya ng pagbibigay ng paningin sa mga inalisan ng mga paningin nila? Tunay na ikaw ay hindi nakakakaya niyon. Sa gayon hindi ka nakakakaya ng pagpapatnubay sa nawawala ang pagkatalos.

Tunay na si Allāh ay nagpawalang-kaugnayan sa paglabag sa katarungan sa mga lingkod Niya sapagkat Siya ay hindi lumalabag sa katarungan sa kanila ng kasimbigat man ng isang maliit na langgam subalit sila ay ang lumalabag sa katarungan sa mga sarili nila dahil sa paghahatid sa mga ito sa mga hatiran ng kapahamakan dahilan sa pagpapakapanatiko sa kabulaanan, pakikipagmalakihan, at pagmamatigas.

Sa araw na kakalap si Allāh ang mga tao sa Araw ng Pagbangon para sa pagtutuos sa kanila, para bang hindi sila namalagi sa buhay nila sa Mundo at sa Barzakh nila maliban sa isang bahagi ng maghapon, hindi higit pa. Nakakikilala sila sa isa't isa sa kanila roon. Pagkatapos mapuputol ang pagkakilala nila dahil sa tindi ng masasaksihan nila na mga hilakbot sa Araw ng Pagbangon. Nalugi nga ang mga nagpapasinungaling sa pakikipagkita sa Panginoon nila sa Araw ng Pagkabuhay. Hindi sila noon mga mananampalataya sa Mundo sa Araw ng Pagbubuhay upang maligtas sila sa kalugihan.

Kung magpapakita nga naman Kami sa iyo, O Sugo, ng ilan sa ipinangako Namin sa kanila na pagdurusa bago ng kamatayan mo, o magpapayao nga naman Kami sa iyo bago niyon, sa kapwa kalagayan ay tungo sa Amin ang panunumbalik nila sa Araw ng Pagbangon. Pagkatapos si Allāh ay nakababatid sa anumang dati nilang ginagawa: walang nakakukubli sa Kanya mula roon na anuman. Gaganti Siya sa kanila sa mga gawa nila.

Para sa bawat kalipunan kabilang sa mga kalipunang nauna ay may sugong isinugo sa kanila. Kaya kapag umabot sa kanila ang ipinag-utos na ipaabot at nagpasinungaling sila rito, hahatol sa pagitan nila at nito ayon sa katarungan, ngunit magliligtas dito si Allāh dahil sa kabutihang-loob Niya at magpapahamak Siya sa kanila ayon sa katarungan Niya habang sila ay hindi nilalabag sa katarungan sa anuman sa ganti sa mga gawa nila.

Magsasabi itong mga tagatangging sumampalataya habang mga nakikipagmatigasan at mga naghahamon: "Kailan ang panahon ng ipinangako ninyo sa amin na pagdurusa kung kayo ay mga tapat sa inaangkin ninyo?"

Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Hindi ako nakapagdudulot para sa sarili ko ng isang pinsalang ipamiminsala ko rito o ipantatanggol ko rito ni isang pakinabang na ipakikinabang ko rito, kaya papaano na sa pagpapakinabang ng iba sa akin o pamiminsala rito, maliban sa niloob ni Allāh mula roon. Kaya papaanong ukol sa akin na makaalam ako sa Lingid Niya? Para sa bawat kalipunan kabilang sa mga kalipunang nagbanta si Allāh dito ng isang kapahamakan ay may panahong itinakda para sa kapahamakan nito, na walang nakaaalam niyon kundi si Allāh. Kaya kapag dumating ang panahon ng kapahamakan nito ay hindi mahuhuli ito ng anumang oras at hindi mauuna."

Sabihin mo, O Sugo, sa mga nagmamadaling ito sa pagdurusa: "Magpabatid kayo sa akin; kung dumating sa inyo ang parusa ni Allāh sa alinmang oras ng gabi o maghapon, ano ang ipinagmamadali ninyo mula sa pagdurusang ito?

Matapos ba na maganap sa inyo ang pagdurusang ipinangako sa inyo ay mananampalataya kayo sa sandaling hindi magpapakinabang sa isang kaluluwa ang pananampalataya nito kung hindi ito dating sumampalataya noong una pa? Mananampalataya ba kayo ngayon, samantalang kayo nga dati ay nagmamadali sa pagdurusa bago pa niyan bilang paraan ng pagpapasinungaling dito?"

Pagkatapos matapos ng pagpapapasok sa kanila sa pagdurusa at paghiling nila ng paglabas mula rito ay sasabihin sa kanila: "Lasapin ninyo ang pagdurusang mamalagi sa Kabilang-buhay. Ginagantimpalaan kaya kayo ng maliban pa sa ayon sa dati ninyo ginagawa na kawalang-pananampalataya at mga pagsuway?"

Nagpapaulat sa iyo, O Sugo, ang mga tagapagtambal: "Ang pagdurusang ito ba na ipinangako sa amin ay totoo?" Sabihin mo sa kanila: "Oo; tunay na ito – sumpa man kay Allāh – ay talagang totoo, at kayo ay hindi mga makatatakas mula rito."

Kung sakaling taglay ng bawat tagapagtambal kay Allāh ang lahat ng anumang nasa lupa na mga yamang mamahalin ay talaga sanang gagawin niya ito bilang panumbas sa pagkalas niya sa parusa ni Allāh. Ito ay kung sakaling bibigyan siya ng pagkakataon na ipantubos ito. Ikukubli ng mga tagapagtambal ang pagsisisi sa kawalang-pananampalataya nila kapag nakasaksi sila sa pagdurusa sa Araw ng Pagbangon. Maghuhusga si Allāh sa pagitan nila ayon sa katarungan habang sila ay hindi lalabagin sa katarungan. Gagantihan lamang sila ayon sa mga gawa nila.

Pakaalamin, tunay na sa kay Allāh lamang ang pagmamay-ari ng anumang nasa mga langit at ang pagmamay-ari ng anumang nasa lupa. Pakaalamin, tunay na ang pangako ni Allāh ng pagpaparusa sa mga tagatangging sumampalataya ay magaganap, walang pag-aalangan hinggil doon, subalit ang higit na marami sa kanila ay hindi nakaaalam niyon kaya nagdududa sila.

Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay bumubuhay sa mga patay at nagbibigay-kamatayan sa mga buhay. Tungo sa Kanya lamang pababalikin kayo sa Araw ng Pagbangon para gumanti Siya sa inyo sa mga gawa ninyo.

O mga tao, dumating nga sa inyo ang Qur'ān na may pagpapaalaala, pagpapaibig, at pagpapangilabot. Ito ay isang lunas sa nasa mga puso na sakit ng pagdududa at pag-aalinlangan, at isang paggabay sa daan ng katotohanan. Dito ay may awa para sa mga mananampalataya sapagkat sila ang mga makikinabang dito.

Sabihin mo, O Sugo, sa mga tao: "Ang inihatid ko sa inyo na Qur'ān ay isang kagandahang-loob mula kay Allāh sa inyo at isang awa mula sa Kanya sa inyo. Kaya sa kabutihang-loob ni Allāh sa inyo at awa Niya sa inyo dahil sa pagpapababa ng Qur'ān na ito ay magalak kayo, hindi sa iba pa sa mga ito sapagkat ang anumang inihatid ni Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – mula sa Panginoon niya ay higit na mabuti kaysa sa iniipon nila na mga panandaliang basura ng Mundo."

Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na ito: "Magpabatid kayo sa akin tungkol sa ipinagmagandang-loob ni Allāh sa inyo na pagpapababa ng panustos, saka may ginawa kayo rito dahil sa mga pithaya ninyo kaya nagpahintulot kayo sa ilan dito at nagbawal kayo sa ilan dito." Sabihin mo sa kanila: "Si Allāh kaya ay pumayag sa inyo sa pagpapahintulot ng ipinahintulot ninyo at pagbabawal sa ipinagbawal ninyo, o na kayo ay lumilikha-likha laban sa Kanya ng kasinungalingan?"

Aling bagay ang ipinagpapalagay ng mga lumilikha-likha ng kasinungalingan laban sa Kanya na magaganap sa kanila sa Araw ng Pagbangon? Nagpapalagay ba sila na magpapatawad Siya sa kanila? Malayong mangyari! Tunay na si Allāh ay talagang may pagmamagandang-loob sa mga tao dahil sa pagpapalugit sa kanila at hindi pagmamadali sa kanila sa kaparusahan, subalit ang higit na marami sa kanila ay mga nagkakaila sa mga biyaya ni Allāh sa kanila kaya hindi sila nagpapasalamat sa mga ito.

Hindi ka, O Sugo, nasa isang kalagayan kabilang sa mga kalagayan, hindi ka bumibigkas ng isang bahagi ng Qur’ān, at hindi kayo gumagawa, O mga mananampalataya, ng anumang gawain malibang Kami ay nakakikita sa inyo habang nakaaalam sa inyo at nakaririnig sa inyo kapag nagsisimula kayo sa paggawa, na mga nagsisigasig dito. Walang naililingid sa kaalaman ng Panginoon mo na kasimbigat ng isang maliit na langgam sa langit o sa lupa, ni higit na maliit kaysa sa timbang niyon ni higit na malaki, malibang iyon ay nakatala sa isang talaang maliwanag, na hindi nag-iiwan ng maliit ni malaki malibang binibilang nito.

Pansinin, tunay na ang mga katangkilik ni Allāh ay walang pangamba sa kanila sa kahaharapin nila na mga hilakbot sa Araw ng Pagbangon ni sila ay malulungkot sa nakaalpas sa kanila na mga bahagi sa Mundo.

Ang mga katangkilik na ito ay ang mga nailalarawang nagtataglay noon ng pananampalataya kay Allāh at sa Sugo Niya – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – at sila noon ay nangingilag magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya.

Ukol sa kanila ang nakagagalak na balita mula sa Panginoon nila sa Mundo sa pamamagitan ng nagpapatuwa sa kanila dahil sa mabuting panaginip o pagbubunyi ng mga tao sa kanila. Ukol sa kanila ang nakagagalak na balita mula sa mga anghel sa sandali ng pagkuha sa mga kaluluwa nila, matapos ng kamatayan, at sa pagkalap [sa kanila sa Kabilang-buhay]. Walang pagpapaiba sa ipinangako sa kanila ni Allāh. Ang ganting iyon ay ang tagumpay na sukdulan dahil sa dulot nito na pagtamo ng hinihiling at kaligtasan sa pinangingilabutan.

Huwag kang malungkot, O Sugo, dahil sa sinasabi ng mga ito na paninirang-puri at pang-aalipusta sa relihiyon mo. Tunay na ang paggapi at ang pagdaig sa kabuuan nito ay ukol kay Allāh sapagkat walang nakapagpapahina sa Kanya na anuman. Siya ang Madinigin sa mga sinasabi nila, ang Maalam sa mga ginagawa nila. Gaganti Siya sa kanila sa mga ito.

Pansinin, tunay na sa kay Allāh lamang ang paghahari sa sinumang nasa mga langit at ang paghahari sa sinumang nasa lupa. Sa aling bagay sumusunod ang mga tagapagtambal na sumasamba sa bukod pa kay Allāh bilang mga pantambal? Hindi sila sumusunod, sa katotohanan, kundi sa pagdududa at wala silang [ginagawa] kundi nagsisinungaling sa pag-uugnay nila ng mga pantambal kay Allāh. Pagkataas-taas si Allāh para sa sabi nila ayon sa kataasang malaki.

Siya lamang ay ang gumawa para sa inyo, O mga tao, ng gabi upang mamahinga kayo rito sa pagkilos at pagod at gumawa ng maghapon bilang nagbibigay-tanglaw upang magpunyagi kayo rito para sa nagdudulot sa inyo ng pakinabang sa kabuhayan ninyo. Tunay na sa gayon ay talagang may mga patunay na maliwanag para sa mga taong dumidinig nang may pagdinig ng pagsasaalang-alang at pagtanggap.

Nagsabi ang isang pangkat kabilang sa mga tagapagtambal: "Gumawa si Allāh sa mga anghel bilang mga anak na babae." Pagkabanal-banal si Allāh para sa sinasabi nila sapagkat Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang Walang-pangangailangan sa lahat ng mga nilikha Niya. Sa Kanya ang paghahari sa anumang nasa mga langit at ang paghahari sa anumang nasa lupa. Wala kayong taglay, O mga tagapagtambal, na patotoo sa sabi ninyong ito. Nagsasabi ba kayo hinggil kay Allāh ng isang salitang mabigat – yayamang nag-uugnay kayo sa Kanya ng anak – na hindi ninyo nalalaman ang katotohanan niyon nang walang patotoo?

Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Tunay na ang mga lumilikha-likha hinggil kay Allāh ng kasinungalingan sa pamamagitan ng pag-uugnay ng anak sa Kanya ay hindi magtatamo ng hinihiling nila at hindi maliligtas mula sa pinangingilabutan nila."

Kaya huwag silang malinlang sa tinatamasa nila na mga sarap sa Mundo at kaginhawahan dito sapagkat ito ay natatamasang kaunti na maglalaho. Pagkatapos tungo kay Allāh ang pagbabalik nila sa Araw ng Pagbangon. Pagkatapos magpapalasap si Allāh sa kanila ng pagdurusang malakas dahilan sa kawalang-pananampalataya nila sa Kanya at pagpapasinungaling nila sa Sugo Niya.

Magsalaysay ka, O Sugo, sa mga tagapagtambal na nagpapasinungaling na ito ng ulat kay Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – nang nagsabi siya sa mga tao niya: "O mga tao ko, kung bumigat sa inyo ang pananatili ko sa gitna ninyo, humirap sa inyo ang pagpapaalaala ko sa mga tanda ni Allāh at ang pangangaral ko, at nagpasya kayo sa pagpatay sa akin ay kay Allāh naman ako sumasandig sa pagbigo sa anumang ipinapakana ninyo laban sa akin. Kaya humatol kayo ng balak ninyo, magpasya kayo sa pagpapahamak sa akin, at dumalangin kayo sa mga diyos ninyo upang magpatulong kayo sa mga ito. Pagkatapos ang pakana ninyo ay huwag maging lihim na malabo. Pagkatapos matapos ng pagpapanukala ninyo ng pagpatay sa akin ay magpatupad kayo sa akin ng kinikimkim ninyo at huwag kayong magpaliban sa akin ng isang saglit.

Ngunit kung nangyaring kayo ay umayaw nga sa paanyaya ko, nalaman na ninyo na ako ay hindi humiling mula sa inyo ng isang ganti dahil sa pagpapaabot sa inyo ng pasugo ng Panginoon ko. Walang gantimpala sa akin kundi nasa kay Allāh, sumampalataya man kayo sa akin o tumanggi kayong sumampalataya. Nag-utos sa akin si Allāh na ako ay maging kabilang sa mga nagpapaakay sa Kanya sa pagtalima at gawang maayos."

Ngunit nagpasinungaling sa kanya ang mga tao niya at hindi sila naniwala sa kanya kaya nagligtas Kami sa kanya at sa sinumang kasama sa kanya kabilang sa mga mananampalataya sa arko. Gumawa Kami sa kanila bilang kahalili para sa nauna sa kanila. Nagpahamak Kami sa mga nagpasinungaling sa inihatid niya na mga tanda at mga katwiran sa pamamagitan ng gunaw. Kaya magnilay-nilay ka, O Sugo, kung papaano naging ang wakas ng lagay ng mga taong binalaan ni Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – ngunit hindi sumampalataya.

Pagkatapos, matapos ng isang yugto ng panahon ay nagpadala Kami, nang matapos ni Noe, ng mga sugo sa mga tao nila. Kaya naghatid ang mga sugo sa mga kalipunan nila ng mga tanda at mga patotoo. Ngunit hindi nagkaroon ang mga iyon ng pagnanais na sumampalataya dahilan sa naunang pagpupumilit ng mga iyon sa pagpapasinungaling sa mga sugo, kaya nagsara si Allāh sa mga puso ng mga ito. Tulad ng pagsasarang ito na isinara Niya sa mga puso ng mga tagasunod ng mga sugong nagdaan, magsasara Siya nito sa mga puso ng mga tagatangging sumampalataya, na mga lumalampas sa mga hangganan ni Allāh sa pamamagitan ng kawalang-pananampalataya sa bawat panahon at pook.

Pagkatapos, matapos ng isang yugto ng panahon ay nagpadala Kami, nang matapos ng mga sugong ito, kay Moises at sa kapatid niyang si Aaron kina Paraon, ang hari ng Ehipto, at sa mga malaking tao kabilang sa mga tao nito. Nagpadala Kami sa kanilang dalawa kalakip ng mga tandang nagpapatunay sa katapatan nilang dalawa ngunit nagpakamalaki sila sa pagsampalataya sa inihatid nilang dalawa. Sila ay naging mga taong salarin dahil sa kawalang-pananampalataya nila kay Allāh at pagpapasinungaling nila sa mga sugo Niya.

Kaya noong dumating kina Paraon at mga malaking tao kabilang sa mga tao nito ang Relihiyon na inihatid nina Moises at Aaron – sumakanilang dalawa ang pagbati ng kapayapaan – ay nagsabi sila tungkol sa mga tanda Niyang nagpapatunay sa katapatan ng inihatid ni Moises: "Tunay na ito ay talagang isang panggagaway na maliwanag at hindi katotohanan."

Nagsabi si Moises habang nagmamasama sa kanila: "Nagsasabi ba kayo sa katotohanan nang dumating ito sa inyo: Ito ay panggagaway? Aba'y hindi; ito ay hindi panggagaway. Tunay na ako ay talagang nakaaalam na ang manggagaway ay hindi magtatagumpay magpakailanman kaya papaanong ukol sa akin ang pagsasagawa nito?"

Sumagot ang mga tao ni Paraon kay Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – na mga nagsasabi: "Naghatid ka ba sa amin ng panggagaway na ito upang maglihis sa amin palayo sa relihiyong natagpuan namin sa mga ninuno namin at maging ukol sa iyo mismo at ukol sa kapatid mo ang paghahari gayong kami sa inyong dalawa, O Moises at Aaron, ay mga hindi kumikilala na kayong dalawa ay mga sugong isinugo sa amin?"

Nagsabi si Paraon sa mga tao niya: "Maghatid kayo sa akin ng bawat manggagaway na nakababatid sa panggagaway at dalubhasa rito."

Kaya noong naghatid sila kay Paraon ng mga manggagaway ay nagsabi sa kanila si Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – habang nagtitiwala sa pagwawagi niya sa kanila: "Maghagis kayo, O mga manggagaway, ng anumang kayo ay mga maghahagis."

Kaya noong naghagis sila ng taglay nila na panggagaway ay nagsabi sa kanila si Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Ang pinalitaw ninyo ay ang panggagaway. Tunay na si Allāh ay gagawa sa niyari ninyo bilang walang-saysay na walang bisa. Tunay na kayo, dahil sa panggagaway ninyo, ay mga tagatiwali sa lupa. Si Allāh ay hindi nagsasaayos sa gawa ng sinumang naging tagatiwali.

Nagpapatibay si Allāh sa katotohanan at nagpapatatag Siya nito sa pamamagitan ng mga salita Niyang pang-itinakda at sa pamamagitan ng mga katwiran at mga patotoong nasa mga salita Niyang pambatas, kahit pa man nasuklam doon ang mga salaring tagatangging sumampalataya kabilang sa mga kampon ni Paraon."

Nagpasya ang mga tao sa pag-ayaw kaya walang nagpatotoo kay Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – sa kabila ng inihatid niya na mga tandang hayag at mga katwirang maliwanag maliban sa mga kabataang kabilang sa mga tao niya, na mga anak ni Israel, sa kabila ng pangamba kina Paraon at mga malaking tao kabilang sa mga tao nito na maglihis ang mga ito sa kanila palayo sa pananampalataya nila at magpalasap ang mga ito sa kanila ng pagdurusa kung nabunyag ang kalagayan nila. Tunay na si Paraon ay talagang nagpapakamalaki na nangingibabaw sa Ehipto at mga mamamayan nito. Tunay na siya ay talagang kabilang sa mga lumalampas sa hangganan sa kawalang-pananampalataya, pagpapatay, at pagpapahirap sa mga anak ni Israel.

Nagsabi si Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – sa mga tao niya: "O mga tao ko, kung nangyaring kayo ay sumampalataya kay Allāh nang pananampalatayang totoo, sa kay Allāh lamang kayo sumandig kung kayo ay naging mga tapagapasakop sapagkat ang pananalig kay Allāh ay nagtutulak palayo sa inyo ng kasagwaan at nagdudulot para sa inyo ng kagandahan."

Kaya sumagot sila kay Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – saka nagsabi: "Kay Allāh lamang nanalig kami. Panginoon namin, huwag Mong pangibabawin sa amin ang mga tagalabag sa katarungan para umusig sila sa amin dahil sa relihiyon namin sa pamamagitan ng pagpapahirap, pagpatay, at panghahalina.

paalpasin Mo kami sa pamamagitan ng awa Mo, Panginoon namin, mula sa mga kamay ng mga tao ni Paraon, na mga tagatangging sumampalataya, sapagkat umalipin sila sa amin at puminsala sila sa amin sa pamamagitan ng pagpapahirap at pagpatay."

Nagkasi Kami kay Moises at sa kapatid niyang si Aaron – sumakanilang dalawa ang pagbati ng kapayapaan – na [nagsasabi]: "Pumili kayong dalawa at gumawa kayong dalawa para sa mga tao ninyong dalawa ng ilang bahay para sa pagsamba kay Allāh lamang. Gawin ninyo ang mga bahay ninyo na nakaharap sa dako ng qiblah sa Jerusalem. Magsagawa kayo ng pagdarasal nang lubusan. Magpabatid ka, O Moises, sa mga mananampalataya ng nagpapatuwa sa kanila na pag-aadya ni Allāh, pag-ayuda sa kanila, pagpapahamak sa kaaway nila, at paghahalili sa kanila sa lupa."

Nagsabi si Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Panginoon namin, tunay na Ikaw ay nagbigay kay Paraon at sa mga maharlika kabilang sa mga tao niya ng palamuti ng Mundo at mga burloloy nito bilang gayak, at nagbigay sa kanila ng mga yaman sa buhay na ito sa Mundo ngunit hindi sila nagpasalamat sa Iyo sa ibinigay Mo sa kanila, bagkus nagpatulong sila sa mga ito sa pagliligaw palayo sa landas Mo. Panginoon namin, burahin Mo ang mga yaman nila at puksain Mo ang mga ito. Gawin Mo ang mga puso nila na matigas kaya hindi sila sasampalataya malibang kapag nasasaksihan nila ang pagdurusang nakasasakit kapag hindi magpapakinabang sa kanila ang pananampalataya nila."

Nagsabi si Allāh: "Sumagot na Ako sa panalangin ninyong dalawa, O Moises at Aaron, laban kay Paraon at mga maharlika ng mga tao nito, kaya magpakatatag kayong dalawa sa relihiyon ninyong dalawa at huwag kayong dalawa lumihis palayo rito patungo sa pagsunod sa landas ng mga mangmang na hindi nakaaalam sa daan ng katotohanan."

Nagpadali Kami para sa mga anak ni Israel ng pagtawid sa dagat matapos ng pagkabiyak nito hanggang sa nakalampas sila roon na mga ligtas ngunit humabol sa kanila si Paraon at ang hukbo niya dala ng paglabag sa katarungan at pangangaway. Hanggang sa nang sumaklob sa kanya ang dagat, humantong sa kanya ang pagkalunod, at nawalan siya ng pag-asa sa pagkakaligtas ay nagsabi siya: "Sumampalataya ako na walang sinasamba ayon sa karapatan kundi ang sinampalatayanan ng mga anak ni Israel, at ako ay kabilang sa mga nagpapaakay kay Allāh sa pagtalima."

Sumasampalataya ka ba ngayon matapos ng pagkawala ng pag-asa sa buhay samantalang sumuway ka nga kay Allāh, O Paraon, bago ng pagbaba ng pagdurusa dahil sa kawalang-pananampalataya at pagbalakid sa landas Niya, at ikaw dati ay kabilang sa mga tagatiwali dahilan sa pagkaligaw mo sa sarili mo at pagliligaw mo sa iba pa sa iyo?

Kaya sa araw na ito, magpapalabas Kami sa iyo, O Paraon, mula sa dagat at maglalagay Kami sa iyo sa isang nakaangat mula sa lupa upang magsaalang-alang sa pamamagitan mo ang darating matapos mo. Tunay na marami sa mga tao sa mga katwiran Namin at mga patunay ng kakayahan Namin ay talagang mga nalilingat, na hindi nag-iisip-isip kaugnay sa mga ito.

Talaga ngang nagpatuloy si Allāh sa mga anak ni Israel sa isang tuluyang napupuri at isang lugar na kinalulugdan sa pinagpalang bayan ng Shām. Nagtustos Siya sa kanila mula sa ipinahihintulot na kaaya-ayang bagay, saka hindi sila nagkaiba-iba sa usapin ng relihiyon hanggang sa dumating sa kanila ang Qur'ān bilang tagapatotoo sa nabasa nila sa Torah na katangian ni Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan. Ngunit noong tumutol sila roon ay inagaw ang mga bayan nila. Tunay na ang Panginoon mo, O Sugo, ay hahatol sa pagitan nila sa Araw ng Pagbangon sa anumang dati silang nagkakaiba-iba hinggil doon para gumanti Siya sa nagsasakatotohanan at nagsasakabulaanan kabilang sa kanila dahil sa anumang nagiging karapat-dapat sa bawat isa mula sa dalawang [uring] ito.

Kaya kung ikaw, O Sugo, ay nasa isang pag-aalinlangan at pagkalito sa katotohanan ng pinababa Namin sa iyo mula sa Qur'ān ay magtanong ka sa sinumang sumampalataya kabilang sa mga Hudyo na bumabasa ng Torah at mga Kristiyano na bumabasa ng Ebanghelyo saka magpapabatid sila sa iyo na ang pinababa sa iyo ay totoo dahil sa natatagpuan nila na paglalarawan dito sa mga kasulatan nila. Talaga ngang dumating sa iyo ang totoo na walang pag-aalangan hinggil dito na mula sa Panginoon mo kaya huwag ka ngang maging kabilang sa mga nagdududa.

Huwag ka ngang maging kabilang sa mga nagpasinungaling sa mga katwiran ni Allāh at mga patotoo Niya sapagkat dahil doon ay magiging kabilang ka sa mga naluging nagpalugi sa mga sarili nila sa pamamagitan ng paghahatid sa mga ito sa mga hatiran ng kapahamakan dahilan sa kawalang-pananampalataya nila. Ang lahat ng pagbibigay-babalang ito ay para sa paglilinaw sa panganib ng pagdududa at pagpapasinungaling. Gayon pa man, tunay na ang Propeta ay napangalagaan laban sa pamumutawi mula sa kanya ng anuman kabilang dito.

Tunay na ang mga napagtibay sa kanila ang pagtatadhana ni Allāh na sila ay mamamatay sa kawalang-pananampalataya dahil sa pagpupumilit nila rito ay hindi sasampalataya magpakailanman,

kahit pa man dumating sa kanila ang bawat tandang pambatas at pansansinukob, hanggang sa makasaksi sila sa pagdurusang nakasasakit ay saka sila sasampalataya kapag hindi na magpapakinabang sa kanila ang pananampalataya.

Hindi nangyari na may sumampalatayang isang pamayanan kabilang sa mga pamayanan, na nagpadala Kami sa mga iyon ng mga sugo Namin, ayon sa isang makabuluhang pananampalataya bago mapagmasdan ang pagdurusa. Kaya nagpakinabang dito ang pananampalataya nito dahil sa pagdating ng pananampalataya bago mapagmasdan iyon, maliban sa mga tao ni Jonas. Nang sumampalataya sila nang pananampalatayang tapat ay nag-angat Kami palayo sa kanila ng pagdurusa ng kaabahan at pagkahamak sa buhay na pangmundo at nagpatamasa Kami sa kanila hanggang sa oras ng pagwawakas ng mga taning nila.

Kung sakaling niloob ng Panginoon mo, O Sugo, ang pagsampalataya ng lahat ng sinumang nasa lupa ay talaga sanang sumampalataya sila, subalit hindi Niya niloob iyon dahil sa isang kasanhian. Siya ay nagliligaw sa sinumang niloloob Niya ayon sa katarungan Niya at nagpapatnubay sa sinumang niloloob Niya ayon sa kagandahang-loob Niya. Kaya hindi sa kakayahan mo ang pagpipilit sa mga tao na sila ay maging mga mananampalataya sapagkat ang pagtutuon sa kanila sa pananampalataya ay nasa kamay ni Allāh lamang.

Hindi nararapat para sa isang kaluluwa na manampalataya ito mula sa pagkukusa ng sarili nito malibang ayon sa pahintulot ni Allāh. Kaya walang nagaganap na pananampalataya malibang ayon sa kalooban Niya, kaya huwag mapahamak ang sarili mo dala ng mga panghihinayang sa kanila. Naglalagay si Allāh ng pagdurusa at kahihiyan sa mga hindi nakatatalos buhat sa Kanya ng mga katwiran Niya, mga ipinag-uutos Niya, at mga sinasaway Niya.

Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagtambal na humihiling sa iyo ng mga tanda: "Magnilay-nilay kayo kung ano ang nasa mga langit at lupa na mga tanda na nagpapatunay sa kaisahan ni Allāh at kakayahan Niya." Hindi nagpapakinabang ang pagpapababa ng mga tanda, mga katwiran, at mga sugo sa mga taong walang kahandaan na sumampalataya dahil sa pagpupumilit nila sa kawalang-pananampalataya."

Kaya naghihintay kaya ang mga tagapasinungaling na ito ng maliban pa sa tulad ng mga kaganapang pinaganap ni Allāh sa mga kalipunang tagapasinungaling na nauna? Sabihin mo, O Sugo, sa kanila: "Maghintay kayo ng pagdurusang dulot ni Allāh; tunay na ako ay kasama sa inyo kabilang sa mga tagahintay sa pangako ng Panginoon ko."

Pagkatapos magbababa Kami sa kanila ng parusa, magliligtas Kami sa mga sugo Namin at magliligtas Kami sa mga sumampalataya kasama sa kanila, kaya hindi tatama sa kanila ang tumama sa mga tao nila. Kung paanong pinaligtas Namin ang mga sugong iyon at ang mga mananampalataya kasama sa kanila, magliligtas Kami sa Sugo Namin at sa mga mananampalataya kasama sa kanya ayon sa isang pagliligtas na tungkuling pinagtibay sa Amin.

Sabihin mo, O Sugo: "O mga tao, kung kayo ay nasa isang pagdududa sa Relihiyon ko na nag-aanyaya ako tungo rito, ang Relihiyon ng Tawḥīd, ako naman ay nasa isang katiyakan sa katiwalian ng relihiyon ninyo kaya hindi ako sumusunod diyan kaya hindi ako sumasamba sa mga sinasamba ninyo bukod pa kay Allāh, subalit ako ay sumasamba kay Allāh na nagbibigay-kamatayan sa inyo. Nag-utos Siya sa akin na ako ay maging una sa mga mananampalataya, na mga nagpapakawagas sa Kanya sa Relihiyon."

Nag-utos Siya sa akin, gayon din, na magpakatuwid ako sa Relihiyong Totoo at magpakatatag ako rito habang kumikiling dito palayo sa lahat ng mga relihiyon, at sumaway Siya sa akin na ako ay maging kabilang sa mga tagapagtambal sa Kanya.

Huwag kang dumalangin, O Sugo, sa bukod pa kay Allāh kabilang sa mga diyus-diyusan, mga anito, at iba pa sa mga ito na hindi nakapagdudulot ng pakinabang para magpakinabang sa iyo ni ng pinsala para maminsala sa iyo sapagkat kung sumamba ka sa mga ito, tunay na ikaw samakatuwid ay kabilang sa mga tagalabag sa katarungan, na mga tagalabag sa karapatan ni Allāh at karapatan ng mga sarili nila.

Kung magpapatama sa iyo si Allāh, O Sugo, ng isang pagsubok at humiling ka ng pagpapalihis nito palayo sa iyo ay walang tagapagpalihis nito kundi Siya – kaluwalhatian sa Kanya. Kung magnanais Siya sa iyo ng isang kariwasaan ay walang isang makapipigil sa kabutihang-loob Niya. Nagpapatama Siya ng kabutihang-loob Niya sa sinumang niloloob Niya kabilang sa mga lingkod Niya sapagkat walang nakapipilit sa Kanya. Siya ay ang Mapagpatawad sa sinumang nagbalik-loob kabilang sa mga lingkod Niya, ang Maawain sa Kanila.

Sabihin mo, O Sugo: "O mga tao, dumating nga sa inyo ang Qur'ān bilang isang pinababa mula sa Panginoon ninyo. Kaya ang sinumang napatnubayan at sumampalataya rito, ang pakinabang niyon ay babalik sa kanya dahil si Allāh ay Walang-pangangailangan sa pagtalima ng mga lingkod Niya; at ang sinumang naligaw, tunay na ang epekto ng pagkaligaw niya ay laban sa kanya lamang sapagkat si Allāh ay hindi napipinsala ng pagsuway ng mga lingkod Niya. Hindi ako sa inyo isang mapag-ingat na nag-iingat sa mga gawa ninyo at magtutuos sa inyo sa mga ito."

Sumunod ka, O Sugo, sa ikinakasi sa iyo ng Panginoon mo, gumawa ka ayon dito, magtiis ka sa pananakit ng sinumang sumalungat sa iyo kabilang sa mga kababayan mo at sa pagpapaabot sa ipinag-utos sa iyo ang pagpapaabot niyon, at magpatuloy ka sa gayon hanggang sa humatol si Allāh sa kanila ng hatol Niya sa pamamagitan ng pag-aadya sa iyo laban sa kanila sa Mundo at sa pamamagitan ng pagpaparusa sa kanila sa Kabilang-buhay kung namatay sila sa kawalang-pananampalataya nila.

Alif. Lām. Rā’. Nauna na ang pagtatalakay sa mga kapareho ng mga ito sa Kabanatang Al-Baqarah. Ang Qur'ān ay isang aklat na hinusayan ang mga talata nito sa pagkakaayos at kahulugan kaya hindi ka nakakikita sa mga ito ng kasiraan ni kakulangan. Pagkatapos nilinaw ito sa pamamagitan ng pagbanggit sa ipinahihintulot at ipinagbabawal, ipinag-uutos at sinasaway, pangako at banta, mga salaysay, at ipa pa roon mula sa ganang Marunong sa pangangasiwa Niya at pagbabatas Niya, Mapagbatid sa mga kalagayan ng mga lingkod Niya at sa anumang nagsasaayos sa kanila.

Ang nilalaman nitong mga talatang pinababa kay Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – ay ang pagsaway sa mga lingkod na sumamba kasama kay Allāh sa iba pa sa Kanya: "Tunay na ako, O mga tao, ay isang tagapangamba para sa inyo sa pagdurusang dulot ni Allāh kung tumanggi kayong sumampalataya sa Kanya at sumuway kayo sa Kanya, at isang tagapagbalita ng nakagagalak sa inyo hinggil sa gantimpala Niya kung sumampalataya kayo sa Kanya at gumawa kayo ayon sa batas Niya."

Humiling kayo, O mga tao, ng kapatawaran sa mga pagkakasala ninyo mula sa Panginoon ninyo. Manumbalik kayo sa Kanya kalakip ng pagsisisi sa anumang nagkulang kayo sa panig Niya, magpapatamasa Siya sa inyo sa buhay ninyo sa Mundo ng isang natatamasang maganda hanggang sa oras ng pagwawakas ng mga taning ninyong itinakda at magbibigay Siya sa bawat may kabutihang-loob sa pagtalima at paggawa ng isang ganti sa kabutihang-loob nito nang kumpletong walang ibinawas. Kung aayaw kayo sa pagsampalataya sa inihatid ko mula sa Panginoon ko, tunay na ako ay nangangamba para sa inyo ng isang pagdurusa sa isang araw na matindi ang mga hilakbot, ang Araw ng Pagbangon.

Tungo kay Allāh lamamng ang pagbabalik ninyo, O mga tao, sa Araw ng Pagbangon. Siya – kaluwalhatian sa Kanya – sa bawat bagay ay May-kakayahan: walang nakapagpapahina sa Kanya na anuman kaya hindi nakapagpapahina sa Kanya ang pagbibigay-buhay sa inyo at ang pagtutuos sa inyo matapos ng kamatayan ninyo at pagbubuhay sa inyo."

Pansinin, tunay na ang mga tagapagtambal na ito ay nagbabaluktot ng mga dibdib nila upang magtago ng nasa mga ito na pagdududa tungkol kay Allāh dala ng isang kamangmangan sa Kanya mula sa kanila. Pansinin, kapag nagtatalukbong sila ng mga ulo nila sa pamamagitan ng mga kasuutan nila ay nakaaalam si Allāh ng itinatago nila at inilalantad nila. Tunay na Siya ay Maalam sa anumang ikinukubli ng mga dibdib.

Walang anumang nilikhang gumagalaw sa balat ng lupa, maging anuman ito, malibang gumarantiya si Allāh sa pagtustos dito bilang pagmamagandang-loob mula sa Kanya. Nakaaalam Siya – kaluwalhatian sa Kanya – sa kinalalagyan ng panunuluyan nito sa lupa at nakaaalam Siya sa kinalalagyan ng kamatayan nito kung saan mamamatay ito. Kaya bawat isa sa mga hayop – pati na ang pagtustos sa mga ito, ang mga kinalalagyan ng panunuluyan ng mga ito, at ang mga kinalalagyan ng kamatayan ng mga ito – ay nasa isang talaang maliwanag, ang Tablerong Pinag-iingatan.

Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ang lumikha ng mga langit at lupa sa kabila ng kalakihan ng mga ito at lumikha ng anumang nasa mga ito sa anim na araw. Ang Trono Niya, bago ng paglikha sa mga ito, ay nasa ibabaw ng tubig. [Ito ay] upang sumulit Siya sa inyo, O mga tao, kung alin sa inyo ang pinakamaganda dahil sa paggawa ng nagpapalugod sa Kanya at kung alin sa inyo ang pinakamasagwa dahil sa paggawa ng nagpapainis sa Kanya, para gumantimpala Siya sa bawat isa ng nagiging karapat-dapat dito. Talagang kung nagsabi ka, O Sugo: "Tunay na kayo, O mga tao, ay mga bubuhayin matapos ng kamatayan ninyo upang tuusin kayo" ay talagang magsasabi nga ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh at nagkaila sa pagbubuhay: "Walang iba ang Qur'ān na ito na binibigkas ninyo kundi isang panggagaway na maliwanag sapagkat ito ay bulaang maliwanag ang kabulaanan."

Talagang kung nag-antala Kami sa mga tagapagtambal ng nagiging karapat-dapat sa kanila na pagdurusa sa buhay na pangmundo hanggang sa isang yugto ng mga araw na nabibilang ay talagang magsasabi nga sila habang mga nagmamadali sa kanya habang mga nangungutya: "Aling bagay ang pumipigil ng pagdurusa sa amin?" Pakatandaan, tunay na ang pagdurusang nagiging karapat-dapat sila ay may yugto sa ganang kay Allāh. Sa araw na darating ito sa kanila ay hindi sila makatatagpo ng isang tagalihis na maglilihis nito palayo sa kanila, bagkus magaganap ito sa kanila at papaligid sa kanila ang pagdurusang dati nilang minamadali bilang pangungutya at panunuya.

Talagang kung nagbigay Kami sa tao mula sa Amin ng isang biyaya gaya ng biyaya ng kalusugan at yaman, pagkatapos nagtanggal Kami mula sa kanya ng biyayang iyon, tunay na siya ay talagang madalas ang kawalang-pag-asa sa awa ni Allāh, mabigat ang pagtangging magpasalamat sa mga biyaya Niya. Nakalilimot siya sa mga ito kapag nagtanggal si Allāh ng mga ito sa kanya.

Talagang kung nagpalasap Kami sa kanya ng isang kaluwagan sa panustos at kalusugan matapos ng isang karalitaan at isang karamdamang dumapo sa kanya ay talagang magsasabi nga siya: "Nawala ang kasagwaan buhat sa akin at tumigil ang pinsala." Hindi siya nagpasalamat kay Allāh doon. Tunay na siya ay talagang labis ang saya nang walang pasasalamat, at labis ang pagmamataas sa mga tao at ang pagpapasikat sa ibiniyaya ni Allāh sa kanya.

Maliban sa mga nagtiis sa mga kasamaang-palad at mga pagtalima laban sa mga pagsuway at gumawa ng mga gawang maayos sapagkat magkakaroon sila ng iba pang kalagayan yayamang walang dadapo sa kanila na kawalang-pag-asa ni kawalang-pasasalamat sa mga biyaya ni Allāh ni pagmamataas sa mga tao. Ang mga nailalarawang iyon sa mga katangiang ito ay may ukol sa kanila na isang kapatawaran mula sa Panginoon nila para sa mga pagkakasala nila at may ukol sa kanila na isang ganting malaki sa Kabilang-buhay.

Kaya baka ikaw, O Sugo, dahil sa nakaharap mo na kawalang-pananampalataya nila at pagmumungkahi nila ng mga talata, ay mag-iiwan sa pagpapaabot sa ilan sa ipinag-utos sa iyo ni Allāh na ipaabot, na nakabibigat sa kanila ang pagsasagawa niyon, at pinaninikipan ng dibdib mo sa pagpapaabot niyon? [Ito ay] upang hindi sila magsabi: "Bakit kaya walang pinababa sa kanya ng isang kayamanang magpapayaman sa kanya o may dumating kasama sa kanya na isang anghel na magpapatotoo sa kanya?" Kaya huwag kang mag-iwan sa ilan sa ikinakasi sa iyo alang-alang doon sapagkat Ikaw ay walang iba kundi isang mapagbabala: nagpapaabot ka ng ipinag-utos sa iyo ni Allāh na ipaabot. Hindi tungkulin sa iyo ang pagsasagawa ng iminumungkahi nila na mga talata. Si Allāh sa bawat bagay ay Mapag-ingat.

Bagkus nagsasabi ba ang mga tagapagtambal: "Lumikha-likha si Muḥammad ng Qur'ān at hindi ito isang kasi mula kay Allāh?" Sabihin mo, O Sugo, habang naghahamon sa kanila: "Kaya maglahad kayo ng sampung nilikha-likhang kabanata tulad ng Qur'ān na ito, na hindi kayo naoobliga sa mga ito ng katapatan tulad ng Qur'ān na inaakala ninyo na ito ay nilikha-likha. Tumawag kayo ng sinumang nakaya ninyong tawagin upang magpatulong kayo rito para roon kung kayo ay mga tapat sa pag-aangkin na ang Qur'ān ay nilikha-likha."

Kaya kung hindi sila nagdala ng hiniling ninyo mula sa kanila dahil sa kawalan ng kakayahan nila roon, alamin ninyo, O mga mananampalataya, ayon sa kaalamang tiyak na ang Qur'ān ay pinababa lamang ni Allāh sa Sugo Niya nang may kaalaman Niya at hindi nilikha-likha, at alamin ninyo na walang sinasamba ayon sa karapatan kundi si Allāh. Kaya kayo ba ay mga nagpapaakay sa Kanya matapos ng mga kapani-paniwalang katwirang ito?

Ang sinumang nagnanais dahil sa gawa niya ng buhay na pangmundo at ng mga tinatamasa ritong naglalaho at hindi nagnanais dahil doon ng Kabilang-buhay, magbibigay Kami sa kanila ng gantimpala sa mga gawa nila sa Mundo [gaya ng] kalusugan, katiwasayan, at kaluwagan sa panustos habang hindi sila binabawasan ng anuman mula sa gantimpala sa gawa nila.

Ang mga nailarawang iyon sa layuning kasisi-sising ito ay walang ukol sa kanilang gantimpala sa Araw ng Pagbangon kundi ang Apoy upang pasukin nila. Nawala sa kanila ang gantimpala ng mga gawa nila. Ang mga gawa nila ay walang-saysay dahil ang mga ito ay hindi naunahan ng isang pananampalataya ni ng isang layuning tumpak sapagkat hindi sila nagnais dahil sa mga ito ng [lugod ng] mukha ni Allāh at ng tahanan sa Kabilang-buhay.

Hindi nagkakapantay [iyon at] si Propeta Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – na may kasama sa kanyang isang patotoo mula sa Panginoon niya – pagkataas-taas Siya. Sumusunod sa kanya ang isang tagasaksi mula sa Panginoon niya, na si Anghel Gabriel, at sumasaksi sa kanya bago pa man sa pagkapropeta niya ang Torah na pinababa kay Moises – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – bilang huwaran ng mga tao at bilang awa sa kanila. Siya at ang sinumang sumampalataya kasama sa kanya ay hindi nakapapantay ng mga tagatangging sumampalatayang iyan na mga nag-aapuhap sa pagkaligaw. Ang mga iyon ay sumasampalataya kay Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – at sa Qur'ān na pinababa sa kanya. Ang sinumang tumangging sumampalataya sa kanya kabilang sa mga tagasunod ng mga kapaniwalaan, ang Apoy ay ipinangako rito sa Araw ng Pagbangon. Kaya ikaw, O Sugo, ay huwag maging nasa isang pag-aalinlangan sa Qur'ān at sa ipinangako sa kanila sapagkat ito ang katotohanang walang pagdududa hinggil dito, subalit ang higit na marami sa mga tao ay hindi sumasampalataya sa kabila ng pagkakatigan ng mga patunay na maliwanag at mga patotoong hayag.

Walang isang higit na tagalabag sa katarungan kaysa sa sinumang lumikha-likha laban kay Allāh ng isang kasinungalingan sa pamamagitan ng pag-uugnay ng katambal o anak sa Kanya. Ang mga lumilikha-likha ng kasinungalingan laban kay Allāh ay ilalahad sa Panginoon nila sa Araw ng Pagbangon upang magtanong Siya sa kanila tungkol sa mga gawain nila at magsasabi ang mga saksi laban sa kanila kabilang sa mga anghel at mga isinugo: "Ang mga ito ay ang mga nagsinungaling laban kay Allāh sa pamamagitan ng iniugnay nila sa Kanya na katambal at anak." Pansinin, itinaboy ni Allāh mula sa awa Niya ang mga tagalabag sa katarungan sa mga sarili nila dahil sa pagsisinungaling laban kay Allāh.

Ang mga pumipigil sa mga tao sa tuwid na landas ni Allāh at humihiling para sa landas Niya ng pagkabaluktot palayo sa pagkamatuwid upang hindi ito tahakin ng isa man habang sila ay tumatangging sumampalataya sa pagkabuhay matapos ng kamatayan at nagkakaila rito.

Ang mga nailalarawang iyon sa mga katangiang iyon ay hindi naging mga nakakakaya sa pagtakas sa lupa mula sa pagdurusa mula kay Allāh kapag bumaba ito sa kanila at hindi sila nagkaroon ng mga kakampi at mga tagatulong bukod pa kay Allāh na tutulak sa parusa Niya palayo sa kanila. Daragdagan sa kanila ang pagdurusa sa Araw ng Pagbangon dahilan sa paglihis nila ng mga sarili nila at paglihis nila ng iba pa sa kanila palayo sa landas ni Allāh. Hindi sila dati sa Mundo nakakakaya ng pagdinig sa katotohanan at patnubay at ayon sa pagdinig ng pagtanggap. Hindi sila dati nakakikita sa mga tanda ni Allāh sa Sansinukob ayon sa pagkakitang nagdudulot ng mahihita sa kanila dahil sa matinding pag-ayaw nila sa katotohanan.

Ang mga nailalarawang iyon sa mga katangiang iyon ay ang mga nagpalugi sa mga sarili nila sa pamamagitan ng paghahatid sa mga ito sa mga hatiran ng kapahamakan sa pamamagitan ng paggawa ng mga katambal kasama kay Allāh. Umalis sa kanila ang dati nilang nililik-likha na mga katambal at mga tagapamagitan.

Totoong tunay na sila sa Araw ng Pagbangon ay ang mga pinakalugi sa pakikipagpalitan yayamang ipinalit nila ang kawalang-pananampalataya sa pananampalataya, ang Mundo sa Kabilang-buhay, at ang pagdurusa sa awa.

Tunay na ang mga sumampalataya kay Allāh at sa mga sugo Niya, gumawa ng mga gawang maayos, at nagpasailalim at nagpakumbaba kay Allāh, ang mga iyon ay ang mga maninirahan sa Paraiso; sila ay doon mga mamamalagi magpakailanman.

Ang paghahalintulad sa dalawang pangkat ng mga tagatangging sumampalataya at mga mananampalataya ay ang paghahalintulad sa bulag na hindi nakakikita at bingi na hindi nakaririnig – ito ay ang paghahalintulad sa pangkat ng mga tagatangging sumampalataya na hindi nakaririnig sa katotohanan ayon sa pagdinig ng pagtanggap at hindi nakakikita nito ayon sa pagkakitang na nagpapakinabang sa kanila – at ang paghahalintulad sa nakaririnig na nakakikita – ito ay ang paghahalintulad sa pangkat ng mga mananampalataya, na pinagsasama ang pagkadinig at ang pagkakita. Nagkakapantay kaya ang dalawang pangkat na ito sa kalagayan at katangian? Hindi nagkakapantay ang dalawang ito. Kaya hindi ba kayo nagsasaalang-alang sa kawalan ng pagkakapantay ng dalawa?

Talaga ngang nagpadala Kami kay Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – bilang sugo sa mga tao niya, kaya nagsabi siya sa kanila: "Tunay na ako ay isang mapagbabala para sa inyo sa pagdurusang dulot ni Allāh, na malinaw para sa inyo ang ipinasugo sa akin sa inyo.

Nag-aanyaya ako sa inyo tungo sa pagsamba kay Allāh lamang kaya huwag kayong sumamba kundi sa Kanya. Tunay na ako ay nangangamba para sa inyo sa isang pagdurusa sa isang araw na nakasasakit."

Kaya nagsabi ang mga maharlika at ang mga pinuno na mga tumangging sumampalataya kabilang sa mga tao niya: "Hindi kami tutugon sa paanyaya mo dahil walang pagtatangi sa iyo higit sa amin sapagkat ikaw ay tao tulad namin; dahil kami ay hindi nakikita sa iyo na [may] sumunod sa iyo maliban sa mga mababa sa amin batay sa lumitaw sa amin sa pagtingin namin; at dahil wala kayong kahigitan sa kamaharlikaan, yaman, at impluwensiya, na magpapaging-dapat sa inyo upang sumunod kami sa inyo; bagkus nagpapalagay kami na kayo ay mga sinungaling sa inaanyaya ninyo."

Nagsabi sa kanila si Noe: "O mga tao ko, magpabatid kayo sa akin. Kung ako ay nasa isang patotoo mula sa Panginoon ko, na sumasaksi sa katapatan ko at nag-oobliga sa inyo ng pagpapatotoo sa akin, at nagbigay Siya sa akin ng awa mula sa ganang Kanya: ang pagkapropeta at ang pasugo, at naikubli ito sa inyo dahil sa kamangmangan ninyo rito, mamumuwersa ba Kami sa inyo sa pananampalataya rito at magpapasok ba kami nito sa mga puso ninyo nang sapilitan? Hindi kami nakakakaya niyon sapagkat ang nagtutuon sa pananampalataya ay si Allāh.

O mga tao ko, hindi ako humihiling sa inyo dahil sa pagpapaabot ng pasugo ng isang yaman sapagkat walang iba ang pabuya ko kundi nasa kay Allāh. Ako ay hindi magpapalayo buhat sa pagtitipon ko sa mga maralita kabilang sa mga sumampalataya, na hiniling ninyo ang pagtataboy sa kanila. Tunay na sila ay makikipagkita sa Panginoon nila sa Araw ng Pagbangon, at Siya ay gaganti sa kanila dahil sa pananampalataya nila. Subalit ako ay nakakikita sa inyo bilang mga taong hindi nakaiintindi sa katotohanan ng pag-aanyayang ito nang humihiling kayo ng pagtataboy sa mga mahina kabilang sa mga mananampalataya.

O mga tao ko, sino ang magtutulak palayo sa akin ng pagdurusa mula kay Allāh kung nagtaboy ako sa mga mananampalatayang ito dala ng paglabag sa katarungan, nang walang pagkakasala? Kaya hindi ba kayo nagsasaalaala at nagpupunyagi ng anumang higit na maayos para sa inyo at higit na kapaki-pakinabang?

Hindi ako nagsasabi sa inyo, O mga tao ko, na taglay ko ang mga imbakan ni Allāh, na nasa mga ito ang panustos Niya, na gugugulin ko ang mga ito sa inyo kung sumampalataya kayo. Hindi ako nagsasabi sa inyo na tunay na ako ay nakaaalam sa Lingid. Hindi ako nagsasabi sa inyo na tunay na ako ay kabilang sa mga anghel; bagkus ako ay isang tao tulad ninyo. Hindi ako nagsasabi tungkol sa mga maralitang nilalait ng mga mata ninyo at minamaliit ninyo na hindi magbibigay sa kanila si Allāh ng isang pagtutuon ni isang kapatnubayan. Si Allāh ay higit na maalam sa mga layunin nila at mga kalagayan nila. Tunay na ako, kung nag-angkin niyon, ay talagang kabilang sa mga tagalabag sa katarungan, na mga nagiging karapat-dapat sa pagdurusa mula kay Allāh."

Nagsabi sila bilang pangyayamot at pagpapakamalaki: "O Noe, nakipag-alitan ka na sa amin at nakipagdebate ka sa amin saka nagpadalas ka sa pakikipag-alitan sa amin at pakikipagdebate sa amin kaya magdala ka sa amin ng ipinangangako mo sa amin na pagdurusa kung ikaw ay kabilang sa mga tapat sa inaangkin mo."

Nagsabi sa kanila si Noe: "Ako ay hindi magdadala sa inyo ng pagdurusa. Magdadala lamang sa inyo nito si Allāh kung niloob Niya, at kayo ay hindi mga makakakaya sa pagtakas sa pagdurusa mula kay Allāh kung nagnais Siya sa inyo ng isang pagdurusa.

Hindi magpapakinabang sa inyo ang payo ko at ang pagpapaalaala ko sa inyo kung nangyaring si Allāh ay nagnanais na magligaw sa inyo palayo sa landasing matuwid at magpabigo sa inyo sa pagkapatnubay dahilan sa pagmamatigas ninyo. Siya ay ang Panginoon ninyo sapagkat Siya ang nagmamay-ari sa nauukol sa inyo kaya magliligaw Siya sa inyo kung niloob Niya. Tungo sa Kanya lamang pababalikin kayo sa Araw ng Pagbangon para gumanti Siya sa inyo sa mga gawa ninyo."

Ang kadahilanan ng kawalang-pananampalataya ng mga tao ni Noe ay na sila ay nag-aangkin na siya ay lumikha-likha laban kay Allāh nitong relihiyon na inihatid niya. Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Kung lumikha-likha ako nito ay sa akin lamang ang parusa sa kasalanan ko at hindi ako mananagot mula sa anuman sa kasalanan ng pagpapasinungaling ninyo sapagkat ako ay walang-kaugnayan doon."

Nagkasi si Allāh kay Noe: "Hindi sasampalataya kabilang sa mga tao mo, O Noe, kundi ang sinumang sumampalataya na noon pa, kaya huwag kang malungkot, O Noe, dahilan sa anumang dati nilang ginagawa na pagpapasinungaling at pangungutya sa loob ng mahabang yugtong iyon.

Yumari ka ng arko sa pamamagitan ng pagtingin mula sa Amin na naiingatan mula sa Amin at sa pamamagitan ng pagkasi Namin sa pagtuturo sa iyo kung papaano kang yayari nito. Huwag kang makipag-usap sa Akin, na humihiling ng pagpapalugit sa mga lumabag sa katarungan sa mga sarili nila dahil sa kawalang-pananampalataya; tunay na sila ay mga malulunod – walang pasubali – sa gunaw bilang parusa sa kanila dahil sa pagpupumilit nila sa kawalang-pananampalataya.

Kaya sumunod si Noe sa utos ng Panginoon niya. Nagsimula siyang yumari ng arko. Sa tuwing napadaan sa kanya ang mga malaking tao ng mga tao niya at ang mga pinapanginoon nila ay nangungutya sila sa kanya dahil sa isinasagawa niya na pagyari ng arko samantalang sa lupain niya ay walang tubig ni mga ilog. Kaya noong naulit-ulit ang pangungutya nila sa kanya ay nagsabi siya: "Kung nangungutya kayo, O konseho, sa amin ngayong araw kapag yumayari kami ng arko, tunay na kami ay mangungutya sa inyo dahil sa kamangmangan ninyo sa kahahantungan ng lagay ninyo na pagkalunod.

Saka makaaalam kayo sa kung sino ang pupuntahan ng isang pagdurusa sa mundo na mang-aaba sa kanya at manghahamak sa kanya at bababaan sa Araw ng Pagbangon ng isang pagdurusang mamamalaging hindi napuputol."

Winakasan ni Noe ang pagyari sa arkong ipinag-utos sa kanya ni Allāh na yariin. Hanggang sa nang dumating ang pasya Namin sa pagpapahamak sa kanila at sumambulat ang tubig mula sa pugon, na dati silang naghuhurno roon, bilang pagbibigay-alam sa simula ng gunaw ay nagsabi naman Kami kay Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Maglulan ka sa arko ng bawat uri ng hayop sa ibabaw ng lupa na dalawang magkapares: lalaki at babae. Maglulan ka ng mag-anak mo – maliban sa nauna sa kanya ang kahatulan na siya ay malulunod dahil sa kanyang pagiging hindi sumampalataya. Maglulan ka ng sinumang sumampalataya kabilang sa mga tao mo." Walang sumampalataya kasama sa kanya kundi kaunting bilang sa hinaba-haba ng yugtong nanatili siya roon na nag-aanyaya sa kanila sa pananampalataya kay Allāh.

Nagsabi si Noe sa sinumang sumampalataya kabilang sa mag-anak niya at mga tao niya: "Sumakay kayo sa arko. Sa ngalan ni Allāh mangyayari ang paglalayag ng arko at sa ngalan Niya mangyayari ang pagdaong nito. Tunay na ang Panginoon ko ay Mapagpatawad sa mga pagkakasala ng sinumang nagbalik-loob kabilang sa mga lingkod Niya, Maawain sa kanila. Bahagi ng awa Niya sa mga mananampalataya na nagligtas Siya sa kanila mula sa kapahamakan."

Ang arko ay umuusad lulan ang sinumang nasa loob nito na mga tao at mga iba pa sa kanila sa mga dambuhalang alon na tulad ng mga bundok. Dahil sa damdamin ng pagkaama, nanawagan si Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – sa anak niyang tagatangging sumampalataya habang ito ay nakabukod malayo sa ama nito at mga tao nito sa isang lugar: "O anak ko, sumakay ka kasama sa amin sa arko upang maligtas ka sa pagkalunod. Huwag kang maging kabilang sa mga tagatangging sumampalataya at dadapo sa iyo ang dumapo sa kanila na kapahamakan at pagkalunod."

Nagsabi ang anak ni Noe kay Noe: "Dudulog ako sa isang bundok na mataas upang magtanggol sa akin laban sa pag-abot ng tubig sa akin." Nagsabi si Noe sa anak niya: "Walang tagapagtanggol sa araw na ito laban sa parusa ni Allāh sa pamamagitan ng pagkalunod sa gunaw kundi si Allāh na naaawa sa pamamagitan ng awa Niya sa sinumang niloloob Niya – kaluwalhatian sa Kanya – sapagkat tunay na Siya ay nagsasanggalang laban sa pagkalunod." Nagpahiwalay ang mga alon sa pagitan ni Noe at ng anak niyang tagatangging sumampalataya kaya ito ay naging kabilang sa mga nalunod sa gunaw dahil sa kawalang-pananampalataya nito.

Nagsabi si Allāh sa lupa matapos ng pagwawakas ng gunaw: "O lupa, inumin mo ang nasa ibabaw mo na tubig ng gunaw." Nagsabi Siya sa langit: "O langit, pigilin mo at huwag mong ipadala ang ulan." Nabawasan ang tubig hanggang sa natuyo ang lupa. Nagpahamak si Allāh sa mga tagatangging sumampalataya. Huminto ang arko sa ibabaw ng bundok ng Jūdīy. Sinabi: "Kalayuan sa awa at kapahamakan ay ukol sa mga taong lumalampas sa mga hangganan ni Allāh sa kawalang-pananampalataya."

Nanawagan si Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – sa Panginoon niya habang nagpapasaklolo sa Kanya saka nagsabi: "O Panginoon ko, tunay na ang anak ko ay kabilang sa mag-anak ko na nangako Ka sa akin ng pagliligtas sa kanila. Tunay na ang pangako Mo ay ang tapat na walang pagsira rito. Ikaw ay ang pinakamakatarungan sa mga tagahatol at ang pinakamaalam sa kanila."

Nagsabi si Allāh kay Noe: "O Noe, tunay na ang anak mo na hiniling mo sa Akin na iligtas siya ay hindi kabilang sa mag-anak mo na nangako Ako sa iyo na iligtas sila dahil siya ay isang tagatangging sumampalataya. Tunay na ang paghiling mo, O Noe, ay isang gawaing hindi naaangkop sa iyo at hindi nababagay para sa sinumang nasa katayuan mo. Kaya huwag kang humiling sa Akin ng wala kang kaalaman hinggil doon. Tunay na Ako ay nagbibigay-babala sa iyo na baka ikaw ay maging kabilang sa mga mangmang para humiling ka sa Akin ng sumasalungat sa kaalaman Ko at karunungan Ko."

Nagsabi si Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Panginoon ko, tunay na ako ay dumudulog at nagpapasanggalang sa Iyo laban sa paghiling ko sa Iyo ng walang kaalaman para sa akin hinggil doon. Kung hindi Ka magpapatawad sa akin sa pagkakasala ko at maaawa sa akin sa pamamagitan ng awa Mo, ako ay magiging kabilang sa mga lugi na nagpalugi ng mga bahagi nila sa Kabilang-buhay."

Nagsabi si Allāh kay Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "O Noe, bumaba ka mula sa arko sa lupa nang may kaligtasan, katiwasayan, at mga biyayang marami mula kay Allāh sa iyo at sa mga supling ng mga kasama sa iyo sa arko kabilang sa mga mananampalataya, na darating matapos mo. May mga ibang kalipunang kabilang sa mga supling nila na mga tagatangging sumampalataya na pagtatamasain Namin sa buhay na ito sa Mundo. Magbibigay Kami sa kanila ng ikabubuhay nila, pagkatapos may hahantong sa kanila mula sa Amin sa Kabilang-buhay na isang pagdurusang nakasasakit."

Itong kasaysayan ni Noe ay kabilang sa mga ulat ng Lingid. Hindi ka dati, O Sugo, nakaaalam nito. Ang mga tao mo noon ay hindi nakaaalam ng mga ito bago pa ng pagkakasi na ito na ikinasi ni Allāh sa iyo. Kaya magtiis ka sa pananakit ng mga tao mo at pagpapasinungaling nila kung paanong nagtiis si Noe – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan. Tunay na ang pagwawagi at ang pananaig ay ukol sa mga sumusunod sa mga ipinag-uutos ni Allāh at umiiwas sa mga sinasaway Niya.

Nagsugo Kami sa [liping] `Ād ng kapatid nilang si Hūd – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan. Nagsabi siya sa kanila: "O mga kalipi ko, sumamba kayo kay Allāh lamang at huwag kayong magtambal kasama sa Kanya ng isa man; walang ukol sa inyo na isang sinasamba ayon sa karapatan na iba pa sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya. Walang iba kayo sa pag-aangkin ninyo na mayroon Siyang katambal kundi mga sinungaling."

O mga kalipi ko, hindi ako humihiling mula sa inyo ng isang gantimpala dahil sa nagpapaabot ako sa inyo mula sa Panginoon ko at nag-aanyaya ako sa inyo tungo sa Kanya. Walang iba ang gantimpala ko kundi nasa kay Allāh na lumikha sa akin. Kaya hindi ba kayo nakapag-uunawa niyon at tutugon sa ipinaaanyaya ko sa inyo?

O mga kalipi ko, humiling kayo ng kapatawaran mula kay Allāh, pagkatapos magbalik-loob kayo sa Kanya mula sa mga pagkakasala ninyo – at ang pinakamalaki sa mga ito ay ang shirk – maggagantimpala Siya sa inyo roon sa pamamagitan ng pagpapababa ng maraming ulan at magdaragdag Siya sa inyo ng kapangyarihan sa [dating] kapangyarihan ninyo sa pamamagitan ng pagpaparami sa mga supling at mga yaman. Huwag kayong umayaw sa ipinaaanyaya ko sa inyo para kayo maging mga salarin dahil sa pag-ayaw ninyo sa paanyaya ko, kawalang-pananampalataya ninyo kay Allāh, at pagpapasinungaling ninyo sa inihatid ko.

Nagsabi ang mga kalipi niya: "O Hūd, hindi ka nagdala sa amin ng isang katwirang hayag na magsasanhi sa amin na maniwala sa iyo. Hindi kami mga mag-iiwan sa pagsamba sa mga diyos namin alang-alang sa sabi mong salat sa katwiran at hindi kami mga maniniwala sa iyo sa inaangkin mo na ikaw ay isang sugo.

Wala kaming sinasabi kundi na nagpadapo sa iyo ang ilan sa mga diyos namin ng isang kabaliwan noong sumasaway ka sa amin sa pagsamba sa kanila." Nagsabi si Hūd: "Tunay na ako ay nagpapasaksi kay Allāh, at saksihan ninyo mismo, na ako ay walang-kaugnayan sa pagsamba sa mga diyos ninyong sinasamba ninyo bukod pa kay Allāh. Kaya manlansi kayo sa akin, kayo at ang mga diyos ninyong inaakala ninyo na ang mga ito ay nagpadapo sa akin ng kabaliwan, pagkatapos huwag kayong magpalugit sa akin.

Wala kaming sinasabi kundi na nagpadapo sa iyo ang ilan sa mga diyos namin ng isang kabaliwan noong sumasaway ka sa amin sa pagsamba sa kanila." Nagsabi si Hūd: "Tunay na ako ay nagpapasaksi kay Allāh, at saksihan ninyo mismo, na ako ay walang-kaugnayan sa pagsamba sa mga diyos ninyong sinasamba ninyo bukod pa kay Allāh. Kaya manlansi kayo sa akin, kayo at ang mga diyos ninyong inaakala ninyo na ang mga ito ay nagpadapo sa akin ng kabaliwan, pagkatapos huwag kayong magpalugit sa akin.

Tunay na ako ay nanalig kay Allāh lamang at sumandal sa Kanya sa nauukol sa akin sapagkat Siya ay ang Panginoon ko at ang Panginoon ninyo. Walang anumang bagay na umuusad sa balat ng lupa malibang ito ay sumasailalim kay Allāh sa ilalim ng paghahari Niya at kapamahalaan Niya habang ibinabaling Niya ito kung papaano Niyang niloloob. Tunay na ang Panginoon ko ay nasa katotohanan at katarungan kaya hindi kayo maghahari sa akin dahil ako ay nasa katotohanan samantalang kayo ay nasa kabulaanan.

Ngunit kung aayaw kayo at tatalikod kayo sa inihatid ko, walang tungkulin sa akin kundi ang pagpapaabot sa inyo. Naipaabot ko na sa inyo ang lahat ng ipinasugo sa akin ni Allāh at ipinag-utos Niya sa akin na ipaabot ko. Lumitaw na sa inyo ang katwiran. Ipahahamak kayo ng Panginoon ko. Magdadala Siya ng mga taong iba pa sa inyo, na hahalili sa inyo. Hindi kayo makapipinsala kay Allāh ng isang pinsalang malaki ni maliit dahil sa pagpapasinungaling ninyo at pag-ayaw ninyo dahil Siya ay Walang-pangangailangan sa mga lingkod Niya. Tunay na ang Panginoon ko sa bawat bagay ay Mapagmasid. Siya ang nag-iingat sa akin laban sa kasagwaang ipinapakana ninyo sa akin."

Noong dumating ang utos Namin ng pagpapahamak sa kanila, pinaligtas Namin si Hūd at ang mga sumampalataya kasama niya sa pamamagitan ng isang awa mula sa Amin na umabot sa kanila. Pinaligtas Namin sila mula sa isang pagdurusang matindi na ipinarusa Namin sa mga kalipi niyang mga tagatangging sumampalataya.

Iyon ay [liping] `Ād na tumangging sumampalataya sa mga tanda ni Allāh, ang Panginoon nila, sumuway sa sugo nilang si Hūd, at tumalima sa utos ng bawat nagpapakamalaki sa katotohanan, na tagapagmalabis na hindi tumatanggap nito ni nagpapasakop dito.

Nakahabol sa kanila sa buhay na ito sa Mundo ang kahihiyan at ang pagtaboy mula sa awa ni Allāh. Gayon din sa Araw ng Pagbangon, sila ay mga palalayuin mula sa awa ni Allāh. Iyon ay dahilan sa kawalang-pananampalataya nila kay Allāh – pagkataas-taas Siya. Pansinin, kaya nagpalayo sa kanila si Allāh sa bawat kabutihan at nagpalapit Siya sa kanila sa bawat kasamaan.

Nagsugo si Allāh sa liping Thamūd ng kapatid nilang si Ṣāliḥ. Nagsabi siya: "O mga kalipi ko, sumamba kayo kay Allāh lamang; walang ukol sa inyo na anumang sinasambang nagiging karapat-dapat sa pagsamba na iba pa sa Kanya. Siya ay lumikha sa inyo mula sa alabok ng lupa sa pamamagitan ng paglikha sa ama ninyong si Adan mula rito at gumawa sa inyo bilang mga naninirahan dito. Kaya humiling kayo ng kapatawaran mula sa Kanya, pagkatapos manumbalik kayo sa Kanya sa pamamagitan ng paggawa ng mga pagtalima at pag-iwan sa mga pagsuway. Tunay na ang Panginoon ko ay Malapit sa sinumang nagpapakawagas sa Kanya sa pagsamba, Tagasagot sa sinumang dumalangin sa Kanya."

Nagsabi sa kanya ang mga kalipi niya: "O Ṣāliḥ, ikaw nga dati sa atin ay nagtataglay ng kalagayang mataas bago ng pag-aanyaya mong ito sapagkat kami nga dati ay nag-aasam na ikaw ay maging isang nakapag-uunawa na may pagpapayo at pagsangguni. Sumasaway ka ba sa amin, O Ṣāliḥ, sa pagsamba sa sinasamba noon ng mga ninuno namin? Tunay na kami ay talagang nasa isang pagdududa sa inaanyaya mo sa amin na pagsamba kay Allāh lamang. Nagsasanhi ito sa amin na magparatang kami sa iyo ng pagsisinungaling laban kay Allāh."

Nagsabi si Ṣāliḥ bilang pagtugon sa mga kalipi niya: "O mga kalipi ko, magpabatid kayo sa akin. Kung ako ay nasa isang katwirang maliwanag mula sa Panginoon ko at nagbigay Siya sa akin mula sa Kanya ng isang awa, ang pagkapropeta, sino ang magsasanggalang sa akin laban sa parusa Niya kung ako ay sumuway sa Kanya sa pamamagitan ng pag-iwan sa pagpapaabot ng ipinag-utos Niya sa akin na ipaabot sa inyo? Kaya hindi kayo nakadaragdag sa akin ng iba pa sa isang pagliligaw at isang pagkalayo sa pagkalugod Niya."

O mga kalipi ko, ito ay dumalagang kamelyo ni Allāh; para sa inyo ay isang palatandaan sa katapatan ko. Kaya iwanan ninyo ito na nanginginain sa lupain ni Allāh at huwag kayong magsailalim dito sa anumang pananakit sapagkat may aabot sa inyo na isang pagdurusang malapit sa oras ng pagkatay ninyo rito.

Ngunit kinatay nila ito bilang pagpapakasidhi sa pagpapasinungaling kaya nagsabi sa kanila si Ṣāliḥ: "Magtamasa kayo sa buhay sa lupain ninyo sa loob ng tatlong araw mula sa pagkatay ninyo rito. Pagkatapos pupunta sa inyo ang pagdurusa mula kay Allāh sapagkat ang pagpunta ng pagdurusa mula sa Kanya matapos niyon ay isang pangakong magaganap nang walang pasubali, na hindi mapasisinungalingan, bagkus iyan ay pangako ng katapatan."

Kaya noong dumating ang utos Namin ng pagpapahamak sa kanila, pinaligtas Namin si Ṣāliḥ at ang mga sumampalataya kasama sa kanya sa pamamagitan ng isang awa mula sa Amin at pinaligtas Namin sila mula sa pagkahamak sa araw na iyon at sa kaabahan niyon. Tunay na ang Panginoon mo, O Sugo, ay ang Malakas, ang Makapangyarihan na walang nakikipanaig sa Kanya na isa man. Dahil doon, nagpahamak Siya sa mga kalipunang nagpapasinungaling.

Dumaklot ng isang matinding nagpapahamak na tunog ang [liping] Thamūd saka namatay sila dahil sa tindi nito at sila ay naging mga nakahandusay sa mga mukha nila. Kumapit nga ang mga mukha nila sa alabok.

Para bang hindi sila namalagi sa bayan nila sa isang biyaya at isang kaalwanan ng pamumuhay. Pansinin, tunay na ang [liping] Thamūd ay tumangging sumampalataya kay Allāh, ang Panginoon nila. Hindi sila natigil sa pagiging mga inilayo mula sa awa ni Allāh.

Talaga ngang dumating ang mga anghel sa anyo ng mga lalaking tao kay Abraham – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – bilang mga tagapagbalita ng nakagagalak sa kanya at sa maybahay niya hinggil kay Isaac, pagkatapos kay Jacob. Kaya nagsabi ang mga anghel: "Kapayapaan!" Kaya tumugon sa kanila si Abraham sa pagsabi niya: "Kapayapaan." Umalis siya na nagmamadali saka naghatid sa kanila ng isang guyang inihaw upang kumain sila mula rito dala ng isang pag-aakala mula sa kanya na sila ay mga lalaking tao.

Ngunit noong nakita ni Abraham na ang mga kamay nila ay hindi umaabot doon sa [inihaw na] guya at na sila ay hindi kumakain mula roon, minasama niya iyon sa kanila. Nagkubli siya sa sarili niya ng pangamba sa kanila, ngunit noong nakita ng mga anghel ang pangamba niya sa kanila ay nagsabi sila: "Huwag kang mangamba sa amin. Kami ay ipinadala ni Allāh sa mga tao ni Lot upang pagdusahin namin sila."

Ang maybahay ni Abraham na si Sarah ay nakatayo, saka nagpabatid Kami ng ikatutuwa nito, at na ito ay manganganak siya kay Isaac. Magkakaroon naman si Isaac ng Anak, si Jacob. Kaya natawa siya at nagalak sa narinig niya.

Nagsabi si Sarah noong nagbalita sa kanya ang mga anghel ng nakagagalak na balitang iyon habang nagtataka: "Papaano akong manganganak samantalang ako ay isang matandang walang pag-asang manganak at itong asawa ko ay umabot na sa edad ng katandaan? Tunay na ang pagsisilang ng anak sa kalagayang ito ay isang bagay na kataka-taka na hindi umaayon ang kaugalian dito."

Nagsabi ang mga anghel kay Sarah noong nagtaka siya sa nagagalak na balita: "Nagtataka ka ba sa pagtatadhana ni Allāh at pagtatakda Niya? Sa tulad mo ay hindi naikukubli na si Allāh ay nakakakaya ng tulad nito. Ang awa ni Allāh at ang mga pagpapala Niya ay sumainyo, O mga tao ng bahay ni Abraham. Tunay na Allāh ay Kapuri-puri sa mga katangian Niya at mga gawain Niya, May karingalan at kaangatan."

Kaya noong umalis kay Abraham – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – ang pangambang dumapo sa kanya mula sa mga panauhin niya na hindi kumain ng pagkain niya, matapos ng pagkaalam niya na sila ay mga anghel, at dumating sa kanya ang balitang nakatutuwa na ipanganganak sa kanya si Isaac, pagkatapos si Jacob, nagsimula siyang nakipagtalo sa mga sugo Namin kaugnay sa lagay ng mga kababayan ni Lot, nang sa gayon sila ay magpaliban sa mga iyon ng parusa at nang sa gayon sila ay magligtas kay Lot at sa mag-anak nito.

Tunay na si Abraham ay matimpiin: naiibigan niya ang pagpapaliban ng kaparusahan, madalas ang pagsusumamo sa Panginoon niya, madalas ang panalangin, nagbabalik-loob sa Panginoon.

Nagsabi ang mga anghel: "O Abraham, umayaw ka sa pakikipagtalong ito hinggil sa mga kababayan ni Lot! Tunay na dumating na ang utos ng Panginoon mo ng pagpapaganap ng pagdurusang itinakda Niya sa kanila. Tunay na ang mga kababayan ni Lot ay pupuntahan ng isang pagdurusang sukdulan na hindi mapipigil ng isang pagtatalo ni ng isang panalangin."

Noong dumating ang mga anghel kay Lot na nasa anyo ng mga lalaking tao, ikinasama ng loob niya ang pagdating nila at sumikip ang dibdib niya dahilan sa pangamba sa kanila para sa mga kababayan niyang pumapatol sa mga lalaki dala ng pagnanasa sa halip na sa mga babae. Nagsabi si Lot: "Ito ay isang araw na matindi," dahil sa pagpapalagay niya na ang mga kababayan niya ay makikipanaig sa kanya sa mga panauhin niya.

Dumating kay Lot ang mga kababayan niya, na nagmamadaling naglalayon ng paggawa ng kahalayan sa mga panauhin niya. Bago pa niyon, ang kaugalian nila dati ay ang pagpatol sa mga lalaki dala ng pagnanasa sa halip na sa mga babae. Nagsabi si Lot habang nagtatanggol sa mga kababayan niya at humihingi ng paumanhin para sa sarili niya sa harap ng mga panauhin niya: "Ang mga ito ay mga babaing anak ko kabilang sa kabuuan ng mga kababaihan ninyo kaya magpakasal kayo sa kanila sapagkat sila ay higit na dalisay para sa inyo kaysa sa paggawa ng kahalayan. Saka mangamba kayo kay Allāh at huwag kayong magdulot sa akin ng kapintasan sa mga panauhin ko. Wala bang kabilang sa inyo, O mga kababayan ko, na isang lalaking may tamang pag-iisip na sasaway sa inyo sa pangit na gawaing ito?"

Nagsabi sa kanya ang mga kababayan niya: "Talaga ngang nalaman mo, O Lot, na wala kaming pangangailangan sa mga babaing anak mo ni sa kababaihan ng mga kababayan mo, ni pagnanasa. Tunay na ikaw ay talagang nakaaalam sa ninanais namin sapagkat wala kaming ninanais kundi ang mga lalaki."

Nagsabi si Lot: "O kung sana mayroon akong lakas na maipantutulak ko sa inyo o isang angkang magtatanggol sa akin para humarang ako sa pagitan ninyo at ng mga panauhin ko."

Nagsabi ang mga anghel kay Lot – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "O Lot, tunay na kami ay mga sugo na isinugo ni Allāh. Hindi makapagpapaabot sa iyo ang mga kababayan mo ng isang kasagwaan. Kaya lumisan ka kasama ng mag-anak mo mula sa pamayanang ito sa gabi sa isang madilim na oras. Huwag titingin ang isa sa inyo sa likuran niya, maliban ang maybahay mo; lilingon ito bilang pagsalungat dahil sasapit dito ang sasapit sa mga kababayan mo na pagdurusa. Tunay na ang tipanan ng pagpapahamak sa kanila ay ang umaga. Ito ay tipanang malapit na."

Kaya noong dumating ang utos Namin ng pagpapahamak sa mga kababayan ni Lot, ginawa Namin ang mataas ng mga pamayanan nila na mababa ng mga iyon sa pamamagitan ng pag-angat sa mga iyon at pagtaob sa mga iyon kasama sa kanila. Nagpaulan Kami sa kanila ng mga batong yari sa luwad na tumigas na nakahanay, na ang iba sa mga ito ay nasa ibabaw ng iba ayon sa pagkakasunuran.

Ang mga batong ito ay nilagyan sa ganang Panginoon mo ng palatandaang natatangi. Ang mga batong ito, mula sa mga tagalabag sa katarungan kabilang sa liping Quraysh at iba pa sa kanila, ay hindi malayo; bagkus ang mga ito ay malapit. Kapag nagtakda si Allāh ng pagpapababa ng mga ito sa kanila ay bababa ang mga ito.

Nagsugo Kami sa Madyan ng kapatid nila na si Shu`ayb. Nagsabi siya: "O mga kalipi ko, sumamba kayo kay Allāh lamang; wala na kayong anumang sinasambang nagiging karapat-dapat sa pagsamba na iba pa sa Kanya. Huwag kayong magbawas sa pagtatakal at pagtitimbang kapag tumakal kayo para sa mga tao o tumimbang kayo para sa kanila. Tunay na ako ay nakakikita sa inyo na nasa isang kaluwagan sa panustos at biyaya kaya huwag kayong magpaiba laban sa inyo ng biyaya ni Allāh sa pamamagitan ng mga pagsuway. Tunay na ako ay nangangamba para sa inyo ng isang pagdurusa sa isang araw na sumasaklaw, na aabot sa bawat isa sa inyo, na hindi kayo makatatagpo mula roon ng isang matatakasan ni isang kalingaan."

O mga kalipi ko, lubusin ninyo ang takalan at ang timbangan ayon sa katarungan kung tatakal kayo o magtitimbang kayo sa iba sa inyo, huwag kayong bumawas sa mga tao sa mga karapatan nila ng anuman sa pamamagitan ng pang-uumit, pandaraya, at panlilinlang. Huwag kayong manggulo sa lupa sa pamamagitan ng pagpatay at iba pa rito na mga pagsuway.

Ang tira ni Allāh na itinira Niya para sa inyo mula sa ipinahihintulot matapos ng pagtupad sa mga karapatan ng mga tao ayon sa katarungan ay higit sa pakinabang at pagpapala kaysa sa karagdagang natatamo sa pamamagitan ng pang-uumit at panggugulo sa lupa, kung kayo ay totohanang mga mananampalataya. Kaya malugod kayo sa tirang iyon. Ako sa inyo ay hindi isang mapagmasid na bumibilang sa mga gawa ninyo at nagtutuos sa inyo sa mga ito. Ang Mapagmasid lamang doon ay ang nakaaalam sa lihim at hayag.

Nagsabi ang mga kalipi ni Shu`ayb kay Shu`ayb: "O Shu`ayb, ang dasal mo ba na idinadasal kay Allāh ay nag-uutos sa iyo na mag-iwan kami sa pagsamba sa sinasamba noon ng mga ninuno namin na mga anito, at nag-uutos sa iyo na mag-iwan kami sa paggawa sa mga yaman namin ng ayon sa niloloob namin at magpalago sa mga ito ng ayon sa niloloob namin? Tunay na ikaw ay talagang ikaw ang matimpiin, ang matino sapagkat ikaw ay ang nakapag-uunawa, ang marunong gaya ng pagkakilala namin sa iyo bago ng paanyayang ito. Ano ang dumapo sa iyo?"

Nagsabi si Shu`ayb sa mga kalipi niya: "O mga kalipi ko, magpabatid kayo sa akin tungkol sa kalagayan ninyo kung nangyaring ako ay nasa isang maliwanag na patotoo mula sa Panginoon ko at isang pagkakatalos mula sa Kanya at nagtustos Siya sa akin mula sa Kanya ng isang panustos na ipinahihintulot, na kabilang dito ang pagkapropeta. Hindi ako nagnanais na sumaway sa inyo sa isang bagay at sumalungat sa inyo sa paggawa nito. Hindi ako nagnanais kundi ng pagsasaayos sa inyo sa pamamagitan ng pag-aanyaya sa inyo tungo sa paniniwala sa kaisahan ng Panginoon ninyo at pagtalima sa Kanya sa abot ng kakayahan ko. Walang iba ang pagtutuon sa akin sa pagtamo niyon kundi sa pamamagitan ni Allāh – kaluwalhatian sa Kanya. Sa Kanya lamang ako nanalig sa lahat ng mga nauukol sa akin at tungo sa Kanya ako babalik.

O mga kalipi ko, huwag ngang magbubuyo sa inyo ang pangangaway sa akin sa pagpapasinungaling sa inihatid ko, sa pangambang baka may umabot sa inyo na pagdurusang tulad ng umabot sa mga tao ni Noe o mga kalipi ni Hūd o mga kalipi ni Ṣāliḥ. Ang mga kababayan ni Lot mula sa inyo ay hindi malayo sa panahon ni sa lugar. Nalaman na ninyo ang tumama sa kanila kaya magsaalang-alang kayo.

Humiling kayo ng kapatawaran mula sa Panginoon ninyo, pagkatapos magbalik-loob kayo sa Kanya mula sa mga pagkakasala ninyo. Tunay na ang Panginoon ko ay Maawain sa mga nagbabalik-loob, matindi ang pag-ibig sa sinumang nagbalik-loob kabilang sa kanila."

Nagsabi ang mga kalipi ni Shu`ayb kay Shu`ayb: "O Shu`ayb, hindi kami nakaiintindi sa marami sa inihatid mo. Tunay na kami ay talagang nagtuturing sa iyo sa gitna namin bilang may kahinaan dahil sa dumapo sa mata mo na kahinaan o pagkabulag. Kung hindi dahil ang angkan mo ay nasa kapaniwalaan namin, talaga sanang pinatay ka namin sa pamamagitan ng paghagis ng bato. Hindi ka sa amin isang kagalang-galang upang masindak kami sa pagpatay sa iyo. Nagsaisang-tabi lamang kami ng pagpatay sa iyo bilang paggalang sa angkan mo."

Nagsabi si Shu`ayb sa mga kalipi niya: "O mga kalipi ko, ang angkan ko ba ay higit na marangal sa inyo kaysa kay Allāh na Panginoon ninyo? Umiwan kayo kay Allāh sa likuran ninyo nang pabalibag nang hindi kayo sumampalataya sa propeta Niya na ipinadala Niya sa inyo. Tunay na ang Panginoon ko, sa anumang ginagawa ninyo, ay Tagasaklaw: walang nakakukubli sa Kanya na anuman sa mga gawa ninyo. Gaganti Siya sa inyo sa mga ito sa Mundo sa pamamagitan ng pagpapahamak at sa Kabilang-buhay sa pamamagitan ng pagdurusa.

O mga kalipi ko, gumawa kayo ayon sa nakakaya ninyo ayon sa paraan ninyo na kinalugdan ninyo; tunay na ako ay gumagawa ayon sa paraan ko na kinalugdan ko ayon sa nakakaya ko. Malalaman ninyo kung sino sa atin ang pupuntahan ng isang pagdurusang mang-aaba sa kanya bilang parusa para sa kanya at kung sino sa atin ang siyang sinungaling sa inaangkin niya. Kaya maghintay kayo sa itatadhana ni Allāh; tunay na ako kasama sa inyo ay naghihintay."

Noong dumating ang utos Namin ng pagpapahamak sa mga kalipi ni Shu`ayb ay sumagip Kami kay Shu`ayb at sa mga sumampalataya kasama sa kanya sa pamamagitan ng isang awa mula sa Amin. Tinamaan ang mga lumabag sa katarungan kabilang sa mga kalipi niya ng isang matinding nagpapahamak na tunog kaya namatay sila. Sila ay naging mga nakahandusay sa mga mukha nila. Kumapit nga ang mga mukha nila sa alabok.

Para bang hindi sila namalagi roon noon pa man. Pansinin, itinaboy ang Madyan mula sa awa ni Allāh sa pamamagitan ng pagsapit ng paghihiganti Niya sa kanila, kung paanong itinaboy mula roon ang [liping] Thamūd sa pamamagitan ng pagpapababa ng pagkayamot Niya sa kanila.

Talaga ngang nagsugo si Allāh kay Moises kalakip ng mga tanda Niyang nagpapatunay sa paniniwala sa kaisahan ni Allāh at kalakip ng mga katwirang maliwanag na nagpapatunay sa katapatan ng inihatid ni Moises.

Nagsugo si Allāh kay Moises kay Paraon at sa mga maharlika kabilang sa mga tao nito, ngunit sumunod ang mga maharlikang ito sa utos ni Paraon sa kanila ng kawalang-pananampalataya kay Allāh. Ang utos ni Paraon ay hindi utos na may pag-ayon sa katotohanan upang sundin.

Mauuna si Paraon sa mga tao niya sa Araw ng Pagbangon patungo sa Impiyerno hanggang sa magpasok siya roon. Kay sagwa ang hatiran na paghahatiran niya sa kanila!

Pinasundan sila ni Allāh sa buhay na pangmundo ng isang sumpa, isang pagtataboy, at isang pagpapalayo mula sa awa Niya kalakip ng tumama sa kanila na kapahamakan sa pamamagitan ng pagkalunod. Pasusundan Niya sila ng isang pagtataboy at isang pagpapalayo mula roon sa Araw ng Pagbangon. Kay sagwa ang nangyari sa kanila na pagsusunuran ng dalawang sumpa at pagdurusa sa Mundo at Kabilang-buhay!

Ang nabanggit na iyon sa kabanatang ito [ng Qur'ān] ay bahagi ng mga ulat ng mga pamayanan, na nagpapabatid Kami sa iyo hinggil doon, O Sugo. Kabilang sa mga pamayanang ito ay ang nakatayo pa ang mga palatandaan at kabilang sa mga ito ay ang nabura na ang mga palatandaan nito kaya walang naiwang bakas para rito.

Hindi lumabag sa katarungan sa kanila dahil sa pinatama sa kanila na kapahamakan, subalit lumabag sila sa katarungan sa mga sarili nila sa pamamagitan ng paghahatid sa mga ito sa mga hatiran ng kapahamakan dahil sa kawalang-pananampalataya nila kay Allāh. Saka ang mga diyos na dati nilang sinasamba bukod pa kay Allāh ay hindi nakapagtulak palayo sa kanila ng bumaba sa kanila na pagdurusa noong dumating ang utos ng Panginoon mo, O Sugo, ng pagpapahamak sa kanila. Walang naidagdag sa kanila ang mga diyos nilang ito kundi isang pagkalugi at isang kapahamakan.

Gayon ang pagdaklot at ang pagpuksa na ipinandadlot ni Allāh sa mga pamayanang nagpapasinungaling sa bawat panahon at pook. Tunay na ang pagdaklot Niya sa mga pamayanang tagalabag sa katarungan ay isang pagdaklot na nakasasakit na malakas.

Tunay na sa pagkuha na matindi ni Allāh sa mga pamayanang iyon na lumalabag sa katarungan ay talagang may maisasaalang-alang at pangaral para sa sinumang nangamba sa pagdurusa sa Araw ng Pagbangon. Iyon ay ang araw na titipunin ni Allāh ang mga tao para sa pagtutuos sa kanila. Iyon ay araw na sasaksihan, na sasaksi roon ang mga tao sa Kalapan (ng mga tao sa Araw ng Pagkabuhay).

Hindi Kami nag-aantala ng araw na sasaksihang iyon maliban sa isang taning na nalalaman ang bilang.

Sa araw na darating ang araw na iyon, walang magsasalitang alinmang kaluluwa hinggil sa isang katwiran o isang pamamagitan malibang matapos ng pahintulot Niya. Ang mga tao roon ay dalawang uri: malumbay na papasok sa Apoy at maligaya na papasok sa Paraiso.

Hinggil sa mga malumbay dahil sa kawalang-pananampalataya nila at katiwalian ng mga gawain nila, papasok sila sa Apoy. Aangat doon ang mga tinig nila at ang mga paghinga nila dahil sa tindi ng ipinagdurusa nila dahil sa liyab nito.

Bilang mga mamamalagi roon magpakailanman, hindi sila makalalabas mula roon hanggat tumatagal ang mga langit at ang lupa, maliban sa niloob ni Allāh na palabasin kabilang sa mga tagasuway ng mga monoteista. Tunay na ang Panginoon mo, O Sugo, ay palagawa ng anumang ninanais Niya sapagkat walang nakapipilit sa Kanya roon – kaluwalhatian sa Kanya.

Hinggil sa mga maligaya na nauna sa kanila ang kaligayahan mula kay Allāh dahil sa pananampalataya nila at kaayusan ng mga gawain nila, sila ay sa Paraiso bilang mga mamamalagi roon magpakailanman hanggat tumatagal ang mga langit at ang lupa, maliban sa niloob ni Allāh na papasukin sa Apoy bago ng Paraiso kabilang sa mga tagasuway ng mga mananampalataya. Tunay na ang kaginhawahang dulot ni Allāh para sa mga maninirahan sa Paraiso ay hindi mapuputol sa kanila.

Kaya huwag ka, O Sugo, maging nasa isang pag-aalinlangan at isang pagdududa sa katiwalian ng sinasamba ng mga tagapagtambal na ito sapagkat wala silang patunay na pangkaisipan at pambatas sa katumpakan nito. Ang nagbubuyo lamang sa kanila sa pagsamba sa iba pa kay Allāh ay ang paggaya nila sa mga ninuno nila. Tunay na Kami ay talagang maglulubos sa kanila ng bahagi nila mula sa pagdurusa nang walang pagkukulang.

Talaga ngang nagbigay Kami kay Moises ng Torah, ngunit nagkaiba-iba ang mga tao hinggil dito sapagkat sumampalataya rito ang iba sa kanila at tumangging sumampalataya ang iba pa. Kung hindi dahil sa isang pagpapasya mula kay Allāh na nauna: na Siya ay hindi magmamadali sa pagpaparusa bagkus magpapaliban nito hanggang sa Araw ng Pagbangon dahil sa isang kasanhian, talaga sanang bumaba sa kanila ang nagiging karapat-dapat sa kanila na pagdurusa sa Mundo. Tunay na ang mga tagatangging sumampalataya kabilang sa mga Hudyo at mga tagapagtambal ay talagang nasa isang pagdududa sa Qur'ān, na nagsasadlak sa pag-aalinlangan.

Tunay na lahat ng sinuman mula sa nabanggit kabilang sa mga nagkakaiba-iba ay talagang magkukumpleto nga sa kanila ang Panginoon mo, O Sugo, ng ganti sa mga gawa nila. Kaya ang anumang naging kabutihan, ang ganti rito ay magiging kabutihan; at ang anumang naging kasamaan, ang ganti rito ay kasamaan. Tunay na si Allāh sa mga kaliit-liitan ng ginagawa nila ay Maalam: walang nakakukubli sa Kanya mula sa mga gawain nila na anuman.

Mamalagi ka sa pananatili sa daang tuwid, O Sugo, gaya ng ipinag-utos sa iyo ni Allāh kaya sumunod ka sa mga ipinag-uutos Niya at umiwas ka sa mga sinasaway Niya. Magpakatuwid ang sinumang nagbalik-loob kasama sa iyo kabilang sa mga mananampalataya. Huwag kayong lumampas sa hangganan sa pamamagitan ng paggawa ng mga pagsuway; tunay na Siya sa anumang ginagawa ninyo ay Nakakikita: walang nakakukubli sa Kanya mula sa mga gawain ninyo na anuman. Gaganti Siya sa inyo sa mga ito.

Huwag kayong kumiling sa mga tagatangging sumampalataya na tagalabag sa katarungan sa pamamagitan ng paglalangis at pagmamahal para dumapo sa inyo ang Apoy dahilan sa pagkiling na iyon. Walang ukol sa inyo bukod pa kay Allāh na mga katangkilik na sasagip sa inyo mula sa Apoy, pagkatapos hindi kayo makatatagpo ng sinumang mag-aadya sa inyo.

Magpanatili ka, O Sugo, ng pagdarasal ayon sa pinakamagandang paraan sa dalawang dulo ng maghapon: ang simula ng maghapon at ang wakas nito. Magpanatili ka nito sa mga oras ng gabi. Tunay na ang mga gawang maayos ay pumapawi sa mga maliit ng mga pagkakasala. Ang nabanggit na iyon ay isang pangaral para sa mga napangangaralan at isang maisasaalang-alang para sa mga nagsasaalang-alang.

Magtiis ka sa paggawa sa ipinag-utos sa iyo na pagpapakatuwid at iba pa rito at sa pag-iwan sa sinaway sa iyo na pagmamalabis at pagsandal sa mga tagalabag sa katarungan. Tunay na si Allāh ay hindi nagpapawalang-saysay sa gantimpala ng mga tagagawa ng maganda, bagkus tumatanggap mula sa kanila ng pinakamaganda sa ginawa nila at gumaganti sa kanila ng pabuya sa kanila ayon sa pinakamaganda sa dati nilang ginagawa.

Kaya bakit kaya hindi nagkaroon mula sa mga kalipunang nagpapasinungaling bago pa ninyo ng tira mula sa mga may kainaman at kaayusan, na sumasaway sa mga kalipunang iyon sa kawalang-pananampalataya at sa kaguluhan sa lupa sa dahil sa mga pagsuway? Hindi mula sa kanila ang tirang iyon, maliban sa kaunti kabilang sa kanila na sumasaway noon sa katiwalian kaya pinaligtas Namin sila nang nagpahamak Kami sa mga tao nilang mga tagalabag sa katarungan. Sumunod ang mga tagalabag sa katarungan kabilang sa mga tao nila sa taglay nila na kaginhawahan. Sila ay naging mga tagalabag sa katarungan dahil sa pagsunod nila roon.

Hindi nangyaring ang Panginoon mo, O Sugo, ay ukol magpahamak ng isang pamayanan kabilang sa mga pamayanan kapag ang mga mamamayan nito ay mga nagsasaayos sa lupa. Nagpapahamak lamang Siya rito kung nangyaring ang mga mamamayan nito ay naging mga tagagulo dahil sa kawalang-pananampalataya, kawalang-katarungan, at mga pagsuway.

Kung sakaling niloob ng Panginoon mo, O Sugo, na gawin ang mga tao bilang kalipunang nag-iisa sa katotohanan ay talaga sanang ginawa Niya; subalit Siya ay hindi lumoob niyon kaya hindi sila tumitigil na mga nagkakaiba-iba kaugnay rito dahilan sa pagsunod ng pithaya at hangarin.

Maliban sa mga kinaawaan ni Allāh sa pamamagitan ng pagtutuon sa kapatnubayan sapagkat tunay na sila ay hindi nagkakaiba-iba sa paniniwala sa kaisahan Niya – kaluwalhatian sa Kanya. Dahil sa pagsubok na iyon sa pamamagitan ng pagkakaiba-iba, lumikha Siya sa kanila – kaluwalhatian sa Kanya. Kaya kabilang sa kanila ay malumbay at maligaya. Malulubos ang salita ng Panginoon mo, O Sugo, na itinadhana Niya sa walang-hanggan, sa pamamagitan ng pagpuno sa Impiyerno ng mga tagasunod ng demonyo kabilang sa mga jinnīy at mga tao.

Bawat ulat na isinalaysay Namin sa iyo, O Sugo, mula sa mga ulat hinggil sa mga sugo noong bago mo ay isinalaysay Namin ito upang magpatatag Kami sa pamamagitan nito sa puso mo sa katotohanan at magpalakas Kami nito. Dumating sa iyo sa kabanatang ito ang katotohanang walang pagdududa hinggil dito. Dumating sa iyo rito ang isang pangaral para sa mga tagatangging sumampalataya at ang isang paalaala para sa mga mananampalatayang nakikinabang sa paalaala.

Sabihin mo, O Sugo, sa mga hindi sumasampalataya kay Allāh at hindi naniniwala sa kaisahan Niya: "Gumawa kayo ayon sa paraan ninyo sa pag-ayaw sa katotohanan at pagbalakid dito; tunay na kami ay mga gumagawa ayon sa paraan namin na pagpapakatatag dito, pag-aanyaya para rito, at pagtitiis dito.

Mag-abang-abang kayo sa bababa sa amin; tunay na kami ay mga nag-aabang-abang sa bababa sa inyo."

Sa kay Allāh lamang ang kaalaman sa anumang nalingid sa mga langit at anumang nalingid sa lupa: walang nakakukubli sa Kanya na anuman mula rito. Tungo sa Kanya lamang pababalikin ang usapin, ang lahat ng ito, sa Araw ng Pagbangon. Kaya sumamba ka sa Kanya, O Sugo, tanging sa Kanya, at manalig ka sa Kanya sa lahat ng mga nauukol sa iyo. Ang Panginoon mo ay hindi nalilingat sa anumang ginagawa ninyo, bagkus Siya ay Maalam dito. Gaganti Siya sa bawat dahil sa ginawa nito.

Alif. Lām. Rā'. Nauna na ang pagtatalakay sa mga ito at sa mga kapareho ng mga ito sa simula ng Kabanatang Al-Baqarah. Ang mga talatang ito na pinababa sa kabanatang ito ay bahagi ng mga talata ng Qur'ān na maliwanag sa anumang nilaman nito.

Tunay na Kami ay nagpababa ng Qur’an sa wika ng mga Arabe, nang sa gayon kayo, O mga Arabe, ay makaiintindi sa mga kahulugan nito.

Kami ay nagsasalaysay sa iyo, O Sugo, ng pinakamaganda sa mga salaysay dahil sa katapatan nito, kawastuhan ng mga pananalita nito, at retorika nito sa pamamagitan ng pagpapababa Namin sa iyo ng Qur’ān na ito. Tunay na ikaw dati bago pa ng pagpapababa nito ay kabilang sa mga nalilingat sa mga salaysay na ito: walang kaalaman sa iyo rito.

Nagpapabatid Kami sa iyo, O Sugo, nang nagsabi si Jose sa ama niyang si Jacob: "O ama ko, tunay na ako ay nakakita sa panaginip ng labing-isang tala. Nakita ko ang araw at ang buwan; nakita ko ang lahat ng iyon na sa harap ko ay mga nakapatirapa." Ang panaginip na ito ay isang maagang balitang nakagagalak para kay Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan.

Nagsabi si Jacob sa anak nitong si Jose: "O anak ko, huwag kang bumanggit ng panaginip mo sa mga kapatid mo para hindi sila makaintindi nito at hindi sila mainggit sa iyo para hindi sila magpakana sa iyo ng isang pakana dala ng isang pagkainggit mula sa kanila. Tunay na ang demonyo para sa tao ay isang kaaway na maliwanag ang pangangaway."

Gaya ng pagkakita mo sa panaginip na iyon, pipiliin ka, O Jose, ng Panginoon mo, ituturo Niya sa iyo ang paghahayag sa mga panaginip, at lulubusin Niya ang biyaya Niya sa iyo sa pamamagitan ng pagkapropeta gaya ng paglubos Niya sa biyaya Niya sa dalawang ninuno mo, bago mo pa, na sina Abraham at Isaac. Tunay na ang Panginoon mo ay Maalam sa paglikha Niya, Marunong sa pangangasiwa Niya.

Talaga ngang hinggil sa ulat kay Jose at sa ulat sa mga kapatid niya ay may mga maisasaalang-alang at mga pangaral para sa mga nagtatanong tungkol sa mga ulat sa kanila.

Nang nagsabi ang mga kapatid nila sa gitna nila: "Talagang si Jose at ang kapatid niyang buo ay higit na kaibig-ibig sa ama natin kaysa sa atin samantalang tayo ay isang pangkat na may bilang, kaya papaanong nagtangi siya sa dalawa higit sa atin? Tunay na tayo ay talagang makapagtuturing sa kanya na nasa isang pagkakamaling malinaw nang nagtangi siya sa dalawa higit sa atin nang walang kadahilanang lumilitaw sa atin.

Patayin ninyo si Jose o paglahuin ninyo siya sa isang malayong lupain, matatangi para sa inyo ang mukha ng ama ninyo para umibig siya sa inyo nang buong pag-ibig at kayo, matapos na maglalakas-loob kayo laban sa kanya ng pagpatay sa kanya o pagpapalaho sa kanya, ay magiging mga taong maayos kapag magbabalik-loob kayo mula sa pagkakasala ninyo."

Nagsabi ang isa sa magkakapatid: "Huwag ninyong patayin si Jose; subalit itapon ninyo siya sa kailaliman ng balon, kukunin siya ng ilan sa mga manlalakbay na daraan sa kanya. Ito ay higit na magaan na pinsala kaysa sa pagpatay sa kanya, kung kayo ay mga desidido sa sinabi ninyo kaugnay sa kanya."

Noong nagkaisa sila sa pagpapalayo sa kanya ay nagsabi sila sa ama nilang si Jacob: "O ama namin, ano ang mayroon sa iyo? Hindi mo kami ginagawa bilang mga katiwala kay Jose? Tunay na kami ay talagang mga nagmamalasakit para sa kanya. Aalagaan namin siya laban sa pipinsala sa kanya. Kami ay mga tagapayo sa kanya sa pag-iingat sa kanya at pag-aalaga sa kanya hanggang sa umuwi siya sa iyo nang ligtas. Kaya ano ang pumipigil sa iyo sa pagpapadala sa kanya kasama sa amin?

Magpahintulot ka sa amin, dadalhin namin siya kasama sa amin bukas. Magtatamasa siya ng pagkain at magsasaya siya. Tunay na kami para sa kanya ay talagang mga tagapag-ingat laban sa bawat nakasasakit na dadapo sa kanya."

Nagsabi si Jacob sa mga anak niya: "Tunay na ako ay talagang nalulungkot sa pag-alis ninyo kasama niya dahil ako ay hindi makatiis sa pagkahiwalay sa kanya at nangangamba para sa kanya na kainin siya ng lobo habang kayo ay mga nalilibang malayo sa kanya sa pagpapasasa at paglalaro."

Nagsabi sila sa ama nila: "Talagang kung kinain ng lobo si Jose samantalang kami ay isang pangkat, tunay na kami sa kalagayang ito ay walang kabutihan sa amin sapagkat kami ay mga talunan yayamang hindi namin siya naipagtanggol sa lobo."

Kaya ipinadala siya ni Jacob kasama sa kanila. Kaya noong nakaalis sila kasama niya at nagpasya sila na itapon siya sa ilalim ng balon, nagkasi Kami kay Jose sa kalagayang ito: "Talagang magpapabatid ka nga sa kanila hinggil sa pinaggagawa nilang ito samantalang sila ay hindi nakararamdam sa iyo sa sandali ng pagpapabatid mo sa kanila."

Dumating ang mga kapatid ni Jose sa ama nila sa oras ng gabi na nag-iiyak-iyakan bilang pagsusulong sa panlalansi nila.

Nagsabi sila: "O ama namin, tunay na kami ay umalis, na nag-uunahan sa pagtakbo at nagbabatuhan ng mga sibat. Iniwan namin si Jose sa tabi ng mga kasuutan namin at mga baon namin upang magbantay sa mga ito, saka kinain siya ng lobo. Ikaw ay hindi maniniwala sa amin kahit pa kami sa tunay na pangyayari ay mga tapat sa ipinabatid namin sa iyo."

Nagbigay-diin sila sa ulat nila sa pamamagitan ng isang panggugulang sapagkat naghatid sila ng kamisa ni Jose na nabahiran ng dugo na hindi dugo niya, habang mga nagpapaakala na ito ay bakas ng pagkakain ng lobo sa kanya. Ngunit nakatalos si Jacob – sa pamamagitan ng isang pahiwatig na ang damit ay hindi nagkapunit-punit – sa kasinungalingan nila, kaya nagsabi siya sa kanila: "Ang nangyari ay hindi gaya ng ipinabatid ninyo, bagkus nang-akit sa inyo ang mga sarili ninyo sa isang masagwang bagay na ginawa ninyo. Kaya ang nauukol sa akin ay isang pagtitiis na marilag, na walang panghihinawa rito. Si Allāh ay ang hinihilingan ng tulong laban sa binabanggit ninyo na nangyari kay Jose."

May dumating na isang karabang napararaan; saka nagpadala sila ng umiigib sa kanila ng tubig kaya naglugay ito ng timba nito sa balon. Kaya lumambitin si Jose sa lubid. Kaya noong nakakita sa kanya ang naglugay niyon ay nagsabi ito na nagagalak: "O balitang nakagagalak sa akin! Ito ay isang batang lalaki." Ikinubli siya ng tagaigib nila at ng ilan sa mga kasamahan nito sa nalalabi sa karaban, habang mga nag-aangkin na siya ay isang paninda na maititinda nila. Si Allāh ay Maalam sa ginagawa nila kay Jose na kawalang-dangal at pagbebenta: walang nakakukubli sa Kanya mula sa gawa nila na anuman.

Ibinenta siya ng tagaigib at ng mga kasamahan nito sa Ehipto sa halagang katiting sapagkat ito ay mga dirham na madaling bilangin dahil sa kakauntian ng mga ito. Sila ay kabilang sa mga nagwawalang-halaga sa kanya dahil sa sigasig nila sa paghahangad nila sa pagwawaksi sa kanya nang mabilisan sapagkat nalaman nga nila mula sa kalagayan niya na siya ay hindi isang alipin. Nangamba sila para sa mga sarili nila mula sa mag-anak niya. Ito ay bahagi ng kalubusan ng awa ni Allāh sa kanya upang hindi siya manatili kasama sa kanila nang matagal.

Nagsabi ang lalaking bumili sa kanya mula sa Ehipto sa maybahay nito: "Gumawa ka ng maganda sa kanya at magparangal ka sa pananatili niya kasama sa atin. Harinawa siya ay magpapakinabang sa atin sa pagsasagawa sa ilan sa kinakailangan natin, o gawin nating anak sa pamamagitan ng pag-ampon." Kung paanong nagligtas si Allāh kay Jose mula sa pagkakapatay, nagpalabas Siya rito mula sa balon, at nagpairog dito sa puso ng Makapangyarihan, nagbigay-kapangyarihan si Allāh para sa kanya sa Ehipto at upang magturo Siya sa kanya ng pagpapakahulugan ng mga panaginip. Si Allāh ay nananaig sa pinangyayari Niya sapagkat ang pinangyayari Niya ay matutupad, saka walang nakapipilit sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya – subalit ang karamihan sa mga tao – ang mga tagatangging sumampalataya – ay hindi nakaaalam niyon.

Noong umabot si Jose sa edad ng kalakasan ng katawan ay nagbigay si Allāh sa kanya ng pagkaintindi at kaalaman. Tulad ng ganting ito na iginanti ni Allāh sa kanya, gaganti Siya sa mga tagagawa ng maganda sa pagsamba nila sa Kanya.

Hiniling ng maybahay ng Makapangyarihan nang may lumanay at paggamit ng panggugulang kay Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – na gumawa ng mahalay. Nagsara ito ng mga pinto bilang pagpapasidhi sa pagsasarilinan at nagsabi ito sa kanya: "Pumarito ka at halika ka sa akin!" Kaya nagsabi si Jose: "Nagpapasanggalang ako kay Allāh laban sa pag-anyaya mo sa akin! Tunay na ang amo ko ay gumawa ng maganda sa akin sa pagpapanatili sa akin sa piling niya kaya hindi ako magtataksil sa kanya sapagkat kung nagtaksil ako sa kanya, ako ay magiging isang tagalabag sa katarungan. Tunay na hindi nagtatamo ang mga tagalabag sa katarungan."

Talaga ngang napaibig ang sarili nito sa paggawa ng mahalay; at sumagi sa sarili ni Jose mismo iyon, kung sakaling hindi siya nakakita ng mula sa mga tanda ni Allāh, na pumipigil sa kanya roon at naglalayo sa kanya. Ipinakita nga sa kanya ni Allāh iyon upang alisin sa kanya ang kasagwaan at ilayo siya sa pangangalunya at pagtataksil. Tunay na si Jose ay kabilang sa mga lingkod ni Allāh na mga pinili para sa pagkasugo at pagkapropeta.

Nag-unahan silang dalawa patungo sa pintuan: si Jose upang magligtas siya sa sarili niya at ang babae upang pumigil ito sa kanya sa paglabas, saka humawak ito sa kamisa niya upang pumigil sa kanya sa paglabas kaya nakawarat ito roon mula sa likuran niyon. Nakatagpo silang dalawa sa asawa nito sa tabi ng pinto. Nagsabi ang maybahay ng Makapangyarihan sa Makapangyarihan habang nanggugulang: "Walang iba ang parusa sa sinumang naglayon sa maybahay mo, O Makapangyarihan, ng paggawa ng mahalay kundi ang pagkabilanggo o na pagdusahin ng isang pagdurusang nakasasakit."

Nagsabi si Yusuf – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Siya ang humiling mula sa akin ng mahalay at hindi ako nagnais niyon mula sa kanya." May naudyukan na isang paslit kabilang sa kasambahay nito, saka sumaksi iyon sa pagsabi niyon: "Kung ang kamisa ni Yusuf ay nawarat mula sa harapan niyon, iyon ay isang kaugnay na patunay sa katapatan nito (babae) dahil ito ay nagtatanggol sa kanya ng sarili nito kaya siya ay sinungaling."

Kung nangyaring ang kamisa niya ay nawarat mula sa likuran niyon, iyon ay isang kaugnay na patunay sa katapatan niya dahil ito noon ay nagtatangkang mang-akit sa kanya at siya naman ay tumatakas palayo rito, kaya ito ay sinungaling."

Kaya noong nakasaksi ang Makapangyarihan na ang kamisa ni Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – ay nawarat mula sa likuran nito, nagpatotoo ito sa katapatan ni Jose at nagsabi iyon: "Tunay na ang paninirang-puring ito na ipinanirang-puri mo sa kanya ay bahagi ng kabuuan ng pakana ninyo, O katipunan ng mga babae; tunay na ang panlalansi ninyo [na mga babae] ay panlalansing malakas.

Nagsabi siya kay Jose: "O Jose, magwalang-bahala ka tungkol sa usaping ito at huwag kang bumanggit nito sa isa man. [Maybahay,] humiling ka ng kapatawaran sa kasalanan mo! Tunay na ikaw ay kabilang sa mga nagkakasala dahilan sa pagtatangkang mang-akit kay Jose palayo sa sarili niya."

Lumaganap ang ulat hinggil sa kanya sa lungsod at may nagsabing isang pangkatin ng mga babae bilang pagmamasama: "Ang maybahay ng Makapangyarihan ay nag-anyaya ng alipin niya para sa sarili niya. Umabot ang pag-ibig doon sa pagkahumaling ng puso niya. Tunay na kami ay talagang nagtuturing sa kanya – dahilan sa pagtatangka niyang mang-akit doon at sa pag-ibig niya roon gayong iyon ay alipin niya – na nasa isang pagkaligaw na maliwanag."

Kaya noong nakarinig ang maybahay ng Makapangyarihan sa pagmamasama nila rito at panlilibak nila rito, nagpadala ito sa kanila ng paanyaya sa kanila upang makita nila si Jose para humingi sila ng paumanhin dito. Naghanda ito para sa kanila ng isang lugar na may mga supa at mga unan. Nagbigay ito sa bawat isa mula sa mga babaing inanyayahan ng isang kutsilyong ipanghihiwa sa pagkain. Nagsabi ito kay Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Lumabas ka sa kinaroroonan nila." Kaya noong nakatingin sila sa kanya ay dumakila sila sa kanya. Nagulat sila sa kakisigan niya at namangha sila sa ganda niya. Dahil sa tindi ng pagkamangha sa kanya, nasugatan nila ang mga kamay nila ng mga kutsilyong inihanda para sa paghiwa sa pagkain. Nagsabi sila: "Nagpawalang-kapintasan si Allāh! Ang binatang ito ay hindi isang mortal sapagkat ang taglay niya na kagandahan ay hindi nalaman sa mortal. Walang iba siya kundi isang anghel na marangal kabilang sa mga anghel na mararangal!"

Nagsabi ang maybahay ng Makapangyarihan sa mga babae noong nakita nito ang dumapo sa kanila: "Ito ay ang binatang namintas kayo sa akin dahilan sa pag-ibig sa kanya. Talaga ngang umakit ako sa kanya at nanggulang ako sa pagpapalisya sa kanya ngunit tumanggi siya. Talagang kung hindi siya gagawa sa hinihiling ko mula sa kanya sa hinaharap ay talagang papasok nga siya sa bilangguan at talagang siya ay magiging kabilang nga sa mga kaaba-aba."

Nagsabi si Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "O Panginoon ko, ang bilangguang ibinabanta niya sa akin ay higit na kaibig-ibig sa akin kaysa sa inaanyaya nila sa akin na paggawa ng mahalay. Kung hindi ka mag-aalis palayo sa akin ng panlalansi nila, kikiling ako sa kanila at ako ay magiging kabilang sa mga mangmang kung kumiling ako sa kanila at pumayag ako sa kanila sa ninanais nila mula sa akin."

Kaya tumugon si Allāh sa dalangin niya, at nag-alis sa kanya ng panlalansi ng maybahay ng Makapangyarihan at panlalansi ng mga babae ng lungsod. Tunay na Siya – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya – ay ang Madinigin sa panalangin ni Jose at sa panalangin ng bawat dumadalangin, ang Maalam sa kalagayan niya at kalagayan ng iba pa sa kanya.

Pagkatapos nangyaring bahagi ng pananaw ng Makapangyarihan at ng mga kalipi nito, noong nakasaksi sila sa mga patunay ng kawalang-sala niya, na magbilanggo sila sa kanya, upang hindi mabunyag ang iskandalo, hanggang sa isang yugtong hindi nalalaman.

Kaya ibinilanggo nila siya at may pumasok kasama sa kanya na dalawang binata sa bilangguan. Nagsabi ang isa sa dalawang binata kay Jose: "Tunay na ako ay nakakita sa panaginip na ako ay pumipiga ng ubas upang maging alak." Nagsabi naman ang ikalawa: "Tunay na ako ay nakakita [sa panaginip] na ako ay nagpapasan sa ibabaw ng ulo ko ng tinapay, na kumakain ang mga ibon mula roon. Magpabatid ka sa amin, O Jose, ng pagpapaliwanag ng napanaginipan namin. Tunay na kami ay nakakikita sa iyo na kabilang sa mga alagad ng paggawa ng maganda."

Nagsabi si Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Walang pumupunta sa inyo na pagkaing ipinararating sa inyong dalawa mula sa hari o iba pa sa kanya malibang maglilinaw ako para sa inyong dalawa ng katotohanan niyon at katangian niyon bago pumunta ito sa inyong dalawa. Ang pagpapakahulugang iyon na ipaaalam ko ay kabilang sa itinuro sa akin ng Panginoon ko, hindi mula sa panghuhula ni mula sa astrolohiya. Tunay na ako ay nag-iwan sa relihiyon ng mga taong hindi sumasampalataya kay Allāh habang sila sa Kabilang-buhay ay mga tagatangging sumampalataya.

Sumunod ako sa relihiyon ng mga ninuno kong sina Abraham, Isaac, at Jacob. Ito ay ang relihiyon ng paniniwala sa kaisahan ni Allāh. Hindi natutumpak para sa amin na magtambal kami kay Allāh ng iba pa sa Kanya. Siya ay ang namumukod-tangi sa kaisahan. Ang paniniwala sa kaisahan Niya at ang pananampalatayang iyon na ako at ang mga ninuno ko ay nakabatay ay bahagi ng kabutihang-loob ni Allāh sa amin, na nagtuon Siya sa amin doon, at bahagi ng kabutihang-loob Niya sa mga tao sa kalahatan nang nagpadala Siya sa kanila ng mga propeta dahil doon. Subalit ang higit na marami sa mga tao ay hindi nagpapasalamat kay Allāh sa mga biyaya Niya bagkus tumatangging sumampalataya sa Kanya.

Pagkatapos kinausap ni Jose ang dalawang binata sa kulungan, na nagsasabi: "Ang pagsamba ba sa mga diyos na sarisari ay higit na mabuti o ang pagsamba kay Allāh, ang Nag-iisa, na walang katambal sa Kanya, ang Palalupig sa iba sa Kanya, na hindi nalulupig?"

Wala kayong sinasamba bukod pa kay Allāh kundi mga pangalan sa hindi mga pinangalanan, na tinawag ninyo mismo at ng mga ninuno ninyo na mga diyos. Walang ukol sa mga ito na isang bahagi sa pagkadiyos. Hindi nagpababa si Allāh sa pagpapangalan ninyo sa mga ito ng katwirang nagpapatunay sa katumpakan ng mga ito. Walang iba ang paghahatol sa lahat ng mga nilikha kundi ukol kay Allāh lamang, hindi ukol sa mga pangalang ito na ipinangalan ninyo mismo at ng mga ninuno ninyo. Nag-utos si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – na pakaisahin ninyo Siya sa pagsamba at sumaway Siya na magtambal kayo kasama sa Kanya ng iba pa sa Kanya. Ang paniniwala sa kaisahang iyon ay ang Relihiyong tuwid na walang kabaluktutan dito, subalit ang higit na marami sa mga tao ay hindi nakaaalam niyon. Dahil doon, nagtatambal sila kay Allāh kaya sumasamba sila sa ilan sa mga nilikha Niya.

O dalawang kapisan ko sa bilangguan, hinggil sa nanaginip na siya ay pumipiga ng ubas upang maging alak, tunay na siya ay lalabas mula sa kulungan at manunumbalik sa gawain niya para magpainom siya sa hari; at hinggil naman sa nanaginip na sa ibabaw ng ulo niya ay may tinapay na kumakain ang mga ibon mula roon, tunay na siya ay papatayin at bibitayin kaya kakain ang mga ibon mula sa karne ng ulo niya. Natapos ang usapin na humiling kayong dalawa ng habilin hinggil doon at nalubos sapagkat ito ay magaganap nang walang pasubali."

Nagsabi si Jose sa natiyak niya na ito ay maliligtas mula sa dalawang ito – ang tagapagpainom ng hari: "Bumanggit ka ng kasaysayan ko at lagay ko sa piling ng hari, nang sa gayon siya ay magpalabas sa akin mula sa bilangguan," ngunit nagpalimot ang Demonyo sa tagapagpainom ng pagbanggit kay Jose sa piling ng hari, kaya nanatili si Jose sa bilangguan matapos niyon nang ilang taon.

Nagsabi ang hari: "Tunay na ako ay nakakita sa panaginip ng pitong bakang matataba na kinakain ng pitong bakang payat at nakakita ng pitong uhay na luntian at pitong uhay na tuyot. O mga ginoo at mga maharlika, magpabatid kayo sa akin ng pagpapakahulugan sa panaginip kong ito kung nangyaring kayo ay mga nakaaalam ng pagpapakahulugan ng panaginip."

Nagsabi sila: "Ang panaginip mo ay mga paghahalo ng mga napanaginipan. Ito ay hindi gayon kaya walang pagpapakahulugan dito. Hindi kami mga nakaaalam sa pagpapaliwanag ng mga napanaginipang nagkahalu-halo."

Nagsabi ang tagapagpainom na naligtas mula sa dalawang binatang bilanggo, at nakaalaala kay Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – at sa taglay niya na kaalaman sa pagpapakahulugan sa panaginip, matapos ng isang yugto: "Ako ay magpapabatid sa inyo hinggil sa pagpapakahulugan sa napanaginipan ng hari matapos ng pagtatanong sa may kaalaman sa pagpapakahulugan nito. Kaya magpadala ka sa akin, O hari, kay Jose upang magpakahulugan siya sa panaginip mo."

Kaya noong nakarating kay Jose ang nakaligtas ay nagsabi ito sa kanya: "O Jose, O pagkatapat-tapat, magpabatid ka sa amin tungkol sa pagpapakahulugan sa nanaginip ng pitong bakang matataba na kinain ng pitong bakang payat, at nanaginip ng pitong uhay na luntian at nanaginip ng pitong uhay na tuyot, nang sa gayon ako ay babalik tungo sa hari at mga nasa piling niya, nang sa gayon sila ay makaaalam ng paghahayag sa panaginip ng hari at makaaalam sa kalamangan mo at kalagayan mo."

Nagsabi si Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – habang naghahayag sa panaginip na ito: "Magtatanim kayo nang pitong taong nagkakasunuran nang dibdiban, saka ang anumang aanihin ninyo sa bawat taon mula sa pitong taong iyon ay iwan ninyo sa mga uhay nito bilang paghahadlang dito laban sa pagkabulok, maliban sa kaunti mula sa kakailanganin ninyong mga butil para kainin.

Pagkatapos may darating – matapos na ng pitong taon na mataba na iyon na nagtanim kayo sa mga iyon – na pitong taong tagtuyot, na kakain ang mga tao sa mga iyon ng bawat inani sa mga taon na mataba, maliban sa kaunti mula sa iniingatan ninyo na bahagi ng magiging punla.

Pagkatapos may darating – matapos ng mga taon na tagtuyot na iyon – na isang taon na bababa doon ang mga ulan, tutubo ang mga pananim, at pipiga doon ang mga tao ng kakailanganin para pigain gaya ng ubas, oliba, at tubo.

Nagsabi ang Hari sa mga tagatulong nito noong umabot dito ang paghahayag ni Jose sa panaginip nito: "Palabasin ninyo siya mula sa bilangguan at dalhin ninyo siya sa akin." Ngunit noong dumating kay Jose ang sugo ng hari ay nagsabi siya rito: "Bumalik ka tungo sa amo mong hari saka tanungin mo siya tungkol sa kasaysayan ng mga babaing sumugat sa mga kamay nila upang lumitaw ang kawalang-sala ko bago ng paglabas mula sa bilangguan. Tunay na ang Panginoon ko, sa ginawa nila sa akin na pagtatangkang mang-akit, ay Maalam: walang nakakukubli sa Kanya na anuman doon."

Nagsabi ang hari habang nakikipag-usap sa mga babae: "Ano ang pumapatungkol sa inyo nang humiling kayo kay Yusuf sa pamamagitan ng isang panlalalang upang gumawa siya ng mahalay sa inyo?" Nagsabi ang mga babae bilang sagot sa hari: "Malayo kay Allāh na si Yusuf ay maging pinaghihinalaan. Sumpa man kay Allāh, hindi kami nakaalam sa kanya ng anumang kasagwaan." Kaya sa sandaling iyon ay nagsabi ang maybahay ng Makapangyarihan habang umaamin sa ginawa nito: "Ngayon ay lumitaw ang katotohanan. Ako ay nagtangka na mang-akit sa kanya at hindi siya nagtangka na mang-akit sa akin. Tunay na siya ay kabilang sa mga tapat sa anumang inangkin niya na kawalang-sala niya sa ipinaratang ko sa kanya."

Nagsabi ang maybahay ng Makapangyarihan: "Upang malaman ni Jose nang umamin ako na ako ay ang nagtangkang umakit sa kanya at na siya ay tapat, na ako ay hindi gumawa-gawa laban sa kanya sa pagkaliban niya sapagkat luminaw para sa akin mula sa nangyari na si Allāh ay hindi nagtutuon sa sinumang nagsisinungaling at nanlalansi."

Nagpatuloy ang maybahay ng Makapangyarihan sa pagsasalita nito, na nagsasabi: "Hindi ako nagpapawalang-kinalaman ng sarili ko sa pagnanais ng kasagwaan at hindi ako nagnais niyon ng pagbibigay-matuwid sa sarili ko dahil ang gawi ng kaluluwang pantao ay ang kadalasan ng pag-uutos ng kasagwaan dahil sa pagkahilig nito sa ninanasa nito at sa kahirapan ng pagpigil nito roon, maliban sa kinaawaan ni Allāh na mga kaluluwa sapagkat nagsanggalang Siya sa mga ito laban sa pag-uutos ng kasagwaan. Tunay na ang Panginoon ko ay Mapagpatawad sa sinumang nagbalik-loob kabilang sa mga lingkod Niya, Maawain sa kanila."

Nagsabi ang hari sa mga tagatulong nito noong luminaw para rito ang kawalang-sala ni Yusuf at ang pagkakaalam ng maybahay: "Maghatid kayo sa kanya sa akin, magtatalaga ako sa kanya bilang natatangi para sa sarili ko." Kaya inihatid nila siya sa hari. Kaya noong nakausap siya nito at luminaw para rito ang kaalaman niya at ang pagkaunawa niya, nagsabi ito sa kanya: "Tunay na ikaw, O Yusuf, sa araw na ito sa ganang amin ay naging isang may katungkulan at reputasyon at isang pinagtitiwalaan."

Nagsabi si Jose sa hari: "Magpamahala ka sa akin sa pag-iingat ng mga imbakan ng yaman at mga pagkain sa Lupain ng Ehipto sapagkat tunay na ako ay isang tagaingat-yamang mapagkakatiwalaan, at may kaalaman at pagkatalos sa pinamamahalaan ko."

Kung paanong nagmagandang-loob Kami kay Jose ng pagkawalang-sala at paglaya sa pagkakulong, nagmagandang-loob Kami sa kanya ng pagbibigay-kapangyarihan para sa kanya sa Ehipto. Nanunuluyan siya at naninirahan siya sa alinmang lugar na niloob niya. Nagbibigay Kami mula sa awa Namin sa Mundo sa sinumang niloloob Namin kabilang sa mga lingkod Namin. Hindi Kami nagwawala ng gantimpala sa mga tagagawa ng maganda, bagkus magtutumbas Kami sa kanila nito nang ganap nang hindi kinukulangan.

Talagang ang gantimpala ni Allāh na inihanda Niya sa Kabilang-buhay ay higit na mabuti kaysa sa gantimpala ng Mundo para sa mga sumampalataya kay Allāh at sila noon ay nangingilag magkasala sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya.

Sumapit ang mga kapatid ni Jose sa Lupain ng Ehipto na may dalang paninda nila. Saka pumasok sila sa kanya, saka nakakilala siya na sila ay mga kapatid niya samantalang hindi sila nakakilala na siya ay kapatid nila, dahil sa tagal ng panahon at pagbabago ng anyo niya dahil siya noon ay isang bata nang itinapon nila sa balon.

Noong nakapagbigay siya sa kanila ng hiniling nila na panlaang pagkain at baon ay nagsabi siya, matapos na nagpabatid sila sa kanya na mayroon silang isang kapatid sa ama nila na iniwan nila sa piling ng ama nito: "Dalhin ninyo sa akin ang kapatid ninyo mula sa ama ninyo, magdaragdag ako sa inyo ng isang pasan ng kamelyo. Hindi ba ninyo nakikita na ako ay nagpapakumpleto ng pagtatakal at hindi kumukulang nito, at ako ay pinakamabuti sa mga tagatanggap ng panauhin?

Ngunit kung hindi kayo maghahatid sa kanya sa akin, lilinaw ang pagsisinungaling ninyo sa pag-aangkin ninyo na mayroon kayong isang kapatid mula sa ama ninyo, kaya hindi ako magtatakal sa inyo ng pagkain at huwag kayong lumapit sa bayan ko."

Kaya sumagot sa kanya ang mga kapatid niya, na mga nagsasabi: "Hihilingin namin siya sa ama namin at pagsusumikapan namin iyon. Tunay na kami ay talagang mga gagawa ng ipinag-utos mo sa amin nang walang pagpapakulang."

Nagsabi si Jose sa mga manggagawa niya: "Isauli ninyo ang paninda [na ipinambayad] ng mga ito sa kanila upang malaman nila sa sandali ng pagkabalik nila na tayo ay hindi bumili ng mga ito mula sa kanila." Ito ay pipilit sa kanila sa pagbalik muli, na kasama nila ang kapatid nila, upang makapagpatunay sila kay Jose ng katapatan nila at tumanggap siya mula sa kanila ng paninda nila.

Kaya noong bumalik sila sa ama nila at nagsalaysay roon ng nangyaring pagpaparangal ni Jose sa kanila ay nagsabi sila: "O ama namin, ipagkakait sa amin ang pagtatakal kung hindi namin dadalhin ang kapatid namin kasama namin kaya ipadala mo po siya kasama namin sapagkat tunay na kung ikaw ay magpapadala sa kanya kasama namin, tatakalan kami ng pagkain. Tunay na kami ay nangangako sa iyo ng pag-iingat sa kanya hanggang sa bumalik siya sa iyo nang ligtas."

Nagsabi sa kanila ang ama nila: "Ipagkakatiwala ko kaya siya sa inyo malibang [napipilitan] kung paanong ipinagkatiwala ko sa inyo ang kapatid niyang buo, si Jose, bago pa niyan? Ipinagkatiwala ko na sa inyo si Jose at nangako naman kayo na mag-iingat sa kanya ngunit hindi kayo tumupad sa ipinangako ninyo kaya wala nang pagtitiwala sa ganang akin sa pangako ninyo ng pag-iingat sa kanya. Ang pagtitiwala ko ay nasa kay Allāh lamang sapagkat Siya ay ang pinakamabuti sa mga tagapag-ingat para sa sinumang ninais Niyang pag-ingatan at ang pinakamaawain sa mga naaawa sa sinumang ninais Niyang kaawaan."

Noong nagbukas sila ng mga sisidlan ng pagkain nila na dinala nila ay nakatagpo sila sa halaga nito na isinauli sa kanila. Kaya nagsabi sila sa ama nila: "Alin pang bagay ang mahihiling namin sa makapangyarihang ito matapos ng pagpaparangal na ito? Ito ay ang halaga ng pagkain namin, na isinauli ng makapangyarihan bilang pagmamagandang-loob mula sa kanya sa amin. Makapagdudulot kami ng pagkain para sa mag-anak namin. Makapag-iingat kami sa kapatid namin laban sa pinangangambahan mo para sa kanya. Madaragdagan kami ng isang takal [na pasan] ng kamelyo dahilan sa pagsasama sa kanya sapagkat ang pagdaragdag ng isang takal [na pasan] ng kamelyo ay isang bagay na madali sa ganang makapangyarihan."

Nagsabi sa kanila ang ama nila: "Hindi ako magpapadala sa kanya kasama sa inyo hanggang sa magbigay kayo sa akin ng isang pangako kay Allāh, na nagtitiyak na talagang magsasauli kayo sa kanya sa akin, maliban kung may pumaligid na kapahamakan sa inyo sa kalahatan, walang natira sa inyo na isa man, at hindi ninyo nakaya na magtanggol sa kanya ni magbalik." Kaya noong nagbigay sila sa kanya ng pangako kay Allāh na tumitiyak niyon ay nagsabi siya: "Si Allāh ay Saksi sa anumang sinasabi natin sapagkat nakasasapat sa atin ang pagsaksi Niya."

Nagsabi sa kanila ang ama nila habang nagtatagubilin sa kanila: "Huwag kayong magsipasok sa Ehipto mula sa pintong nag-iisa na mga magkakasama, subalit magsipasok kayo mula sa mga pintong magkakaiba-iba sapagkat iyon ay higit na ligtas laban sa paglalahat sa inyo ng isa sa kapinsalaan kung nagnais ito niyon sa inyo. Hindi ako nagsasabi sa inyo niyon upang magtulak ako palayo sa inyo ng isang kapinsalaang ninais ni Allāh sa inyo at hindi upang magdulot ako para sa inyo ng isang kapakinabangang hindi ninais ni Allāh sapagkat ang pagtatadhana ay walang iba kundi ang pagtatadhana ni Allāh at ang pag-uutos ay walang iba kundi ang pag-uutos Niya. Sa Kanya lamang ako nanalig sa lahat ng mga nauukol sa akin at sa Kanya lamang ay manalig ang mga nananalig sa mga nauukol sa kanila."

Kaya lumisan sila at kasama sa kanila ang kapatid na buo ni Jose. Noong nakapasok sila mula sa mga pintuang magkakaiba-iba, gaya ng ipinag-utos sa kanila ng ama nila, hindi nangyaring nakapagtanggol sa kanila ang pagpasok nila mula sa mga pintong magkakaiba-iba laban sa anumang kabilang sa itinakda ni Allāh sa kanila. Iyon lamang ay bahagi ng awa ni Jacob sa mga anak niya, na inihayag niya at itinagubilin niya sa kanila. Siya ay nakaaalam na walang pagtatadhana maliban sa pagtatadhana ni Allāh sapagkat siya ay nakaaalam sa itinuro ni Allāh sa kanya na pananampalataya sa pagtatakda at paggawa ng mga kadahilanan, subalit ang higit na marami sa mga tao ay hindi nakaaalam niyon.

Noong nakapasok ang mga kapatid ni Jose kay Jose at kasama nila ang kapatid niyang buo, inilapit niya sa kanya ang kapatid niyang buo at nagsabi siya rito nang palihim: "Tunay na ako ay ang kapatid mong buo, si Jose, kaya huwag kang malungkot sa dating pinaggagawa ng mga kapatid mo na mga gawaing salawahan gaya ng pananakit, paghihinanakit sa atin, at pagtapon nila sa akin sa balon."

Kaya noong nakapag-utos si Jose sa mga tagapaglingkod niya ng pagkarga ng pagkain sa mga kamelyo ng mga kapatid niya, inilagay niya ang pantakal ng hari na ipinantatakal sa pagkain para sa mga mamimili ng pagkain sa lalagyan ng kapatid niyang buo nang walang kaalaman nila upang magtagumpay sa pagpapanatili rito kasama sa kanya. Noong nakalisan sila pauwi sa mag-anak nila ay may nanawagang isang tagapanawagang nakasunod sa bakas nila: "O mga may-ari ng mga kamelyong kinargahan ng mga panustos, tunay na kayo ay talagang mga magnanakaw."

Nagsabi ang mga kapatid ni Jose at lumapit sila sa tagapanawagang nakasunod sa bakas nila at sa kasama niyon na mga kasamahan niyon: "Ano ang nawala mula sa inyo upang magparatang kayo sa amin ng pagnanakaw."

Nagsabi ang tagapanawagan at ang kasama niyang mga kasamahan niya sa mga kapatid ni Jose: "Naglaho sa amin ang salop ng hari na ipinantatakal. Ukol sa sinumang makapaghahatid ng salop ng hari bago ng pagsisiyasat ay isang kabayaran, na [pagkaing] isang pasan ng kamelyo, at ako ay tagapaggarantiya para sa kanya niyon."

Nagsabi sa mga iyon ang mga kapatid ni Jose: "Sumpa man kay Allāh, talaga ngang nalaman ninyo ang kawalang-kinalaman namin at ang kawalang-sala namin gaya ng nakita ninyo mula sa mga kalagayan namin, at na kami ay hindi dumating sa Lupain ng Ehipto upang magtiwali roon. Hindi kami sa tanang buhay namin naging mga magnanakaw."

Nagsabi ang tagapanawagan at ang mga kasamahan niya: "Kaya ano ang ganti sa sinumang nagnakaw niyon sa ganang inyo kung kayo ay naging mga sinungaling sa pag-aangkin ninyo ng kawalang-sala sa pagnanakaw?"

Nagsabi sa mga iyon ang mga kapatid ni Jose: "Ang ganti sa magnanakaw sa ganang amin ay na ang sinumang natagpuan ang ninakaw sa lalagyan niya ay magsusuko ng sarili niya sa ninakawan upang alipinin siya. Ang tulad ng ganting ito sa pamamagitan ng pang-aalipin ay iginaganti namin sa mga magnanakaw."

Kaya nagpabalik ang mga iyon sa kanila kay Jose para sa pagsisiyasat sa mga sisidlan nila. Nagsimula siya sa pagsisiyasat sa mga sisidlan ng mga kapatid niyang hindi buo bago ng pagsisiyasat sa sisidlan ng kapatid niyang buo bilang pagtatakip sa panlalalang. Pagkatapos siniyasat niya ang sisidlan ng kapatid niyang buo at inilabas ang salop ng hari mula roon. Kung paanong nagpakana si Allāh para kay Jose sa pamamagitan ng pagpapanukala ng paglalagay ng salop sa lalagyan ng kapatid niya, nagpakana pa para sa kanya ng iba pang bagay: na magpataw sa mga kapatid niya ayon sa parusa ng bayan nila sa pamamagitan ng pang-aalipin sa magnanakaw. Ang bagay na ito ay hindi maisasakatuparan kung sakaling nagsagawa ng parusa ng hari para sa magnanakaw, na paghahagupit at pagpapamulta, malibang lumuob si Allāh ng iba pang panukala sapagkat Siya ay Nakakakaya niyon. Nag-aangat si Allāh sa mga ranggo ng mga niloloob Niya kabilang sa mga lingkod Niya kung paanong nag-angat Siya sa ranggo ni Jose. Sa ibabaw ng bawat nagtataglay ng kaalaman ay may isang higit na maalam kaysa sa kanya at sa ibabaw ng kaalaman ng lahat ay ang kaalaman ni Allāh na nakaaalam sa bawat bagay.

Nagsabi ang mga kapatid ni Jose: "Kung nagnakaw siya ay walang kataka-taka sapagkat nagnakaw na ang isang kapatid niyang buo bago ng pagnanakaw niya mismo." Tumutukoy sila kay Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – ngunit nagkubli si Jose ng pagkasakit ng damdamin niya sa pinagsasabi nilang ito at hindi siya naglantad nito sa kanila. Nagsabi siya sa kanila sa sarili niya: "Ang taglay ninyong inggit at paggagawa ng kasagwaan na nauna na mula sa inyo ay ang kasamaan mismo sa kalagayang ito. Si Allāh –pagkataas-taas Siya – ay higit na maalam sa paggawa-gawang ito [ng kasinungalingan] na namumutawi mula sa inyo."

Nagsabi ang mga kapatid ni Jose kay Jose: "O makapangyarihan, tunay na siya ay may isang amang matandang labis sa edad, na umiibig sa kanya nang higit, kaya dumakip ka po ng isa sa amin bilang pamalit sa kanya. Tunay na kami ay nakakikita sa iyo kabilang sa mga tagagawa ng maganda sa pakikitungo sa amin at pakikitungo sa iba pa sa amin, kaya gumawa ka po ng maganda sa amin sa pamamagitan niyon."

Nagsabi si Jose – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "[Humihiling ako ng] pagkupkop ni Allāh, na lumabag kami sa katarungan sa isang walang-sala dahil sa krimen ng isang tagalabag sa katarungan, para manghuli kami ng iba pa sa sinumang makatatagpo kami ng salop ng hari sa sisidlan niya; tunay na kami, kung gagawa kami niyon, ay talagang mga tagalabag sa katarungan, yayamang magpaparusa kami sa isang walang-sala at mag-iiwan kami sa isang may-sala."

Kaya noong nawalan sila ng pag-asa sa pagtugon ni Jose sa hiling nila, nagsarilinan sila palayo sa mga tao para magsanggunian. Nagsabi ang kapatid nilang matanda: "Nagpapaalaala ako sa inyo na ang ama ninyo ay tumanggap sa inyo ng pangako kay Allāh, na nagbibigay-diin na magsauli kayo sa kanya ng anak niya malibang pumalibot sa inyo ang hindi ninyo nakakayang pigilin. Bago pa niyon, nagwalang-bahala nga kayo kaugnay kay Jose at hindi kayo tumupad sa pangako ninyo sa ama ninyo kaugnay kay Jose. Kaya hindi ako mag-iiwan sa Lupain ng Ehipto hanggang sa magpahintulot sa akin ang ama ko na bumalik sa kanya o humusga si Allāh sa akin ng pagkuha sa kapatid ko. Si Allāh ay ang pinakambuti sa mga tagahusga sapagkat Siya ay humuhusga ayon sa katotohanan at katarungan."

Nagsabi ang kapatid na matanda: "Manumbalik kayo sa ama ninyo saka sabihin ninyo sa kanya: 'Tunay na ang anak mo ay nagnakaw, kaya inalipin siya ng makapangyarihan ng Ehipto bilang kaparusahan sa kanya sa pagnanakaw niya. Wala kaming ipinabatid kundi ayon sa nalaman namin mula sa pagkasaksi namin sa salop na inilabas mula sa sisidlan niya. Hindi kami nagkaroon ng kaalaman na siya ay nagnanakaw. Kung sakaling nalaman namin iyon ay hindi sana kami nakipagkasunduan sa iyo ng pagsasauli sa kanya.

Upang makapagpatunay ka sa katapatan namin, magtanong ka po, O ama namin, sa mga mamamayan ng Ehipto na kami dati ay naroon at magtanong ka po sa mga kasamahan sa karaban na pumunta kami kasama ng mga iyon, magpapabatid sila sa iyo ng ipinabatid namin sa iyo. Tunay na kami ay totohanang talagang mga tapat sa ipinabatid namin sa iyo hinggil sa kanya na pagnanakaw niya.'"

Nagsabi sa kanila ang ama nila: "Ang usapin ay hindi gaya ng binanggit ninyo na pangyayaring siya ay nagnakaw, bagkus humalina sa inyo ang mga sarili ninyo na manlansi kayo sa kanya kung paanong nanlansi kayo sa kapatid niyang si Jose bago pa niyan. Kaya ang pagtitiis ko ay isang pagtitiis na marilag: walang hinaing dito kundi kay Allāh. Sana si Allāh ay magsauli sa kanila sa akin sa kalahatan: si Jose at ang kapatid niyang buo, at ang matandang kapatid nilang dalawa. Tunay na Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang Maalam sa kalagayan ko, ang Marunong sa pangangasiwa Niya sa nauukol sa akin."

Lumayo siya na umaayaw sa kanila at nagsabi: "Ah, ang tindi ng lungkot ko dahil kay Jose!" Ang kaitiman ng mga mata niya ay naging kaputian dahil sa dalas ng pag-iyak niya dahil kay Jose sapagkat siya ay puno ng kalungkutan at pag-aalala. Nagkukubli siya ng lungkot niya sa mga tao.

Nagsabi ang mga kapatid ni Jose sa ama nila: "Sumpa man kay Allāh, hindi ka tumitigil, O ama namin, na umaalaala kay Jose at nagdurusa dahil sa kanya hanggang sa tumindi sa iyo ang karamdaman o mapahamak ka talaga."

Nagsabi sa kanila ang ama nila: "Hindi ako naghihinaing ng dumapo sa akin na pagkahapis at lungkot kundi kay Allāh lamang at nakaaalam ako mula sa kabaitan ni Allāh, paggawa Niya ng maganda, pagtugon Niya sa nagigipit, at ganti Niya sa nagdurusa ng hindi ninyo nalalaman mismo."

Nagsabi sa kanila ang ama nila: "O mga anak ko, umalis kayo saka umalam kayo ng mga ulat hinggil kay Jose at sa kapatid niya. Huwag kayong mawalan ng pag-asa sa pagpapaginhawa ni Allāh at pag-aaliw Niya sa mga lingkod Niya; tunay na walang nawawalan ng pag-asa sa pagpapaginhawa Niya at pag-aaliw Niya kundi ang mga taong tagatangging sumampalataya dahil sila ay hindi nakababatid sa pagkadakila ng kakayahan Niya at pagkakubli ng pagmamabuting-loob Niya sa mga lingkod Niya."

Kaya sumunod sila sa utos ng ama nila at umalis sila para maghanap kay Jose at sa kapatid niya. Kaya noong nakapasok sila kay Jose ay nagsabi sila: "Dumapo sa amin ang kagipitan at ang karalitaan. Nagdala kami ng panindang hamak na kakarampot, ngunit magtakal ka po para sa amin ng pagtatakal na lubus-lubos gaya ng pagtatakal mo noon para sa amin bago pa nito. Magkawanggawa ka po sa amin sa pamamagitan ng pagdaragdag doon o pagpipikit-mata sa [kalidad ng] paninda naming hamak; tunay na si Allāh ay gumaganti sa mga tagapagkawanggawa ayon sa pinakamagandang ganti."

Kaya noong nakarinig siya sa pananalita nila ay nagsampatiya siya sa kanila dala ng awa sa kanila. Nagpakilala siya sa kanila ng sarili niya. Nagsabi siya: "Nakaalam nga kayo sa ginawa ninyo kay Jose at sa kapatid niya nang kayo ay mga mangmang sa kahihinatnan ng ginawa ninyo sa kanilang dalawa?"

Nagulat sila at nagsabi sila: "Tunay na ikaw ba ay ikaw si Jose?" Nagsabi sa kanila si Jose: "Oo; ako si Jose at itong nakikita ninyo kasama ko ay ang kapatid kong buo. Nagmagandang-loob nga si Allāh sa amin sa pamamagitan ng pagpapalaya mula sa dating lagay namin at sa pamamagitan ng pag-aangat ng katayuan. Tunay na ang sinumang mangingilag magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya, at magtitiis sa pagsubok, tunay na ang gawa niya ay bahagi ng paggawa ng maganda at si Allāh ay hindi magwawala sa pabuya sa mga tagagawa ng maganda, bagkus nangangalaga Siya nito para sa kanila."

Nagsabi sa kanya ang mga kapatid niya, na mga humihingi ng paumanhin dahil sa pinaggagawa nila sa kanya: "Sumpa man kay Allāh, talaga ngang nagtangi sa iyo si Allāh higit sa amin dahil sa ibinigay Niya sa iyo na mga katangian ng kalubusan. Talaga ngang kami noon kaugnay sa pinaggagawa namin sa iyo ay mga tagagawa ng masagwa, na mga tagalabag sa katarungan."

Kaya tinanggap ni Jose ang paghingi nila ng paumanhin at nagsabi siya: "Walang paninisi sa inyo sa araw na ito na humihiling ng pagpaparusa sa inyo, ni pambabatikos. Humihiling ako kay Allāh na magpatawad Siya sa inyo. Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang pinakamaawain sa mga naaawa."

Kaya ibinigay ni Jose sa kanila ang kamisa niya noong naipaalam nila sa kanya ang kinahantungan ng paningin ng ama niya at nagsabi siya: "Umalis kayo kalakip ng kamisa kong ito saka ihagis ninyo sa mukha ng ama ko, manunumbalik para sa kanya ang paningin niya. Dalhin ninyo sa akin ang mga mag-anak ninyo sa kabuuan nila."

Noong nakalabas ang karaban paalis ng Ehipto at humiwalay ito sa kabihasnan mula roon ay nagsabi si Jacob – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – sa mga anak niya at sinumang nasa piling niya sa lupain niya: "Tunay na ako ay talagang nakaamoy ng amoy ni Jose, kung sakaling hindi kayo nagtuturing ng pagkamangmang sa akin at nag-uugnay sa akin sa pagkahukluban sa pamamagitan ng pagsabi ninyo: Ito ay matandang hukluban, na nagsasabi ng hindi niya nalalaman."

Nagsabi ang mga nasa piling niya kabilang sa mga anak niya: "Sumpa man kay Allāh, tunay na ikaw ay hindi natitigil sa naunang pagkahibang mo sa pumapatungkol sa kalagayan ni Jose sa ganang iyo at sa posibilidad ng pagkakita sa kanya sa muli."

Kaya noong nakarating ang tagapag-ulat ng magpapatuwa kay Jacob, ipinukol nito ang kamisa ni Jose sa mukha niya kaya siya ay naging nakakikita. Sa sandaling iyon ay nagsabi siya sa mga anak niya: "Hindi ba nagsabi ako sa inyo na tunay na ako ay nakaaalam mula sa kabaitan ni Allāh at paggawa Niya ng maganda ng hindi ninyo nalalaman mismo?"

Nagsabi ang mga anak niya sa ama nilang si Jacob – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – na mga humihingi ng paumanhin sa ginawa nila kay Jose at sa kapatid nito: "O ama namin, humiling ka po mula kay Allāh ng kapatawaran para sa mga pagkakasala naming nauna; tunay na kami dati ay mga nagkakasala, na mga gumawa ng masagwa sa ginawa namin kay Jose at sa kapatid niyang buo."

Nagsabi sa kanila ang ama nila: "Hihiling ako para sa inyo ng kapatawaran mula sa Panginoon ko; tunay na Siya ay ang Mapagpatawad sa mga pagkakasala ng mga nagbabalik-loob kabilang sa mga lingkod Niya, ang Maawain sa kanila."

Lumabas si Jacob at ang mag-anak nito mula sa lupain nito habang mga nagsasadya kay Jose sa Ehipto. Kaya noong nakapasok sila kay Jose, pinatuloy niya sa kanya ang ama niya at ang ina niya at nagsabi siya sa mga kapatid niya at mag-anak nila: "Magsipasok kayo sa Ehipto ayon sa kalooban ni Allāh, na mga natitiwasay; walang tatama sa inyo rito na pananakit."

Nagpaupo si Yusuf sa mga magulang niya sa supa na inuupuan niya at bumati sa kanya ang mga magulang niya at ang mga kapatid niyang labing-isa sa pamamagitan ng pagpapatirapa. Ito ay isang pagpapatirapa ng pagpaparangal, hindi ng isang pagsamba, bilang pagsasakatotohanan sa utos ni Allāh gaya ng sa mga panaginip. Dahil dito, nagsabi si Yusuf – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – sa ama niya: "Ang pagbating ito sa pamamagitan ng pagpapatirapa sa akin mula sa inyo ay ang pagpapakahulugan sa panaginip kong nakita ko bago pa niyan at isinalaysay ko sa iyo. Ginawa ngang totoo ito ng Panginoon ko dahil sa pagkaganap nito. Gumawa nga ng maganda sa akin ang Panginoon ko nang nagpalabas Siya sa akin mula sa pagkabilanggo at nang naghatid Siya sa inyo mula sa ilang nang matapos na nanggulo ang demonyo sa pagitan ko at ng mga kapatid ko. Tunay na ang Panginoon ko ay Mabait sa pangangasiwa Niya sa anumang niloloob Niya. Tunay na Siya ay ang Maalam sa mga kalagayan ng mga lingkod Niya, ang Marunong sa pangangasiwa Niya."

Pagkatapos dumalangin si Jose sa Panginoon niya saka nagsabi: "O Panginoon ko, nagbigay Ka nga sa akin ng paghahari sa Ehipto at nagturo Ka sa akin ng pagpapahayag ng mga panaginip. O Tagalikha ng mga langit at lupa at Tagapagpasimula ng mga ito nang walang naunang pagkakatulad, Ikaw ay ang tumatangkilik sa lahat ng mga nauukol sa akin sa buhay na pangmundo at ang tumatangkilik sa lahat ng mga ito sa Kabilang-buhay. Kunin Mo ako sa sandali ng pagwawakas ng taning ko bilang Muslim at isama Mo ako sa mga propetang maayos kabilang sa mga ninuno ko at iba pa sa kanila sa Kataas-taasang Firdaws ng Paraiso."

Ang nabanggit na iyon mula sa kasaysayan ni Jose at ng mga kapatid niya ay ikinakasi Namin sa iyo, O Sugo. Hindi ka nagkaroon ng kaalaman doon yayamang hindi ka noon naroon sa piling ng mga kapatid ni Jose nang nagpasya sila ng pagtapon sa kanya sa kailaliman ng balon at nagpakana sila ng ipinakana nilang panlalalang, subalit Kami ay nagkasi sa iyo niyon.

Ang higit na marami sa mga tao ay hindi mga mananampalataya, kahit pa man nagkaloob ka, O Sugo, ng buong pagsisikap upang sumampalataya sila. Kaya huwag masawi ang sarili mo para sa kanila dahil sa mga panghihinayang.

Kung sakaling nakapag-unawa sila ay talaga sanang sumampalataya sila sa iyo dahil ikaw ay hindi humiling mula sa kanila ng gantimpala, O Sugo, dahil sa Qur'ān ni dahil sa nag-aanyaya ka sa kanila sapagkat walang iba ang Qur'ān kundi isang pagpapaalaala para sa lahat ng mga tao.

Marami ang mga tandang nagpapatunay sa kaisahan Niya – kaluwalhatian sa Kanya – na nakakalat sa mga langit at sa lupa, na dumaraan sila sa mga iyon samantalang sila sa pagmumuni-muni sa mga iyon ay mga tagaayaw, na hindi pumapansin sa mga iyon.

Hindi sumasampalataya ang higit na marami sa mga tao kay Allāh na Siya ay ang Tagalikha, ang Palatustos, ang Tagapagbigay-buhay, ang Tagapagbigay-kamatayan malibang habang sila ay sumasamba kasama sa Kanya ng iba pa sa Kanya gaya ng mga anito at mga diyus-diyusan, at nag-aangkin na mayroon Siyang anak – kaluwalhatian sa Kanya.

Kaya natiwasay ba ang mga tagapagtambal na ito na pumunta sa kanila ang isang kaparusahan sa Mundo na maglulubog sa kanila at lulukob sa kanila, na hindi nila nakakakayang itulak iyon, o na pumunta sa kanila ang Huling Sandali nang biglaan samantalang sila ay hindi nakadarama sa pagpunta nito para makapaghanda sila para rito, kaya dahil doon hindi sila sumampalataya?

Sabihin mo, O Sugo, sa sinumang inaanyayahan mo: "Ito ay daan ko na nag-aanyaya ako sa mga tao tungo rito. Ayon sa katwirang maliwanag, nag-aanyaya tungo roon ako at nag-aanyaya tungo roon ang sinumang sumunod sa akin, napatnubayan sa patnubay ko, at nagsabuhay sa kalakaran ko. Kaluwalhatian kay Allāh higit sa anumang iniugnay sa Kanya kabilang sa anumang hindi nababagay sa kapitaganan sa Kanya o sumasalungat sa kalubusan Niya. Hindi ako kabilang sa mga tagapagtambal kay Allāh, bagkus ako ay kabilang sa mga naniniwala sa kaisahan Niya – kaluwalhatian sa Kanya."

Hindi Kami nagpadala bago mo pa, O Sugo, kundi ng mga lalaki kabilang sa mga tao, hindi mga anghel. Nagkakasi Kami sa kanila kung paanong nagkakasi Kami sa iyo, kabilang sa mga naninirahan sa mga lungsod, hindi kabilang sa mga naninirahan sa mga ilang. Ngunit nagpasinungaling sa kanila ang mga kalipunan nila kaya nagpahamak Kami sa mga iyon. Kaya hindi ba naglakbay ang mga tagapagpasinungaling na ito sa iyo sa lupa para magmuni-muni sila kung papaano ang naging wakas ng mga tagapagpasinungaling kabilang sa nauna pa sa kanila para magsaalang-alang sila sa mga iyon? Ang anumang nasa tahanan sa Kabilang-buhay ay higit na mabuti para sa mga nangilag magkasala kay Allāh sa Mundo. Kaya hindi ba kayo nakapag-uunawa na iyon ay higit na mabuti para mangilag kayong magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya, na ang pinakamabigat sa mga ito ay ang pananampalataya, at ng pag-iwas sa mga sinasaway Niya, na ang pinakamalaki sa mga ito ay ang pagtatambal kay Allāh?

Ang mga sugong ito na isinusugo Namin ay nagpalugit Kami sa mga kaaway nila at hindi Kami nagmamadali sa mga iyon ng kaparusahan bilang pagpapain sa mga iyon. Hanggang sa nang naantala ang pagpapahamak sa mga iyon, nawalan ng pag-asa ang mga sugo sa kapahamakan ng mga iyon, at nakatiyak ang mga tagatangging sumampalataya na ang mga sugo nila ay nagsinungaling sa kanila sa ipinangako ng mga ito sa kanila na parusa para sa mga tagapagpasinungaling at pagliligtas sa mga mananampalataya, dumating naman ang pag-aadya Namin para sa mga sugo Namin. Nailigtas ang mga sugo at ang mga mananampalataya mula sa kapahamakan na magaganap sa mga tagapagpasinungaling. Hindi napipigil ang pagpaparusa Namin sa mga taong salarin kapag magbababa Kami nito sa kanila.

Talaga ngang sa mga kasaysayan ng mga sugo, mga kasaysayan ng mga kalipunan nila, at sa kasaysayan ni Jose at ng mga kapatid niya ay may naging pangaral na napangangaralan sa pamamagitan nito ang mga may isip na malusog. Ang Qur'ān na naglalaman niyon ay hindi naging isang pananalitang nilikha-likhang ipinagsinungaling laban kay Allāh. Bagkus ito ay naging isang pagpapatotoo para sa mga kasulatang makalangit na ibinaba mula sa ganang kay Allāh, isang pagdedetalye para sa bawat nangangailangan ng pagdedetalye na mga patakaran at mga batas, isang paggagabay para sa bawat mabuti, at isang awa para sa mga taong sumasampalataya rito sapagkat sila ay nakikinabang sa anumang narito.

Alif. Lām. Rā'. Nauna na ang pagtalakay sa mga kapareho ng mga ito sa simula ng Kabanatang Al-Baqarah. Ang mga talatang mataas na ito sa kabanatang ito at ang Qur'ān na pinababa ni Allāh sa iyo, O Sugo, ay ang katotohanan na walang pag-aalangan hinggil dito at walang duda na ito ay mula sa ganang kay Allāh, subalit ang higit na marami sa mga tao ay hindi sumasampalataya rito dala ng isang pagmamatigas at isang pagpapakamalaki.

Si Allāh ay ang lumikha sa mga langit habang mga nakaangat na walang mga pantukod na nasasaksihan ninyo. Pagkatapos pumaitaas Siya at umangat Siya sa Trono ayon sa kataasang nababagay sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya – nang walang takyīf (paglalarawan sa kahulugan) at walang tamthīl (pagtutulad sa kahulugan). Isinailalim Niya ang araw at ang buwan para sa mga kapakinabangan ng nilikha Niya. Bawat isa sa araw at buwan ay umiinog sa isang yugtong tinakdaan sa kaalaman ni Allāh. Nagsasarisari Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ng pasya sa mga langit at lupa ayon sa niloloob Niya. Naglilinaw Siya sa mga tandang nagpapatunay sa kakayahan Niya, sa pag-asang makatiyak kayo sa pakikipagtagpo sa Panginoon ninyo sa Araw ng Pagbangon para maghanda kayo para roon ng gawang maayos.

Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ang naglatag ng lupa, lumikha rito ng mga bundok na matatatag upang hindi bumulabog sa mga tao, gumawa rito ng mga ilog ng tubig upang magpainom ang mga ito sa mga tao, mga hayop nila, at mga pananim nila. Mula sa lahat ng mga uri ng mga bunga ay gumawa Siya sa mga ito ng dalawang kaurian gaya ng lalaki at babae sa hayop. Nagtatakip Siya ng gabi sa maghapon kaya ito ay nagiging madilim matapos na ito dati ay nagbibigay-liwanag. Tunay na sa nabanggit na iyon ay talagang may mga patunay at mga patotoo para sa mga taong nag-iisip-isip sa pagkakayari ni Allāh at nagmumuni-muni rito sapagkat sila ay nakikinabang sa mga patunay at mga patotoong iyon.

Sa lupa ay may mga bahagi na nagkakalapitan. Dito ay may mga pataniman ng mga ubas. Dito ay may pananim at mga punong datiles na nagkakatipon sa nag-iisang pinag-ugatan at mga punong datiles na nagkakabukod sa pinag-ugatan ng mga ito. Dinidilig ang mga patanimang ito at ang mga pananim na iyon ng nag-iisang tubig. Nagtatangi Kami sa iba sa mga ito higit sa iba pa sa lasa at iba pa rito na mga pakinabang, sa kabila ng pagkakatabihan ng mga ito at pagdidilig sa mga ito ng nag-iisang tubig. Tunay na sa nabanggit na iyon ay talagang may mga patunay at mga patotoo para sa mga taong nakapag-uunawa dahil sila ay ang nagsasaalang-alang niyon.

Kung magtataka-taka ka, O Sugo, sa isang bagay, ang higit na karapat-dapat na magtataka-taka ka ay ang pagpapasinungaling nila sa pagkabuhay at ang sabi nila bilang pangangatwiran para sa pagtutol doon: "Kapag namatay ba kami at kami ay naging alabok at mga nadurog na butong bulok, bubuhayin ba kami at panunumbalikin kami bilang mga buhay?" Ang mga tagapagkailang iyon sa pagkabuhay matapos ng kamatayan ay ang mga tumangging sumampalataya sa Panginoon nila sapagkat nagkaila sila sa kakayahan Niya sa pagbuhay sa mga patay. Ang mga iyon ay lalagyan ng mga tanikalang yari sa apoy sa mga leeg nila sa Araw ng Pagbangon. Ang mga iyon ay ang mga maninirahan sa Apoy. Sila ay doon mga mamamalagi magpakailanman. Hindi sila daranas ng pagkalipol at hindi mapuputol sa kanila ang pagdurusa.

Nagmamadali sa iyo, O Sugo, ang mga tagapagtambal ng kaparusahan at nagmamabagal sila ng pagbaba nito sa kanila bago ng pagkabuo ng mga biyayang itinakda ni Allāh para sa kanila. Nagdaan na bago pa nila ang mga kaparusahan sa mga tulad nila kabilang sa mga kalipunang tagapagpasinungaling, kaya hindi ba sila nagsasaalang-alang sa mga ito? Tunay na ang Panginoon mo, O Sugo, ay talagang may pagpapalampas [sa sala] ng mga tao sa kabila ng paglabag nila sa katarungan sapagkat hindi Niya minamadali ang parusa sa kanila upang magbalik-loob sila kay Allāh. Tunay na Siya ay talagang malakas ang parusa para sa mga nagpupumilit sa kawalang-pananampalataya nila kung hindi sila nagbalik-loob.

Nagsasabi ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh bilang pagpapalabis sa pagbalakid at pagmamatigas: "Bakit nga ba walang pinababa kay Muḥammad na isang tanda mula sa Panginoon niya tulad ng pinababa kina Moises at Jesus?" Ikaw, O Sugo, ay isang tagapagbabala lamang. Nagpapangamba ka sa mga tao laban sa pagdurusa mula kay Allāh at wala kang anumang mga tanda kundi ang ibinigay sa iyo ni Allāh. Para sa bawat [pangkat ng] mga tao ay may propeta na gumagabay sa kanila tungo sa daan ng katotohanan at nagtuturo sa kanila roon.

Si Allāh ay nakaaalam sa anumang dinadala ng bawat babae sa tiyan nito, nakaaalam sa bawat bagay tungkol doon, nakaaalam sa anumang nangyayari sa mga sinapupunan na kakulangan at karagdagan, at kalusugan at kapansanan. Bawat bagay sa ganang Kanya – kaluwalhatian sa Kanya – ay tinakdaan ng sukat: hindi nakadaragdag dito at hindi nakababawas dito.

[Ito ay] dahil Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay Nakaaalam sa bawat nalingid sa mga pandama ng nilikha Niya at Nakaaalam sa bawat natatalos ng mga pandama nila; ang Dakila sa mga katangian Niya, mga pangalan Niya, at mga gawa Niya; ang Kataas-taasan sa bawat nilikha kabilang sa mga nilikha Niya – sa sarili Niya at mga katangian Niya.

Nakaaalam Siya sa lihim at higit na kubli. Nagkakapantay sa kaalaman Niya ang sinumang nagkubli kabilang sa inyo, O mga tao, ng sinabi at ang sinumang nagpahayag nito. Nagkakapantay sa kaalaman Niya, gayon din, ang sinumang nagpapatago sa kadiliman ng gabi palayo sa mga mata ng mga tao at ang sinumang naghahayag sa mga gawain niya sa kaliwanagan ng maghapon.

Si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya – ay may mga anghel na sumusunod ang isa't isa sa kanila sa tao sapagkat pumupunta ang iba sa kanila sa gabi at ang iba sa kanila sa maghapon. Nangangalaga sila sa tao ayon sa utos ni Allāh laban sa kabuuan ng mga pagtatakda na itinakda ni Allāh para sa tao na pigilin [na mangyari] ang mga ito sa tao. Nagsusulat sila ng mga sinabi nito at mga ginawa nito. Tunay na si Allāh ay hindi nagpapaiba sa anumang nasa mga tao, mula sa isang kalagayang kaaya-aya tungo sa kalagayang iba pa na hindi nagpapagalak sa kanila, hanggang sa magpaiba sila sa nasa mga sarili nila gaya ng kalagayan ng pagpapasalamat. Kapag nagnais si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – sa mga tao ng isang kapahamakan ay walang tagapigil sa ninais Niya. Walang ukol sa inyo, O mga tao, bukod pa kay Allāh, na anumang tagatangkilik na tatangkilik sa mga nauukol sa inyo para dulugan ninyo para maitulak ang dumapo sa inyo na pagsubok.

Siya ang nagpapakita sa inyo, O mga tao, ng kidlat at nagsasama para sa inyo rito ng pangamba sa mga lintik at paghahangad sa ulan. Siya ang nagpapairal sa mga ulap na namimigat sa tubig ng ulang masagana.

Nagluluwalhati ang kulog sa Panginoon nito ayon sa pagluluwalhating nalalakipan ng pagpupuri sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya – at nagluluwalhati ang mga anghel sa Panginoon nila dala ng pangamba sa Kanya, dala ng pagpipitagan, at dala ng pagdakila sa Kanya. Nagpapadala Siya ng mga lintik na nanununog sa sinumang niloloob Niya kabilang sa mga nilikha Niya para magpahamak Siya rito habang ang mga tagatangging sumampalataya ay nakikipaghidwaan hinggil sa kaisahan Niya samantalang Siya ay matindi ang pagpapagalaw at ang lakas sapagkat wala Siyang ninanais na anuman malibang nagagawa Niya.

Ukol kay Allāh lamang ang panawagan ng Monoteismo, na walang nakikitambal sa Kanya roon na isa man, samantalang ang mga anitong dinadalanginan ng mga tagapagtambal bukod pa sa Kanya ay hindi tumutugon sa panalangin ng dumadalangin sa mga ito sa anumang hiling. Walang iba ang panalangin nila sa mga ito kundi tulad ng isang uhaw na nag-aabot ng kamay niya sa tubig upang umabot ito sa bibig niya para uminom mula rito, gayong ang tubig ay hindi aabot sa bibig niya. Walang iba ang panalangin ng mga tagatangging sumampalataya sa mga anito nila kundi nasa isang pagkawala at isang pagkalayo sa tama dahil ang mga ito ay hindi nakakakaya ng pagdudulot ng pakinabang para sa kanila ni ng pagtutulak ng pinsala.

Kay Allāh lamang nagpapasakop sa pagpapatirapa ang lahat ng sinumang nasa mga langit at sinumang nasa lupa. Nagkakapantay roon ang mananampalataya at ang mga tagatangging sumampalataya bagamat ang mananampalataya ay nagpapasakop sa Kanya at nagpapatirapa nang kusang loob. Hinggil naman sa tagatangging sumampalataya, nagpapasakop ito sa Kanya nang labag sa loob, gayong nagdidikta rito ang kalikasan ng pagkalalang dito na magpasakop sa Kanya nang kusang loob. Sa Kanya nagpapaakay ang anino ng bawat may anino kabilang sa mga nilikha sa simula ng maghapon at sa wakas nito.

Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagatangging sumampalataya na sumasamba kasama kay Allāh sa iba pa sa Kanya: "Sino ang Tagalikha ng mga langit at lupa at ang Tagapangasiwa ng nauukol sa mga ito?" Sabihin mo, O Sugo: "Si Allāh ay ang Tagalikha ng mga ito at ang Tagapangasiwa ng nauukol sa mga ito at kayo ay kumikilala niyon." Sabihin mo, O Sugo, sa kanila: "Kaya gumawa ba kayo para sa mga sarili ninyo ng mga katangkilik bukod pa kay Allāh, na mga walang-kakayahan na hindi nakakakaya ng pagdulot ng pakinabang para sa mga sarili nila ni ng pagpawi ng pinsala sa mga ito? Kaya paanong ukol sa kanila na kumaya niyon para sa iba sa kanila?" Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Nagkakapantay kaya ang tagatangging sumampalataya na siya ang bulag ang paningin at ang mananampalataya na siya ang nakakikitang napapatnubayan? O nagkakapantay kaya ang kawalang-pananampalataya na siyang mga kadiliman at ang pananampalataya na siyang liwanag? O gumawa ba sila para kay Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – ng mga katambal kasama sa Kanya sa paglikha, na lumikha ng tulad ng pagkalikha ni Allāh kaya nakalito sa ganang kanila ang pagkalikha ni Allāh sa pagkalikha ng mga katambal Niya?" Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Si Allāh lamang ay Tagalikha ng bawat bagay; walang katambal para sa Kanya sa paglikha. Siya ay ang namumukod-tangi sa pagkadiyos, na naging karapat-dapat na ibukod-tangi sa pagsamba, ang Tagadaig sa bawat bagay."

Naglahad si Allāh ng isang paghahalintulad para sa paglaho ng kabulaanan at pananatili ng katotohanan sa pamamagitan ng tubig ng ulan na bumababa mula sa langit hanggang sa umagos dahil dito ang mga lambak: bawat isa ay ayon sa sukat nito sa liit at laki, saka nagdala ang agos ng yagit at latak na nakaangat sa ibabaw ng tubig. Naglahad Siya ng iba pang paghahalintulad para sa dalawang ito sa pamamagitan ng ilan sa pinagpapaningasan ng mga tao na mga metal na mamahalin dala ng paghahangad ng paglusaw sa mga ito at pagyari ng ipinanggagayak ng mga tao sapagkat tunay na may pumapaibabaw dito na bula mula rito kung paanong may pumapaibabaw doon na bula mula roon. Sa pamamagitan ng dalawang paghahalintulad na ito, naglalahad si Allāh ng paghahalintulad ng katotohanan at kabulaanan sapagkat ang kabulaanan ay tulad ng yagit at bulang lumulutang sa tubig at tulad ng itinatapon ng paglusaw ng metal na kalawang at ang katotohanan naman ay tulad ng tubig na puro na iniinuman at nagpapatubo ng mga bunga, halaman, at damo at tulad ng natira mula sa metal matapos ng paglusaw nito para makinabang ang mga tao rito. Gaya ng paglalahad ni Allāh sa dalawang paghahalintulad na ito, naglalahad si Allāh ng mga paghahalintulad para sa mga tao upang lumiwanag ang katotohanan mula sa kabulaanan.

Ukol sa mga mananampalataya na tumugon sa Panginoon nila noong nag-anyaya Siya sa kanila sa paniniwala sa kaisahan Niya at pagtalima sa Kanya ang gantimpalang pinakamaganda. Ito ay ang Paraiso. Ang mga tagatangging sumampalataya na hindi tumugon sa paanyaya Niya sa paniniwala sa kaisahan Niya at pagtalima sa Kanya, kung sakaling nagkataon na taglay nila ang anumang nasa lupa na mga uri ng yaman at taglay pa nila ang tulad niyon bilang pagdaragdag doon, talagang magkakaloob sila ng lahat ng iyon bilang pantubos para sa mga sarili nila laban sa pagdurusa. Ang mga hindi tumugon na iyon sa paanyaya Niya ay tutuusin sa mga masagwang gawa nila sa kabuuan ng mga ito. Ang tahanan nilang kakanlungan nila ay Impiyerno. Kay sagwa ang higaan nila at ang tuluyan nila na siyang Apoy!

Hindi nagkakapantay ang nakaaalam na ang pinababa ng Panginoon mo sa iyo, O Sugo, mula sa Kanya ay ang katotohanang walang pag-aalangan hinggil dito – siya ay ang mananampalatayang tagatugon kay Allāh – at ang sinumang isang bulag – siya ay ang tagatangging sumampalataya na hindi tagatugon kay Allāh. Nagsasaalang-alang at napangangaralan lamang sa pamamagitan niyon ang mga nagtataglay ng pang-unawang matino.

Ang mga tumugon kay Allāh ay ang mga nagpapatupad sa pakikipagkasunduan nila kay Allāh o pakikipagkasunduan nila sa mga lingkod Niya at hindi lumalabag sa mga kasunduang pinagtibay kay Allāh o sa iba pa sa Kanya.

Sila ay ang mga nag-uugnay sa bawat ipinag-utos ni Allāh na pakikipag-ugnay sa mga kaanak, natatakot sa Panginoon nila ayon sa takot na nagtutulak sa kanila sa pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya, at nangangamba na magtuos sa kanila si Allāh sa bawat kinamit nila na kasalanan sapagkat ang sinumang tinalakay sa pagtutuos ay mapapahamak.

Sila ay ang mga nagtiis sa pagtalima kay Allāh at sa itinakda ni Allāh sa kanila kabilang sa nagpapagalak o nagpapadalamhati, nagtiis sa paglayo sa pagsuway kay Allāh dahil sa paghahanap sa kaluguran ni Allāh, nagsagawa ng pagdarasal ayon sa pinakakumpletong anyo, nagkaloob mula sa mga yamang ibinigay Namin sa kanila ng mga tungkuling kinakailangan, nagkaloob mula sa mga ito dala ng pagkukusang-loob na pakubli para sa makalayo sa pagpapakitang-tao at lantaran upang tumulad sa kanila ang mga iba pa sa kanila, at pumipigil sa kasagwaan ng sinumang gumawa ng masagwa sa kanila sa pamamagitan ng paggawa ng maganda roon. Ang mga nailalarawang iyon sa mga katangiang ito ay ukol sa kanila ang kahihinatnang papupurihan sa Araw ng Pagbangon.

Ang kahihinatnang papupurihang ito ay mga hardin, na mananatili sila sa mga ito bilang mga pinagiginhawa ayon sa pananatiling palagi. Bahagi ng kalubusan ng kaginhawahan nila sa mga ito na makapasok sa mga ito kasama sa kanila ang sinumang naging matuwid sa mga ama nila, mga ina nila, mga asawa nila, at mga anak nila bilang pagkumpleto sa pagkapalagayang-loob nila sa pakikipagkita nila. Ang mga anghel ay papasok sa kanila, habang mga bumabati, mula sa lahat ng mga pinto ng mga tirahan nila sa Paraiso.

Babati sa kanila ang mga anghel tuwing pumapasok ang mga ito sa kanila sa pamamagitan ng pagsabi ng mga ito: "Kapayapaan ay sumainyo!" Nangangahulugan ito: "Naligtas kayo sa mga mapanira dahilan sa pagtitiis ninyo sa pagtalima kay Allāh at sa pait ng mga itinakda niya at sa pagtitiis ninyo sa [pag-iwas sa] pagsuway sa Kanya. Kaya kay inam ang kahihinatnan sa tahanan na naging kinahinatnan ninyo!"

Ang mga lumalabag sa kasunduan kay Allāh nang matapos ng pagbibigay-diin dito, pumuputol sa ipinag-utos ni Allāh na pakikipag-ugnay sa mga kaanak, at nanggugulo sa lupa sa pamamagitan ng pagsuway kay Allāh – pagkataas-taas Siya – ang mga malayong malumbay na iyon ay ukol sa kanila ang pagtataboy mula sa awa ni Allāh at ukol sa kanila ang kasagwaan ng kahihinatnan: ang Apoy.

Si Allāh ay nagpapalawak sa panustos sa sinumang niloloob Niya at nagpapasikip sa sinumang niloloob Niya kabilang sa mga lingkod Niya. Ang pagpapalawak sa panustos ay hindi isang palatandaan ng kaligayahan ni ng pag-ibig ni Allāh ni ang pagsikip nito ay isang palatandaan ng kalumbayan. Natuwa ang mga tagatangging sumampalataya sa buhay na pangmundo kaya sumandal sila at napanatag sila rito gayong walang iba ang buhay Mundo sa paghahambing sa Kabilang-buhay kundi isang natatamasang kaunti na lilisan.

Nagsasabi ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh at sa mga tanda Niya: "Bakit kaya hindi nagbaba kay Muḥammad ng isang tandang pisikal mula sa Panginoon niya na nagpapatunay sa katapatan niya para sumampalataya kami sa kanya?" Sabihin mo, O Sugo, sa mga tagapagmungkahing ito: "Tunay na si Allāh ay nagliligaw sa sinumang niloloob Niya ayon sa katarungan Niya at nagpapatnubay tungo sa Kanya sa sinumang bumalik sa Kanya sa pamamagitan ng pagbabalik-loob ayon sa kagandahang-loob Niya. Ang kapatnubayan ay hindi nasa mga kamay nila upang itali nila ito sa pagpapababa ng mga tanda."

Yaong mga pinatnubayan ni Allāh ay ang mga sumampalataya at napapalagay ang mga puso nila sa pag-aalaala kay Allāh sa pamamagitan ng pagluluwalhati sa Kanya at pagpupuri-puri sa Kanya, sa pamamagitan ng pagbigkas sa Aklat Niya at pakikinig dito, at sa pamamagitan ng iba pa roon. Pansinin, sa pag-aalaala kay Allāh lamang napapalagay ang mga puso at bagay sa mga ito iyon.

Itong mga sumampalataya kay Allāh at gumawa ng mga gawang maayos na nagpapalapit sa kanila kay Allāh, ukol sa kanila ay isang pamumuhay na kaaya-aya sa Kabilang-buhay at ukol sa kanila ay ang kahihinatnang maganda, ang Paraiso.

Tulad ng pagsusugong ito na nagsugo Kami sa pamamagitan nito ng mga naunang sugo sa mga kalipunan nila, nagsugo Kami sa iyo, O Sugo, sa kalipunan mo upang bigkasin mo sa kanila ang Qur'ān na ikinasi Namin sa iyo sapagkat ito ay nakasasapat sa pagpapatunay sa katapatan mo, subalit ang kalagayan ng mga tao mo ay na sila ay nagkakaila sa tandang ito dahil sila ay tumatangging sumampalataya sa Napakamaawain yayamang nagtatambal sila kasama sa Kanya ng iba pa sa Kanya. Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Ang Napakamaawain na tinatambalan ninyo ng iba pa sa Kanya ay ang Panginoon ko; walang sinasamba ayon sa karapatan bukod pa sa Kanya. Sa Kanya ako nanalig sa lahat ng mga nauukol sa akin at sa Kanya ang pagbabalik-loob ko."

Kung sakaling nangyaring bahagi ng mga katangian ng isang aklat kabilang sa mga aklat na makadiyos ay na maalis sa pamamagitan nito ang mga bundok buhat sa mga lugar ng mga ito o magkabitak-bitak ang lupa para maging mga ilog at mga bukal o mabigkas ito sa mga patay para sila ay maging mga buhay, talagang iyon ay itong Qur’ān na ibinaba sa iyo, O Sugo, sapagkat ito ay maliwanag ang patotoo at dakila ang epekto kung sakaling sila ay naging mga mapangilag sa pagkakasala ang mga puso subalit sila ay mga nagkakaila. Bagkus sa kay Allāh ang pag-uutos sa kabuuan nito sa pagpapababa sa mga himala at iba pa sa mga ito. Kaya hindi ba nakaaalam ang mga mananampalataya hinggil kay Allāh na kung sakaling niloloob ni Allāh ang kapatnubayan sa mga tao sa kalahatan nang walang pagpapababa ng mga tanda ay talaga sanang nagpatnubay Siya sa kanila sa kalahatan nang wala ng mga ito? Subalit Siya ay hindi lumuob niyon. Hindi natitigil ang mga tumangging sumampalataya kay Allāh na tinatamaan ng anumang ginawa nila na kawalang-pananampalataya at mga pagsuway bilang kasawiang matindi na dumadagok sa kanila o bumababa ang kasawiang iyon malapit sa tahanan nila hanggang sa dumating ang pangako ni Allāh sa pagbaba ng pagdurusang nagpapatuloy. Tunay na si Allāh ay hindi nag-iiwan sa pagsasakatuparan ng naipangako Niya kapag dumating ang oras nitong tinakdaan para rito.

Ikaw ay hindi unang sugong pinasinungalingan ng mga tao nito at tinuya nila sapagkat may nangutya nga na mga kalipunan bago mo pa, O Sugo, sa mga sugo sa mga iyon at nagpasinungaling ang mga iyon sa mga ito, ngunit nagpalugit Ako sa mga tumangging sumampalataya sa mga sugo sa kanila hanggang sa nagpalagay sila na Ako ay hindi magpapahamak sa kanila. Pagkatapos dumaklot Ako sa kanila matapos ng pagpapalugit sa pamamagitan ng mga uri ng pagdurusa, kaya papaano naging ang parusa Ko sa kanila? Talaga ngang ito ay naging isang parusang matindi.

Kaya ba ang sinumang siya ay isang tagapagpanatili sa pangangalaga sa mga panustos ng lahat ng nilikha, na mapagmasid sa bawat kaluluwa sa anumang nakamit nito na gawa para gumanti siya rito sa mga gawa nito ay higit na karapat-dapat sambahin o ang mga anitong ito na walang karapatang ukol sa mga ito na sambahin? Gumawa nga sa mga ito ang mga tagatangging sumampalataya bilang mga katambal para kay Allāh dala ng kawalang-katarungan at kabulaanan. Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Pangalanan ninyo sa amin ang mga katambal na sinamba ninyo kasama kay Allāh kung kayo ay naging mga tapat sa pag-aangkin ninyo. O nagpapabatid ba kayo kay Allāh hinggil sa hindi Niya nalalaman sa lupa na mga katambal o nagpapabatid kayo hinggil sa hayag mula sa sinabi, na walang reyalidad dito?" Bagkus pinaganda ng demonyo para sa mga tumangging sumampalataya ang pagpaplano nilang masagwa. Kaya tumanggi silang sumampalataya kay Allāh at naglihis Siya sa kanila palayo sa daan ng katinuan at kapatnubayan. Ang sinumang ililigaw ni Allāh palayo sa landas ng katinuan ay walang ukol sa kanya na anumang tagapagpatnubay na papatnubay sa kanya.

Ukol sa kanila ay isang pagdurusa sa buhay na pangmundo sa pamamagitan ng sumasapit sa kanila na pagkapatay at pagkabihag sa mga kamay ng mga mananampalataya. Talagang ang pagdurusa sa Kabilang-buhay na naghihintay sa kanila ay higit na matindi at higit na mabigat kaysa sa pagdurusa sa Mundo dahil sa taglay nito na katindihan at pamamalaging hindi napuputol. Walang ukol sa kanila na tagapigil na magsasanggalang sa kanila laban sa pagdurusang dulot ni Allāh sa Araw ng Pagbangon.

Ang katangian ng Paraiso na ipinangako ni Allāh sa mga tagapangilag magkasala sa Kanya sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya ay na ito ay dinadaluyan ng mga ilog mula sa ilalim ng mga palasyo nito at mga puno nito. Ang mga bunga nito ay namamalagi, hindi nauubos, na salungat sa mga bunga sa Mundo. Ang lilim nito ay namamalagi, hindi naglalaho at hindi umuurong. Iyon ay ang kahihinatnan ng mga nangilag magkasala kay Allāh sa pamamagitan ng pagsunod sa mga ipinag-uutos Niya at pag-iwas sa mga sinasaway Niya. Ang kahihinatnan naman ng mga tagatangging sumampalataya ay ang Apoy. Papasukin nila iyon bilang mga mamamalagi roon magpakailanman.

Ang mga binigyan Namin ng Torah kabilang sa mga Hudyo at ang mga binigyan Namin ng Ebanghelyo kabilang sa mga Kristiyano ay natutuwa sa pinababa sa iyo, O Sugo, dahil sa pagkasang-ayon nito sa ilan sa pinababa sa kanila. Mayroon sa mga pangkatin ng mga Hudyo at mga Kristiyano na nagkakaila sa ilan sa pinababa sa iyo na hindi umaayon sa mga pithaya nila o naglalarawan sa kanila ng pagpapalit at pagpilipit [ng kasulatan]. Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Nag-utos lamang sa akin si Allāh na sumamba ako sa Kanya lamang at huwag akong magtambal sa Kanya ng iba pa sa Kanya. Sa Kanya lamang ako dumadalangin at hindi ako dumadalangin sa iba pa sa Kanya at tungo sa Kanya lamang ang babalikan ko. Naghatid ng ganito ang Torah at ang Ebanghelyo."

Tulad ng pagpapababa Namin ng mga kasulatang nauna ayon sa mga wika ng mga taong pinatungkulan ng mga ito, nagpababa Kami sa iyo, O Muḥammad, ng Qur'ān bilang pananalitang pagpapasyang naglilinaw sa katotohanan sa [wikang] Arabe. Talagang kung sumunod ka, O Sugo, sa mga pithaya ng mga May Kasulatan sa pakikipagsumamo nila sa iyo hinggil sa pag-aalis ng hindi umaayon sa mga pithaya nila matapos na may dumating sa iyo na kaalamang itinuro sa iyo ni Allāh, walang ukol sa iyo laban kay Allāh na isang tagatangkilik na tatangkilik sa nauukol sa iyo at mag-aadya sa iyo laban sa mga kaaway mo at walang ukol sa iyo na tagapagtanggol na magtatanggol sa iyo laban sa pagdurusang dulot Niya.

Talaga ngang nagsugo Kami ng mga sugo bago mo pa, O Sugo, kabilang sa mga tao sapagkat ikaw ay hindi isang kauna-unahan sa mga sugo. Gumawa Kami para sa kanila ng mga maybahay at gumawa Kami para sa kanila ng mga anak gaya ng sa nalalabi sa mga tao. Hindi Kami gumawa sa kanila bilang mga anghel na hindi nagkakaasawa at hindi nagkakasupling. Ikaw ay kabilang sa mga sugong ito na mga taong nagkakaasawa at nagkakasupling. Kaya bakit nagtataka ang mga tagapagtambal sa iyong pagiging gayon? Hindi natutumpak ukol sa isang sugo na maghatid mula sa ganang kanya ng isang tanda maliban na magpahintulot si Allāh sa paghahatid niya niyon. Para sa bawat bagay na itinadhana ni Allāh ay may pagtatakdang bumanggit Siya rito niyon at may taning na hindi nauuna at hindi nahuhuli.

Nag-aalis si Allāh ng niloloob Niya ang pag-aalis niyon na kabutihan o kasamaan o kaligayahan o kalumbayan at iba pa sa mga ito, at nagpapatibay Siya sa niloloob Niya kabilang sa mga ito. Taglay Niya ang Tablerong Pinag-iingatan kaya Siya ay sanggunian ng lahat ng iyon. Ang anumang lumilitaw na pagpawi o pagpapatibay ay umaayon sa nilalaman nito.

Kung magpapakita Kami sa iyo, O Propeta, ng ilan sa ipinangangako Namin sa kanila na pagdurusa bago ng kamatayan mo, iyon ay nasa Amin na; o kung magbibigay-kamatayan Kami sa iyo bago Kami magpakita sa iyo niyon, walang kailangan sa iyo kundi ang pagpapaabot ng ipinag-utos Namin sa iyo na ipaabot at hindi kailangan sa iyo ang pagganti sa kanila ni ang pagtutuos sa kanila sapagkat iyon ay nasa Amin na.

Hindi ba nakasaksi ang mga tagatangging sumampalataya na ito na tunay na Kami ay pumupunta sa lupa ng kawalang-pananampalataya, na bumabawas Kami rito mula sa mga gilid nito sa pamamagitan ng pagpapalaganap ng Islām at pagsakop ng mga Muslim dito? Si Allāh ay humahatol at humuhusga ayon sa niloloob Niya sa pagitan ng mga lingkod Niya; walang isang nakapagpapabago sa kahatulan Niya sa pamamagitan ng pagpapawalang-bisa o pagpapaiba o pagpapalit. Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang mabilis ang pagtutuos: nagtutuos Siya sa mga una at mga huli sa iisang araw.

Nagpakana nga ang mga naunang kalipunan sa mga propeta nila, nanlansi ang mga iyon sa kanila, at pinasinungalingan sila sa inihatid nila. Kaya ano ang ginawa nila sa pagpaplano ng mga iyon sa kanila? Walang anuman dahil ang pagpaplanong gumagana ay ang pagpaplano ni Allāh hindi ng iba pa sa Kanya, kung paanong Siya – kaluwalhatian sa Kanya – ay ang nakaaalam sa lahat ng mga gawa ng nilikha sa kabuuan nila: walang nakakukubli sa Kanya na anuman mula sa mga ito. Sa sandaling iyon ay malalaman ng mga tagapagpasinungaling na ito kung gaano sila naging mga nagkakamali sa kawalan ng pananampalataya kay Allāh at kung gaano ang mga mananampalataya ay naging mga tama kaya makakamit ng mga ito dahil doon ang Paraiso at ang kahihinatnang maganda.

Nagsasabi ang mga tumangging sumampalataya na ikaw, O Muḥammad, ay hindi isang isinugo mula kay Allāh. Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Nakasapat si Allāh bilang tagasaksi sa pagitan ko at ninyo na ako ay isinugo mula sa Panginoon ko sa inyo, at ang sinumang may taglay ng kaalaman mula sa mga makalangit na kasulatan na nasaad sa mga ito ang paglalarawan sa akin. Ang sinumang si Allāh ay naging tagasaksi sa katapatan niya ay hindi pipinsala sa kanya ang pagpapasinungaling ng sinumang nagpasinungaling."

Alif. Lām. Rā'. Nauna na ang pagtatalakay sa mga kapareho ng mga ito sa simula ng Kabanatang Al-Baqarah. Ang Qur'ān na ito ay aklat na pinababa Namin sa iyo, O Sugo, upang magpalabas ka sa mga tao mula sa kawalang-pananampalataya, kamangmangan, at kaligawan tungo sa pananampalataya, kaalaman, at kapatnubayan ayon sa pagnanais ni Allāh tungo sa Relihiyon ng Islām na siyang daan ni Allāh, ang Makapangyarihan na walang nakikipanaig sa Kanya na isa man, ang pinupuri sa bawat bagay.

Si Allāh, na sa Kanya lamang ang paghahari sa anumang nasa mga langit at sa Kanya lamang ang paghahari sa anumang nasa lupa sapagkat Siya ay ang karapat-dapat na sambahin – tanging Siya – at hindi tambalan ng anuman kabilang sa nilikha Niya. Magtatamo ang mga tumangging sumampalataya ng isang pagdurusang malakas.

Ang mga tumangging sumampalataya ay nagtatangi sa buhay na pangmundo at anumang narito na kaginhawahang maglalaho higit sa Kabilang-buhay at anumang naroon na kaginhawahang mamamalagi, naglilihis sa mga tao palayo sa daan ni Allāh, at humihiling para sa daan Niya ng pagpapapangit, pagliko palayo sa katotohanan, at pagkiling palayo sa pagpapakatuwid hanggang sa hindi tumahak dito ang isa man. Ang mga nailarawang iyon sa mga katangiang iyon ay nasa isang pagkaligaw na malayo sa katotohanan at pagkatama.

Hindi nagpadala ng anumang sugo malibang ipinadala siya bilang tagapagsalita sa wika ng mga tao niya upang padaliin sa kanila ang pag-intindi sa inihatid niya mula sa ganang kay Allāh. Hindi nagpadala sa kanya para mamilit sa kanila sa pananampalataya kay Allāh sapagkat si Allāh ay nagliligaw sa sinumang niloloob Niya ayon sa katarungan Niya at nagtutuon Siya sa sinumang niloloob Niya sa kapatnubayan ayon sa kabutihang-loob Niya. Siya ay ang Makapangyarihan na walang nakikipanaig sa Kanya na isa man, ang Marunong sa paglikha Niya at pangangasiwa Niya.

Talaga ngang nagpadala Kami kay Moises at nag-alalay Kami sa kanya ng mga tandang nagpapatunay sa katapatan niya at na siya ay isinugo mula sa Panginoon niya. Nag-utos Kami sa kanya na magpalabas siya sa mga tao niya mula sa kawalang-pananampalataya at kamangmangan tungo sa pananampalataya at kaalaman. Nag-utos sa kanya na magpaalaala siya sa kanila hinggil sa mga araw ni Allāh na nagbiyaya Siya sa kanila sa mga iyon. Tunay na sa mga araw na iyon ay talagang may mga katunayang hayag kaugnay sa paniniwala sa kaisahan ni Allāh, kadakilaan ng kakayahan Niya, at pagbibiyaya Niya sa mga mananampalataya. Ito ay ang napakikinabangan ng mga tagapagtiis sa pagtalima kay Allāh, na mga namamalagi sa pagpapasalamat sa mga biyaya Niya at mga pagpapala Niya.

Banggitin mo, O Sugo, nang sumunod si Moises sa utos ng Panginoon niya saka nagsabi siya sa mga tao niya kabilang sa mga anak ni Israel habang nagpapaalaala sa kanila ng mga biyaya ni Allāh sa kanila: "O mga tao ko, alalahanin ninyo ang mga biyaya ni Allāh sa inyo nang sinagip Niya kayo mula sa angkan ni Paraon at iniligtas Niya kayo mula sa lupit nila: nagpapalasap sila sa inyo ng pinakamasamang pagdurusa yayamang pinagkakatay nila noon ang mga anak ninyong lalaki upang walang ipanganak sa inyo na aagaw sa paghahari ni Paraon at pinananatili nila ang mga babae ninyo sa bingit ng buhay para abahin sila at hamakin sila. Sa mga gawain nilang ito ay may isang pagsusulit para sa inyo, na sukdulan sa pagtitiis, kaya tinumbasan kayo ni Allāh sa pagtitiis ninyo sa pagsubok na ito sa pamamagitan ng pagsagip sa inyo sa lupit ng angkan ni Paraon.

Nagsabi sa kanila si Moises: "Alalahanin ninyo nang ipinaalam sa inyo ng Panginoon ninyo ayon sa pagpapaalam na nanunuot: "Talagang kung nagpasalamat kayo kay Allāh sa ibiniyaya Niya sa inyo mula sa mga nabanggit na biyayang iyon ay talagang magdaragdag nga Siya sa inyo sa mga ito mula sa pagpapala Niya at kagandahang-loob Niya; at talagang kung nagkaila kayo sa mga biyaya Niya sa inyo at hindi kayo nagpasalamat sa mga ito, tunay na ang pagdurusang dulot Niya ay talagang matindi para sa sinumang nagkakaila sa mga biyaya Niya at hindi nagpapasalamat sa mga ito."

Nagsabi si Moises sa mga tao niya: "O mga tao ko, kung tatanggi kayong sumampalataya at tatanggi kasama sa inyo ang lahat ng sinumang nasa lupa, ang kapinsalaan ng kawalang-pananampalataya ninyo ay manunumbalik sa inyo sapagkat tunay na si Allāh sa sarili Niya ay Walang-pangangailangan, nag-oobliga ng papuri sa sarili Niya. Hindi nagpapakinabang sa Kanya ang pananampalataya ng mga mananampalataya at hindi nakapipinsala sa Kanya ang kawalang-pananampalataya ng mga tagatangging sumampalataya."

Hindi ba dumating sa inyo, O mga tagatangging sumampalataya, ang ulat ng pagpapahamak sa mga kalipunang tagapagpasinungaling kabilang sa bago pa ninyo, na mga tao ni Noe, [liping] `Ād na mga tao ni Hūd, [liping] Thamūd na mga kalipi ni Ṣāliḥ, at mga kalipunan na dumating nang matapos nila. Sila ay marami; walang nakabibilang sa bilang nila kundi si Allāh. Nagdala sa kanila ang mga sugo nila ng mga patunay na maliwanag at naglagay naman sila ng mga kamay nila sa mga bibig nila, habang mga kumakagat sa mga daliri nila dahil sa ngitngit sa mga sugo. Nagsabi sila sa mga sugo nila: "Tunay na kami ay tumangging sumampalataya sa ipinasugo sa inyo at tunay na kami ay talagang nasa isang pagdududang nag-uudyok sa pag-aalinlangan sa inaanyaya ninyo sa amin."

Nagsabi ang mga sugo nila bilang pagtugon sa kanila: "Sa paniniwala sa kaisahan ni Allāh ba at pagbubukod-tangi sa Kanya sa pagsamba ay may pagdududa samantalang Siya ay ang Tagalikha ng mga langit at lupa at ang Tagapagpairal ng mga ito nang walang naunang katulad? Nag-aanyaya Siya sa inyo sa pananampalataya sa Kanya upang pumawi Siya sa inyo ng mga pagkakasala ninyong nauna at mag-antala Siya sa inyo hanggang sa isang sandali ng pagkalubus-lubos ninyo sa mga taning ninyong tinakdaan sa buhay ninyo sa Mundo." Nagsabi sa kanila ang mga tao nila: "Kayo ay walang iba kundi mga taong tulad namin. Walang pagkatangi para sa inyo higit sa amin. Nagnanais kayo na lumihis kami sa pagsamba sa sinasamba noon ng mga ninuno namin kaya magdala kayo sa amin ng isang katwirang maliwanag na nagpapatunay sa katapatan ninyo sa inaanyaya ninyo na tunay na kayo ay mga sugo mula kay Allāh sa amin."

Nagsabi sa kanila ang mga sugo nila bilang pagtugon sa kanila: "Walang iba Kami kundi mga taong tulad ninyo saka kami ay hindi nagkakaila sa pagkakatulad sa inyo roon, subalit hindi naoobliga mula sa pagkakatulad na iyon ang pagkakatulad sa bawat bagay. Si Allāh ay nagmamabuting-loob sa pamamagitan ng pagbibiyayang natatangi sa sinumang niloloob Niya kabilang sa mga lingkod Niya, kaya humihirang Siya sa kanila ng mga sugo sa mga tao. Hindi natutumpak para sa amin na magdala kami sa inyo ng hiniling ninyo na isang katwiran malibang ayon sa kalooban ni Allāh sapagkat ang pagdadala niyon ay hindi nasa kakayahan namin, bagkus si Allāh lamang ay ang nakakakaya niyon. Kay Allāh lamang kinakailangan na sumandal ang mga mananampalataya sa mga pumapatungkol sa kanila sa kabuuan ng mga ito.

Aling tagahadlang at aling dahi-dahilan ang humaharang sa pagitan namin at ng pananalig sa Kanya sapagkat gumabay nga Siya sa amin sa pinakatuwid sa mga daan at pinakamaliwanag sa mga ito. Talagang magtitiis nga kami sa pananakit ninyo sa amin dahil sa pagpapasinungaling at panunuya. Kay Allāh lamang kinakailangan na sumandal ang mga mananampalataya sa lahat ng mga nauukol sa kanila."

Nagsabi ang mga tumangging sumampalataya kabilang sa mga tao ng mga sugo noong nawalang-kakayahan sila sa pakikipagkatwiran sa mga sugo nila: "Talagang magpapalisan nga kami sa inyo mula sa pamayanan natin, o talagang babalik nga kayo sa relihiyon namin." Kaya nagkasi Allāh sa mga sugo bilang pagpapatatag para sa kanila: "Talagang magpapahamak nga sa mga tagalabag sa katarungan na tumangging sumampalataya kay Allāh at sa mga sugo Niya.

Talagang magpapatahan nga Kami sa inyo, O mga sugo at sinumang sumunod sa inyo, sa lupain matapos ng pagpapahamak sa kanila. Ang nabanggit na iyon na pagpapahamak sa mga tagatangging sumampalataya na mga tagapagpasinungaling at pagpapatahan sa mga sugo nila at mga mananampalataya sa lupain matapos ng pagpapahamak sa kanila ay ukol sa sinumang nagsagunita sa kadakilaan Ko at pagmamasid Ko sa kanya, at nangamba sa pagbabala Ko sa kanya ng pagdurusa."

Humiling ang mga sugo mula sa Panginoon nila na mag-adya sa kanila laban sa mga kaaway nila. Nalugi ang bawat nagpapakamalaki na nakikipagmatigasan sa katotohanan, na hindi sumusunod dito sa kabila ng paglitaw nito sa kanya.

Mula sa harapan ng nagpapakamalaking ito sa Araw ng Pagbangon ay Impiyerno sapagkat ito sa kanya ay nakatambang. Paiinumin siya roon mula sa nana ng mga maninirahan sa Apoy, na dadaloy mula sa kanila, kaya hindi mapapawi ang uhaw niya at hindi titigil na pagdurusahin siya sa pamamagitan ng uhaw at iba pa rito na mga uri ng pagdurusa.

Nagpapakahirap siya sa pag-inom niya nang paulit-ulit dahil sa tindi ng pait nito at init nito at hindi niya nakakakaya ang paglunok nito. Pupunta sa kanya ang kamatayan mula sa bawat dako dahil sa tindi ng ipinaghihirap niya dahil sa pagdurusa ngunit siya ay hindi pa patay para makapagpahinga na, bagkus mananatili siyang buhay na nasasaktan sa pagdurusa. Mula sa harapan niya ay may iba pang pagdurusang matindi na naghihintay sa kanya.

Ang paghahalintulad sa idinudulot ng mga tagatangging sumampalataya na mga gawain ng pagpapakabuti gaya ng kawanggawa, paggawa ng maganda, at awa sa mahina ay tulad ng mga abo na tumindi sa mga ito ang mga hangin sa isang araw na matindi ang ihip ng mga hangin kaya nagdala iyon sa mga ito nang malakas at nagpakalat sa mga ito sa bawat lugar hanggang sa walang natirang bakas para sa mga ito. Gayundin ang mga gawain ng mga tagatangging sumampalataya, tumatangay sa mga ito ang kawalang-pananampalataya kaya hindi nagpakinabang ang mga ito sa mga tagagawa ng mga ito sa Araw ng Pagbangon. Ang gawang iyon na hindi itinatag sa pananampalataya ay ang pagkaligaw na malayo sa daan ng katotohanan.

Hindi mo ba nalaman, O tao, na si Allāh ay lumikha ng mga langit at lumikha ng lupa ayon sa katotohanan saka hindi lumikha ng mga ito nang walang-kabuluhan? Kung loloobin Niya ang pag-aalis sa inyo, O mga tao, at ang paggawa ng isang nilikhang iba pa na sasamba sa Kanya at tatalima sa kanya sa halip ninyo ay talaga sanang nag-alis Siya sa inyo at naghatid Siya ng isang nilikhang iba pa na sasamba sa Kanya at tatalima sa Kanya sapagkat ito ay isang bagay na madali sa Kanya.

Ang pagpapahamak sa inyo at ang paggawa ng isang nilikhang iba pa sa inyo ay hindi nakapagpapawalang-kakayahan sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya – sapagkat Siya sa bawat bagay ay may-kakayahan: hindi Siya napawawalang-kakayahan ng anuman.

Lalabas ang mga nilikha mula sa mga libingan nila patungo kay Allāh sa Araw ng Tipanan at magsasabi ang mga tagasunod na mahina sa mga pinunong pangulo: "Tunay na kami noon sa inyo, O mga pinuno, ay mga tagasunod: nagpapautos kami sa utos ninyo at nagpapasaway kami sa saway ninyo, kaya kayo ba ay magsasanggalang sa amin ng anuman laban sa pagdurusa mula kay Allāh?" Magsasabi ang mga pinunong pangulo: "Kung sakaling nagtuon sa amin si Allāh sa kapatnubayan ay talaga sanang gumabay kami sa inyo roon at naligtas tayo nang sama-sama mula sa pagdurusa mula sa Kanya, subalit naligaw kami kaya nagpaligaw kami sa inyo. Magkakapantay sa amin at sa inyo na manghina tayo sa pagbata sa pagdurusa o na magtiis tayo; walang tayong matatakasan mula sa pagdurusa."

Magsasabi si Satanas kapag pumasok na ang mga maninirahan sa Paraiso sa Paraiso at ang mga maninirahan sa Apoy sa Apoy: "Tunay na si Allāh ay nangako sa inyo ng pangakong totoo saka nagsakatuparan Siya sa inyo ng ipinangako Niya sa inyo. Nangako ako sa inyo ng pangako ng kabulaanan saka hindi ako tumupad sa ipinangako ko sa inyo. Hindi ako nagkaroon ng anumang lakas na ipampipilit ko sa inyo sa Mundo sa kawalang-pananampalataya at pagkaligaw subalit nag-anyaya ako sa inyo tungo sa kawalang-pananampalataya. Ipinaakit ko sa inyo ang mga pagsuway saka nagmabilis naman kayo sa pagsunod sa akin. Kaya huwag ninyo akong sisihin sa nangyari sa inyo na pagkaligaw. Sisihin ninyo ang mga sarili ninyo sapagkat ang mga ito ay higit na nararapat sa paninisi. Hindi ako makasasaklolo sa inyo sa pagtulak ng pagdurusa palayo sa inyo at hindi kayo makasasaklolo sa akin sa pagtulak nito palayo sa akin. Tunay na ako ay nagkaila sa paggawa ninyo sa akin bilang katambal kay Allāh sa pagsamba." Tunay na ang mga tagalabag sa katarungan sa pamamagitan ng pagtambal kay Allāh sa Mundo at kawalang-pananampalataya sa Kanya, ukol sa kanila ay isang pagdurusang nakasasakit na naghihintay sa kanila sa Araw ng Pagbangon.

Bilang kasalungatan naman sa hantungan ng mga tagalabag sa katarungan, papapasukin ang mga sumampalataya at gumagawa ng mga gawang maayos sa mga Hardin na dumadaloy ang mga ilog mula sa ilalim ng mga palasyo ng mga ito at mga puno ng mga ito bilang mga mamamalagi sa mga ito magpakailanman ayon sa pahintulot ng Panginoon nila at kapangyarihan Niya. Babati ang isa't isa sa kanila. Babati sa kanila ang mga anghel. Babati sa kanila roon ang Panginoon nila – kaluwalhatian sa Kanya – ng kapayapaan.

Hindi mo ba nalaman, O Sugo, kung papaanong naglahad si Allāh ng isang paghahalintulad para sa adhikain ng paniniwala sa kaisahan ni Allāh na: Walang Diyos kundi si Allāh, nang naghalintulad Siya nito sa isang punong-kahoy na kaaya-aya, ang [punong] datiles? Ang puno nito ay nakabaon sa ilalim ng lupa habang umiinom ng tubig sa pamamagitan ng mga ugat nitong kaaya-aya at ang mga sanga nito ay nakaangat tungo sa langit habang umiinom mula sa hamog at nagbubuga ng hanging kaaya-aya.

Nagbibigay ang punong-kahoy na kaaya-ayang ito ng bunga nitong kaaya-aya sa bawat oras ayon sa utos ng Panginoon nito. Naglalahad si Allāh – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya – ng mga paghahalintulad para sa mga tao sa pag-asang magsaalaala sila.

Ang paghahalintulad sa karima-rimarim na adhikain ng pagtatambal kay Allāh ay tulad ng isang punong-kahoy na karima-rimarin, ang halamang ḥanđal (ligaw na pakwan), na nabunot mula sa ugat nito, na wala itong katatagan sa lupa at walang pagkaangat tungo sa langit, kaya namamatay ito at inililipad ng mga hangin. Ang adhikain ng kawalang-pananampalataya, ang kauuwian nito ay ang pagkalipol; at walang aakyat na gawang kaaya-aya kay Allāh para sa tagapagtaguyod nito.

Nagpapatatag si Allāh sa mga mananampalataya sa pamamagitan ng matatag na adhikain ng paniniwala sa kaisahan ni Allāh ayon sa pananampalatayang lubos sa buhay na pangmundo hanggang sa mamatay sila habang sila ay nasa pananampalataya at sa Barzakh sa mga libingan nila sa sandali ng pagtatanong [ng anghel]. Magpapatatag Siya sa kanila sa Araw ng Pagbangon. Magliligaw si Allāh sa mga tagalabag sa katarungan dahil sa pagtatambal sa Kanya at kawalang-pananampalataya sa Kanya palayo sa pagkatama at katinuan. Gumagawa si Allāh ng anumang niloloob Niya na pagliligaw sa sinumang ninais Niya ang pagliligaw roon ayon sa katarungan Niya at kapatnubayan sa sinumang niloob Niya ang pagpapatnubay roon ayon sa kabutihang-loob Niya sapagkat walang nakapipilit sa Kanya – kaluwalhatian sa Kanya.

Talaga ngang nakita mo ang kalagayan ng mga tumangging sumampalataya kay Allāh at sa Sugo Niya kabilang sa liping Quraysh nang nagpalit sila sa pagbibiyaya ni Allāh sa kanila ng katiwasayan sa Makkah at ng pagpapadala kay Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – sa kanila. Nagpalit sila roon ng kawalang-pasasalamat sa mga biyaya ni Allāh nang nagpasinungaling sila sa inihatid niya mula sa Panginoon niya. Pinatuloy nila ang sinumang sumunod sa kanila sa kawalang-pananampalataya kabilang sa mga kalipi nila sa tahanan ng kapahamakan.

Ang tahanan ng kapahamakan ay Impiyerno na papasukin nila, na magdurusa sila sa init nito. Kay sagwa ang pamamalagian bilang pamamalagian nila!

Gumawa ang mga tagapagtambal para kay Allāh ng mga katulad at mga katapat upang magpaligaw ang mga ito sa sinumang sumunod sa mga ito palayo sa landas ni Allāh matapos na naligaw sila mismo palayo roon. Sabihin mo sa kanila, O Sugo: "Magtamasa kayo sa taglay ninyo na mga pagnanasa at pagpapalaganap ng mga maling akala sa buhay na ito sa Mundo sapagkat tunay na ang pagbabalikan ninyo sa Araw ng Pagbangon ay tungo sa Apoy; walang ukol sa inyo na panunumbalikang iba pa roon."

Sabihin mo, O Sugo, sa mga mananampalataya: "O mga mananampalataya, magsagawa kayo ng pagdarasal ayon sa pinakaganap na paraan. Gumugol kayo mula sa itinustos sa inyo ni Allāh ng mga guguling isinasatungkulin at itinuturing na kaibig-ibig, nang pakubli dahil sa pangamba laban sa pagpapakitang-tao at nang hayagan upang tumulad sa inyo ang iba pa sa inyo bago pa may dumating na isang araw na walang bilihan doon ni pantubos na ipantutubos mula sa pagdurusang dulot ni Allāh ni pagkakaibigan upang mamagitan ang kaibigan sa kaibigan niya."

Si Allāh ang nagpasimula ng mga langit, nagpasimula ng lupa nang walang naunang pagkakatulad, at nagpababa mula sa langit ng tubig ng ulan kaya nagpalabas Siya sa pamamagitan ng pinababang tubig na iyon ng mga uri ng mga bunga bilang panustos para sa inyo, O mga tao. Nagpaamo Siya para sa inyo ng mga daong habang naglalayag sa tubig kaayon sa pagtatakda Niya. Nagpaamo Siya para sa inyo ng mga ilog upang uminom kayo mula sa mga ito at magpatubig kayo sa mga hayupan ninyo at mga pananim ninyo.

Pinaamo Niya para sa inyo ang araw at ang buwan habang tumatakbo nang tuluy-tuloy. Pinaamo Niya para sa inyo ang gabi at ang maghapon habang nagsusunuran. Ang gabi ay para sa pagtulog ninyo at pamamahinga ninyo at ang maghapon ay para sa aktibidad ninyo at pagpapagal ninyo.

Nagbigay Siya sa inyo ng lahat ng hiniling ninyo at ng hindi ninyo hiniling. Kung magbibilang kayo ng biyaya ni Allāh ay hindi kayo makakakaya sa paglilimita sa mga ito dahil sa dami ng mga ito at pagkasarisari ng mga ito at hindi Siya bumanggit sa inyo ng mga halimbawa kabilang sa mga ito. Tunay na ang tao ay talagang mapaglabag sa katarungan sa sarili niya, madalas ang pagkakaila sa mga biyaya ni Allāh – kaluwalhatian sa Kanya at pagkataas-taas Siya.

Banggitin mo, O Sugo, nang nagsabi si Abraham matapos na nagpatahan siya sa anak niyang si Ismael at sa ina nitong si Hagar sa mga lambak ng Makkah: "O Panginoon ko, gawin Mo ang bayang ito na pinatahan ko rito ang mag-anak ko – ang Makkah – na isang bayang may katiwasayan, na hindi nagpapadanak dito ng dugo ni lumalabag dito sa katarungan sa isa man. Ilayo Mo sa akin at sa mga anak ko ang pagsamba sa mga anito.

"O Panginoon ko, tunay na ang mga anito ay nagligaw sa marami sa mga tao yayamang nagpalagay sila na ang mga ito ay namamagitan para sa kanila kaya natukso sila sa mga ito at sumamba sila sa mga ito bukod pa sa Iyo. Kaya ang sinumang sumunod sa akin kabilang sa mga tao sa paniniwala sa kaisahan Mo at pagtalima sa Iyo, tunay na siya ay kabilang sa kakampi ko at mga tagasunod ko; at ang sinumang sumuway sa akin kaya naman hindi siya sumunod sa akin sa paniniwala sa kaisahan Mo at pagtalima sa Iyo, tunay na Ikaw, O Panginoon ko, ay Mapagpatawad sa mga pagkakasala ng sinumang niloob Mo na patawarin, Maawain sa kanila."

Panginoon namin, tunay na ako ay nagpatahan ng ilan sa mga supling ko – ang anak kong si Ismael at ang mga anak niya – sa isang lambak (ang Makkah) na walang pananim doon at walang tubig, sa karatig ng Bahay Mong Binanal. Panginoon namin, nagpatahan ako sa kanila sa karatig niyon upang magpanatili sila ng pagdarasal doon. Kaya gawin Mo, O Panginoon ko, ang mga puso ng mga tao na nananabik sa kanila at sa bayang ito. Magtustos Ka sa kanila mula sa mga bunga, sa pag-asang magpasalamat sila sa Iyo sa pagbibiyaya Mo sa kanila.

Panginoon namin, tunay na Ikaw ay nakaaalam sa bawat inililihim namin at bawat inilalantad namin. Walang nakakukubli kay Allāh na anuman sa lupa ni sa langit, bagkus nakaaalam Siya nito kaya hindi naikukubli sa Kanya ang pangangailangan natin sa Kanya at ang karalitaan natin.

Ang pasasalamat at ang pagbubunyi ay ukol kay Allāh – kaluwalhatian sa Kanya – na sumagot sa panalangin ko na magkaloob Siya para sa akin ng kabilang sa mga maayos na tao kaya naman nagbigay Siya sa akin sa katandaan ng edad ko kay Ismael mula kay Hagar at kay Isaac mula kay Sarah. Tunay na ang Panginoon ko – kaluwalhatian sa Kanya – ay talagang Madinigin sa panalangin ng sinumang dumalangin sa Kanya.

O Panginoon ko, gawin Mo ako na isang tagapagsagawa ng pagdarasal ayon sa pinakaganap na paraan, gawin Mo ang mga supling ko kabilang sa nagsasagawa nito nang gayon din, O Panginoon Namin, at sagutin Mo ang panalangin ko at gawin Mo itong tanggap sa ganang Iyo.

Panginoon namin, magpatawad Ka sa akin sa mga pagkakasala ko. Magpatawad Ka sa mga pagkakasala ng mga magulang ko. (Nagsabi siya nito bago niya nalaman na ang ama niya ay isang kaaway para kay Allāh; ngunit noong luminaw sa kanya na iyon ay isang kaaway para kay Allāh, nagpawalang-kaugnayan siya roon.) Magpatawad Ka sa mga mananampalataya sa mga pagkakasala nila sa araw na babangon ang mga tao para sa pagtutuos sa kanila sa harapan ng Panginoon nila."

Huwag ka ngang magpalagay, O Sugo, na si Allāh, yayamang nag-aantala sa pagdurusa ng mga tagalabag sa katarungan, ay nalilingat sa anumang ginagawa ng mga tagalabag sa katarungan gaya ng pagpapasinungaling, pagbalakid sa landas ni Allāh, at iba pa roon. Bagkus Siya ay nakaaalam niyon: walang nakakukubli sa Kanya mula roon na anuman. Nag-aantala lamang Siya ng pagdurusa nila sa Araw ng Pagbangon, ang araw na iyon na aangat doon ang mga paningin dala ng pangamba dahil sa hilakbot sa masasaksihan ng mga ito.

Kapag bumangon ang mga tao mula sa mga libingan nila, habang mga nagmamadali patungo sa tagapanawagan habang mga nag-aangat ng mga ulo nila habang nakatingin sa langit dala ng pagkabalisa, ay hindi babalik sa kanila ang mga paningin nila, bagkus manatiling nakatitig dala ng hilakbot sa nasasaksihan nila habang ang mga puso nila ay walang-laman, walang pagkaunawa ni pagkaintindi dahil sa pagkasindak sa sinasaksihan.

Magpangamba ka, O Sugo, sa kalipunan mo ng pagdurusang dulot ni Allāh sa Araw ng Pagbangon kaya magsasabi sa sandaling iyon ang mga lumabag sa katarungan sa mga sarili nila dahil sa kawalang-pananampalataya kay Allāh at pagtatambal sa Kanya: "O Panginoon namin, mag-antala Ka sa amin, mag-antala Ka sa amin ng pagdurusa, at magsauli Ka sa amin sa Mundo sa isang madaling yugto; sasampalataya kami sa Iyo at susunod kami sa mga sugong ipinadala Mo sa amin." Kaya sasagutin sila bilang pagtuligsa sa kanila: "Hindi ba nangyaring kayo ay sumumpa sa [panahon ng] buhay na pangmundo na kayo ay walang paglipat mula sa buhay na pangmundo patungo sa Kabilang-buhay habang mga nagkakaila sa pagbubuhay matapos ng kamatayan?"

Nanuluyan kayo sa mga tirahan ng mga naunang kalipunang tagalabag sa katarungan, bago pa ninyo, sa mga sarili ng mga ito dahil sa kawalang-pananampalataya kay Allāh, tulad ng mga kalipi ni Hūd at mga kalipi ni Ṣāliḥ. Lumiwanag para sa inyo ang pinangyari Namin sa kanila na kapahamakan. Naglahad para sa inyo ng mga paghahalintulad sa Aklat ni Allāh upang mapangaralan kayo ngunit hindi kayo napangaralan sa pamamagitan ng mga ito."

Nagplano nga ang mga nanunuluyang ito sa mga tirahan ng mga kalipunang tagalabag sa katarungan ng mga pagpapakana para sa pagpatay kay Propeta Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – at ng pagpapawakas sa paanyaya niya samantalang si Allāh ay nakaaalam sa pagpaplano nila: walang nakakukubli sa Kanya mula rito na anuman. Ang pagpaplano ng mga ito ay mahina sapagkat iyon ay hindi nakaaalis ng mga bundok ni ng iba pa sa mga iyon dahil sa kahinaan niyon, bilang kasalungatan naman para sa pakana ni Allāh sa kanila.

Kaya huwag ka ngang magpalagay na si Allāh na nangako sa mga sugo Niya ng pag-aadya at pagpapangibabaw ng relihiyon ay sisira sa ipinangako Niya sa mga sugo Niya. Tunay na si Allāh ay Makapangyarihan: walang nakadadaig sa Kanya na anuman, at magpaparangal sa mga katangkilik Niya, na May paghihiganting matindi sa mga kaaway Niya at mga kaaway ng mga sugo Niya.

Ang paghihiganting ito sa mga tagatangging sumampalataya ay mangyayari sa Araw ng Pagbangon, sa araw na papalitan ang lupang ito ng isang iba pang lupang puting dalisay, papalitan ang mga langit ng mga langit na iba sa mga ito, at lilitaw ang mga tao mula sa mga libingan nila kasama ng mga katawan nila at mga gawa nila para tumindig sa harap ni Allāh, ang namumukod-tangi sa paghahari Niya at kadakilaan Niya, ang Palalupig na lumulupig at hindi nalulupig, at dumadaig at hindi nadadaig.

Sa araw na papalitan ang lupa ng ibang lupa at papalitan ang mga langit, makakikita ka, O Sugo, sa mga tagatangging sumampalataya at mga tagapagtambal na nakagapos nga sa isa't isa sa kanila sa mga sagka. Iniugnay ang mga kamay nila at ang mga paa nila sa mga leeg nila sa mga tanikala. Ang mga damit nilang isinusuot nila ay yari sa alkitran (isang materyal na matindi ang pagniningas). Pumapaitaas sa mga mapanglaw na mukha nila ang apoy.

Sa araw na papalitan ang lupa ng ibang lupa at papalitan ang mga langit, makakikita ka, O Sugo, sa mga tagatangging sumampalataya at mga tagapagtambal na nakagapos nga sa isa't isa sa kanila sa mga sagka. Iniugnay ang mga kamay nila at ang mga paa nila sa mga leeg nila sa mga tanikala. Ang mga damit nilang isinusuot nila ay yari sa alkitran (isang materyal na matindi ang pagniningas). Pumapaitaas sa mga mapanglaw na mukha nila ang apoy.

[Ito ay] upang gumantimpala si Allāh sa bawat kaluluwa sa nagawa nito na kabutihan o kasamaan. Tunay na si Allāh ay mabilis ang pagtutuos sa mga gawa.

Ang Qur'ān na ito na ibinaba kay Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – ay isang pagbibigay-alam mula kay Allāh patungo sa mga tao. [Ito ay] upang pangambahin sila sa pamamagitan ng taglay nito na pagpapangilabot at matinding banta, upang makaalam sila na ang sinasamba ayon sa karapatan ay si Allāh lamang para sumamba sila sa Kanya at hindi sila magtambal sa Kanya ng isa man, at upang mapangaralan sila sa pamamagitan nito at magsaalang-alang ang mga nagtataglay ng mga matinong pag-iisip dahil sila ay ang nakikinabang sa mga pangaral at mga isinasaalang-alang.

Alif. Lām. Rā'. Nauna na ang pagtatalakay sa mga kapareho ng mga ito sa simula ng Kabanatang Al-Baqarah. Ang mga talatang ito ay mataas ang kalagayan, na nagpapatunay na ang mga ito ay pinababa mula sa ganang kay Allāh. Ang mga ito ay mga talata ng Qur'ān na nagpapaliwanag sa paniniwala sa kaisahan ni Allāh at mga batas ng Islām.

Magmimithi ang mga tagatangging sumampalataya sa Araw ng Pagbangon na kung sana sila ay naging mga Muslim kapag lumiwanag para sa kanila ang pasya at nalantad para sa kanila ang kabulaanan ng dati nilang taglay na kawalang-pananampalataya sa Mundo.

Iwan mo, O Sugo, ang mga tagapagpasinungaling na ito, kakain sila kung paanong kumakain ang mga hayupan, magtamasa sila ng mga napuputol na minamasarap sa Mundo, at mag-aabala sa kanila ang tagal ng pag-asa palayo sa pananampalataya at gawaing maayos saka makaaalam sila sa taglay nila na pagkalugi kapag dumating sila kay Allāh sa Araw ng Pagbangon.

Hindi nagpababa ng kapahamakan sa isang pamayanan kabilang sa mga pamayanang tagalabag sa katarungan malibang nagkaroon iyon ng isang taning na tinakdaan sa kaalaman ni Allāh, na hindi iyon nauuna rito at hindi iyon naaantala.

Hindi pupunta sa isang kalipunan kabilang sa mga kalipunan ang kapahamakan niyon bago sumapit ang taning niyon at hindi naaantala roon ang kapahamakan kapag sumapit ang taning niyon. Kaya kailangan sa mga tagalabag ng katarungan na huwag silang malinlang ng pagpapalugit ni Allāh sa kanila.

Nagsabi ang mga tagatangging sumampalataya kabilang sa mga mamamayan ng Makkah sa Sugo – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan: "O siyang ibinaba sa kanya – gaya ng inaangkin niya – ang paalaala, tunay na ikaw dahil sa pag-aangkin mong ito ay talagang isang baliw: nag-aasal ka ng pag-aasal ng mga baliw.

Bakit kaya hindi ka naghatid sa amin ng mga anghel na sasaksi para sa iyo kung ikaw ay kabilang sa mga tapat na ikaw ay isang propetang isinugo at na ang pagdurusa ay bababa sa amin?

Nagsabi si Allāh bilang pagtugon sa iminungkahi nila na pagdating ng mga anghel: "Hindi Kami nagbababa ng mga anghel malibang sang-ayon sa hinihiling ng karunungan kapag sumasapit ang pagpapahamak sa inyo sa pamamagitan ng pagdurusa. Hindi sila – kapag naghatid Kami ng mga anghel at hindi sila sumampalataya – mga palulugitan; bagkus mamadaliin sila sa parusa."

Tunay na Kami ay ang nagbaba sa Qur'ān na ito sa puso ni Muḥammad – ang basbas at ang pagbati ng kapayapaan ay sumakanya – bilang pagpapaalaala sa mga tao at tunay na Kami sa Qur'ān ay talagang mag-iingat laban sa pagdaragdag, pagbabawas, pagpapalit, at paglilihis.

Talaga ngang nagpadala Kami bago mo pa, O Sugo, ng mga sugo sa mga naunang lipon ng kawalang-pananampalataya ngunit nagpasinungaling ang mga iyon sa kanila, kaya ikaw ay hindi isang kauna-unahan sa mga sugo sa pagpapasinungaling ng kalipunan mo sa iyo.

Walang pumupunta sa mga naunang lipon ng kawalang-pananampalataya na isang sugo malibang nagpasinungaling sila sa kanya at nanuya sila sa kanya.

Kung paanong nagpapasok Kami ng pagpapasinungaling sa mga puso ng mga kalipunang iyon, nagpapasok Kami nito gayundin sa mga puso ng mga tagapagtambal ng Makkah dahil sa pag-ayaw nila at pagmamatigas nila.

Hindi sila sumasampalataya sa Qur'ān na ito na pinababa kay Muḥammad – basbasan siya ni Allāh at batiin ng kapayapaan – samantalang nagdaan na ang kalakaran ni Allāh sa pagpapahamak sa mga tagapagpasinungaling sa inihatid ng mga sugo nila, kaya magsaalang-alang ang mga tagapagpasinungaling sa iyo.

Ang mga tagapagpasinungaling na ito ay mga nagmamatigas hanggang sa kahit pa man lumiwanag para sa kanila ang katotohanan ayon sa mga patunay na hayag. Kaya kahit pa nagbukas Kami para sa kanila ng isang pinto mula sa langit saka nanatili sila roon na pumapanik,

talaga sanang hindi sila naniwala at talaga sanang nagsabi sila: "Binarahan lamang ang mga paningin namin sa pagtingin, bagkus hindi kami nakakikita sa kanya mismo dahil sa epekto ng panggagaway sapagkat kami ay mga nagaway."

Talaga ngang naglagay Kami sa langit ng mga dambuhalang bituing napapatnubayan sa pamamagitan ng mga iyon ang mga tao sa mga paglalakbay nila sa mga kadiliman ng katihan at karagatan. Pinaganda Namin ang mga iyon para sa sinumang nagmasid sa mga iyon at tumingin sa mga iyon upang ipampatunay nila sa kakayahan ni Allāh – kaluwalhatian sa Kanya.

Nag-ingat sa langit laban sa bawat demonyong itinaboy palayo sa awa ni Allāh,

maliban sa sinumang nakapakinig sa kataas-taasang konseho nang patalilis kaya may humabol sa kanya na isang bagay na nagliliwanag para sumunog ito sa kanya.

Ang lupa, naglatag Kami nito upang mamalagi ang mga tao sa ibabaw nito, naglagay Kami rito ng mga bundok na matatag upang hindi gumalaw-galaw ito kasama ng mga tao, at nagpatubo Kami rito ng lahat ng mga uri ng halaman na itinakda at tinakdaan ayon sa hinihiling ng karunungan.

Gumawa Kami para sa inyo, O mga tao, sa lupa ng ikabubuhay ninyo na mga pagkain at mga inumin hanggat namalagi kayo sa buhay na pangmundo. Gumawa Kami para sa iba pa sa inyo, kabilang sa hindi ninyo tinustusan kabilang sa mga tao at mga hayop, ng ikabubuhay nila.

Walang anumang bagay na pinakikinabangan ng mga tao at mga hayop malibang Kami ay nakakakaya sa pagpapairal nito at pagpapakinabang sa mga tao nito. Hindi Kami nagpapairal ng pinaiiral Namin kabilang doon malibang ayon sa sukat na tinakdaan, na hinihiling ng karunungan Namin at kalooban Namin.

Nagsugo Kami ng mga hangin na nagsesemilya sa mga ulap saka nagpababa Kami ng ulan mula sa mga ulap na nasemilyahan kaya nagpainom Kami sa inyo mula sa tubig ng ulan samantalang hindi kayo, O mga tao, mga tagapag-imbak para sa tubig na ito sa lupa upang maging mga bukal at mga balon. Tanging si Allāh ay ang nag-iimbak nito rito.

Tunay na Kami, talagang Kami ay nagbibigay-buhay sa mga patay sa pamamagitan ng paglikha sa kanila mula sa kawalan at sa pamamagitan ng pagbuhay sa kanila matapos ng kamatayan, at nagbibigay-kamatayan sa mga buhay kapag nalubus-lubos ang mga taning nila; at Kami ay ang natitira na nagpapamana sa lupa at sa sinumang nasa ibabaw nito.

Talaga ngang nakaalam Kami sa sinumang napauna kabilang sa inyo sa kapanganakan at kamatayan, at nakaalam Kami sa sinumang napahuli sa mga ito. Walang nakakukubli sa amin mula roon na anuman.

Tunay na ang Panginoon mo, O Sugo, ay kakalap sa kanila sa kalahatan sa Araw ng Pagbangon upang gumanti Siya sa tagagawa ng maganda dahil sa paggawa nito ng maganda at sa tagagawa ng masagwa dahil sa paggawa nito ng masagwa. Tunay na Siya ay Marunong sa pangangasiwa Niya, Maalam: walang nakakukubli sa Kanya na anuman.

Talaga ngang lumikha Kami kay Adan mula sa tuyong putik na kung pinitik ay tumutunog. Ang putik na ito na nilikha siya mula rito ay itim, na nagbago ang amoy dahil sa tagal ng pananatili nito.

Lumikha Kami sa ama ng jinn bago pa ng paglikha kay Adan – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – mula sa apoy na matindi ang init.

Banggitin mo, O Sugo, noong nagsabi ang Panginoon mo sa mga anghel at kay Satanas, na dati siyang kasama sa kanila: "Tunay na Ako ay lilikha ng isang mortal mula sa tuyong putik, na may tunog kung pinitik, na itim, na nagbago ang amoy."

Kaya noong nakapagsaayos Ako ng anyo niya at nakalubos Ako sa paglikha sa kanya ay magpatirapa kayo sa kanya bilang pagsunod sa utos Ko at bilang pagbati sa kanya.

Kaya sumunod ang mga anghel saka nagpatirapa sila sa kalahatan nila sa kanya gaya ng ipinag-utos sa kanila ng Panginoon nila.

Subalit si Satanas, na dating kasama sa mga anghel at hindi nangyaring kabilang sa kanila, ay nagpigil na magpatirapa kay Adan kasama ng mga anghel.

Nagsabi si Allāh kay Satanas matapos ng pagpipigil nito na magpatirapa kay Adan: "Ano ang nag-udyok sa iyo at pumigil sa iyo na magpatirapa ka kasama sa mga anghel na nagpatirapa bilang pagsunod sa utos Ko?"

Nagsabi si Satanas habang nagmamalaki: "Hindi natutumpak para sa akin na magpatirapa sa isang mortal na nilikha Mo mula sa tuyong putik na dating putik na itim na nagbago [ang amoy]."

Nagsabi si Allāh kay Satanas: "Kaya lumabas ka mula sa Paraiso sapagkat tunay na ikaw ay itinataboy,

at tunay na sumaiyo ang sumpa at ang pagtataboy mula sa awa Ko hanggang sa Araw ng Pagbangon."

Nagsabi si Satanas: "O Panginoon ko, magpalugit Ka sa akin at huwag Kang magbigay-kamatayan sa akin hanggang sa Araw na bubuhayin ang nilikha."

Nagsabi si Allāh sa kanya: "Kaya tunay na ikaw ay kabilang sa mga pinalulugitan na inantala ang mga taning nila

hanggang sa panahon na mamamatay roon ang lahat ng mga nilikha sa sandali ng Unang Pag-ihip."

Nagsabi si Satanas: "Panginoon ko, dahilan sa pagliligaw Mo sa akin, talagang magpapaganda nga ako para sa kanila ng mga pagsuway sa lupa at talagang magliligaw nga ako sa kanila sa kabuuan nila palayo sa landasing tuwid,

maliban sa mga hinirang Mo kabilang sa mga lingkod Mo para sa pagsamba sa Iyo."

Nagsabi si Allāh: "Ito ay isang daang matuwid na nagpaparating sa Akin.

Tunay na ang mga lingkod Kong mga itinangi ay wala kang kakayahan ni pangingibabaw sa paglilisya sa kanila, maliban sa sinumang sumunod sa iyo kabilang sa mga ligaw.

Tunay na ang Impiyerno ay talagang ang tipanan ni Satanas at ng sinumang sumunod sa kanya kabilang sa mga ligaw sa kabuuan nila.

Ang Impiyerno ay may pitong pintong papasok sila sa mga iyon. Para sa bawat pinto kabilang sa mga pinto nito, mula sa mga tagasunod ni Satanas, ay may isang nalalamang dami kabilang sa kanila na papasok doon."

Tunay na ang mga nangilag magkasala sa Panginoon nila sa pamamagitan ng pagsunod sa ipinag-utos Niya at pag-iwas sa sinaway Niya ay nasa mga hardin at mga bukal.

Sasabihin sa kanila sa sandali ng pagpasok doon: "Pumasok kayo sa mga ito nang may kaligtasan laban sa mga kasiraan at katiwasayan laban sa mga pinangangambahan."

Mag-aalis Kami ng anumang nasa mga dibdib nila na poot at pagkamuhi bilang magkakapatid na mga nagmamahalan habang nakaupo sa mga kama habang nakatingin sila sa isa't isa.

Walang tatama sa kanila roon na isang pagkapagod at sila ay hindi mga palalabasin mula roon, bagkus sila ay mga mamamalagi roon.

Ipaalam mo, O Sugo, sa mga lingkod Ko na Ako ay ang Mapagpatawad sa sinumang nagbalik-loob kabilang sa kanila, ang Maawain sa kanila.

Ipaalam mo sa kanila na ang pagdurusang dulot Ko ay ang pagdurusang nakasasakit kaya magbalik-loob sila sa Akin upang magtamo sila ng kapatawaran Ko at matiwasay sila laban sa pagdurusang dulot Ko.

Magpaalam ka sa kanila hinggil sa ulat sa mga panauhin ni Abraham – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – na mga anghel na naghatid ng nakalulugod na balita hinggil sa anak at hinggil sa pagpapahamak sa mga kababayan ni Lot.

Nang pumasok sila sa kanya at nagsabi sila sa kanya: "Kapayapaan" ay sumagot siya sa kanila ng higit na maganda kaysa sa pagbati nila. Naghain siya sa kanila ng isang inihaw na guya upang kainin nila sapagkat nagpalagay siya na sila ay mga mortal ngunit noong hindi sila kumain mula roon ay nagsabi siya: "Tunay na kami sa inyo ay mga nangangamba."

Nagsabi ang mga sugo kabilang sa mga anghel: "Huwag kang mangamba; tunay na kami ay magpapabatid sa iyo ng ikagagalak mo: na magkakaroon ka ng isang anak na lalaking maalam."

Nagsabi sa kanila si Abraham noong nagtaka siya sa pagbabalita nila ng nakagagalak sa kanya hinggil sa isang anak: "Nagbalita ba kayo ng nakalulugod sa akin hinggil sa isang anak sa kabila ng dumapo sa akin na kagulangan at katandaan? Kaya sa aling paraan magbabalita kayo ng nakalulugod sa akin?"

Nagsabi ang mga sugo kabilang sa mga anghel kay Abraham: "Nagbalita kami ng nakagagalak sa iyo hinggil sa katotohanang walang pag-aalangan hinggil dito kaya huwag kang maging kabilang sa mga nawawalan ng pag-asa sa ibinabalita naming nakagagalak sa iyo."

Nagsabi si Abraham: "May nawawalan kaya ng pag-asa sa awa ng Panginoon niya kundi ang mga nalilihis palayo sa landasing tuwid ni Allāh?"

Nagsabi si Abraham: "Kaya ano ang sadya ninyong naghatid sa inyo, O mga isinugo, mula kay Allāh – pagkataas-taas Siya?"

Nagsabi ang mga sugo kabilang sa mga anghel: "Tunay na kami ay isinugo ni Allāh para sa pagpapahamak sa mga taong mabibigat ang kasagwaan, mabibigat ang kasamaan. Sila ay mga kababayan ni Lot.

maliban sa mag-anak ni Lot at mga tagasunod niya kabilang sa mga mananampalataya sapagkat hindi sasaklaw sa kanila ang pagpapahamak. Tunay na kami ay mga magbibigay-kaligtasan sa kanila sa kalahatan mula roon,

maliban sa maybahay niya sapagkat [nagsabi si Allāh:] Humatol na Kami na ito ay kabilang sa mga matitirang sasaklawan ng kapahamakan."

Kaya noong sumapit ang mga anghel na isinugo sa mag-anak ni Lot sa mga anyo ng mga lalaki,

nagsabi sa kanila si Lot – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan: "Mga taong hindi kilala."

Nagsabi ang mga sugo kabilang sa mga anghel: "Huwag kang mangamba. Bagkus naghatid kami sa iyo, O Lot, ng bagay na noon ay nagdududa hinggil dito ang mga kababayan mo: ang pagdurusang magpapahamak sa kanila.

Naghatid kami sa iyo ng katotohanang walang biro rito, at tunay na kami ay talagang mga tapat sa ipinabatid namin sa iyo.

Kaya humayo ka kasama ng mag-anak mo matapos ng paglipas ng isang bahagi ng gabi. Humayo ka sa likuran nila at walang lilingong isa man kabilang sa inyo sa hulihan upang tumingin sa dumapo sa kanila. Tumuloy kayo sa kung saan kayo inutusan ni Allāh na tumuloy."

Nagpaalam Kami kay Lot ng tungkol sa paraan ng pagkakasi, ang bagay na iyon na itinakda Namin: na ang mga taong ito ay pupuksain sa pamamagitan ng pagpapahamak sa kahuli-hulihan sa kanila kapag sumapit sila sa umaga.

Dumating ang mga naninirahan sa Sodom na mga nagagalak sa mga panauhin ni Lot, sa paghahangad sa paggawa ng mahalay.

Nagsabi sa kanila si Lot: "Tunay na ang mga taong ito ay mga panauhin ko kaya huwag kayong mag-iskandalo sa akin dahil sa ninanais ninyo sa kanila.

Mangamba kayo kay Allāh sa pamamagitan ng pagtigil sa gawaing mahalay na ito at huwag kayong manghamak sa akin dahil sa gawain ninyong karumal-dumal."

Nagsabi sa kanya ang mga kababayan niya: "Hindi ba sumaway kami sa iyo laban sa pagtanggap bilang panauhin sa isa man sa mga tao?"

Nagsabi sa kanila si Lot – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan – habang humihingi ng paumanhin para sa sarili niya sa harap ng mga panauhin niya: "Ang mga ito ay mga babaing anak ko kabilang sa kabuuan ng mga kababaihan ninyo kaya, magpakasal kayo sa kanila kung nangyaring kayo ay mga naglalayon ng pagtugon sa pagnanasa ninyo."

Sumpa man sa buhay mo, O Sugo, tunay na ang mga kababayan ni Lot ay talagang nasa pagmamalabis sa pagnanasa nila habang nag-aatubili sila.

Kaya may dumaklot sa kanila na isang matinding tinig na nagpapahamak sa sandali ng pagsapit nila sa oras ng pagsikat ng araw.

Kaya binaliktad Namin ang mga pamayanan nila sa pamamagitan ng paglalagay sa itaas ng mga ito sa ibaba. Nagpaulan Kami sa kanila ng mga batong luwad na nanigas.

Tunay na sa nabanggit na iyon na dumapo sa mga kababayan ni Lot na kapahamakan ay talagang may mga palatandaan para sa mga tagapagnilay-nilay.

Tunay na ang mga pamayanan ng mga kababayan ni Lot ay talagang nasa isang daang matatag, na nakikita ng sinumang napararaan sa mga iyon kabilang sa mga tagapaglakbay.

Tunay na sa nangyaring iyon ay talagang may katunayan para sa mga mananampalatayang habang nagsasaalang-alang nito.

Noon nga ang mga kalipi ni Shu`ayb na mga naninirahan sa pamayanang may mga punong nagsisiksikan ay mga tagalabag sa katarungan dahil sa kawalang-pananampalataya nila kay Allāh at pagpapasinungaling nila sa sugo Niyang si Shu`ayb – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan.

Kaya naghiganti Kami sa kanila yayamang kinuha sila ng pagdurusa. Tunay na ang mga pamayanan ng mga kababayan ni Lot at ang mga pinamamayanan ng mga kasamahan ni Shu`ayb ay talagang nasa isang daang maliwanag para sa sinumang naparaan doon.

Talaga ngang nagpasinungaling ang [liping] Thamūd, ang mga mamamayan ng Batuhan (isang lugar sa pagitan ng Ḥijāz at Sirya), sa lahat ng mga sugo nang nagpasinungaling sila sa propeta nilang si Ṣāliḥ – sumakanya ang pagbati ng kapayapaan.

Nagbigay sa kanila ng mga katwiran at mga patunay sa katapatan niya sa inihatid niya sa kanila mula sa Panginoon niya, na kabilang doon ang babaing kamelyo, ngunit hindi sila nagsaalang-alang sa mga patunay na iyon at hindi sila pumansin sa mga iyon.

Sila noon ay humihiwa sa mga bundok upang yumari ng mga bahay para sa kanila na paninirahan nila bilang mga matiwasay mula sa pinangangambahan nila.

Ngunit dumaklot sa kanila ang hiyaw ng pagdurusa sa sandali ng pagsapit nila sa oras ng umaga.

Kaya hindi nakapagtulak palayo sa kanila ng pagdurusang dulot ni Allāh ang anumang dati nilang nakakamit na mga yaman at mga tirahan.

Hindi Kami lumikha ng mga langit at lupa at hindi Kami lumikha ng anumang nasa pagitan ng mga ito nang walang-kabuluhan, nang walang kasanhian. Hindi Kami lumikha ng lahat ng iyon malibang ayon sa katotohanan. Tunay na ang Huling Sandali ay talagang darating na walang pasubali. Kaya umayaw ka, O Sugo, sa mga tagapagpasinungaling sa iyo at magpaumanhin ka sa kanila nang isang pagpapaumanhing maganda.

Tunay na ang Panginoon mo, O Sugo, ay ang Palalikha sa bawat bagay, ang Maalam dito.

Talaga ngang ibinigay Namin sa iyo ang Fātiḥah, na pitong talata, at ang Dakilang Qur’ān.

Huwag kang magpatagal ng pagtingin mo sa anumang ipinatamasa Namin na mga uri, mula sa mga tagatangging sumampalataya, na mga natatamasang naglalaho. Huwag kang malungkot sa pagpapasinungaling nila. Magpakumbaba ka sa mga mananampalataya.

Sabihin mo, O Sugo: "Tunay na ako mismo ay ang mapagbabala sa pagdurusa, ang malinaw ang pagbabala,"

Nagbabala sa inyo si Allāh na dadapo sa inyo ang tulad ng pinababa Niya sa mga nagkawatak-watak sa mga kasulatan Niya sa mga baha-bahagi sapagkat sumasampalataya sila sa isang bahagi at tumatangging sumampalataya sa isa pang bahagi.

na mga gumawa sa Qur’ān bilang mga bahagi saka nagsabi: "Ito ay isang panggagaway o isang panghuhula o isang tula."

Kaya sumpa man sa Panginoon mo, O Sugo, talaga ngang magtatanong Kami sa Araw ng Pagbangon sa lahat ng gumawa rito bilang mga bahagi.

Talagang magtatanong nga Kami sa kanila tungkol sa anumang dati nilang ginagawa na kawalang-pananampalataya at mga pagsuway sa Mundo.

Kaya magpahayag ka, O Sugo, ng ipinag-utos sa iyo ni Allāh na pag-aanyaya tungo sa Kanya at huwag kang lumingon sa sinasabi at ginagawa ng mga tagapagtambal.

Huwag kang mangamba sa kanila sapagkat nakasapat nga Kami sa iyo sa pakana ng mga tagatuya kabilang sa mga pinuno ng kawalang-pananampalataya kabilang sa [liping] Quraysh

na gumagawa kasama kay Allāh ng sinasambang iba pa sa Kanya, ngunit malalaman nila ang kahihinatnan ng masagwang pagtatambal nila.

Talaga ngang nakaaalam Kami na ikaw, O Sugo, ay napaninikipan ng dibdib mo dahil sa namumutawi mula sa kanila na pagpapasinungaling nila sa iyo at panunuya nila sa iyo.

Kaya dumulog ka kay Allāh sa pamamagitan ng pagpapawalang-kaugnayan sa Kanya sa anumang hindi naaangkop sa Kanya at ng pagbubunyi sa Kanya sa pamamagitan ng mga katangian ng kalubusan Niya. Maging kabilang ka sa mga tagasamba kay Allāh, na mga tagapagdasal sa Kanya sapagkat sa gayon ay may lunas sa paninikip ng dibdib mo.

Mamalagi ka sa pagsamba mo sa Panginoon mo at magpatuloy ka roon hanggat nanatili kang buhay hanggang sa pumunta sa iyo ang kamatayan habang ikaw ay nasa gayon.